logo

сиёсат

ИСТИҚЛОЛИЯТИ ДАВЛАТӢ ВА ВАҲДАТИ МИЛЛӢ

Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон борҳо зикр намудаанд, ки омили муҳимтарини ҳастии миллат ва давлатдории ҷумҳурии соҳибистиқлоламон ваҳдати миллист. Ба ҳамин маънӣ, ваҳдати миллӣ омили асосии ҳамдигарфаҳмӣ, созгорӣ ва ҳамоҳангии манфиатҳо, субот дар ҷомеа, амнияту тараққии кишвар ва муҳимтарин заминаи пешрафти ҷомеаи имрӯзи мо маҳсуб меёбад.

Ваҳдатофарии миллати мо собиқаи куҳан дорад. Зеро андешаи ваҳдат ё худ ваҳдати вуҷуд бо маъниву мазмунҳои гуногун  дар таърихи фалсафа ва ирфони ниёгонамон мақоми бориз дошта, аз ҷониби мутафаккирон ва адибон ҳамчун омили осоиши ҷомеа арзёбӣ шудааст. Дар адабиёт ва фалсафаи муосир бошад, мафҳуми ваҳдати миллӣ бештар маънои умумияти иҷтимоӣ ва муттаҳидии аъзои ҷомеаро дошта, қариб дар ҳама тамаддунҳо чун омили субот ва таъмини пешравии кишвар ба ҳисоб меравад.
Ваҳдати миллӣ ба сатҳи худшиносии миллӣ ва дарки моҳияти ватандорӣ робитаи зич дорад. Агар ба гузаштаи начандон дур назар афканем, ин масъала ба хубӣ равшан мешавад. Чунончи, дар асри ХХ адабиёт, санъат ва илм ба воситаи осори мондагори бузургоне, мисли Садриддин  Айнӣ, Бобоҷон Ғафуров, Абулқосим Лоҳутӣ, Мирзо Турсунзода дар худшиносиву худогоҳӣ ва таҳкими ваҳдати миллӣ таъсири бузург доштанд. Хусусан, «Намунаи адабиёти тоҷик» - и Садриддин Айнӣ ва «Тоҷикон» - и Бобоҷон Ғафуров барои тавсеаи заминаҳои илмии худшиносӣ ва баҳамоии тоҷикон нақши калидӣ бозиданд.
Зарурат ва аҳамияти ваҳдати миллӣ махсусан дар даврони соҳибистиқлолӣ бештар эҳсос шуд. Дар ибтидои солҳои 90-уми асри ХХ, бинобар пош хӯрдани Иттиҳоди Шӯравӣ, Тоҷикистони азизи мо Истиқлолияти давлатӣ касб кард. Умед буд, ки дар имконияти нави таърихӣ барои таҳкими ваҳдати миллӣ беш аз пеш имконияти мусоид фароҳам меояд. Вале, дере нагузашта дар кишвар манфиатҳои шахсиву гурӯҳӣ аз манфиатҳои давлативу умумимиллӣ боло гузошта шуданд. Қувваҳои моҷароҷӯи дохиливу хориҷӣ, ки мустақилияти кишвар ва низоми давлатдории навинро намехостанд, дар ҷомеа тухми кинаву адоват, низоъ ва ҷудоихоҳиро пошида, оташи ҷанги шаҳрвандиро афрӯхтанд. Талафоти зиёди ҷониву молӣ, афзудани шумораи фирориёни иҷборӣ ваҳдати миллӣ ва якпорчагии мамлакатро зери хатар гузошт. Бинобар ин, чораҳои муассире андешидан зарур буд, ки ба ин ҷанги таҳмилӣ хотима дода, ваҳдати миллӣ, ягонагии кишвар, рушди иқтисодӣ, иҷтимоӣ, сиёсӣ ва фарҳангии мамлакатро таъмин намоянд. Бо дарки ҳамин зарурати таърихӣ Иҷлосияи 16 - уми Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар шаҳри бостонии Хуҷанд даъват шуд, ки дар он масъалаҳои муҳими ҳаёти мамлакат, аз ҷумла интихоби роҳбари нави сиёсӣ, хотима бахшидан ба ҷанги шаҳрвандӣ ва истиқрори сулҳи комил баррасӣ шуданд.
Дар ин иҷлосияи таърихӣ  вакилон Эмомалӣ Раҳмонро Раиси Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон - Сарвари давлат интихоб намуданд. Сарвари тозаинтихоби кишвар  зимни суханронии  хеш изҳор намуд: «Ман кори худро аз сулҳ сар хоҳам кард. Ман тарафдори давлати демократии ҳуқуқбунёд мебошам. Мо бояд ҳама ёру бародар бошем, то ки вазъро ором намоем». Раиси Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамон вақт бо ин суханони худ барномаи сулҳ ва ваҳдати миллии ояндаро эълом дошта буд. Дар ҳамин замина, роҳбарияти нави сиёсии мамлакат ягона роҳи дурусти ба сулҳи комили миллӣ расиданро дар гуфтушунид бо мухолифон медид. Ниҳоят, баъди музокироти тӯлонӣ 27 июни соли 1997 дар шаҳри Маскав Созишномаи умумии истиқрори сулҳ ва ризоияти миллӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон имзо шуд. 
Баъди истиқрори сулҳ ва ризоияти миллӣ ба манзури расидан ба сатҳи болотари рушди иқтисодиёт чандин санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ ва фармонҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба тасвиб расиданд. Аз ҷумла, Стратегияи паст кардани сатҳи камбизоатӣ, ки Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон қабул карда буд, барои ба эътидол овардани вазъи иқтисодию иҷтимоӣ заминаи боэътимод гузошт. Дар солҳои баъдӣ дастовардҳои назаррас доштем, ки ба таҳкими асосҳои ҳуқуқии низоми нави иҷтимоию иқтисодӣ низ иртибот доштанд. Чунки дар ҳалли проблемаҳои ҷомеа, аз ҷумла таҳкими ваҳдати миллӣ нақши  санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ хеле муҳим буд.
Баъдан, дар Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки 6 ноябри соли 1994 бо роҳи раъйпурсии умумихалқӣ қабул гардид, арзишҳо, принсипҳо ва меъёрҳое, ки асосҳои ҳуқуқии ваҳдати миллиро муайян менамоянд, дарҷ гардиданд.
Нақши санадҳои меъёрии ҳуқуқие, ки дар ҷараёни гуфтушуниди миёни тоҷикон ва баъдан дар Комиссияи оштии миллӣ қабул шуданд, дар таҳкими ваҳдати миллӣ хеле назаррасанд.  Аз ҷумла, Санади ҳамдигарбахшӣ (10 июли соли 1997), Қарори Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи авфи иштироккунандагони муқовимати сиёсӣ ва низомӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» (1 августи соли 1997), силсилаи қонунҳо дар бораи ҳизбҳои сиёсӣ, интихобот ба Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва маҷлисҳои маҳаллии вакилони халқ, ворид намудани тағйиру иловаҳо ба Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон солҳои 1999 ва 2003 заминаҳои нави ҳуқуқии ваҳдати миллиро  ба вуҷуд оварданд ва онро тақвият бахшиданд.
Таҳкими ваҳдати миллӣ, инчунин, ба ҳамоҳангсозии фаъолияти ниҳодҳои давлатӣ ва ҷамъиятӣ  вобаста аст. Дар баробари ташкилоту созмонҳое, ки барои таҳкими ваҳдати миллӣ ва сулҳу субот дар ҷомеа пайваста талош меварзанд, Шӯрои ҷамъиятии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки аз таъсиси он соли ҷорӣ понздаҳ сол сипарӣ гардид, мавқеи махсус дорад. Ин ниҳод, ки бо ташаббуси Президенти мамлакат таъсис  ёфта буд, минбари муколамаи ҳизбҳои сиёсӣ ва созмонҳои давлативу ҷамъиятӣ мебошад. Шӯрои  мазкур яке аз бозёфтҳои сиёсии даврони соҳибистиқлолӣ ва институти нодири демократӣ дар миқёси минтақа ва собиқ давлатҳои  Иттиҳоди Шӯравӣ буда, вазифаи муттаҳидсозанда ва таҳкимбахшандаи ваҳдатро иҷро намуд ва онро идома дода истодааст. Принсипи асосии фаъолияти Шӯрои ҷамъиятӣ ризоияти ҷомеа дар ҳалли масъалаҳои муҳимтарини сиёсӣ, иқтисодию иҷтимоӣ, маънавию фарҳангии мамлакат мебошад, ки дар айни ҳол ҳамкории ҳокимияти давлатӣ ва ҷомеаи шаҳрвандиро низ таъмин менамояд. Нақши ҳизбҳои сиёсӣ, созмонҳои ҷамъиятӣ ва дигар ниҳодҳо, ки дар мамлакат фаъолият доранд, дар густариши ғояҳои ваҳдатофарии Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон хеле муҳим мебошад.

Фурқат САМИЗОДА,
ёрдамчии прокурори шаҳри Ҳисор,
ҳуқуқшиноси дараҷаи 3


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 1.06.2016    №: 104    Мутолиа карданд: 897

12.11.2018


Дар Париж ҳамоиши сулҳ ифтитоҳ ёфт

Бо эҳтимоми ҳукумати Ҳиндустон нархи сӯзишворӣ арзон мешавад

ЭКСПО дар Шанхай: шартномаҳо ба маблағи қариб $60 миллиард ба тасвиб расиданд

Сӯхтори ҷангал дар Калифорния боиси ҳалокати 25 нафар гашт

Ҷаҳон дар як сатр

ВАХШ. Суратҳисоби бонкӣ барои ятимон

ОЛИМПИАДАИ “GENIUSKIDS – 2018” 35 медали хонандагони тоҷик

САМБО. Хушқадам Хусравов – қаҳрамони ҷаҳон

09.11.2018


Ҳамоишҳои ҷавонон бахшида ба Рӯзи Президент

Баррасии масоили рушди ҳамкориҳо

Мулоқоти Юсуф Раҳмон бо Кристофер Рэй

Таъсиси гурӯҳи корӣ баҳри иҷрои «Барномаи рушди иҷтимоию иқтисодии шаҳри Душанбе барои давраи то соли 2025»

Давлаталӣ Саид дар Корея

20-умин конфронси расонаҳои Осиёи Марказӣ дар Остона баргузор шуд

«Толибон» рӯйхати иштирокдорони мушовараи Москваро интишор дод

Таърихшиноси фаронсавӣ ба Макрон нақши Россияро дар наҷоти Аврупо хотиррасон кард

Ҷаҳон дар як сатр

"TASHKENT GRAND PRIX" ИШТИРОКИ ПАҲЛАВОНОНИ ТОҶИК ДАР ОН

"Истиқлол" бори ҳафтум чемпиони Тоҷикистон шуд!

08.11.2018


ШАҲРИСТОН. Бунёди 68 иншооти нав

ГУЛИСТОН. Бунёди майдони Парчами давлатӣ ва навсозии кӯдакистони “Дилноз”

Вусъати созандагӣ дар ноҳияи Бобоҷон Ғафуров

ХУҶАНД. Ифтитоҳи маҷмааи фитнеси занона

НОҲИЯИ АБДУРАҲМОНИ ҶОМӢ. Муассисаҳои таълимӣ ба фасли сармо омодаанд

“АРБОБОНИ ИЛМИ ТОҶИК”

Бо хоҳиши Макрон вохӯрии муфассали Путин ва Трамп баргузор намешавад

Толибон нияти иштирок дар музокироти сулҳи Москваро доранд

Дар 40 соли ислоҳот савдои берунаи Чин 670 маротиба афзуд

Деҳлӣ ҳавои ифлосро бо борони сунъӣ тоза карданист

Ҷаҳон дар як сатр

МАРҲИЛАИ ИНТИХОБИИ ЧЕМПИОНАТИ ОСИЁ – 2020. Ҳарифони мунтахаби Тоҷикистон (U-23) муайян шуданд

07.11.2018


Маҷлиси тантанавӣ бахшида ба Рӯзи Конститутсия

Мулоқоти Рамазон Раҳимзода бо Абдулазиз ибни Сауд

Пулҳои миллӣ бо такмили унсурҳои ҳимоя


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед