logo

фарҳанг

ЖУРНАЛИСТИКАИ ҲУҚУҚӢ АЗ ҶАСОРАТ ТО ТАҶРИБА

Вобаста ба вазъи ҳассоси ҷаҳони муосир, кам шудани сарватҳои табиат, рушди бемайлони техникаву технология ҷомеашиносон ба хулосае омадаанд, ки дар ояндаи наздик, таҳким набахшидани захираи маънавӣ, маърифати ҳуқуқии шаҳрвандон, зиракии сиёсӣ, иқтидори мудофиавӣ бақои аксар давлатҳои ҷаҳонро зери суол мебарад. Дар ин робита, инкишофи журналистикаи ҳуқуқӣ ва омода намудани рӯзноманигорони бахшҳои ҳуқуқиву сиёсӣ аз манфиат холӣ нахоҳад буд. Ва бояд ба ин масъала дар муассисаҳои миёнаву олии таълимӣ таваҷҷуҳи хос зоҳир гардад. Дар ин бора, профессор Мурод Муродӣ, устоди факултети журналистика дар суҳбат бо хабарнигори рӯзнома чунин гуфт:

- Дар ҳақиқат, рӯзноманигорони ҷавони мо ба самти сиёсиву ҳуқуқии воситаҳои ахбори омма таваҷҷуҳи камтар доранд. Вақте масъалаи кор дар шуъбаҳои ҳуқуқ пеш меояд аз худ нобоварӣ нишон медиҳанд ва ё ҳаросе онҳоро фаро мегирад. Яъне нарасидани ҷасорати касбӣ мушоҳида мешавад. Ҳол он ки ҳақиқатталошӣ дар ҳама давру замон азхудгузаштагӣ ва ҷасорат мехоҳад. Агар шахс ҷасорати журналистӣ надошта бошад, таҷрибаву дониши ӯ паси парда мемонад. Ин ҳақиқати талхи журналистика аст. Мушоҳида мешавад, ки имрӯзҳо шореҳони сиёсии рӯзномаву ҳафтаномаҳо, ровиёни барномаҳои сиёсии телевезион ва радио ангуштшуморанд. Зеро барои вазъи мураккабу тағйирёбандаи ҷаҳонро ба мардум дар шаклу қолаби содаву фаҳмо расондан, иттилооти имрӯзро дар муқоиса ба хабарҳои пешин таҳлил намудан ва огоҳии сиёсии шаҳрвандонро таъмин кардан, журналист бояд ҳирфаӣ бошад.
Дар факултети журналистикаи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон фанҳое, ба монанди асосҳои ҳуқуқии журналистӣ, этикаи журналистика ва ҳуқуқшиносии умумӣ омӯзонда мешаванд. Аммо вазифаи устоди донишгоҳ нишон додани роҳ аст, рафтани роҳ дар ихтиёри донишҷӯст. Дар байни рӯзноманигорони мо ифодаи «Журналист бояд универсал бошад», расм шудааст. Вале дар як ё ду самт низ метавон универсал буд. Масалан, шореҳи беҳтарини масоили варзиш ё сиёсат. Аслан, як пешаи мушаххас шахсиятро шинохта мекунад. Таҷрибаҳо нишон медиҳанд, ки аксари журналистони хориҷӣ ба ҷуз аз омӯхтани нозукиҳои рӯзноманигорӣ, мустақилона ба омӯзиши соҳаи интихобӣ машғул мешаванд, аз ҷумла забонҳои хориҷӣ, сиёсатшиносӣ ва сотсиология.
Як паҳлуи муҳими кори рӯзноманигорӣ шинохти мутахассисони соҳа, яъне мусоҳибон аст. Масалан, дар мавриди қазияҳои сиёсиву ҳуқуқӣ андешаву назари ҳуқуқшиносон, ҷомеашиносон ва кормандони мақомоти марбутаро гирифта, дар шакли мақолаи таҳлилӣ низ метавон омода кард. Ин раванд, аз як тараф пояи назариявию илмӣ, омор ва факту рақамҳои мавзӯи мақоларо таҳким бахшад, аз тарафи дигар, рӯзноманигорро дар шинохт ва дарки ҳаводиси сиёсӣ қавӣ мекунад. Рафти мусоҳибаи касбӣ барои журналист дарси иловагӣ ва ҳамсуҳбат сарчашмаи зиндаи иттилоотро мемонад.  Рӯзноманигоре, ки матлабҳои таҳлилии сиёсӣ менависад, ҳатман бояд сатҳи ҳуқуқдонии шаҳрвандонро ба инобат гирад. Аз оне, ки матлаби ӯро як доираи муайян мехонанд, ҳаргиз ноумед нагардад.   
Мо ҳар рӯз тариқи интернету дискҳо кинофилмҳои хориҷиро тамошо мекунем. Тамоми қаҳрамонҳои филм ҳангоми мушкилот ба полис, табобатгоҳ, кормандони сӯхторхомӯшкунӣ ва дигар мақомот хабар медиҳанд, ки нишона аз маърифати баланди ҳуқуқии онҳост. Чунин ҷараён дар ҷомеаи мо низ бояд ба ҳукми анъана дарояд.
Пешниҳод мекардам, ки рӯзномаву ҳафтаномаҳои давлатӣ ва радиову телевизион ҳар сол чанд нафар донишҷӯёни мактабҳои олиро ба сарпарастӣ гирифта, тарбия намоянд. Мисли он ки рӯзномаи «Ҷумҳурият» имрӯзҳо донишҷӯёни моро ба оғӯш гирифтааст ва бовар дорем, ки ин иқдом аввалину охирин нест ва дигар воситаҳои ахбори омма низ бад-ин тартиб дар тарбияи журналистони касбӣ ҳисса мегузоранд.
Бузургмеҳри БАҲОДУР,
«Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 2.02.2016    №: 22    Мутолиа карданд: 537

15.11.2018


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Нурдинҷон Исмоилов ба Тоҷикистон меояд

Мулоқоти Зубайдулло Зубайдзода бо Амал Муҷрин ал - Ҳамад

Конференсияи гиромидошти Бобоҷон Ғафуров

Путин ва Абэ дар асоси қатъномаи соли 1956 гуфтушунид хоҳанд кард

Таҳлилгарони Nomura сустшавии суръати рушди иқтисоди ҷаҳониро пешгӯӣ намуданд

Frontex: ба Аврупо омадани гурезаҳо 31 дарсад коҳиш ёфт

Назарбоев соли 2019-ро Соли ҷавонон эълом дошт

Ҷаҳон дар як сатр

14.11.2018


Вусъати корҳои ободонӣ дар ноҳияи Восеъ

Ҷамъоварии $482 миллион ба ёрии мардуми Ироқ

Назарбоев ташкили Созмони амнияти дастаҷамъии Осиёро пешниҳод дорад

Ҷонибдории Ангела Меркел аз ташкили артиши ягонаи аврупоӣ

Дар Тошканд Ҳафтаи соҳибкории глобалӣ шурӯъ шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ЧЕМПИОНАТИ ҶАҲОН – 2018. Иштироки се бонуи муштзани тоҷик

БОНКИ МИЛЛӢ. Иқдоми наҷиб

13.11.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Юе Бин

Баимзорасии ёддошти тафоҳум

Нақшаи чорабиниҳои амалӣ намудани корҳои ободонию бунёдкорӣ дар давраи солҳои 2019 – 2021 тасдиқ гардид

БӮСТОН. Таҷдиди шуъбаи урология

ВАҲДАТ. 5 иншооти ҷашнӣ ба истифода дода шуд

ЁВОН СИМОИ ТОЗА МЕГИРАД

НОҲИЯИ ШАМСИДДИНИ ШОҲИН. Кӯшишҳо самар медиҳанд

"Дар ин дунё Карим Девонае буд"

Ҳузури бераводиди тоҷикистониён дар Туркия 3 баробар дароз шуд

Аврупо дар бозёбии партовҳои уран дар Тоҷикистон саҳм мегирад

Москва аз ҷумлаи даҳ шаҳри беҳтарини дунёст

Гунаҳгорони ҳалокати 52 ӯзбекистонӣ зиндонӣ шуданд

Чин дар ҷаҳон калонтарин воридкунандаи газ

Ҷаҳон дар як сатр

ҚУБОДИЁН. 48 медали варзишгарон дар нуҳ моҳ

12.11.2018


Дар Париж ҳамоиши сулҳ ифтитоҳ ёфт

Бо эҳтимоми ҳукумати Ҳиндустон нархи сӯзишворӣ арзон мешавад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед