logo

ҳуқуқ

ҲАДАФ - ҲИФЗИ ҲУҚУҚИ ИНСОН

Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон (ВҲИ) ҳамасола тибқи моддаи 24 Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» ба Президент, Маҷлиси миллии Маҷлиси Олӣ, Маҷлиси намояндагон, Ҳукумат, Суди конститутсионӣ, Суди Олӣ, Суди Олии иқтисодӣ ва Прокурори генералӣ Маърӯзаи солонаи худро пешниҳод менамояд. Маърӯза, ҳамчунин барои дигар мақомоти давлатӣ, созмонҳои ҷамъиятӣ, ки дар соҳаи ҳуқуқу озодиҳои инсон фаъолият менамоянд ва аҳли ҷомеа пешбинӣ шуда, дар матбуоти чопӣ ва электронӣ нашр мегардад.

Маърӯзаи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон барои соли 2014 дар асоси таҳлили вазъи воқеии ҳуқуқу озодиҳои инсон, дастовардҳо, камбудиву норасоии самтҳои алоҳидаи ҳуқуқи инсон, саҳми мақомоти ВҲИ ва дигар ниҳодҳои дахлдор дар ҳифзи ҳуқуқи инсон таҳия гардидааст. Ҳадафи асосии он шинос намудани мақомоти иҷроияи маҳаллии ҳокимияти давлатӣ, худидоракунии маҳаллӣ, созмонҳои ҷамъиятӣ ва ҷомеаи шаҳрвандӣ бо фаъолияти Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон ва вазъи ҳуқуқу озодиҳои инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад. Дар Маърӯза ҷиҳати бартараф намудани камбудиву норасоиҳо ва пешгирии поймолсозии ҳуқуқу озодиҳои инсон тавсияҳои мушаххас пешниҳод шудаанд.
Фаъолияти мақомоти Ваколатдор дар давраи сипаришуда нишон медиҳад, ки он ба талаботи ҷомеаи демократӣ, ҳуқуқбунёд ва дунявӣ ҷавобгӯ буда, барои ҳифз ва риояи ҳамаҷонибаи ҳуқуқ ва озодиҳои инсон механизми самаранок мебошад. Аз ҷумла, соли 2014 дар мақомоти ВҲИ 3252 (соли 2013 -ум 2528) муроҷиати шаҳрвандон (381 хаттӣ ва 2871 шифоҳӣ) сабт шудааст, ки аз онҳо 542 (соли 2013 -ум 492) муроҷиат (243 хаттӣ ва 299 шифоҳӣ) дар Дастгоҳи марказии ВҲИ ва 2710 (соли 2013 -ум 2036) муроҷиат (138 хаттӣ ва 2572 шифоҳӣ) аз тарафи 11 Қабулгоҳи ҷамъиятии ВҲИ дар минтақаҳои ҷумҳурӣ мавриди баррасӣ қарор гирифтаанд.
Соли гузашта кормандони Дастгоҳи ВҲИ ба 50 лоиҳаи санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ хулосаву пешниҳод омода карданд. Ҳамзамон, бо мақсади иҷрои бандҳои дахлдори Нақшаи миллӣ оид ба татбиқи тавсияҳои давлатҳои аъзои Шӯрои СММ оид ба ҳуқуқи инсон вобаста ба Шарҳи умумии даврии Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷиҳати такмили қонуни амалкунанда дар бораи Ваколатдор қонунгузории давлатҳои аъзои ИДМ мавриди таҳлил қарор гирифта, намунаи кории лоиҳаи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи ворид намудани тағйиру иловаҳо ба Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон” таҳия карда шуд.
Дар давраи ҳисоботӣ кормандони дастгоҳ ва худи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар 19 гурӯҳи кории доимоамалкунанда оид ба ҷанбаҳои гуногуни ҳуқуқ ва озодиҳои инсон фаъолият намуданд. Ҳамчунин, намояндагони ВҲИ зиёда аз 20 маротиба дар мурофиаҳои судӣ иштирок карданд. Кормандони мақомот бо супориши ВҲИ, дар асоси муроҷиати шаҳрвандон ва Нақшаи кории мақомоти Ваколатдор 50 маротиба (соли 2013 - ум 34) санҷиш гузаронда, дар ҳалли мушкилоти мавҷуда мусоидат намуданд. Бо мақсади муайян намудани вазъи риояи ҳуқуқи кӯдакон дар 26 муассиса санҷишу мониторинг гузаронда шуд.
Дар назди ВҲИ дар асоси Нақшаи миллӣ оид ба татбиқи тавсияҳои Шӯрои СММ оид ба ҳуқуқи инсон вобаста ба Шарҳи умумии даврии Ҷумҳурии Тоҷикистон Гурӯҳи мониторингӣ аз ҳисоби намояндагони Эътилофи ташкилотҳои ғайридавлатии зидди шиканҷа ва мақомоти давлатии дахлдор созмон ёфта, дар 7 муассисаи пӯшида ва нимпӯшида мониторинг гузаронд. Вобаста ба натиҷаҳои фаъолияти Гурӯҳи мониторингӣ ҳисобот таҳия шуда, он дар Дастгоҳи ВҲИ бо иштироки кормандони мақомоти давлатӣ, ташкилотҳои ҷамъиятӣ, созмонҳои байналмилалӣ ва ВАО мавриди таҳлил ва баррасӣ қарор гирифт. Илова бар ин, аз тарафи кормандони ВҲИ соли 2014 дар самти мусоидат ба ҳимояи ҳуқуқи инсон дар низоми муассисаҳои пӯшида ва нимпӯшида 14 санҷишу мониторинг ва дар 4 қисм оид ба вазъи риояи ҳуқуқҳои хизматчиёни ҳарбӣ мониторинг гузаронда шуд.
Соли 2014 бо ибтикори ВҲИ, дастгирии Ҳукумат ва мусоидати мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилоятҳои Хатлону Суғд се қабулгоҳи ҷамъиятии нав дар ноҳияҳои Қумсангир, Қубодиён ва шаҳри Исфара фаъол гардид.
Мусоидат ба ҳифзи ҳуқуқи муҳоҷирони меҳнатӣ ва аъзои оилаи онҳо яке аз самтҳои афзалиятноки Стратегияи фаъолияти ВҲИ барои солҳои 2011 - 2015 мебошад. Дар сомонаи интернетии ВҲИ  ба масъалаи муҳоҷирати меҳнатӣ ва ҳуқуқи кӯдак ду саҳифаи ҷудогона ифтитоҳ шудааст, ки дар онҳо санадҳои байналмилалӣ ва миллӣ, мақолаю гузоришҳо дар самтҳои зикршуда ҷой гирифта, маслиҳатҳои муфиди ҳуқуқӣ пешниҳод карда мешаванд. Дар соли 2014 чаҳор шумораи маҷаллаи «Ахбори ВҲИ ҶТ» чоп шуда, дар чорабиниҳои мақомоти ВҲИ ва тавассути қабулгоҳҳои ҷамъиятӣ дар маҳалҳо ба мақомоту муассисаҳо ва аҳолӣ ба тариқи ройгон дастрас гашт.
Дар доираи амалӣ намудани корҳои иттилоотонӣ, бо мақсади баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии шаҳрвандон ва таҳким бахшидани донишҳои касбии кормандони соҳа, аз ҷониби ВҲИ якчанд мавод, аз ҷумла “Мақомоти ВҲИ ҶТ - 5 соли ташаккул ва рушд”, дастурамал “Дар бораи дастгиркунӣ”, “Маълумотномаи кисагӣ оид ба стандартҳои байналмилалӣ дар соҳаи ҳуқуқи инсон барои кормандони маҳбасҳо”, “Ҳуқуқҳои меҳнатии шаҳрвандони хориҷӣ ва дигар маслиҳатҳои муфид”, “Маҷмӯаи санадҳои меъёрии ҳуқуқии байналмилалӣ ва миллии зидди шиканҷа”, “Тавсияҳои мақомоти СММ ба Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба масъалаҳои ҳуқуқу озодиҳои инсон” ва “Маҷмӯаи маводҳо оид ба масъалаҳои тайёрии касбӣ (восита оид ба масъалаҳои омодасозии кормандони маҳбасҳо дар соҳаи ҳуқуқи инсон)” таҳия, тарҷума ва нашр шуданд.
Дар самти мазкур ҷиҳати татбиқи Барномаи таълим дар соҳаи ҳуқуқи инсон барои солҳои 2013 - 2020 дар назди ВҲИ Шӯрои ҳамоҳангсози байниидоравӣ, аз ҷумлаи роҳбарони сохторҳои таълимии вазоратҳо, идораҳо ва муассисаҳои олии касбӣ таъсис дода шудааст. Алҳол Низомномаи Шӯро ва Нақшаи чорабиниҳо оид ба иҷрои марҳалаи якуми барномаи таълимӣ қабул гардида, ҷиҳати иҷрои самтҳои асосии барнома дар назди Шӯрои ҳамоҳангсози байниидоравӣ шаш гурӯҳи корӣ таъсис ёфтааст.
Аз ҷониби гурӯҳҳои корӣ 17 барномаи таълимӣ таҳия гардида, бо қарори Шӯро ҷонибдорӣ ва барои дар муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумӣ ҷорӣ намудани фанни таълимӣ оид ба ҳуқуқи инсон ба Вазорати маориф ва илм, дигар идораҳои дахлдор ирсол шудаанд. Барномаҳои таълимӣ аз фанни “Ҳуқуқи инсон”, ки аз ҷониби Шӯрои ҳамоҳангсози байниидоравӣ ва гурӯҳҳои назди он барои кормандони мақомоту идораҳои гуногун таҳия шудаанд, дар баъзе вазорату идораҳо аллакай мавриди татбиқ қарор гирифтаанд.
Дар давраи сипаришуда иштироки кормандони мақомоти ВҲИ дар 113 семинару конфронс ва мизҳои гирд оид ба ҷанбаҳои гуногуни ҳуқуқ ва озодиҳои инсон таъмин гардида, бо ташаббуси ВҲИ 29 чунин чорабинӣ ташкил ва гузаронда шуд.
Мушкилоти таъмини ҳуқуқи муҳоҷирони меҳнатӣ ва аъзои оилаҳои онҳо яке аз масъалаҳои муҳими сатҳи ҷаҳонӣ эътироф шудааст, ки ҳалли ҳамаҷонибаи худро тақозо мекунад. Дар самти мазкур ВҲИ ҳамкориро бо ҳамтоёни худ, аз ҷумла бо ваколатдорон оид ба ҳуқуқи инсон дар минтақаҳои Русия тақвият медиҳад. Дар ин раванд соли гузашта бо ВҲИ Федератсияи Русия ва ВҲИ Ҷумҳурии Тотористон созишномаҳои ҳамкорӣ ба имзо расиданд. Инчунин ВҲИ дар мувофиқа бо Вазорати корҳои хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон тасмим гирифтааст, ки соли 2015 дар вилояти Свердловск ба таври таҷрибавӣ намояндаи худро таъсис диҳад.
Марҳалаи ташаккули мақомоти ВҲИ ва рушди он ҳамчун ниҳоди давлатии ҳифзи ҳуқуқи инсон идома дорад. Иқдоми нави Сарвари давлат оид ба таъсиси Ваколатдор оид ба ҳуқуқи кӯдак ғамхории навбатӣ дар самти ҳифзи ҳуқуқи инсон ва бунёди давлати демокративу ҳуқуқбунёд дар Ҷумҳурии Тоҷикистон мебошад.

Аҳад СОДИҚОВ,
 сардори шуъбаи иттилоотӣ - таҳлилии Дастгоҳи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи
инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 30.04.2015    №: 88    Мутолиа карданд: 953

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар

РӮШОН. Ифтитоҳи маркази дуошёнаи савдо

Муҳаммад Салоҳ – беҳтарин футболбози Африқо

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Самарқанд мизбони нахустмулоқоти «Ҳиндустон – Осиёи Марказӣ»

Баргардондани 47 шаҳрванди Қазоқистон аз Сурия

Остона ба гузарондани Ҳамоиши ҷаҳонии туризми шаҳрӣ омодагӣ мегирад

Дар Беларус бори нахуст ҳукми қатл содир шуд

09.01.2019


Таҷлили 110 - солагии аллома Бобоҷон Ғафуров


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед