logo

фарҳанг

ЖУРНАЛИСТИКАИ ҲУҚУҚӢ АЗ ҶАСОРАТ ТО ТАҶРИБА

Вобаста ба вазъи ҳассоси ҷаҳони муосир, кам шудани сарватҳои табиат, рушди бемайлони техникаву технология ҷомеашиносон ба хулосае омадаанд, ки дар ояндаи наздик, таҳким набахшидани захираи маънавӣ, маърифати ҳуқуқии шаҳрвандон, зиракии сиёсӣ, иқтидори мудофиавӣ бақои аксар давлатҳои ҷаҳонро зери суол мебарад. Дар ин робита, инкишофи журналистикаи ҳуқуқӣ ва омода намудани рӯзноманигорони бахшҳои ҳуқуқиву сиёсӣ аз манфиат холӣ нахоҳад буд. Ва бояд ба ин масъала дар муассисаҳои миёнаву олии таълимӣ таваҷҷуҳи хос зоҳир гардад. Дар ин бора, профессор Мурод Муродӣ, устоди факултети журналистика дар суҳбат бо хабарнигори рӯзнома чунин гуфт:

- Дар ҳақиқат, рӯзноманигорони ҷавони мо ба самти сиёсиву ҳуқуқии воситаҳои ахбори омма таваҷҷуҳи камтар доранд. Вақте масъалаи кор дар шуъбаҳои ҳуқуқ пеш меояд аз худ нобоварӣ нишон медиҳанд ва ё ҳаросе онҳоро фаро мегирад. Яъне нарасидани ҷасорати касбӣ мушоҳида мешавад. Ҳол он ки ҳақиқатталошӣ дар ҳама давру замон азхудгузаштагӣ ва ҷасорат мехоҳад. Агар шахс ҷасорати журналистӣ надошта бошад, таҷрибаву дониши ӯ паси парда мемонад. Ин ҳақиқати талхи журналистика аст. Мушоҳида мешавад, ки имрӯзҳо шореҳони сиёсии рӯзномаву ҳафтаномаҳо, ровиёни барномаҳои сиёсии телевезион ва радио ангуштшуморанд. Зеро барои вазъи мураккабу тағйирёбандаи ҷаҳонро ба мардум дар шаклу қолаби содаву фаҳмо расондан, иттилооти имрӯзро дар муқоиса ба хабарҳои пешин таҳлил намудан ва огоҳии сиёсии шаҳрвандонро таъмин кардан, журналист бояд ҳирфаӣ бошад.
Дар факултети журналистикаи Донишгоҳи миллии Тоҷикистон фанҳое, ба монанди асосҳои ҳуқуқии журналистӣ, этикаи журналистика ва ҳуқуқшиносии умумӣ омӯзонда мешаванд. Аммо вазифаи устоди донишгоҳ нишон додани роҳ аст, рафтани роҳ дар ихтиёри донишҷӯст. Дар байни рӯзноманигорони мо ифодаи «Журналист бояд универсал бошад», расм шудааст. Вале дар як ё ду самт низ метавон универсал буд. Масалан, шореҳи беҳтарини масоили варзиш ё сиёсат. Аслан, як пешаи мушаххас шахсиятро шинохта мекунад. Таҷрибаҳо нишон медиҳанд, ки аксари журналистони хориҷӣ ба ҷуз аз омӯхтани нозукиҳои рӯзноманигорӣ, мустақилона ба омӯзиши соҳаи интихобӣ машғул мешаванд, аз ҷумла забонҳои хориҷӣ, сиёсатшиносӣ ва сотсиология.
Як паҳлуи муҳими кори рӯзноманигорӣ шинохти мутахассисони соҳа, яъне мусоҳибон аст. Масалан, дар мавриди қазияҳои сиёсиву ҳуқуқӣ андешаву назари ҳуқуқшиносон, ҷомеашиносон ва кормандони мақомоти марбутаро гирифта, дар шакли мақолаи таҳлилӣ низ метавон омода кард. Ин раванд, аз як тараф пояи назариявию илмӣ, омор ва факту рақамҳои мавзӯи мақоларо таҳким бахшад, аз тарафи дигар, рӯзноманигорро дар шинохт ва дарки ҳаводиси сиёсӣ қавӣ мекунад. Рафти мусоҳибаи касбӣ барои журналист дарси иловагӣ ва ҳамсуҳбат сарчашмаи зиндаи иттилоотро мемонад.  Рӯзноманигоре, ки матлабҳои таҳлилии сиёсӣ менависад, ҳатман бояд сатҳи ҳуқуқдонии шаҳрвандонро ба инобат гирад. Аз оне, ки матлаби ӯро як доираи муайян мехонанд, ҳаргиз ноумед нагардад.   
Мо ҳар рӯз тариқи интернету дискҳо кинофилмҳои хориҷиро тамошо мекунем. Тамоми қаҳрамонҳои филм ҳангоми мушкилот ба полис, табобатгоҳ, кормандони сӯхторхомӯшкунӣ ва дигар мақомот хабар медиҳанд, ки нишона аз маърифати баланди ҳуқуқии онҳост. Чунин ҷараён дар ҷомеаи мо низ бояд ба ҳукми анъана дарояд.
Пешниҳод мекардам, ки рӯзномаву ҳафтаномаҳои давлатӣ ва радиову телевизион ҳар сол чанд нафар донишҷӯёни мактабҳои олиро ба сарпарастӣ гирифта, тарбия намоянд. Мисли он ки рӯзномаи «Ҷумҳурият» имрӯзҳо донишҷӯёни моро ба оғӯш гирифтааст ва бовар дорем, ки ин иқдом аввалину охирин нест ва дигар воситаҳои ахбори омма низ бад-ин тартиб дар тарбияи журналистони касбӣ ҳисса мегузоранд.
Бузургмеҳри БАҲОДУР,
«Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 2.02.2016    №: 22    Мутолиа карданд: 587

18.07.2019


ХАДАМОТИ ЗИДДИИНҲИСОРӢ. Болоравии нархи барқ ба қарзи он марбут аст

Азим Иброҳим Ким Тэ Сонгро ба ҳузур пазируфт

Ба ташкили корхонаҳои муштарак ҳавасмандӣ зоҳир гардид

Ҳамоиши «Ваҳдат – омили ягонагӣ ва суботи ҷомеа» доир шуд

Ҳамкорӣ бо Қатар густариш меёбад

Саридораи геология. 2810 харитаи геологӣ рақамӣ шуд

121 шахси масъул ба ҷавобгарии маъмурӣ кашида шуд

Роҳи нави сесатҳаи Душанбе ба истифода дода мешавад

Президенти Қазоқистон Шӯрои миллии эътимоди ҷомеаро созмон дод

Дар Ӯзбекистон аввалин IT-технопарк бунёд мегардад

Ҷаҳон дар як сатр

17.07.2019


Музокироти ҳайатҳои расмии Тоҷикистон ва Корея

КУМИТАИ МУҲИТИ ЗИСТ. Нигаронӣ аз набудани партовгоҳҳо дар деҳот

ПРОКУРАТУРАИ ГЕНЕРАЛӢ. 5774 гектар қитъаи замин ба ҳолати аввала баргардонда шуд

ИЗЗАТУЛЛО САТТОРӢ: "Истеҳсоли гӯшти мурғ 9 маротиба зиёд мегардад"

ВАЗОРАТИ АДЛИЯ. Хулосаи ҳуқуқӣ ба 1936 лоиҳаи санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ

ТАЭКВОН – ДО. Муниса медали тилло ба даст овард

Суръати рушди ММД Тоҷикистон миёни кишварҳои ИДМ баландтарин шуд

Тоҷикистон ба сохтмони лӯлаи гази «Осиёи Марказӣ — Чин» шурӯъ мекунад

Дар ҷанубу ғарби Чин аз хушксолӣ 7,4 миллион нафар зарар дид

Ҷаҳон дар як сатр

Нашрияи расмии Ҷумҳурии Тоҷикистон – рӯзномаи «Ҷумҳурият» якҷо бо мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилояти Хатлон бахшида ба Ҷашни 30 - солагии Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон таҳти унвони «ТОҶИКИСТОН – ХОНАИ УМЕДИ МО» озмун эълон менамояд.

16.07.2019


ХАДАМОТИ АЛОҚА. Корти ID симкорти муштариро ба расмият медарорад

ЭНЕРГЕТИКА. 2,5 миллиард сомонӣ қарзи дебитории "Барқи тоҷик" муаммои ҳалталаб боқӣ мемонад

15.07.2019


Сарвазири Корея ба Тоҷикистон меояд

Баррасии масъалаҳои ҳамгироии САҲА, СҲШ ва ИА дар минтақаи Осиёи Марказӣ

Нахустин шумораи маҷаллаи «Осиё ва Аврупо» аз чоп баромад

ДТТ. Изҳори нигаронӣ аз вазъи бо кор таъмин шудани хатмкардаҳо

ТИБ. 288 номгӯи доруи ғайристандартӣ ошкор шуд

11.07.2019


Шиносоии Қоҳир Расулзода бо сохтмон ва навсозии шоҳроҳи Душанбе – Бохтар

10.07.2019


Нодиртарин "Девон" - и Навоӣ дар Хуҷанд

Бунёди нахустин пойгоҳи ҷаҳонии шабакаи атмосферии Тоҷикистон дар Осиёи Марказӣ

Иттиҳоди Аврупо барои кишварҳои Осиёи Марказӣ 72 миллион евро ҷудо мекунад

Матвиенко: "Дар бозори Россия қариб тамоми об қалбакӣ будааст"


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед