logo

маориф

ЗАБОНОМӮЗӢ. НАБОЯД РАВАНДИ ОНРО БЕНАЗОРАТ МОНД!

Дар замони мо муносибатҳои байналмилалӣ васеътар мегардад. Дар чунин шароит барои ташаккули муносибати фарҳангӣ миёни халқҳо зарурати такмил додани таълим ва омӯзиши забонҳо, хусусан русӣ ва англисӣ пеш омадааст. Забоншиносон бар онанд, ки ҳар қадар фарҳанги муошират баланд бошад, ҳамон қадар фарҳанги миллӣ боло меравад.

Мутаассифона, ҷараёни таълими забономӯзӣ дар муассисаҳои таълимии кишвар ҳанӯз қонеъкунанда нест, гузашта аз ин таълими ин фанҳо ба сатҳу сифати баланд ва самаранокӣ ниёз дорад. Ин натиҷагирӣ бо назардошти дар муассисаҳои давлативу ғайридавлатӣ аз ҳисоби ҷавонон кам будани тарҷумони забони русӣ ва англисӣ бароварда шудааст. Сабаби асосӣ сатҳи пасти омодасозии кадрҳои баландихтисос ва бозомӯзии кадрҳои омӯзгорӣ мебошад. Бо вуҷуди роҳандозии барномаҳои нави таълимӣ ва андешидани чораҳои зарурӣ аз ҷониби донишгоҳу донишкадаҳои кишвар омодасозии кадрҳои омӯзгорӣ ҳанӯз ба талаботи бозори меҳнат ҷавобгӯй нест. Аз садҳо хатмкунанда қисми зиёдашон бо сабаби малакаи пасти касбӣ ва забономӯзӣ бе ҷойи кор монда, роҳ сӯйи муҳоҷират мегиранд, дар он ҷой низ аз надонистани забон, хусусан русӣ ба мушкилӣ рӯ ба рӯ мешаванд. Вазъ дар муассисаҳои таълимии ноҳияҳои дурдасти кӯҳистон бо вуҷуди ҳамасола тариқи роҳхат фиристодани мутахассисон ташвишовар аст. Дар аксари муассисаҳои таълимӣ омӯзгорони ғайриихтисос дарс мегӯянд. Деҳотиён аз сабаби дар таълимгоҳҳо набудани омӯзгорон пурра ба омӯзиши забонҳо фаро гирифта намешаванд.
Феълан дар ҷумҳурӣ барои рушди забони русӣ - ҳамчун воситаи муоширати байналмилалӣ Барномаи давлатии такмили таълим ва омӯзиши забонҳои русӣ ва англисӣ барои солҳои 2015 - 2020 роҳандозӣ шудааст. Масъули барнома Зулфия Сафарова, иброз намуд, ки амалисозии барнома зина ба зина камбудиҳои ҷойдоштаро бартараф карда истодааст. Вазъ нисбат ба солҳои қаблӣ беҳтар шудааст. Аллакай кадрҳои ихтисосманд ҷойи мутахассисони ғайриихтисосро гирифта истодаанд. Бо вуҷуди ин камбудиҳо ҳоло ҳам зиёданд. Дар ноҳияҳои дурдасти кӯҳистон норасоии мутахассисони соҳибкасб бештар ба назар мерасад. Дар минтақаҳо омӯзиши забонҳо бинобар сабаби кам будани соатҳои дарсӣ ва дурии роҳ, махсусан дар муассисаҳои ибтидоии камнуфуз, ки аз якдигар хеле дур ҷойгиранд, хуб ба роҳ монда нашудааст. Агар омӯзиши забон дар як ҳафта се соат ба роҳ монда шуда бошад, аз рӯйи 1,5 воҳиди корӣ ин хеле кам аст, чун як воҳиди корӣ 18 соати дарсиро дар бар мегирад, аз ин рӯ, бо назардошти соати ками дарсӣ ва дурии роҳ на ҳамаи омӯзгорон хоҳиши дарсдиҳӣ доранд.
Набудани муошират яке аз омилҳои асосии  косташавии забон дар минтақаҳои кишвар гардидааст. Муошират дар деҳот нисбат ба марказ маҳдуд аст. Агар омӯзгор бо забони русӣ хуб дарс дода тавонад ҳам, бе муоширати байни ҳамдигар наметавон забонро ба пуррагӣ аз худ кард. Бо сабаби ба таълими фанҳо машғул будани мутахассисони ғайриихтисос масалан, дар ноҳияҳои Ҷайҳун ва Панҷ, аз рӯйи 1,5 воҳиди корӣ, ки ба 8 нафар омӯзгори фанни русӣ эҳтиёҷ доранд. Дар ноҳияи Панҷ 1 нафар омӯзгори фанни забони англисӣ намерасад. Мушкилоти дигар норасоии базаи моддию техникӣ ва методӣ, лексикографӣ ва иттилоотӣ, ҳамчунин технологияи инноватсионӣ ва моделҳои муосири таълим, адабиёт зарурӣ мебошад. Ҳарчанд дар даҳсолаи охир баъзе китобҳои нави таълимӣ аз фанҳои забони русӣ ва англисӣ таҳия ва нашр шудаанд, онҳо наметавонанд ба талабот ҷавобгӯ бошанд.
Ин ва мушкилоти дигари раванди забономӯзӣ аз масъулон талоши бештар аз пештар мехоҳад.
О. ВАФОБЕКЗОДА, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 15.06.2016    №: 115    Мутолиа карданд: 2371

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед