logo

иқтисод

ҲИФЗИ МАНФИАТҲОИ МИЛЛӢ ДАР БОЗОРИ СУС

Вазорати рушди иқтисод ва савдои кишвар бо назардошти узвияти Тоҷикистон ба Созмони умумиҷаҳонии савдо ва иҷро кардани уҳдадориҳои ин созмон ба як қатор қонунгузориҳо зиёда аз 100 тағйиру илова ворид кардааст, ки баъди мувофиқа шудан бо вазорату идораҳои давлатӣ рӯзҳои наздик ба Ҳукумати ҷумҳурӣ пешниҳод мешавад.

Сайраҳмон Назриев, муовини Вазири рушди иқтисод ва савдо, изҳор дошт, ки барои амалӣ шудани меъёрҳои санадии СУС як қатор ислоҳот амри зарурист ва ҷиҳати мутобиқ гардондани иқтисоди кишвар ба талаботи он, Тоҷикистон вазифаҳои зиёд дорад, ки бояд дар вақти муайян иҷро шаванд.
Баъди ҳамроҳ шудани Тоҷикистон ба СУС интиқодҳо кам набуданд. Иддае мегуфтанд, ҳоло ин кор барвақт аст ва далел ҳам меоварданд, ки маҳсулоти кишварҳои узв вориди бозори мо шуда, ҷойро барои маҳсулоти дохилӣ танг мекунад. Ё маҳсулоти пастсифат вориди бозорҳои дохилӣ мегардад. Узвияти созмон уҳдадории худро дорад ва муваффақият аз фаъолияти соҳибкорон вобастааст. Мо тайёр ҳастем, ки манфиатҳои соҳибкорони ватаниро ҳимоя кунем. Шароит барои соҳибкорони хусусии ватанӣ ва хориҷӣ якхел аст, бояд маҳсулоти хушсифат ва нисбатан арзон ворид шавад.

Асомиддин Атоев, роҳбари ассотсиатсияи провайдерҳои интернетии Тоҷикистон мегӯяд, ки ҳоло 75 дарсади тиҷорати ҷаҳонӣ дар доираи СУС мечархад, ворид шудани мо ба он ва истифодаи он ба талошҳои мо вобаста аст. Ҳар як кишвар новобаста аз қудрати ҳарбиву саноатӣ дар ин созмон як овоз дорад. Мо кишвари бузурги саноатӣ нестем, аммо зарфияти зеҳнию молӣ дорем. Яке аз уҳдадориҳои созмон ин коҳиш додани нархи хизматрасонии молӣ барои ширкатҳои хориҷӣ ва ҳифзи моликияти зеҳнист. Дар 159 кишвар моликияти зеҳнии мо ҳифз мегардад.
Эмомалӣ Раҳмон, Президенти кишвар дар Паёми имсолаи худ ба Маҷлиси Олӣ таъкид кард, ки бо назардошти ворид шудани кишвар ба Созмони умумиҷаҳонии савдо ва зарурати таъмини рақобатпазирии иқтисодиёти кишвар, инчунин беҳтар намудани фазои сармоягузорӣ ва роҳ ёфтан ба бозорҳои ҷаҳонӣ мо бояд иқтисодиёти кишварро ба меъёрҳои Созмони ҳамкории иқтисодӣ ва рушд мутобиқ созем.
- Дар ин раванд Ҳукуматро зарур аст, ки ҷиҳати содагардонии расмиёти маъмурӣ барои содирот, воридот, транзити молҳо ва таъмини иҷрои талаботи Стратегияи рушди инфрасохтори миллии сифат ва нақшаи чорабиниҳо оид ба ислоҳоти системаи танзими техникии Ҷумҳурии Тоҷикистон чораҳои зарурӣ андешад, - омадааст дар Паём. Коршиносон бар ин назаранд, ки яке аз омилҳои устуворӣ дар доираи СУС доштани иқтисоди бузург аст, иқтисодиётҳои кучак ҳубоби ин бозор хоҳанд шуд,- гуфт ӯ.
- Айни ҳол 50 дарсади маҳсулоти дохилии бозорро бахши хусусӣ ташкил медиҳад ва боқимондаи он иқтисодиёти давлатист. Ба истиснои чанд соҳаи бонкдорӣ ва бимаи тиббӣ мо бо дигар соҳот имкони ворид шуданро дорем. Тоҷикистон метавонад бо маҳсулоти меваҷоти хушк шонс ба даст биорад. Чун Тоҷикистон манбаи меваҳое мебошад, ки шароити бо таври экологии тоза хушк кардани онҳо мавҷуд аст. Вақте рақобати дохиливу хориҷӣ сурат мегирад, истеҳсолот ҳам зиёд мегардад, - мегӯяд С. Назриев.
Дар шароити узвияти Тоҷикистон ба Созмони умумиҷаҳонии савдо ва иҷро кардани уҳдадориҳои кишвар, фароҳам овардани фазои рақобати солим барои рушди бахши хусусӣ ва давлатӣ аз шартҳои асосӣ ба ҳисоб меравад. Бунёди заминаҳои ҳуқуқиву ниҳодӣ шарти зарурӣ барои амалигардонии уҳдадориҳои Тоҷикистон аз узвият дар СУС дар мавриди хизматрасониҳои телекоммуникатсионӣ ба ҳисоб меравад. Ин заминаҳо, аз ҷумла шартҳои зеринро тақозо менамоянд: риояи реҷаи ниҳоят мусоид, роҳ надодан ба табъиз дар миёни аъзои cозмон ва хизматрасониҳо, риояи реҷаи (муқаррароти) миллӣ ва дастраскунандагони хориҷӣ аз дигар кишварҳои аъзои СУС ва таъмини кафолати рақобат, пешгирии ҳама гуна амали зидди рақобат дар соҳаи телекоммуникатсия, таъсиси танзимгари мустақиле, ки аз ҳама дастраскунандагони хизматҳои телекоммуникатсионӣ ҷудо буда, тобеи онҳо нест ва инчунин масъули назорат ва ё идораи ҳеҷ кадом аз дастраскунандагони хизматҳои асосии телекоммуникатсионӣ намебошад.
Сайраҳмон Назриев мегӯяд, ки узвият ба СУС дар баробари таъмини фазои мусоид ва баробар ба соҳибкорони хориҷӣ ва ватанӣ дар бозор, ҳамзамон дар бахшҳои дигар марҳалаи гузариш ва мутобиқшавиро пешбинӣ намудааст. Аммо Тоҷикистон дар бахши коммуникатсия ба пешрафтҳои чашмрас ноил шудааст ва ба истинои дар назди Хадамоти алоқа ҳамчун мақоми иҷозатномадиҳии фаъолияти коммуниткасионӣ ва мавҷуд будани ширкати интернетпровайдерии «Тоҷнет» - мақоми иҷрокунандаи хадамоти коммуникатсионӣ мушкилоте дар ин самт вуҷуд надорад.
 - Барои монополия нашудани бозор бояд мақомоти иҷозатномадиҳандаи Хадамоти алоқа дар тобеияти худ мақомоти иҷрокунанда надошта бошад. Зеро мақомоти иҷозатномадиҳанда  ҳамеша манфиати худро ба назар мегирад, илова бар ин, дар чунин шароит рақобат барои сифати хуби хизматрасони коммуникатсионӣ ва арзону дастрас барои мизоҷон аз байн меравад. Вақте рақобати солим ҳаст ва мақоми иҷрокунанда аз мақоми иҷозатномадиҳанда ҷудо аст, дувумӣ манфиат надорад ва баробарҳуқуқиву шароитро барои ҳамаи шарикон якхела таъмин мекунад. Бубинед чаро Бонки миллӣ дар тобеияташ бонке надорад? Зеро рақобати солимро аз байн мебарад,- изҳор дошт ҳамсуҳбатам.
Ҳиндустон баъди узви СУС гардидан ва ноил шудан ба рушди телекоммуникатсия бо 898 миллион муштарӣ дар ин самт дар ҷаҳон ҷойи намоёнро ишғол мекунад. Дар охири соли 2013 шумораи муштариёни интернет ба 21,61 миллион расид. Котиботи мақомоти идоракунии коммуникатсионии ин кишвар аз 185 коргар иборат аст, ки ба категорияи хизматчиёни давлатӣ дохил мешаванд. Сингапур ҳам яке аз кишварҳоест, ки самти телекоммуникатсионӣ аз ҷониби Агентии рушди иттилоотии коммуникатсионӣ идора карда мешавад.
Мақсади стратегии он рақобатпазир намудани технологияи иттилооти коммуникатсионӣ ба шумор рафта, сармояи хориҷиро ҷалб мекунад ва ҳаҷми дарозмуддати маҷмӯи маҳсулоти дохилиро тариқи рушд ва истифодаи технологияи инноватсионӣ дар самти ТИК дар Сингапур дастгирӣ мекунад. Молдова ҳам дар ин самт муваффақ шудааст.
Асомиддин Атоев мегӯяд, ки ҳарчи зудтар мутобиқ гардондани уҳдадориҳо хавфи аз даст додани имкониятҳои манфиати миллиро беосеб мегардонад, зеро ин ба фоидаи кишвари мост ва сармоягузориҳои ҳангуфтро аз даст намедиҳем. Агар рақобатпазирии тиҷоратро дар сатҳи ҷаҳонӣ солҳои аввал ноил нашавем ҳам, аммо дар минтақа ноил мегардем. Қарорҳо ва муқаррароти танзимгар нисбат ба тамоми иштирокчиёни бозор бояд холисона бошанд. Ҳар як расмиёти марбут ба тақсим ва истифодаи махзанҳои нодир, аз ҷумла басомадҳо саривақт дар асоси воқеият, шаффофият ва бидуни табъиз ба амал бароварда мешаванд.

Ҳарамгули ҚОДИР, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 26.04.2014    №: 78    Мутолиа карданд: 1366

14.12.2018


Масъалаи густариши ҳамкориҳо матраҳ гашт

Баргузории ҷаласаи Шӯро оид ба шарикии давлат ва бахши хусусӣ

Машварати сиёсии Тоҷикистону Олмон

Лукашенко: «Бозори Россия барои Беларус якумрӣ кифоят мекунад»

Вазири олмонӣ таҳримоти нави зиддирусиро нахост

Дар Сурия беш аз 30 ҳазор манзилро барқарор намуданд

Таҷлили 90-солагии нависандаи зиндаёд Чингиз Айтматов дар Қирғизистон

Ҷаҳон дар як сатр

Як вохӯрии муҳим

13.12.2018


Иштироки Азим Иброҳим дар Форуми ҳамкории Чин ва Осиёи Марказӣ

Шаҳри Душанбе бо музофоти Хайнан бародаршаҳр гардид

Вохӯрии Заробиддин Қосимӣ бо Абдулазиз ибни Абдулкарим ал-Исӣ

Мадуро вохӯриашро бо Путин таърихӣ унвон кард

Қазоқистон 50 номгӯи маҳсулотро ба содирот баровард

Дабири кулли СММ: «Лағви шартномаи Париж «худкушист»

Голикова: «Собиқадорони Ҷанги Бузурги Ватанӣ ҳамагӣ 1,4 миллион нафар мондаанд»

Дар Қирғизистон домоди қотил 20 сол зиндонӣ шуд

Ҷаҳон дар як сатр

12.12.2018


Мулоқоти Низомиддин Зоҳидӣ бо Лю Бин

Таҳкими ҳамкориҳо бо Бонки аврупоии таҷдид ва рушд

Таъсиси шӯрои рушди маориф

Қазоқистон калонтарин дар ИДМ неругоҳи барқи офтобиро ба кор даровард

Дар Қирғизистон ба волидони кӯдакони маъюб маош таъйин мекунанд

Чин ваъдаи кам кардани боҷ ба автомобилҳои амрикоиро баҷо меорад

Ҷаҳон дар як сатр

ГӮШТӢ. Тоҷикистон 6 медали тилло ба даст овард

РОҲ БА СӮИ ТОКИО. Ҷаласаи машваратӣ бо федератсияҳои варзишӣ

ХУҶАНД. Бунёди 5 иншооти нав

МУЪМИНОБОД. "Якарча" ба кор даромад

СММ: “Аз коррупсия иқтисоди ҷаҳонӣ соле 2,6 триллион доллар талаф медиҳад”

Дар Стокголм ҷоизаҳои Нобел барои соли 2018 супурда шуданд

Катрунгалос: «Муносиботи мо бо Россия самимитар гашт»

Дар Қазоқистон нархи яклухти барқ ва газро паст мекунанд

Ҷаҳон дар як сатр


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед