logo

маориф

ИСЛОҲОТ ДАР ТАЪЛИМИ НОШУНАВОЁН

Нахустин бор дар Тоҷикистон барои хонандагони ношунаво китоби дарсии «Китоби ишора» таҳия ва нашр  шуд, ки дар он хусусиятҳои миллии муоширати ишора инъикос ёфтааст. Ҳамин тавр,  зиёда аз 200 ишора бори аввал мавриди омӯзиш ва муошират қарор мегирад.

Китоби мазкур иборат аз 1 594 намуди ишора аст, ки аз он 230 ишорааш тоҷикист ва 23 мавзӯъро дар бар мегирад. Таҳиягарони он мегӯянд, ки маҳз таваҷҷуҳ ва дастуру супориши Сарвари давлат  боиси рӯйи чоп омадани он шуда, барои омӯзиши нафароне ҳам, ки ношунаво нестанд, аммо хоҳиши донистани забони ношунавоёнро доранд, имконият  фароҳам овардаанд.
Раҳматулло Мирбобоев, муовини аввали вазири маориф ва илм, мегӯяд, ки яке аз самтҳои асосии ислоҳоти соҳа таъмини китобҳои дарсӣ ва такмили низоми таълим дар муассисаҳои таълимии хонандагони имконияташон маҳдуд аст.
- Барои таъмини муассисаҳои таълимӣ  бо омӯзгорон дар донишгоҳҳои  омӯзгорӣ ихтисосҳои сурдопедагогика, олигофренопедагогика, дефектология, логопедия ва психология таъсис ёфтаанд. Бо қарори мушовара «Низомнома дар бораи тартиби ташкили таҳсилоти фарогир барои кӯдакони имконияташон  маҳдуд  дар муассисаҳои таҳсилоти умумии Ҷумҳурии Тоҷикистон» тасдиқ гардид.  Низомномаи мазкур  бори аввал дар  ҷумҳурӣ  тартиби қабул ва таҳсили кӯдакони дорои имконияти маҳдудро якҷо бо кӯдакони солим ба муассисаҳои таҳсилоти умумӣ муқаррар менамояд. Кӯдакони ношунаво бо кӯдакони солим дарси муштарак мехонанд,- иброз дошт муовини аввали вазири  маориф ва илм.
 Саттор Қувватов, муовини директори мактаб - интернати ҷумҳуриявии кӯдакони ношунавои ноҳияи Рӯдакӣ ва яке аз муаллифони китоби мазкур,  мегӯяд, ки хусусияти  дигари китоби дарсии ишора истифодаи тасвирҳои миллӣ, аз қабили нон, остинча, оташдон, рафида, куртаи атлас, чакан, табақ ва ғайра мебошад.
- Ҳамкасбони мо аз Русия ҳангоми таҳияи китоб машварат доданд, ки шарт нест шумо ишораҳои китобҳои дарсии кишварҳои хориҷиро истифода намоед. Ишораҳои миллии худро интихоб кунед, чун шинохти онҳо барои хонандаҳо осон мегардад. Чунки ҳар рӯз онҳоро дар рӯзгор мебинанд ва истифода мебаранд. Ин пешниҳодҳои ҳамтоёни русиягии худро қабул кардем.  Китоби мазкур дар ИДМ баъди Русия дувумин аст,- илова кард ҳамсуҳбатам. 
 Дар таҳияи китоб мутахассисони илмҳои соҳа ва намояндагони ташкилотҳои кор бо ношунавоён саҳм гузоштанд. Ҳоло дар мактаб - интернати ҷумҳуриявии кӯдакони ношунавои ноҳияи Рӯдакӣ 282 хонанда ба таълим фаро гирифта шудаанд, ки ба онҳо 42 омӯзгор ва 38 мураббӣ таълим медиҳанд. То истиқлолияти давлатӣ солона то 30 хонанда ба мактаб - интернати мазкур қабул мешуд. Аммо на ҳамаи оилаҳо фарзандони ношунавои худро ба мактаб-интернатҳо барои таълим медиҳанд. Маъмулан дар деҳот сарварони оилаҳо фарзандони ношунавоёнашонро бидуни дар мактаб ё назди омӯзгоре хат омӯхтан ба воя мерасонанд. Муаззама Орифова, сокини ноҳияи Фархор, ки  ду фарзанди ношунаво дорад, мегӯяд,  ҳеҷ кадоме аз онҳо таҳсил накардаанд:
- Забонашонро ба душворӣ ҳам бошад, фаҳмидам, баъзан барои дигарон ҳам, ба истилоҳ, тарҷумонӣ мекунам. Ва онҳо дӯзандагӣ  ва рӯзгордориро омӯзонидам. Якеашро ба шавҳар додам. Шавҳараш ҳам ношунавост. Хатмкардаи мактаби ношунавоён мебошад ва кор мекунад. Хушбахтона,  фарзандонашон солиманд.
  Забони ишора дар 31 давлати дунё ҳамчун забони расмии муошират эътироф шудааст, аммо дар Тоҷикистон то ҳанӯз мақоми расмӣ нагирифтааст. Русия cоли 2011 ин забонро расман эътироф кард. Ҷамъияти ношунавоён дар ҷумҳурии мо ҳоло 25 ҳазор нафарро дар бар мегирад.

Ҳарамгули ҚОДИР, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 9.04.2014    №: 65    Мутолиа карданд: 958

15.02.2019


ШАМШЕРБОЗӢ. ИШТИРОКИ ВАРЗИШГАРОНИ МО ДАР ЧЕМПИОНАТИ КУШОДИ ОСИЁИ МАРКАЗӢ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Дар Душанбе ташкили низоми муттаҳидаи мудофиаи зиддиҳавоӣ баррасӣ шуд

Дар чор сол муомилоти мол байни Тоҷикистону Ӯзбекистон 19 маротиба афзуд

Медведев: «Таҳримоти ИМА ба иқтисоди Россия таъсири чандон бузург расонда наметавонад»

Пентагон. ИМА аз Афғонистон ҳамроҳи иттифоқчиёнаш меравад

13.02.2019


2018. Сиёсати хориҷии Тоҷикистон пурбарор буд

КОРРУПСИЯ. 2047 ҷиноят ошкор гардид

САНОАТ. Беш аз 10 миллиард сомонӣ маҳсулот содирот шуд

САРМОЯИ МУСТАҚИМ. Воридот дар ҳоли афзоиш аст

ОБ. Таъминоти аҳолӣ рӯ ба беҳбудӣ дорад

АВҶИ ОБОДКОРИҲО ДАР ШАҲРИ ТУРСУНЗОДА

12.02.2019


АКАДЕМИЯИ ИЛМҲО АЗ КАШФИЁТИ НАВ ТО САНОАТИ ДОРУСОЗӢ

КӮЛОБ. Содироти 825 тонна маҳсулоти кишоварзӣ

ДАНҒАРА. Саноатикунонӣ вусъат мегирад

ФУРУДГОҲҲОИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ. Сатҳи хизматрасонӣ рӯ ба беҳбудӣ дорад

ДДК. Авлавият ба сатҳи касбият ва таълим

САДА. Тантанаи ҷашни миллӣ дар ноҳияи Шамсиддини Шоҳин

11.02.2019


ВАЗОРАТИ ФАРҲАНГ. 2018 - соли муваффақиятҳо буд

КУМИТАИ РУШДИ САЙЁҲӢ. Беш аз 1 миллион сайёҳ ба Тоҷикистон омад

МТС. Ҳамкориҳо бо Ӯзбекистон густариш меёбанд

ВМКБ. Гумрукчиён ба буҷет 16,9 миллион сомонӣ ворид карданд

ҲИСОР. Саҳми назарраси соҳибкорон дар ободонии шаҳр

НОҲИЯИ РӮДАКӢ. Ҳаҷми истеҳсоли маҳсулот ба 1 миллиард сомонӣ расид

ВАРЗОБ. Таваҷҷуҳи сайёҳон ба нуқтаҳои истироҳатӣ афзудааст

08.02.2019


Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ. Музди миёнаи меҳнат - 1220 сомонӣ

КУМИТАИ ТЕЛЕВИЗИОН ВА РАДИО. Сифати кори шабакаҳо беҳтар мешавад

КҲФМГ. Офатҳои табиат 34 миллион самонӣ хисорот овард

Саноатикунонӣ дар Шаҳринав

Меъёри бозтамвил ба 14 дарсад поён фаромад

ШАҲРИ ВАҲДАТ. Иҷрои барзиёди андози иҷтимоӣ

ТАНЗИМ. Қонуншиканӣ коҳиш ёфтааст

СОҲИЛ. Корҳои мустаҳкамсозӣ вусъат меёбанд

ДДСТДТ. Авлавият ба рушди ҳунарҳои мардумӣ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед