logo

фарҳанг

АСРОРУ РОҲИ ХУШБАХТИРО ШИНОХТАЕМ?!

Имрӯз ҷомеаи ҷаҳониро хавфи ҷаҳонишавӣ фаро гирифтааст. Мо низ гоҳҳо садо баланд мекунем, ки пайомади он ногувор мебошад. Ба навъе саъю кӯшиш ба харҷ медиҳем, то аз асли худ дур нашавем ва арзишҳои миллию фарҳангию ахлоқиро нигоҳ бидорем. Дар ин замина ба бунёди оилаҳои ҷавон то ҷое таваҷҷуҳ зоҳир мекунем, барои пойдории онҳо тадбирҳои заруриро ҳам меандешем, вале дастовардҳо ҳанӯз ҳам на ба он андозае ҳастанд, ки мехоҳем. Баръакс, фурӯпошии оилаҳо дар ин чанд соли охир афзудаст ва дар ин хусус бонги изтироб низ заданд. Натиҷаҳои мусбат на дар он ҳадданд, ки фараҳбахшу умедворкунанда бошанд.
 
Ин ба он масал монанд аст, ки дар анбор гандум ҷамъ меоварем, аммо онро гум мекунем. Намеандешем, ки:
Муш дар анбори мо ҳуфра задаст,
В – аз фаннаш анбори мо вайрон шудаст.
Пас чӣ бояд кард? Посух маълуму рӯшан мебошад:
Аввал, эй ҷон, дафъи шарри муш кун,
В – он гаҳон дар ҷамъи гандум ҷӯш кун.
 
Мусаллам аст, ки туфайли васоити ахбори оммаву шабакаҳо ва адабиёти гуногун аз хориҷи кишвар таълимоте ворид мегардад, ки ба ахлоқу минталитети мардуми мо на танҳо мувофиқат намекунанд, балки зидданд. Мубориза ба муқобили он бояд шадид сурат бигирад, вале мо алҳол ба ин пурра омода нестем ва кам бар зиёд дар ин ҳол ҳаргиз дастболо намешавад. Ба қавли шоири шаҳир Абулқосим Лоҳутӣ «гург ин мартаба дар ҷомаи меш омадааст» ва шинохтани он басо мушкил гардидааст. Бар замми ин барои он ки моро аз асли худ дур бинамоянд, маблағҳои калон низ сарф мекунанд. Аз фарҳангу ахлоқу дину оин, ки ҷудо бишавем, ба тадриҷ аз арзишҳои миллӣ ва асолатамон маҳрум мегардем. Ин ҳақиқат ҳеҷ исботеро хостор нест, чун бо чашми хеш дидем он чиро, ки бояд намедидем. Ба ҳар ҳол меарзад, ки барои баррасӣ ва иттилои бештар ба «бахтномаҳо» ва «роҳҳои расидан ба хушбахтӣ», ки дар хориҷи кишвар таълиф гардидаанду ба кишвари мо роҳ ёфтаанд, як бор рӯ биёрем. Оре, ақаллан як бор. Хоҳиш мекунам, бисёр хоҳиш мекунам, фурсат биёбед, масъаларо ҷиддӣ биҳисобед, ҷанобон мутахассисон, масъулон, омӯзгорону падару модарон. Пайдо кардани чунин китобҳо, гӯш кардани ин гуна барномаҳои радиоӣ ва дидани намоишҳои телевизионӣ ҳеҷ мушкилие надорад. Ёфтани ҳафтномаҳо бошад, аз он ба чандин маротиб осонтар аст. Яке аз чунин китобҳоро ман бар даст гирифтаам. Он хонандаро бо ҳафт сирри хушбахтӣ ошно месозад. Гӯиё он роҳи оптимист мебошад. Муаллиф маслиҳат медиҳад, ки бояд бихандем, чун мардум хандаро дӯст медорад. 
Агар мо ин хандаро чун хандаи хушҳолӣ мепазирем, пас маслиҳатро низ хуш қабул мекунем. Аммо хандаҳо набояд, ки сохта, балки табиӣ, чун хандаҳои офтоб бошанд.
Маслиҳати дуюм пайдо намудану доштани дӯст аст. Чӣ гуна дӯст? Ба ин пурсиш пас аз он, ки маслиҳатро мепазирем, аз адабиёти ниёгони худ, хоса асарҳои ахлоқии он бояд посух биҷӯем. Оре, агар мехоҳем аз асли худ дур нагардем.
Дастури сеюми муаллиф шунидани мусиқӣ аст. Албатта, ин дастур барои ҳамаи онҳоест, ки хушбахт шудан мехоҳанд. Хушбахтона, барои шунидан мусиқиҳои Малер, Мотсарт ва гурӯҳи ҳунарии «Мэднесс» - ро пешниҳод менамояд. Дар ин маврид бояд зикр кард, ки аксар ҷавонони мо нисбат ба дастури додаи муаллиф пештарак гом заданд. Яъне онҳо оҳангу суруд мешунаванд, аммо на аз эҷоди ин бузургони мусиқии касбии ҷаҳонӣ. Барояшон мусиқии гуногуну омезишёфтаи сабук муҳимтаранд. Ба матни баланди суруд дилбастагӣ надоранд. Бояд эҳсосашон барангехта шаванд ва бештар хушҳолӣ бинамоянд. Дигар ба эътибор намегиранд, чун намедонанд, ки вазифаи мусиқии ниёгони мо тарбияи насли солим ва парвариши завқҳову андешаҳои баланд буданду мемонанд.
Пас аз он тавсия медиҳад, ки рақс бикунем. Ба танҳоӣ рақс кардан гӯё танҳо як нафарро хушбахт месозад. Аз ин рӯ, ба рақси дастаҷамъона бояд дилбастагӣ дошта бошем. Омезиши ҷинсиятҳо низ муҳим арзёбӣ мешавад. Ва ҳам бояд бикӯшем, то дар сатҳи ситораҳои ин соҳа рақс бикунему бо онҳо...
Пас оё метавонанд чунин тавсияҳои таҳлилӣ барои мо меъёр бошанд, наход мо – ворисони ниёгони бузургу шуҳраи ҷаҳон сирру роҳи хушбахтиро аз хориҷиён ҷӯё бишавем? Не, пурсиш дигар хел бояд сурат мегирифт. Охир ҷӯё ҳам нестем ва наҷустаем. Ин ҳама таҳмилӣ аст. Сирру роҳи хушбахтиро барои мо ҳазорсолаҳо пеш ниёгони бошарафамон нишон доданд, аз ин рӯ, зарурат ба ҷустану тақлид кардан нест. Он дастуру раҳнамоӣ ба ҳазорсолаи дигар ҳам ҳеҷ куҳна ва беэътибор намешаванд. Ин қадар ҳаст, ки мо бояд бо маърифат бошем, то хубро аз бад бишносем ва барои пойдории миллат, арзишҳои он ба хотири маҳв нагардидан масъулият эҳсос бинамоем.
Абдулқодири РАҲИМ,
«Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 21.11.2016    №: 230    Мутолиа карданд: 1510

22.02.2019


Ҷаласаи Комиссияи сетарафаи танзими муносибатҳои иҷтимоию меҳнатӣ

Забони тоҷикӣ таърихи зиёда аз чорҳазорсолаи хату алифбо дорад

ББТ барои фаъолияти оператори низоми пардохтии “Осон” иҷозатнома гирифт

МАВСИМИ НАВИ ЛИГАИ ОЛӢ МОҲИ АПРЕЛ ОҒОЗ МЕГАРДАД

Путин самтҳои асосии сиёсати хориҷии Россияро тавзеҳ дод

Хадамоти вижаи 7 кишвари ИДМ машқи "Арарат-Антитеррор" мегузаронанд

Чин дар кайҳон неругоҳи барқи офтобӣ месозад

21.02.2019


ХУҶАНД. Оғози сохтмони бинои нави «Тоҷикстандарт»

ФУТБОЛ. Тақвими бозиҳои тими мунтахаби олимпии кишвар муайян гардид

Табибон аз Тотористон бо ҳампешаҳои тоҷики худ мубодилаи таҷриба мекунанд

Роҳандозии лоиҳаҳои инноватсионӣ дар Қазоқистон

Дар Ҳиндустон 13 иштирокдори тӯй зери чархи мошини боркаш монд

Сӯхтор сабабгори марги ҳафт кӯдак дар Канада

Ҷаҳон дар як сатр

19.02.2019


МАКТАБИ ДАВЛАТДОРИИ ЭМОМАЛӢ РАҲМОН. ЯК ҲАМОИШИ МУҲИМ

Баррасии масъалаҳои рушди сайёҳӣ

Вохӯрии Низомиддин Зоҳидӣ бо Мазен Шамия

Дурнамои рушди муносибатҳо матраҳ гардид

ҶОМИ КУШОДАИ АВРУПО. Муҳаммадризо Қувватов медали биринҷӣ ба даст овард

Авҷи ниҳолшинонӣ

Саҳми соҳибкорон дар ободии деҳот

Ҳамкории тиҷоратию иқтисодии Чин ва Россия густурдатар мегардад

Сарвар Дониш: «Музокироти сулҳ бидуни ҳукумат қурбе надорад»

«Туҳфаи шоҳона» - и Арабистони Саудӣ ба шаҳрвандони Покистон

Дар Қазоқистон маркази амнияти иттилоотӣ ифтитоҳ меёбад

Сокини навраси Шимкент ду нафарро аз сӯхтор наҷот дод

Ҷаҳон дар як сатр

18.02.2019


Боздиди Азим Иброҳим аз ҷараёни корҳои сохтмонӣ

ВКД Ҷиноятҳо 83,6 дарсад ошкор шуданд

Вазорати молия. Барои дастгирии буҷет маблағи бештар ҷалб хоҳад гашт

«BISHKEK OPEN – 2019». Дурахши каратэ-дочиёни навраси тоҷик

«МОҲИЯТ ВА ТАЪЙИНОТИ МАТБУОТИ МАҲАЛЛӢ»

РОҒУН. Ободонӣ вусъат меёбад

АНДОЗ. Нақша 100, 6 дарсад иҷро гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед