logo

сиёсат

НАБОЯД ҒАФЛАТЗАДА БОШЕМ!

«ТОЛИБОН» САРҲАДРО НАМЕШИНОСАД
Ба назар мерасад, ки баъд аз кушта шудани Мулло Ахтармуҳаммад Мансур, роҳбари ҳаракати «Толибон», аз сӯи ҳавопаймои бесарнишини ИМА, ки 21-уми май дар минтақаи Даҳл Бандини вилояти Балуҷистони Покистон ба вуқӯъ пайваст, саҳифаи нав дар фаъолияти ин ҷунбиши тундгаро боз хоҳад кард, ки аз он ҳам ба вазъияти дохилӣ ва ҳам авзои берунии Афғонистон таъсиргузор хоҳад буд.

Чанд омилро бар пояи таҳлилҳои ояндабинии коршиносони ватанӣ ва хориҷӣ дар ин ҷо перомуни ҳаракати «Толибон» пешниҳод мекунем, зеро афроди огоҳ ҳаргиз қурбони ҳаводис намегарданд. Меҳвари ин таҳлил бар он шаҳодат медиҳад, ки барои рӯёрӯӣ бо ҳаракатҳои қуруни вустои бар асоси нестии дастовардҳои фарҳангӣ ва куштори инсонҳо пойбанд, бояд ҳаргиз ғафлатзада набошем.
Марказҳои тасмимгирии толибон баъди 22 соли таъсиёбиашон марҳалаи буҳрониро дар таъйини толиби № 1 тай мекунанд. Ҳоло толибон иборатанд, аз гурӯҳҳои Сироҷиддин Ҳаққонӣ; писари Мулло Умар – Мулло Яъқуб; Мавлавӣ Ниёзӣ; гурӯҳи Қатар ва боз толибони парокандаи маҳаллӣ, ки бинобар ба вуҷуд омадани таҷаммуъи иқтидори эътирозии мардум нисбат ба баъзе иқдомҳои ғайрианъанавии ниҳодҳои Ҳукумати Афғонистон аз Бодғис то ба Бадахшон фаъолият мебаранд. Чунин ба назар мерасад, ки барои риояи тавозуни қавмӣ тамоюлҳои навтолибон дар Афғонистон ба намоиш гузошта мешаванд, ки муҳтавои он, пеш аз ҳама, идорашаванда гардондани толибон аз ҷониби ҳалқаҳои хориҷию дохилӣ ва таъмини ҳузури намояндагони миллатҳои гуногун, аз ҷумла тоҷикҳо, ӯзбекҳо ва ҳатто новобаста аз зиддиятҳои оштинопазир, ақаллияти ҳазораҳо дар таркиби ҳаракати «Толибон» мебошад. Ин гурӯҳҳо ҳарчанд камранг бошанд ҳам, вале фаъолияти онҳо таҳти парчами ягонаи толибӣ аз он далолат мекунад, ки дар зеҳнияти мардуми Афғонистон бинобар сабабу омилҳои гуногун, тағйироти эътиқодӣ нисбат ба шаклу наҳваи мухолифон ба вуҷуд омадааст.
Рақобат сари мансаби роҳбари толибон байни ҷиноҳҳои дар боло ёдоваршуда сурат хоҳад гирифт, ҳарчанд ба майдон омадани даъвогарони дигари маснаду мансаби курсии роҳбари ҳаракати «Толибон» аз эҳтимол дур нест. Яъне, бо назардошти идеологияи қавии тахрибкор, ки дар раъси тарҳҳои он ҷалби фарогири қишрҳои ифротгаро дар минтақа қарор доранд, аз омилҳое мебошанд, ки нодида гирифтани ҳаракати «Толибон» хатои маҳз аст. Идеологияи толибӣ сарҳадро намешиносад ва робитаи тӯлонӣ бо ҳаракатҳои тундгарои Осиёи Марказӣ ба роҳбарони он имконият даст додааст, ки дар ояндаи миёнамуддат ба ҳарими кишварҳои ҳамсоя дахолат намоянд. Аз ҷониби дигар, ҳолатҳои фаъолият кардани собиқ шаҳрвандони Тоҷикистон дар ҳайати ҳаракати «Толибон» бояд мавриди назари на танҳо коршиносон, балки ниҳодҳои қудратӣ низ бошад. Бо вуҷуди ин, хотираҳои ноҳамвори толибон аз ҳимояи Тоҷикистон ба «Ҷабҳаи муттаҳиди Шимол» наметавонад бар мавқеъгирии ин ҳаракати террористӣ таъсир нагузорад.
Набудани роҳбари дорои нуфузу эътибори маънавӣ барои ҳаракати «Толибон» пеш аз ҳама сарнавишти идомаи ҷангро дар Афғонистон торик мекунад ва суқути гуфтушуниди мусолиҳаи миллиро ба бунбаст мекашонад. Хатари пур кардани ин халогоҳ аз ҷониби дигар ҳаракатҳои тундгаро, аз ҷумла «Давлати исломӣ» дар дарозмуддат мумкин аст.
Аз ин рӯ,  барои Тоҷикистон гузинае беҳтар аз салоҳдиди амниятӣ дар ин мақтаи замонӣ мавҷуд нест, ки аз тақвияти сарҳади давлатӣ бо неруи инсонӣ ва ҷангӣ, таҳқиқи мӯшикофона ва коршиносонаи ҳаракати «Толибон» ва андешидани тадбирҳои дастаҷамъонаи боло бурдани фарҳанги мудирият иборат мебошад.

Фурқат НОСИРОВ,
коршиноси умури сиёсӣ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 8.06.2016    №: 110    Мутолиа карданд: 534

24.06.2019


Президенти Филиппин моҳи октябр ба Россия меояд

Трамп бо Эрон омодаи гуфтушунид буданашро тасдиқ намуд

Дар Ҳиндустон афтидани хайма боиси марги 14 нафар шуд

СУҒД. Оғози мусобиқаи байналмилалӣ

"ФИЛОСОФИЯ ОТДЫХА" имкониятҳои сайёҳии Тоҷикистонро таҳлил намуд

Ҷаҳон дар як сатр

21.06.2019


Мулоқоти Хайринисо Юсуфӣ бо Валериу Кивер

Ҳамоиш бахшида ба таъмини устувории макроиқтисодӣ

Муаррифии натиҷаҳои фаъолият дар самти безараргардонии башардӯстонаи минаҳо

20.06.2019


Гумерова: «Омӯзгорони рус дар Тоҷикистон мондан мехоҳанд»

СММ: «Ҳиндустон дар нуфуси аҳолӣ баъди 8 сол аз Чин мегузарад»

Пекин тавсеаи ёрии иқтисодӣ ва башарӣ ба Сурияро зарур мешуморад

Дар Ҷопон ҷазои ҷисмонии кӯдаконро манъ карданд

Ҷаҳон дар як сатр

19.06.2019


Дар Кӯлоб Фестивали ҷумҳуриявии дӯстии ҷавонон баргузор шуд

Баррасии вазъ ва дурнамои ҳамкориҳо

Боздид аз Муассисаи давлатии «Боғи миллии Ваҳдат”

ПАНҶАКЕНТ. Омодагиҳо ба ҷашни фархунда

Писарбачаи тоҷик дар Хабаровск дӯсташро аз чоҳи оби ҷӯш наҷот дод

Тоҷикистону Беларус: «Муҳокимаи тақвияти ҳамкориҳои низомӣ»

Си Ҷинпин азми сафари Ҷумҳурии Халқии Демократии Корея дорад

Ҷаҳон дар як сатр

12.06.2019


ХУҶАНД. "Зирвеко" ба фаъолият мепардозад

Муаррифии асари Си Ҷинпин «Дар бораи идоракунии давлатӣ»

Баргузории конфронси сайёҳӣ дар Рашт

Масоили низоми бонкӣ матраҳ гардид

Дар Чин аз обхезии тобистона 6,75 миллион нафар зарар дид

Дар Ӯзбекистон рӯйхати идҳои касбиро Рӯзи китобдор афзуд

Дар Ҷопон ба солхӯрдаҳо шаҳодатномаи вижаи ронандагӣ медиҳанд

Сокини Британия дар лотерея Ј123 миллион бурд намуд

Ҷаҳон дар як сатр

11.06.2019


Песков: «Путин ба Тоҷикистон ва Қирғизистон сафар мекунад»

Иштироки роҳбарони 11 кишвар дар ҳамоиши Бишкек

Президенти Қазоқистон аз хусуси роҳҳои ҳалли мушкилоти иҷтимоӣ ҳарф зад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед