logo

иқтисод

МАҲСУЛОТИ КИШОВАРЗӢ АФЗУД, КОРКАРД ЧӢ?

Бо рушди саноат имрӯзҳо бисёри кишварҳо аз як навъи маҳсулот чанд маводи дигар тавлид менамоянд. Махсусан аз  меваю сабзавот ва  зироатҳо, ки  дар Ватани мо фаровонанд, номгӯйи зиёди    маҳсулоти хӯрданӣ  истеҳсол мегардад.
Ин  фаъолияти босамар  дар иқтисоди бозоргонӣ як кори муқаррарист. Раванди   коркард дар ҳар як марҳилаи истеҳсолот  барои соҳибкорон фоидаовар аст. Як халтачаи картошкаи бирён (чипси), ки ҳамагӣ 50 грамм вазн дорад, дар мағозаҳои пойтахт 4 сомонӣ ва  як кило картошка 1,80 дирам мебошад. Бубинед, ки коркарди маҳсулот чӣ қадар фоидаи онро афзун месозад.
Албатта,  барои тавлиди ҳамон як чипси мавод ва меҳнат лозим аст. Вале, асоси истеҳсолашро картошка ташкил медиҳад. Дар баробари картошка барои коркарди зироатҳои кишоварзӣ дар тавлиди маводи гуногун имкониятҳо хеле зиёданд. Соли  гузашта маҷмӯи маҳсулоти кишоварзӣ  дар ҷумҳурӣ 3,3 дарсад  афзуд.
Аҳолӣ  бо картошкаи ватанӣ, сабзавот ва полезиҳо пурра ва мевагиҳо дар ҳаҷми 80 дарсад таъминанд. Афзоиши маҳсулот тақозо менамояд, ки коркарди он ҷоннок карда шавад. Ба ин васила,  воридоти хӯроквории аз меваю сабзавот ва ғалла истеҳсолшаванда коҳиш меёбад ва ба моли баландсифату арзон аҳолӣ дастрас мегардад. Ба ғайр аз ин, меваю   сабзавотро на танҳо ҳамчун хӯрокворӣ, балки дар истеҳсоли маводи шустушӯйӣ, дору ва ғайра васеъ истифода намудан имкон дорад.
Ба гуфтаи Зоҳиршоҳ Неъматуллоев, мудири кафедраи технологияи нигоҳдорӣ ва коркарди маҳсулоти кишоварзии факултаи агробизнеси Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон, бо вуҷуди зиёд шудани корхонаҳои истеҳсолӣ, ҳанӯз маҳсулоти кишоварзии кишвар ба ҳадди даркорӣ коркард намешавад. Тайи солҳои охир бо амалишавии барномаҳои бахши боғутокпарварӣ истеҳсоли маҳсулоти соҳа афзуд. Вале ҳамагӣ 20 дарсади  ҳосил дар истеҳсоли маводи гуногун ба кор бурда мешавад. Дар самти мазкур,  пеш аз ҳама фарсудагии технологияи коркард садди роҳ гардидааст. Агар технологияи истеҳсолот нав карда шавад, харҷи коркарди маҳсулоти зироатҳо ва чорво кам ва сифати маводи истеҳсолшаванда беҳтар хоҳад шуд. Барои он ки маҳсулоти ватанӣ рақобатпазир ва бо харҷи кам тавлид шавад, технологияи нави онро бояд фароҳам кунем. Техникаи истеҳсолии баъзе корхонаҳои маҳаллӣ аз солҳои 80 – и асри гузашта боқӣ мондаанд.  Бинобар ин, Ҳукумати ҷумҳурӣ тибқи қонунгузорӣ воридоти техника ва таҷҳизоти барои истеҳсол нигарондашударо аз пардохтҳои гумрукӣ озод намуд. Бо коркарди  маҳсулоти кишоварзӣ самаранокии он дучанд ва ҷойҳои кор  бисёр мегардад. Истифодаи  саноатии бархе меваҷот, аз ҷумла меваҳои донакдор  талафёбии ҳосили онҳоро коҳиш медиҳад.
Мутахассисон ҳамкории сусти хоҷагиҳои деҳқониро бо соҳибкорон  омили кам истифода гардидани маҳсулоти кишоварзии мамлакат  дар истеҳсолот медонанд. Дар афзоиши молу маҳсулоти худӣ робитаи онҳо нақши муҳим дорад. Кишоварз ба харидори воқеӣ умед мебандаду корхонаи истеҳсолӣ ба мавҷуд будани манбаи ашёи хом. Дар натиҷа,  маҳсулоти кишоварзӣ самаранок коркард шуда, тавлидоти ватанӣ устувор мегардад. Ҳамчунин, кишоварзону соҳибкорони истеҳсолиро ба воситаи ҳамоишҳо ва вохӯриҳои судманд бояд ба ҳам муаррифӣ намуд, то ба истеҳсоли маҳсулоти гуногуни ватанӣ ҳавасманд  гарданд.
Пас чӣ бояд кард? Ин саволест, ки аз масъулони Вазорати саноат ва технологияҳои нав посухи амиқ мехоҳад.

Ташрифулло САЪДУЛЛОЕВ,
«Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 22.04.2016    №: 78    Мутолиа карданд: 517

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед