logo

сиёсат

ДЕМОКРАТИЯ ВА ВАҲДАТИ МИЛЛӢ

ОМИЛ ВА РОҲҲОИ РУШД

Ваҳдати миллӣ дар бунёди ҷомеаи демократӣ пояи сулҳу субот ва яке аз омилҳои рушди равандҳои демократисозии ҷомеа буда, инкишофи фаъолияти гурӯҳҳои иҷтимоӣ ва қишрҳои онро дар кишвар таъмин менамояд. Ин раванд тақозо менамояд, ки амали ҳар як шахс, новобаста аз маҳал, мансаб ва ҷаҳонбинии динӣ дар доираи қонунҳои воқеии демократӣ ба вуқӯъ пайвандад. Аз тарафи дигар, гуногунандешӣ бояд воқеъбинона бошад ва дар чаҳорчӯби қонунҳои амалкунанда рушд ёбад.
Яке аз омилҳое, ки метавонад заминаи рушди ваҳдати миллиро таъмин намояд, рӯ овардан ба арзишҳои таърихиву маънавии худ ва  фарҳанги сиёсии давлатҳои мутамаддини демократибунёд мебошад. Зеро дар шароити сиёсии имрӯза фарҳанги демократӣ дар навбати худ барои ваҳдати миллӣ замина мегузорад. Синтези мафҳумҳои демократия ва ваҳдат метавонад ба пешрафти соҳаҳои гуногун такони ҷиддӣ бахшад. Ба он усули «Ҳама чиз иҷозат аст, ба ҷуз он чи ки қонун иҷозат намедиҳад», хос аст. Ин фарҳанг муколама, гуногунандешӣ ва инсондӯстиро талқин менамояд. Тафаккури демократӣ масъулияти баробарии тамоми шаҳрвандонро барои амалӣ намудани фаъолият ва идоракунии ҷомеа пешбинӣ менамояд.
Барои таъмини ваҳдати милливу демократия маориф ва илм нақши калидӣ доранд. Таҷрибаи таърихӣ нишон медиҳад, ки маориф ва илм таҳкурсии рушди ҷомеа маҳсуб ёфта, давлату ҷамъиятро на танҳо аз нуқтаи назари фарҳангӣ, иқтисодӣ, иҷтимоӣ, сиёсӣ пеш мебарад, балки шинохти соҳаҳои ҷамъиятӣ ва таҷрибаи шаҳрвандонро дар давлатсозии муосир меафзояд. Барои ба ин мақсад расидан, дар мактабҳои таҳсилоти миёнаи умумӣ, олӣ, касбӣ-техникӣ ва дигар намудҳои таълим ислоҳоти воқеии таълиму тарбия бо назардошти баланд бардоштани сифати таълим, мазмуни нақшаву барномаҳои таълимӣ, воситаҳои аёнӣ, китобҳои дарсӣ ҳатмист. Аз ҳама муҳим, бозомӯзӣ ва такмили сифати фаъолияти омӯзгорон аз тарафи масъулони маориф ва сохторҳои марбутаи он муносибати ҷиддиро талаб менамояд.
Коршиносон ҳанӯз дар асри ХХ ба хулоса омада буданд, ки то базаи моддӣ таъмин нагардад, сокинон пайи созандагиву бунёдкорӣ намешаванд. Дар заминаи ба роҳ мондани коркарди ашёи хоми ватанӣ, бо истифода аз техника ва технологияи нав, рушди сайёҳӣ ва инфрасохтори он, бо ҷои кор таъмин намудани аҳолии қобили меҳнат ва истифодаи воситаҳои истеҳсоли муосир асоси моддиёт аст.
Фасод барои пешрафти иқтисод монеа эҷод менамояд. Албатта, фасод танҳо марбути ҷомеаи мо нест, тамоми кишварҳои дунёро новобаста аз шакли давлатдорӣ фаро гирифтааст. Аз ин ҷиҳат, дар мадди аввал мубориза бо шаклҳои гуногуни коррупсия дар ҳамаи намудҳои таълимгоҳҳои ҷумҳурӣ боиси суботу амният ва ваҳдати миллӣ мегардад. Аз байн бурдани ин ва дигар амалҳои манфӣ боз ҳам аз фарҳанги сиёсии ҳар як шаҳрванд вобастагӣ дорад.
Муносибати давлат бо дин яке аз масъалаҳои муҳими ҷомеа ба шумор меравад. Тоҷикистон аз рӯзҳои нахустини ба сифати кишвари соҳибихтиёр шинохта шуданаш, муносибати худро нисбат ба дин ҳамчун арзиши фарҳангиву таърихӣ дар асоси қонунҳои демократии амалкунанда муайян намуд. Махсусан, пас аз ҷанги шаҳрвандӣ, ки вазъият хеле ҳассос буд, 1 декабри соли 1994 Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи дин ва ташкилотҳои динӣ» қабул шуд, ки дар он равандҳои асосии шаклгирии муносибати давлат ва дин инъикос гардидааст. Бо мурури замон қонуни номбурда мувофиқ ба талаботи замон ба такмилу тасҳеҳ ниёз пайдо намуд. Бинобар ин, 5 марти соли 2009 Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи озодии виҷдон ва иттиҳодияҳои динӣ» ба тасвиб расид. Дар он муносибати тарафайни давлат ва иттиҳодияҳои динӣ муайян гардида, дарҷ шудааст, ки барои озодии виҷдон, риояи ҳуқуқҳои қонунӣ ва манфиатҳои диндорон ва иттиҳодияҳои динӣ шароити мусоид фароҳам оварда мешавад.
Мувофиқи Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон ягон шакли идеологияи динӣ ба сифати идеологияи давлатӣ шинохта намешавад. Муассисаҳои давлатӣ аз дин ҷудо буда, дар навбати худ, давлат барои муайян намудани муносибати шаҳрвандон нисбат ба дин монеа эҷод намекунад.
Ҳамин тавр, муносибати дин бо давлат бояд дар асоси таҳаммулпазирии фарҳанги сиёсии навини ҷомеа ва омезиши арзишҳои пешқадами фарҳанги сиёсии давлатҳои мутараққии ҷаҳон рушд ёбад, то ин ки равандҳои демократияи навбунёди ҷомеа зина ба зина устувор гарданд.

Ғ. ҚАҲҲОРОВ,
 номзади илмҳои фалсафа


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 4.06.2016    №: 107    Мутолиа карданд: 593

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар

РӮШОН. Ифтитоҳи маркази дуошёнаи савдо

Муҳаммад Салоҳ – беҳтарин футболбози Африқо

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Самарқанд мизбони нахустмулоқоти «Ҳиндустон – Осиёи Марказӣ»

Баргардондани 47 шаҳрванди Қазоқистон аз Сурия

Остона ба гузарондани Ҳамоиши ҷаҳонии туризми шаҳрӣ омодагӣ мегирад

Дар Беларус бори нахуст ҳукми қатл содир шуд

09.01.2019


Таҷлили 110 - солагии аллома Бобоҷон Ғафуров


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед