logo

фарҳанг

ХОБУ БЕДОРӢ

(Ба озмуни «Ҷумҳурият»
Шоирон дар марғзори гулпӯши канори рӯд зери сояи дарахтони тӯбо саргарми лутфу мутоиба аз розу ниёзи дунёи шеър мулоқот доранд. Шамъи анҷуман устод Садриддин Айнӣ бо сикаву сурати фохирона ба чеҳраи шуаро назар андохта, салобати бузургаш қутби рахшонро мемонад. Абулқосим Лоҳутии шакаринсухан бо раҳоварди сафар - силсилашеърҳои инқилобӣ  ғубори дилҳоро меравонад. Чи маҷлиси зебое. 

Як сӯ шоирони насли калонсол: Мирзо Турсунзода, Боқӣ Раҳимзода, Саидалӣ Вализода, Мирсаид Миршакар, Тилло Пӯлодӣ, Ғаффор Мирзо, Ашӯр Сафар, Қутбӣ Киром, аз сӯи дигар қаламкашони насли миёнсол: Муъмин Қаноат, Ғоиб Сафарзода, Бозор Собир, Лоиқ Шералӣ, Ҳабибулло Файзулло, Гулназару Ҳақназар, Раҳмат Назрӣ Саидалӣ Маъмур, Камол Насрулло ва ҷавоншоирон: Низом Қосим, Ато Мирхоҷа, Рустами Ваҳҳоб, Муҳаммад Ғоиб, Фарзона, Давлат Сафар, Муҳаммадалии Аҷамӣ… даври ҳам омадаанд. Ташнагони шеър ба суҳбати бузургон бо мароқ гӯш фаро мениҳанд.
Ба маҳфили адибон ҷафстар меравам. Ғоиб Сафарзодаро бо чеҳраи фароху нигоҳи андешамандона, ба сар тоқии чоргули тоҷикона мебинам, ки хаёлан ҳарфу ҳиҷои ҳозиронро ба мизони андеша баркашидану полудан дорад. Орзуям ин буд, ки аз устодони забардаст фотиҳаи сухан бигирам. Бо донишварони мӯътабар вохӯрда, бо тавозӯъ канор меистам ва ҳарфу ҳиҷояшонро ба дафтари ақл ва дил мекӯчонам. 
Соҳибназарон иҷоза медиҳанд, ки шогирдон чакидаҳои хомаашонро манзур созанд. Аввалан Муъмин Қаноат, сонӣ Лоиқ Шералӣ боназокат аз ҷой боло шуда, аз қаҳрамонии фарзандони диёр, қадру манзалати Модар шеърҳои дилчасп ироа менамоянд. Навбати сухан ба Ғоиб Сафарзода мерасад. Ӯ бо тамкини хосса ба ҳузури аҳли адаб шаҳомоти Ватанро месарояд. Дар мақтаи шеър  «Кишваре к-афтода буд аз пой хест, Тоҷикистони ман аст он, хурд нест!» ба дарозо кафкӯбӣ бархоста, ба чеҳраи гавҳаршиносон табассум гул мекунад. Устод Айнӣ саргӯшӣ ба Турсунзода чизе мегӯяд, ки бо таҳаммул ва ризоатмандона сар меҷунбонанд. Аз ин ҳамраъйӣ меҳру муҳаббатам ба шоирони ватандор бештар мефизояд.
Айнии фарзона перомуни тозагии забони адабии имрӯзаи тоҷик ва шеъри ноб аз «Ғиёс-ул-луғот»-у «Бурҳони қотеъ» барин китобҳои луғати кӯҳна намуна оварда, машваратро фиребову тафсон медорад. Устодони шеър дар зимни таҳлили эҷодиёти ҷанбаи миллӣ дошта аз парвози баланди мурғи илҳоми Муъмин Қаноат, Лоиқ Шералӣ ва Ғоиб Сафарзода ёдовар мешаванд. Бо ифтихор меафзоянд, ки ин ҷавонон ояндаи адабиёти тоҷик ҳастанд. Ҳар се шоирро рӯи минбари баланд мехонанд ва…
Ҳазорон афсӯс, ки аз хоби ширин бедор мешавам, шишаи қалбамро хаданги андуҳи нишотолуда меларзонад. Таъбири ин рӯъёи зеборо меҷӯям. Шоири боҷасорат Ғоиб Сафарзода дар овоне, ки сиву ду сол дошт, бо маҷмӯаҳои «Корвони орзу» ва «Ошёни офтоб» дили ҳаводорони шеъри тоҷикиро тасхир намудааст. Ҳамоне, ки аз даргузашти шоири халқ Саидалӣ Вализода зери борони ғам гуфта буд:
Курсие холӣ ба ҳар маҳфилу базм аст ҳанӯз,
Ба умеде, ки Вализода зи дар меояд.    

Аммо ҷои худаш то имрӯз дар минбарҳову маҳфилҳои шеъри ноб холист.   Алами марги ӯ соҳибдилонро ҷигархун дошта, сари садамаи ногаҳонӣ тавзеҳот гуногунанд. Баъзеҳо инро ба ҳақиқат ҷустанаш рабт медиҳанд, ки аз маънавиёти мо дар матбуот бозсозӣ мекард. Шояд бо дастони нотавонбинҳо ё кӯрдилоне марги иҷбории ӯ корбурд шудааст. Хулосаи ҳамасронаш ин аст: навоқиси ҷомеаро рушод ва урён менигошт.
Мегӯянд, ки замони дар идораи рӯзномаи «Тоҷикистони советӣ» фаъолият доштани Ғоиб Сафарзода эҷодкорон аз ҳамаи манотиқи кишвар гирд омада буданд. Азбаски низоми роҳбарӣ аз Марказ (Кремл дар назар аст!) идора мешуд, аксари хабарнигорон ба таъбире, белро ба равиши об давонда, аз хати қолабӣ берун по намегузоштанд. Чунки сокинони 15 ҷумҳурӣ тобеи як Иттифоқ, зери як доира мерақсиданд. Ҳар кӣ аз ҳувияти миллӣ мегуфт, бе ҷазо намемонд. Ғоиб Сафарзодаи дорои ғурури миллӣ қолабшиканӣ карду ба гирдоби ноҳақиҳо афтод.  
Устод Ғоиб Сафарзода ҳанӯз дар даврони шӯравӣ талоши истиқлолхоҳӣ дошта, дар саҳафоти рӯзномаи «Тоҷикистони советӣ» (ҳоло «Ҷумҳурият») оид ба мавзуоти ватандорӣ, хешташиносӣ, ҳифзи муқаддасоти миллӣ бо шуҷоат хома меронд. Меҳри ӯ ба ин марзу буми аҷдодӣ беандоза буду олудасозони забони модариямонро нафрин мехонд. Ин муҳаббат боис шуду ба мавзуи доғи рӯз-риояи забони тоҷикӣ рӯи матну овезаҳо дар кӯчаву хиёбонҳои шаҳри Душанбе қалам зад. Мақолаи «Таровати зиндагӣ дар зебоист!» монанди тундари ногаҳонӣ дар саросари ҷумҳурӣ ғул-ғул афканда, ба сари муаллиф ҷабри зиёд овард.
Ин шуҷоати шоир ба чашмони ҳасудакони бозингар мисли хор халида, пешпо доданаш мехостанд. Вале ӯ аз раъяш намегашт. Ашъори ӯ бозгӯи ботини ӯ буд. Шоири якрӯву якзабон ба паймонаш «Агар хоҳӣ маро ёбӣ, зи роҳи рост ҷӯён шав!» якумр содиқ монд. Ҳатто устод Лоиқ ин тезравии Ғоибро пай бурда буд, ки пас аз фавти дӯсти ҳамсолу ҳамнишинаш ғам хӯрда, бо ҳасрати беинтиҳо нигошта буд:
Гуфта будам, ки тунд марав,
Тунд рафтӣ,  бубин куҷо рафтӣ.

Дар сӯги Ғоиб Сафарзода қаламкашони соҳибҳунар хун гиристанд. Шоире, ки шарафманди миллату Меҳан буд, хеле зуд ҳамнафасонро хайрбод гуфт. Эҷодкори он солҳо ҷавон Раҳмат Назрӣ, ҳоло Шоири халқии Тоҷикистон, дар як марсияи худ аз номи Ғоиби дар истеъдод нодир ба шоми реҳлаташ пурдард мегӯяд:                      
Ағбаи Шар-шар бубахшоям, ки ман,
Дар лаби домони ту ҷон додаям,
Аз куҷо донам ба ёди ман ту дилхун мешавӣ,
Аз барои ман гиребонгири гардун  мешавӣ.

Ҳар касе ӯро як бор медиду ҳамсуҳбат мешуд, мисли ошнои садсола мешинохташ. Аз қаламкашони ҳамаи манотиқи Тоҷикистон дӯсту бародар дошт. Борҳо шунидаам, ки ҷазабаи ҳувияти волои миллӣ онҳоро ба назди устод Ғоиб Сафарзода бурда, дар ҷодаи пурзаҳмат аз ӯ шеваи суханварӣ омӯхтаанд. Бори ҷавонмардӣ ва дили поку беғубор дар ёдҳо маъво гирифтааст.
Талафи ин шоири ҷавонмарг талафи адабиёт ҳам буд. Умре дилхунам, ки чеҳраи устод Ғоиб Сафарзодаро ба серӣ надидаам. 
Э кош, ба интиҳои рӯъё мерасидам…

Сипеҳр Абуабдуллоҳи
ҲАСАНЗОД  
 


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 20.06.2016    №: 119    Мутолиа карданд: 879

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар

РӮШОН. Ифтитоҳи маркази дуошёнаи савдо

Муҳаммад Салоҳ – беҳтарин футболбози Африқо

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Самарқанд мизбони нахустмулоқоти «Ҳиндустон – Осиёи Марказӣ»

Баргардондани 47 шаҳрванди Қазоқистон аз Сурия

Остона ба гузарондани Ҳамоиши ҷаҳонии туризми шаҳрӣ омодагӣ мегирад

Дар Беларус бори нахуст ҳукми қатл содир шуд

09.01.2019


Таҷлили 110 - солагии аллома Бобоҷон Ғафуров


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед