logo

фарҳанг

ДАРУ ДАРВОЗАИ «НАВ» - И НУР ТАБАРОВ

«Вақти хеле зиёд ба кор омад, то ӯ вориди гулбоғи адабиёт ва билхоса, драматургия шаваду он ҷо муқимӣ гардад, - менигорад Ғулом Ҳайдар дар бораи дӯсташ Нур Табаров. – Вагарна чандин дафъа аз нависандагони корозмуд шунидаам, ки мегуфтанд: ин кас қалами бурро ва махсусан тасвирҳои зебо доранд, кай ба навиштани чизҳои гаронҳаҷму гаронвазн мепардохта бошад? Ба ин оҳанг хеле дақиқ баромад пешгӯии хушгуфторонаи устод Мутеулло Наҷмиддинов нисбат ба ин дастниҳолаш:
- Нури мо дару дарвозае мепӯяд, то ба мардум рӯшании бештаре дода бошад, чунон ки «Дарёи ман маҷро».
Он замон ин мазмун боиси хушҳолию хандаи аҳли нишасти хоса гардида буд, ҳоло он дар зеҳни ман чун як дуои хайри устоде нисбат ба шогирд ҷилва медиҳад. Ва рӯзгор ин пешгӯиро собит кард».
Нур Табаров тавассути театр ва драматургия ҳамон дару дарвозаеро ба рӯйи худ ва тамошобинон боз кард, ки аз он нур мебораду зарраҳои ҳикмат мерезад. Драматургияи ӯ аз публитсистикаю насраш дертар ташаккул ёфта бошад ҳам, бо онҳо дар як ҷараён инкишоф меёбад. Бисёр мавзӯву масъалаҳои дар драмаҳояш мавриди баҳсу талош қарордодаро ӯ аввал дар асарҳои публитсистиаш омӯхта, таҳлил карда баромадааст.
Масъалаҳои муҳими ахлоқии ҷомеа ба рӯйи саҳна омадани драмаи «Дар чорсӯ» оғоз гардида, дар асарҳо «Мусичаро напаррон», «Тарс», «Сӯробҳо» ва «Вагони охирин» идома ёфт. Зиёӣ ва мавқеи шаҳрвандию маънавии ӯ дар ҳаёти сиёсию иҷтимоии ҷомеа мавзӯи асосии адиб гардида, дар асарҳои ӯ таҳаввулоти бузурги равонию маънавии ҷомеа дар охири қарни гузашта ва оғози қарни навин тасвир шудаанд.        
Ин нукта қобили зикр аст, ки ӯ ба драматургия бо қадамҳои устувор, хеле ҷиддӣ ва донистани хуби ҷаҳони афкору андешаи муосиронаш ворид гашт. Аз ин лиҳоз асарҳои нахустинаш ҳам аз ҷиҳати муҳим будани мавзӯъ ва ҳам аз ҷиҳати фарогирии ҷаҳони маънавии муосирон ҷанбаъҳои пурқувватро фарогир мебошанд.
Бо мурури замон драматург драмаи публисистиро ташаккул дода, баробари дарки камбудҳои хеш, маҳорати ҳунарии худ ва имконоти жанрии онро васеъ кард. Аз драмаҳои  «Шикори аҷинаҳо» то драмаи таърихии «Маздак» мо шоҳиди ташаккули ҷаҳонбинӣ ва маҳорати ҳунарии эҷодкоре мегардем, ки бо дарки тамом ба кори мушкили дромнигорӣ даст зада, тавассути он мавқеи шаҳрвандӣ ва мароми инсонии хешро возеҳ баён намудааст.
Театри сиёсии тоҷик бо тамоми шаҳомат ва камбудию норасоиҳояш дар мисоли эҷодиёти Табаров мунъакис гардидааст. Нур Табаров ҷиҳатҳои мусбати театри сиёсиро аз бар намуда, дар инъикоси воқеии ҳаёт, гузоштану ҳалли масъалаҳои муҳими сиёсию фарҳангӣ ва иҷтимоӣ муваффақ гардидааст.
Ӯ ҳамеша ҳамқадами замон, ҳаммаслаку ҳаммароми ҳамзамонони худ дар роҳи такмили зиндагист. Воқеияти зиндагӣ, дигаргуниҳои замона ва вобаста ба инҳо дигар шудани рафтору муносибати инсон ба худ ва дигарон ҳамеша дар маркази диққати драматург аст.
Ба асарҳои драмавии адиб амиқ донистани зиндагӣ, дарки дурусти тамоюлҳои инкишофи ҷамъият, тасвири таҳаввулу рушди хислат, фикру зикр ва мафкураю ҷаҳонбинии одамон хос аст. Ӯ дар сохтани низоъҳою тарзи ҳалли онҳо, муколамасозиҳои моҳирона ва ҷамъбастҳои фалсафӣ усто аст.
Театр ба Нур Табаров он чизеро дод, ки дар журналистика ба он ноил нашуд. Тавассути театр адиб  тавонист рӯёрӯй бо тамошобин суҳбат ороста, аз минбари он афкору андешаи худро озодона ва доманадор ифшо намояд. Маҳдудияти чаҳорчубаи саҳифаи рӯзномаро саҳнаи театр шикаста, ба публитсист имкон фароҳам овард, ки зиндагиро пурратар - ба таври мукаммал ва ҳамаҷониба нишон бидиҳад.
Ҳунарманди мардумии ҷумҳурӣ, барандаи Ҷоизаҳои давлатии собиқ Иттиҳоди Шӯравӣ ва Тоҷикистон ба номи Абуадуллоҳи Рӯдакӣ – Ато Муҳаммадҷонов дар бораи нақши Сабуров аз рӯйи асари «Дар чорсӯ»-и офаридааш бо меҳру муҳаббати бепоён чунин ибрози ақида намуда буд: «Дар тӯли чанд соли дар театру кино нақши зиёдеро бозидаам, ки ҳар кадомаш бароям азизанд. Нақши муаллим Сабуров барои ман бештар азиз аст». 
Таҳиягарон Ҳабибулло Абдураззоқов ва Мирзоватан Миров дар пайравии андешаҳои драматург саҳнаҳое офаридаанд, ки дар лавҳи хотири тамошобинон нақш бастаанд.
Тамоми зиндагӣ ва фаъолияти эҷодию ҳирфавии Нур Табаров намунаи корнамоии шаҳрванд ва адиби сарсупурдаест, ки ҳастӣ, истеъдод ва ҳунари асили худро ба хидмати халқу Ватани азизаш бахшидааст.

М. ТАБАРӢ, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 13.01.2016    №: 8    Мутолиа карданд: 422

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед