logo

иқтисод

Санъаткорон андози даромад месупоранд?

Мутахассисону коршиносони Кумитаи андози назди Ҳукумати ҷумҳурӣ пайваста сарчашма ва манбаъҳои андозбандиро омӯхта, таҳлил намуда, кӯшиш ба харҷ дода истодаанд, ки ҷамъоварии онҳоро дар шакли сифатан нав ба роҳ монанд. Яке аз сарчашмаҳое, ки имрӯзҳо аз тарафи мақомоти андози мамлакат мавриди омӯзиш қарор гирифтааст, фаъолияти санъаткорон мебошад, ки дар ҷашнҳо ширкат варзида, даромади муайяне ба даст меоранд.
Хабарнигори «Ҷумҳурият» ба нияти рӯшаниандозӣ ба ин масъала ба Хуршед Қосимов, сардори Раёсати ташкили андозбандии соҳибкорони инфиродии Кумитаи андози назди Ҳукумати ҷумҳурӣ ва Саидмуроди Рабеъзода, сардори шӯъбаи робита бо ВАО ва протоколи Кумитаи андози назди Ҳукумати ҷумҳурӣ муроҷиат кард. Онҳо  дар ин масъала чунин ибрози ақида намуданд:

 -Таҳлил нишон медиҳад, ки аксари ин гуна шахсҳо ӯҳдадориҳои андозии худро иҷро наменамоянд ва ё иҷро кунанд  ҳам, маблағҳои ба буҷети давлат пардохтаи онҳо қатрае аз дарёро мемонад. Бинобар Кумитаи андози назди Ҳукумати ҷумҳурӣ  ин манбаи андозбандиро аз нав  мавриди  баррасӣ қарор дод.
 Мувофиқи талаби Қарори Ҳукумати ҷумҳурӣ   аз 30 майи соли 2008, № 273 «Дар бораи тасдиқи қоидаҳои додани патент ва шаҳодатнома»  шахсони воқеие, ки фаъолияти соҳибкории инфиродиро бе таъсиси шахси ҳуқуқӣ анҷом медиҳанд, номнавис  мешаванд. Кумитаи андози назди Ҳукумати ҷумҳурӣ  назорати иҷрои қонунгузории андозро дар  ҳамбастагӣ бо назорати иҷрои  қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон  «Дар бораи танзими анъана ва ҷашну маросимҳо дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» ба роҳ мемонад.
Ҳамин тариқ масъалаи матраҳшуда нишон дод, ки дар қаламрави  ҷумҳурӣ  аз рӯи ин гурӯҳи соҳибкорон то 1 январи соли 2008-ум 660 санъаткор ҳамчун соҳибкор  бо назардошти сатҳи пасти  андозбандӣ  номнавис шуда, маблағи умумии андозҳои  аз ҷониби онҳо  дар ин давра пардохтгардида 214,8 ҳазор сомониро ташкил додааст. Вазни қиёсии андозҳои пардохтшуда нисбат ба  даромади буҷет аз рӯи пардохтҳои патент 0,6%-ро ташкил намуд. Ин ба ҳисоби миёна ба як соҳибкори ин гурӯҳ дар як сол 325 сомонӣ ва дар як моҳ 27 сомонӣ рост меояд. Ё ин ки як сароянда, навозанда ва раққоса ба ҳисоби миёна дар як сол 1 - 4 моҳ фаъолият намуда, маблағи патентро пардохт кардаасту халос, ҳол он ки барои соҳибкорони номбурда дар 1 моҳ маблағи пардохти патент ба ҳисоби миёна 150 сомониро ташкил медиҳад. Бо назардошти  сатҳи пасти  андозбандии санъаткорон Кумитаи андоз раёсатҳои андози ВМКБ, вилоятҳои Суғду Хатлон, шаҳри Душанбе ва нозироти андози НТҶ-ро вазифадор намудааст тибқи қонунгузории андоз ба сарояндагон, навозандагон ва  раққосон  огоҳнома ирсол намуда, санади муқоисавӣ тартиб дода,  баҳри бартарафсозии норасоиҳо  дар ин замина корро ҷоннок намоянд.
 Ҳамин раванд кормандони  Раёсати ташкили андозбандии соҳибкорони  инфиродӣ ва  шӯъбаи робита бо васоити ахбори омма ва протоколи Кумитаи андозро  вазифадор намуд, ки  аз 7 то 15 феврали соли 2009  корҳои рӯшангариро бо  мутахассисон ва гурӯҳи назоратии Кумитаи андоз ба анҷом расонанд. Дар натиҷа маълум  гардид, ки дар  кохҳои «Тоҷикистон», «Ҷомӣ» ва «Борбад» бештари  санъаткорон на танҳо  патент ва ё шаҳодатнома  надоштанд, ҳатто баъзе бо тамасхур ё ситеза  дастак зада,  бо эътироз иброз менамуданд, ки магар барои оростани як консерт ҳам патент ва шаҳодатнома лозим аст? Масалан, 7 феврал  дар кохи «Тоҷикистон» бо иштироки санъаткорон Зиёвуддини Нурзод ва бонуи Ёдгора, дар кохи «Борбад»  гурӯҳи «Иқбол» таҳти роҳбарии Искандар Қаландаров ва дар толори Сирки давлатӣ бо иштироки даҳ нафар овозхони машҳур консертҳои калон баргузор гардиданд. Мо тахминан як соат пеш аз баргузории консертҳо ба толорҳо даромада, як-як бо овозхонҳо ҳамсӯҳбат  гардидем.  Масалан, дар кохи «Тоҷикистон» бо бонуи Ёдгора ва Зиёвуддини Нурзод мусоҳиб шудем. Сараввал мо ба онҳо оид ба хотирнишин гузаронидани консерт барори кор таманно кардем. Ва таъкид намудем, ки баргузории ин консертҳо ифодагари он аст, ки дар кишвар  сулҳи пойдор ҳукмфармост. Ва дар пойтахт - Душанбешаҳр сокинону меҳмонон метавонанд дар чунин фазои орому осуда бештару беҳтар ғизои маънавӣ гиранд ва санъаткорон шабнишинию консертҳо доир намоянд, аз ифтихори миллӣ ва ободии диёрамон бо шавқ ҳарф зананд. Вале  набояд фаромӯш сохт, ки ифтихори ватандорӣ, бақои давлату миллат, рушди соҳаҳои гуногун ба ғанӣ гардидани буҷети ҷумҳурӣ  сахт тавъам мебошад. Аз ин лиҳоз ҳар шахсе, ки метавонад кор кунад  ва фоидае ба даст орад, бояд маблағи муайяне ба буҷети давлат супорад. Яъне  андозро ҳатман бояд супурд.  Бинобар ин  мо аз санъаткорон пурсидем, ки оё  аз даромади консерт андоз месупоранд? Ё худ патент ва ё шаҳодатнома доранд?
Бонуи Ёдгора изҳор кард: «Ман  аз ӯҳдаи супурдани 150 сомонӣ баромада наметавонам». Инчунин дигар овозхонҳо, раққосаҳо ва навозандаҳое, ки бо ӯ ҳамкорӣ мекарданд, иброз доштанд, ки бо даромади ночиз патент гирифта наметавонанд. Танҳо Зиёвуддини  Нурзод ба мо арз кард, ки соли 2008  патент доштааст, вале имсол гӯё фурсати гирифтани патент  муҳайё нагаштааст.
Аз шиносоӣ бо асноди соли 2008, ки ҳар санъаткор бояд ба буҷети давлат 1380 сомонӣ месупурд, маълум шуд, ки бештари онҳо вазифаи шаҳрвандии худро адо накардаанд. Ҳатто овозхонҳои номии мамлакат ин қарзи шаҳрвандии худро ба хубӣ эҳсос намекунанд, ки аз гирифтани номи онҳо мо алҳол худдорӣ мекунем. Ҳол он ки онҳо бояд андозҳои муқарраршударо  сари вақт пардохт намуда, намунаи ибрат бошанд. Аммо, мутаассифона, аксари онҳо  маблағи якмоҳаи  патентро супурда, бо ҳамин хотирҷамъ шудаанд.
Имрӯз ҳар яки мо дар сӯҳбату маҳфилҳо аз ватандорию ифтихори миллӣ бо ҳарорат гап мезанем. Дар сурате ки як вазифаи худро фаромӯш кардаем. Иҷрои ӯҳдадориҳои андоз, ё худ пардохти  андозҳои муқарраршуда қарзи шаҳрвандии ҳар сокини кишвар мебошад.

Сӯҳбаторо
Муҳаммади НУРУЛЛОҲ,
«Ҷумҳурият»

Шанбе, 11 июли  соли  2009. № 88 (21 595). Соли 85-уми нашр.


Баёни ақида (0)    Санаи нашр:    №:    Мутолиа карданд: 389

24.06.2019


Президенти Филиппин моҳи октябр ба Россия меояд

Трамп бо Эрон омодаи гуфтушунид буданашро тасдиқ намуд

Дар Ҳиндустон афтидани хайма боиси марги 14 нафар шуд

СУҒД. Оғози мусобиқаи байналмилалӣ

"ФИЛОСОФИЯ ОТДЫХА" имкониятҳои сайёҳии Тоҷикистонро таҳлил намуд

Ҷаҳон дар як сатр

21.06.2019


Мулоқоти Хайринисо Юсуфӣ бо Валериу Кивер

Ҳамоиш бахшида ба таъмини устувории макроиқтисодӣ

Муаррифии натиҷаҳои фаъолият дар самти безараргардонии башардӯстонаи минаҳо

20.06.2019


Гумерова: «Омӯзгорони рус дар Тоҷикистон мондан мехоҳанд»

СММ: «Ҳиндустон дар нуфуси аҳолӣ баъди 8 сол аз Чин мегузарад»

Пекин тавсеаи ёрии иқтисодӣ ва башарӣ ба Сурияро зарур мешуморад

Дар Ҷопон ҷазои ҷисмонии кӯдаконро манъ карданд

Ҷаҳон дар як сатр

19.06.2019


Дар Кӯлоб Фестивали ҷумҳуриявии дӯстии ҷавонон баргузор шуд

Баррасии вазъ ва дурнамои ҳамкориҳо

Боздид аз Муассисаи давлатии «Боғи миллии Ваҳдат”

ПАНҶАКЕНТ. Омодагиҳо ба ҷашни фархунда

Писарбачаи тоҷик дар Хабаровск дӯсташро аз чоҳи оби ҷӯш наҷот дод

Тоҷикистону Беларус: «Муҳокимаи тақвияти ҳамкориҳои низомӣ»

Си Ҷинпин азми сафари Ҷумҳурии Халқии Демократии Корея дорад

Ҷаҳон дар як сатр

12.06.2019


ХУҶАНД. "Зирвеко" ба фаъолият мепардозад

Муаррифии асари Си Ҷинпин «Дар бораи идоракунии давлатӣ»

Баргузории конфронси сайёҳӣ дар Рашт

Масоили низоми бонкӣ матраҳ гардид

Дар Чин аз обхезии тобистона 6,75 миллион нафар зарар дид

Дар Ӯзбекистон рӯйхати идҳои касбиро Рӯзи китобдор афзуд

Дар Ҷопон ба солхӯрдаҳо шаҳодатномаи вижаи ронандагӣ медиҳанд

Сокини Британия дар лотерея Ј123 миллион бурд намуд

Ҷаҳон дар як сатр

11.06.2019


Песков: «Путин ба Тоҷикистон ва Қирғизистон сафар мекунад»

Иштироки роҳбарони 11 кишвар дар ҳамоиши Бишкек

Президенти Қазоқистон аз хусуси роҳҳои ҳалли мушкилоти иҷтимоӣ ҳарф зад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед