logo

иҷтимоиёт

МАБОШЕД КАСРО БА БАД РАҲНАМУН

Имрӯз ҷомеаи моро хавфи дигар нигарон кардааст: қудратхоҳон шеваи муборизаро ба суди худ тағйир додаанд, яъне, дар ҳоли доман задани хархашаҳои мазҳабиянд ва, бо камоли таассуф, бархе аз ҷавонони мо, ки бағалашонро бо чормағзи пучак пур кардаанд, майли  равияҳое  доранд, ки то куҷо рафтанашонро намедонанд. Ин идда афроди “сулҳфурӯшу оқибатҷанг” (таъбири Шамсиддин Шоҳин) - ро, ки ба ҷиҳати худу худонашиносӣ ба доми тазвир афтодаанд, намаки Модар - Ватан кӯр хоҳад кард.

Абулқосими Фирдавсӣ дар “Шоҳнома”-и безаволи худ на танҳо эрониёнро, балки тамоми мардумро аз фарҷоми бади ҷангу хунрезӣ ҳушдор медиҳад ва ононро ба кишвардӯстиву мубориза бар зидди неруҳои аҳриманӣ фаро мехонад. Фазои аҳуроӣ, оштибор, босулҳу сафо орзуи озодамардум аст, ки дар “Шоҳнома” ситоиш шудааст:
Масозед ҷангу марезед хун,
Мабошед касро ба бад раҳнамун
В-агар ҷанг ҷӯяд касе бо сипоҳ,
Дили кинадораш наёяд ба роҳ.

Ин таноқузи ифода гӯёи фикрати одамдӯстии Фирдавсист. Ба як сухан, ободии ҷаҳонро мехоҳад ва ҳич гуна ҷангро хуш надорад.
Ба назари шоир нигаҳбонии кишвар мояи сарафрозиву арҷмандист ва касе, ки дар ин роҳ ҷон мебозад, аз хеш номи нек ёдгор мегузорад ва ҳич хидмате дар зиндагӣ бад-он андоза арзиш нахоҳад дошт.
Агар ҳам касе даъвии диндориву имон мекунад, бояд бидонад, ки ғадру хиёнат ба зодбум бевафоӣ ба ин мавҷуди муқаддаси ҳастӣ - Модар маҳсуб меёбад, ки бо вожаи Ватан як мафҳум доранд.
Агар ҷовидона намонӣ ба ҷой,
Ҳамон ном беҳ з-ин сипанҷӣ сарой.
Ҳаме номи ҷовид бояд, на ком,
Бияндоз кому барафроз ном.

Бо ҳамин пиндор барномаи подшоҳии Ардашер (дар достони “Тадбир сохтани Ардашер дар кори подшоҳӣ”) мавзӯи парвариши фарзандонро фаро мегирад:
Ки то ҳар касеро, ки дорад писар,
Намонад, ки боло кунад беҳунар.

Паймони дигар пас аз пирӯзӣ бар душман ҷавру азият ва хароб накардани онҳо ва кишварашон мебошад. Аз ҷумла, бо амри Кайхусрав сипоҳ ба ночор ба сарзамини Тӯрон ҳамла мебарад, аммо сипоҳиён бо ин дастур бояд амали низомӣ анҷом диҳанд:
Зи дилҳо ҳама кина берун кунед,
Ба меҳр - андар ин кишвар афсун кунед...
Бикӯшеду хубӣ ба кор оваред,
Чу дидед сармо, баҳор оваред...

Аз одоби дигари низомӣ, ки дар “Шоҳнома” бозтобе дорад, наёзурдани мардуми бегуноҳу бечора ҳангоми набард аст, ки иҷмолан ба ин нукта ишорат рафт. Аммо дар достонҳое, назири “Гуфтор андар рафтани Тӯс ба Туркистон”, “Вайрон кардани Рустам тӯронзаминро”, сухангӯйи Тӯс хитоби сипаҳсолоронро ба гурдон мерасонад, ки дар садаи бисту як ҳам омӯзанда хоҳад буд, зеро дастурҳои фарҳангие, ки шоир бо сухани шоҳон ба сипоҳдорон мерасонад, имрӯз, дар ин авзои басо печидаи ҷаҳон низ ҳовии аҳамиятанд:
Бад-ӯ гуфт: “Нагзар зи паймони ман,
Нигаҳ дор оину фармони ман.
Наёзурд бояд касеро ба роҳ,
Чунин аст оини тахту кулоҳ.

Дар поёни сухан гуфтанием, ки касе аз рӯйи дастури Фирдавсӣ рафтор мекунад, чун худи ӯ ва “Шоҳнома”-и беназираш ҷовид мемонад. 
                                                                                  
Сулаймон Анварӣ, устоди ДМТ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 15.06.2016    №: 115    Мутолиа карданд: 453

21.11.2018


Аз таркиш дар Кобул беш аз 50 нафар ҳалок шуд

Ӯзбекистон нахустин намоишгоҳ-ярмаркаи байналмилалии содиротӣ мегузаронад

Могерини: «Иттиҳоди Аврупо «артиши аврупоӣ» ташкил карданӣ нест»

Табобати гепатити С дар Беларус аз арзонтарин дар Аврупост

Ҷаҳон дар як сатр

ДУШАНБЕ. Таҷлили нахустин ҷашни занони соҳибкор

ДЕВАШТИЧ. Тантанаи Рӯзи Президент

Иштироки мунтахаби футболи бонувон дар CAFA

20.11.2018


СУҒД. Оғози сохтмони раёсати маориф

ЛЕВАКАНТ. Конфронси илмӣ - назариявӣ ба ифтихори Иҷлосияи XVI

"Парасту" дар Тоҷикобод

Сарони кишварҳои Осиёи Марказӣ барои машварат дар Тошканд ҷамъ меоянд

Финляндия ҷонибдори ҳузури Россия дар Шӯрои Аврупо

Вазорати маорифи Афғонистон 30 ҳазор занро ба кор мегирад

Баррасии рушди инклюзивии иқтисоди қитъа дар Гвинея Папуаи Нав

Ҷаҳон дар як сатр

АНВАР ЮНУСОВ СОҲИБИ КАМАРБАНДИ WBF

"СОРО КОМПАНИЯ" ҒОЛИБИ ЛИГАИ КАСБИИ ФУТЗАЛИ ТОҶИКИСТОН

19.11.2018


ДЕВАШТИЧ. Авҷи созандагиҳо дар Ҷамоати деҳоти Яхтан

Артиши Сурия охирин истеҳкоми «ДИ» дар ҷануби кишварро зери назорат гирифт

Дар ҳама минтақаҳои Ӯзбекистон «мактаби президентӣ» месозанд

Роҳандозии барномаи махсуси давлатии ипотекӣ барои дӯзандагони Қирғизистон

Киштии зериобии «Сан Хуан» - ро дар уқёнуси Атлантика ёфтанд

Ҷаҳон дар як сатр

Кулишов: «Марзҳои ИДМ бо таҷҳизоти муосир таъмин карда мешаванд»

Дар Тоҷикистон омӯзгори забони англисӣ барои таблиғи «ДИ» 19 сол гирифт

Қазоқистон мубориза бо машруботро сахттар мекунад

Фоидаи туризм ба кадом шаҳри дунё бештар аст?

Ҷаҳон дар як сатр

"ИСТИҚЛОЛ" бори аввал барои Ҷоми чемпионҳои КФО мубориза хоҳад бурд

Омодагии тими миллӣ ба марҳилаи интихобии Ҷоми ҷаҳон – 2022

УСМОН ТОШЕВ САРМУРАББИИ НАВИ ДАСТАИ МУНТАХАБ

15.11.2018


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Нурдинҷон Исмоилов ба Тоҷикистон меояд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед