logo

илм

ҶАРРОҲӢ БО НИТРОГЕНИ МОЕЪ

Дар рӯзнома оид ба истеҳсоли азот (нитроген) ва истифодаи он дар муассисаҳои илмии кишвар иттилоъ дарҷ гашт. Барои пайдо кардани маълумоти бештар хабарнигори рӯзнома Мирзои Фирӯз ба  Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон муроҷиат намуд.   Аз Институти физикаю техникаи  ба номи Султон Умарови АИ ҶТ  бо имзои   директори он Ҳикмат Муминов чунин посух расид:                                                       

«Бино ба суолҳои Шумо оид ба истеҳсоли нитрогени моеъ иттилоъ медиҳем, ки истеҳсоли нитрогени моеъ (ки ҳарораташ пасттар аз – 196 °С мебошад) дар институти мо дар ибтидои солҳои 70-уми асри гузашта ба роҳ монда шуда буд.  Нитрогени моеъ асосан барои корҳои илмӣ - тадқиқотӣ дар лабораторияҳои институт ва барои истеҳсоли гелии моеъ (ҳарораташ – 269 °С, наздик ба сифри мутлақ) истифода мешуд.
Бояд зикр кард, ки Институти физикаю техникаи  ба номи Султон Умарови АИ ҶТ  дар минтақаи Осиёи Марказӣ ягона институте, мебошад, ки ба истеҳсоли маводи ҳароратҳои наздик ба сифри мутлақ ноил буд ва дар он шароит ҳодисаҳои абаррасоноӣ ва абаршороро меомӯхт.
Мутаассифона, бо ҳама пешравӣ ва дастовардҳо  солҳои 90-уми асри гузашта стансияи истихроҷи нитроген аз кор монд.
Ибтидои солҳои 2000 - ум дар институт дастгоҳи хурди истеҳсоли нитрогени моеъ фаъол гардонда шуд, ки тавассути он талаботи онвақтаи озмоишгоҳҳои мо ва ҳатто баъзе донишгоҳҳоро пурра қонеъ гардонда мешуд. Аммо дархост барои нитроген (азот) рӯз ба рӯз меафзуд.
Ин боис гардид, ки ибтидои соли ҷорӣ  фаъолияти стансияи нитрогениро барқарор кардем ва акнун  нитрогени истеҳсолгашта на танҳо талаботи институтҳои Академияи илмҳо ва озмоишгоҳҳои донишгоҳҳои дигарро қонеъ карда метавонад, балки дар соҳаҳои гуногуни хоҷагии халқи кишвар ҳам истифода мегардад.
Дар ҳоли ҳозир ду компрессор, дастгоҳи тозакунӣ ва хушксозии ҳаво ва детандер кор мекунад ва ҳаҷми истеҳсоли нитрогени моеъ 45 – 50 литр/соат мебошад. Дар оянда ҳаҷми истеҳсоли маҳсулоти заруриро афзудан  мумкин аст.
Нитрогени моеъ  дар соҳаҳои гуногуни хоҷагии халқ, аз ҷумла, дар соҳаи байторӣ барои муддати тӯлонӣ нигаҳдории нутфаи чорвои зотӣ ва бордоркунии сунъӣ истифода мешавад.
Дар соҳаи тиб нитрогени моеъро барои нигаҳдории дарозмуддати ҳуҷайраҳои хуни ноф, мағзи устухон ва ғайра ба кор мебаранд. Ҳамчунин дар  табобати саратони хун истифода мешавад.
Дар институти мо чанд намуди нави дастгоҳҳои крио - ҷарроҳӣ - яъне ҷарроҳӣ бо истифода аз ҳароратҳои паст дар лабораторияи криофизика (сармошиносӣ) тавлид карда шудааст, ки хосиятҳои антиадгезионӣ (зиддичаспакӣ) доранд. Ин асбобҳо аз нитрогени моеъ истифода мебаранд ва дар соҳаҳои гуногуни тиб – ҷарроҳии саратон, гинекология ва ғайра мавриди истифода қарор дода мешаванд. Инчунин асбобҳо барои масҳ бо ҳароратҳои паст кор карда шудаанд, ки онро дар соҳаи косметика истифода мебаранд.
Дар ин самт боз таҳқиқот идома дорад ва дастовардҳоямонро дар истеҳсолот ва муассисаҳои илмӣ роҳандозӣ менамоем. Яке аз масъалаҳои асосӣ, ки ба ҷумҳурии мо бештар фоидабахш аст, ин  нигаҳдории маҳсулоти  кишоварзӣ мебошад. Олимони мо пешниҳодҳои худро дар  боби истифода аз ҳароратҳои паст зимни нигаҳдории меваю сабзавот пешкаш карданианд.
Фаъолияти институти мо барои наздик кардани илм ва истеҳсолот, татбиқи дастовардҳои илми бунёдӣ ва амалӣ дар соҳаҳои гуногуни хоҷагии халқ  равона шудааст.
 


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 4.06.2014    №: 105    Мутолиа карданд: 1224
02.04.2020


МАШВАРАТИ КОРИИ МУОВИНИ РАИСИ МАҶЛИСИ НАМОЯНДАГОН БО ВАКИЛОНИ МАРДУМӢ

ҶАВОНОНИ ТОҶИКОБОД БА САФИ ҚУВВАҲОИ МУСАЛЛАҲ ПАЙВАСТАНД

САЙЁҲӢ. ТАШКИЛИ 12 ХАТСАЙРИ НАВ

ШИРКАТИ 42 ЛЕГИОНЕР ДАР ЧЕМПИОНАТИ НАВБАТИИ ТОҶИКИСТОН

СУТ РАСМАН ДАР ТОҶИКИСТОН НАБУДАНИ КОРОНАВИРУСРО ТАСДИҚ НАМУД

ГАРДИШИ МОЛ МИЁНИ ТОҶИКИСТОН ВА КИШВАРҲОИ СҲШ АЗ НИМ МИЛЛИАРД ДОЛЛАР БОЛО РАФТ

АРАБИСТОНИ САУДӢ: "АЗ САФАР БА ҲАҶ ХУДДОРӢ КУНЕД!"

СОКИНИ 101 - СОЛАИ НИДЕРЛАНД АЗ COVID-19 ҶОН БА САЛОМАТ БУРД

Ҷаҳон дар як сатр

01.04.2020


ХАТЛОН. ҶОИЗА БАРОИ МУҲАҚҚИҚОНИ ИЛМҲОИ ТАБИАТШИНОСӢ ВА ДАҚИҚ

СУҒД. БЕШ АЗ 30 КОРХОНАИ ИСТЕҲСОЛИ ОРДУ РАВҒАН

НУФУЗИ САЙЁҲИИ ТОҶИКИСТОН МЕАФЗОЯД

ФАЪОЛИЯТИ ҲУҚУҚЭҶОДКУНӢ БА МАРҲИЛАИ СИФАТАН НАВ ВОРИД ШУД

«ҚАҲРАМОНИ АБАДӢ - ТЕМУРМАЛИК» ДАР ҶУМҲУРИИ КОРЕЯ БА ТАБЪ РАСИД

ТОКИО. САНАИ БАРГУЗОРИИ БОЗИҲОИ ОЛИМПӢ МАЪЛУМ ШУД

ТАНТАНАҲОИ НАВРӮЗӢ ДАР ЛАХШ

ҲИФЗИ МУҲИТИ ЗИСТ. ИҶРОИ БАРНОМА МУҲОКИМА ГАРДИД

СУТ: 165 ҲАЗОР БЕМОРИ COVID-19 ШИФО ЁФТ

ЧИН БАРОИ ПЕШГИРӢ АЗ КОРОНАВИРУС БА ТОҶИКИСТОН АФЗОРИ ЗАРУРӢ ФИРИСТОД

ДАР УХАН БЕШ АЗ 60 БЕМОРХОНА БА НИЗОМИ МУҚАРРАРИИ ФАЪОЛИЯТ БАРГАШТ

ТАБИБОНИ ОЛМОНӢ 16 ҲАЗОР БЕМОРРО АЗ КОРОНАВИРУС НАҶОТ ДОДАНД

ПУТИН ВА ТРАМП НАРХИ КУНУНИИ НАФТРО БА МАНФИАТИ ДУ КИШВАР СОЗГОР НАМЕШУМОРАНД

ДАР ТУРКМАНИСТОН ИСТИФОДАИ КАЛИМАИ КОРОНАВИРУС МАНЪ ГАШТ

Ҷаҳон дар як сатр

31.03.2020


РОҒУН. ВАРЗИШ РӮ БА РУШД ДОРАД

КОРРУПСИЯ РОҲБАРИ АССОТСИАТСИЯРО БА КУРСИИ АЙБДОРӢ НИШОНД

ОДАМКУШӢ. ХУШУНАТИ ОИЛАВИЕ, КИ БО МАРГ АНҶОМ ШУД

ДУЗДӢ. ГУМОНБАР БОЗДОШТ ГАРДИД

Ҷаҳон дар як сатр

РОССИЯ РОҲИ ТАБОБАТИ КОРОНАВИРУСРО ПАЙДО КАРД

ДАР ҚИРҒИЗИСТОН НАХУСТИН БЕМОРОНИ ВИРУСИ НАВ ШИФО ЁФТАНД

ПУТИН ВА ТРАМП МАСОИЛИ COVID-19 ВА НАРХИ НАФТРО БАРРАСӢ НАМУДАНД

ИНДУСТРИЯИ МӮДИ ИТАЛИЯ РӮЗЕ 1,5 МИЛЛИОН НИҚОБИ ТИББӢ ХОҲАД БАРОВАРД

30.03.2020


"АЗ НАВРӮЗ ТО НАВРӮЗ"

БӮСТОН. АВЛАВИЯТ БА РУШДИ САНОАТ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед