logo

иқтисод

«ҒУЛАМА» ҲАРЧАНД ҲАР СОЛ НАВСОЗӢ МЕШАВАД...

Зимни сафари хизматӣ  сокинони картошкапарвари водии Лахш ҳангоми суҳбат фақат ҳаминро мегуфтанд: «Агар ҳолати шабакаи обёрии  «Ғулама» беҳтар карда нашавад ва  ба заминҳо оби даркорӣ наояд, бо вуҷуди тухмии хушсифат ҳосили хуб гирифтанамон дар гумон аст. Ягона манбаи оби майдонҳои кишт дар ин мавзеъ канали номбурда мебошад. Вале бо сабаби омадани селобаи соли гузашта дар дарёи Ғулама он зарар дида, таъмирталаб гардид. Даруни канал аз саргаҳ то ба чандсад метр  пур аз қум шуд». 

Тавре мушоҳида намудем, шабакаи обёрии мазкур  муддати мадид таъмири ҷиддиро надидааст. Ба гуфтаи масъулони соҳа, он  соли 1972 дар масофаи 32 км барои обёрии наздики 2 500 гектар замини даштҳои  Сурхоб, Бӯстон, Қашот ва минтақаи Лахш бунёд гардида, баъзе қисматҳои канал тайи солҳо  бо сабаби рӯ задани офатҳои табиӣ хароб гардидаанд. Бо иллати  вайрониву фарсудагӣ ҳаҷми ғунҷоиши оби он кам шуда, талаботи қитъаҳои зироатпарвариро пурра қонеъ карда наметавонад. Ҳаҷми майдонҳои киште, ки айни замон ба воситаи ин канал  бо об таъмин карда мешаванд, шояд ҳамагӣ 2000 гектар бошад. Ба ҷойи азхудкунии заминҳои бекорхобида, ҳосилнокии майдонҳои кишти мавзеи мазкур торафт коҳиш ёфта, мушкилоти норасоии  оби  полезӣ баҳри рушди соҳа монеаи ҷиддӣ эҷод намудааст. Соли гузашта сел саргаҳи шабакаи  номбурдаро валангор ва даруни онро бо қуму шағал пур кард. Дар мавсими кишту кор деҳқонон аз оби шабака маҳрум буданд. Бо вуҷуди боронҳои баҳорӣ норасоии об дар нашви зироатҳо таъсири манфӣ расонд.
Мақсуд Асоев, сардори идораи беҳдошти замин ва обёрии ноҳия, изҳор дошт, ки сокинон якҷо бо масъулони соҳа  ба таъмири дарғоти он пардохта, то ҷое қисматҳои валангоршударо барқарор карданд. Баҳри навсозии дарғоти шабакаи обёрии «Ғулама» ва тоза намудани дохили он аз қуму шағал зиёда аз 1 500 нафар сокини ҷамоатҳои деҳоти «Алға», «Лахш», «Муксу» ва «Қашот» дар мавсими кишти баҳории соли равон  ба ҳашар баромаданд. Ҳамчунин, як қисмати маблағ барои таъмири канал аз ҳисоби онҳо пардохт карда шуд.  Бо дастгирии Агентии беҳдошти замин ва обёрии назди Ҳукумати ҷумҳурӣ ҷиҳати сари вақт ба итмом расондани кори таъмир коргарон бо  масолеҳи сохтмон ва  сӯзишворӣ таъмин гардиданд. Агарчи канал то ҳадди даркорӣ навсозӣ  карда нашуд, дохили онро то андозае аз қуму шағал тоза намуда, саргаҳро таъмир намудем, то барзгарон аз оби полезӣ бенасиб намонанд. 
Ҳарчанд масъулони соҳа якҷо  бо сокинон шабакаи обёрии номбурдаро ҳар сол таъмиру навсозӣ менамоянд, ҳанӯз мушкилоти мавҷуда бартараф нагардидааст. Канал аз сабаби надоштани обпартои махсус аз қуму шағал пур мешавад ва масъулони соҳа маҷбуранд онро боз тоза намоянд. Дарғоти канал низ чандон мустаҳкам набуда, бо зиёд шудани оби дарё боз валангор хоҳад шуд. Техникаҳои мавҷудаи ноҳия ҳам хеле куҳна буда, ба дард намехӯранд. Бо иллати харобу валангор будани қисматҳои дигари шабакаи обёрӣ ҳаҷми оби он нисбат ба солҳои қаблӣ хеле кам гардидааст. Инчунин, тахминан   700 – 800 метри дарёи «Ғулама»  дар ҳудуди  кони намак рост меояд ва ба оби канал намаки зиёдро ворид мекунад. Шӯртар  гардидани об  боиси коҳиш ёфтани ҳосили зироатҳо ва пастсифатии маҳсулот мегардад. Муҳофизати шабакаи обёрии мазкур аз резиши намак ва бартараф сохтани мушкилоти дигар кори азимро талаб мекунад.  Ҳоло барои  рафъи пурраи камбудҳои мавҷуда  мақомоти иҷроияи  маҳаллии ҳокимияти давлатӣ  ва дигар идораҳои дахлдори ноҳия  имконият надоранд. 
Аммо канал таъмири ҷиддӣ мехоҳаду замини ташналаб об. Барои  навсозии ҷиддии он маблағи ҳангуфт лозим меояд, лекин набояд фаромӯш кард, ки беҳтар гардидани ҳолати обёрии канал мӯҷиби афзудани майдонҳои кишт ва ба ин васила маҳсулоти ғизоӣ хоҳад шуд. Бо зиёд шудани маҳсулот ва даромади аҳолӣ маблағи сарфгардида дар муддати кӯтоҳ боз ба ҷойи даркорӣ бармегардад. Пас, чӣ   бояд кард?

Ташрифулло САЪДУЛЛОЕВ,
«Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 25.05.2016    №: 99    Мутолиа карданд: 591

15.11.2018


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Нурдинҷон Исмоилов ба Тоҷикистон меояд

Мулоқоти Зубайдулло Зубайдзода бо Амал Муҷрин ал - Ҳамад

Конференсияи гиромидошти Бобоҷон Ғафуров

Путин ва Абэ дар асоси қатъномаи соли 1956 гуфтушунид хоҳанд кард

Таҳлилгарони Nomura сустшавии суръати рушди иқтисоди ҷаҳониро пешгӯӣ намуданд

Frontex: ба Аврупо омадани гурезаҳо 31 дарсад коҳиш ёфт

Назарбоев соли 2019-ро Соли ҷавонон эълом дошт

Ҷаҳон дар як сатр

14.11.2018


Вусъати корҳои ободонӣ дар ноҳияи Восеъ

Ҷамъоварии $482 миллион ба ёрии мардуми Ироқ

Назарбоев ташкили Созмони амнияти дастаҷамъии Осиёро пешниҳод дорад

Ҷонибдории Ангела Меркел аз ташкили артиши ягонаи аврупоӣ

Дар Тошканд Ҳафтаи соҳибкории глобалӣ шурӯъ шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ЧЕМПИОНАТИ ҶАҲОН – 2018. Иштироки се бонуи муштзани тоҷик

БОНКИ МИЛЛӢ. Иқдоми наҷиб

13.11.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Юе Бин

Баимзорасии ёддошти тафоҳум

Нақшаи чорабиниҳои амалӣ намудани корҳои ободонию бунёдкорӣ дар давраи солҳои 2019 – 2021 тасдиқ гардид

БӮСТОН. Таҷдиди шуъбаи урология

ВАҲДАТ. 5 иншооти ҷашнӣ ба истифода дода шуд

ЁВОН СИМОИ ТОЗА МЕГИРАД

НОҲИЯИ ШАМСИДДИНИ ШОҲИН. Кӯшишҳо самар медиҳанд

"Дар ин дунё Карим Девонае буд"

Ҳузури бераводиди тоҷикистониён дар Туркия 3 баробар дароз шуд

Аврупо дар бозёбии партовҳои уран дар Тоҷикистон саҳм мегирад

Москва аз ҷумлаи даҳ шаҳри беҳтарини дунёст

Гунаҳгорони ҳалокати 52 ӯзбекистонӣ зиндонӣ шуданд

Чин дар ҷаҳон калонтарин воридкунандаи газ

Ҷаҳон дар як сатр

ҚУБОДИЁН. 48 медали варзишгарон дар нуҳ моҳ

12.11.2018


Дар Париж ҳамоиши сулҳ ифтитоҳ ёфт

Бо эҳтимоми ҳукумати Ҳиндустон нархи сӯзишворӣ арзон мешавад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед