logo

иқтисод

САНОАТ. ТАЛАБОТ БА АНГИШТ МЕАФЗОЯД

Рушди соҳаҳои воқеии иқтисодиёт, хусусан истеҳсолоти  содиротӣ ва воридотивазкунанда, ҳоло яке аз масъалаҳои муҳимтарини рӯз қарор ёфтааст. «Моро лозим аст, ки бо истифодаи васеъ аз технологияҳои муосир ҳаҷми истеҳсоли маҳсулоти ивазкунандаи воридотиро зиёд карда, талаботи бозорро ба маҳсулоти рақобатпазири ватанӣ таъмин намоем». Чунин дастур доданд Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар  Паёми имсола (20 январ) ба Маҷлиси  Олии кишвар.
Ангишт яке аз сарватҳои табиии Тоҷикистон ба шумор рафта, тибқи маълумоти оморӣ, захираи воқеии он дар кишвар тақрибан аз 4, 5 миллиард то 7 миллиард тоннаро ташкил медиҳад. Дар ҳамин ҳол, истихроҷи он дар мамлакат ду даҳсола пеш ҳамагӣ камтар аз 20 ҳазор тонна буд ва асосан аз Қирғизистон ворид мегардид. Истеҳсоли ангишт аз солҳои 2009 – 2010, пас аз он ки муназзамии воридоти гази табиӣ аз хориҷи кишвар беэътимод гардид, рушди тоза пайдо кард. То солҳои наздик аксари корхонаҳои саноатии мамлакат ба сифати сӯзишворӣ асосан аз гази табиӣ истифода мебурданд. Болоравии пайвастаи нархи гази воридотӣ, зиёда аз ин, моҳҳои дароз қатъшавии воридоти он ба кори муътадили корхонаҳо латмаи сахт ворид менамуд. Баъзе аз иқтидорҳои азими саноатӣ, назири «Сементи тоҷик», «ТоҷикАзот», умуман аз кор монданд. Ҳукумати мамлакат инро ба назар гирифта, ба роҳбарони корхонаҳо супориш дод, ки ҷиҳати азнавтаҷҳизонии корхонаҳо ва ба сӯзишвории дар дохили мамлакат истеҳсолшаванда мувофиқ сохтани истеҳсолоти саноатӣ чораҳои қатъӣ андешанд. Дар муддати кӯтоҳ беш аз 200 корхонаи саноатӣ ба сӯзишвории маҳаллии арзону хушсифат – ангишт гузашт. Президенти мамлакат ба масъулони бахши истихроҷи ангишт дастур (Паёми соли 2015) дод, ки ҷиҳати рушди соҳа тадбирҳои заруриро амалӣ намуда, истеҳсоли ангиштро ба миллион тонна расонанд. Супориши Президент барзиёд иҷро гардид. Соли 2015 истихроҷи ангишт дар мамлакат ба 1 миллиону 42 ҳазор тонна расонда шуд.
«Татбиқи сиёсати пешгирифтаи Ҳукумат дар соҳаи саноати истихроҷ ва коркард нишон дод, ки вобастагии иқтисоди кишварро аз воридоти ангишт, семент ва дигар навъҳои масолеҳи сохтмон бартараф кардан ва барои содироти минбаъдаи онҳо замина фароҳам овардан мумкин аст», - таъкид карданд Пешвои миллат дар Паёми имсола.
Рушди устувори иқтисодӣ, таъсиси корхонаҳои зиёди саноатӣ ва зиёд шудани талабот ба ангишт тақозо менамояд, ки истихроҷи ин сарвати табиии миллӣ боз ҳам зиёд карда шавад. Дар соли 25 – уми тантанаи Истиқлолияти давлатии кишвар ангиштканони мамлакат то аввали моҳи октябр миллион тонна ангишт истеҳсол намуданд. Тибқи маълумоти фаврии КВД «Ангишт тоҷик», то 8 декабр дар мамлакат 1 миллиону 308 ҳазору 69 тонна ангишт истеҳсол гардида, аз аввали сол то ин дам ба корхонаҳои саноатӣ, идораю муассисаҳо ва аҳолӣ 1330776 тонна маҳсулот фурӯхта шудааст (як қисми фурӯш аз ҳисоби захираҳои анбории соли гузашта аст). Ангиштканони вилояти Суғд пешоҳанги истеҳсолотанд. Дар 11 моҳи соли равон дар вилоят истихроҷи ангишт ба 1 миллиону 89 ҳазору 400 тонна расонда шуд, ки дар таърихи соҳибистиқлолии кишвар комёбии беназир аст. Танҳо дар кони аълосифати «Фон – Яғноб» то 8 декабр 621683 тонна ангишт истихроҷ гардид.
Ҳоло дар мамлакат ангишт на танҳо ба сифати сӯзишворӣ истифода мешавад. Олимони тоҷик дар ҳамкорӣ бо ҳамтоён аз мамолики рушдкардаи ҷаҳон тавонистанд аз коркарди ангишт гази синтезӣ ҳосил намоянд (корхонаи азими «Азот» аз ҳамин сӯзишворӣ истифода мебарад). Аз коркарди ангишт ҳамчунин, наздики 100 намуд маҳсулот, назири мазут, сӯзишвории дизелӣ, бензол, фенол, сулфати амиак, истеҳсол намудан имконпазир аст.
Талаботи афзояндаи мамлакат ба ангишт тақозо менамояд, ки истихроҷи он зиёд карда шавад. Рушди босуръати истеҳсоли он ба суботи иқтисодӣ, таъсиси иқтидорҳои нави саноатӣ, ҷойҳои корӣ ва ҳалли масоили иҷтимоӣ мусоидат мекунад.
Ҳоло дар кишвар дар 1 шабонарӯз то 7000 тонна ангишт истихроҷ мегардад. Агар раванди кор бо ҳамин суръат идома ёбад, то охири сол ҳаҷми истихроҷ ба якуним миллион тонна мерасад.
Сайвалӣ АЗИЗ, «Ҷумҳурият» 


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 12.12.2016    №: 243    Мутолиа карданд: 1402

19.11.2018


ДЕВАШТИЧ. Авҷи созандагиҳо дар Ҷамоати деҳоти Яхтан

Артиши Сурия охирин истеҳкоми «ДИ» дар ҷануби кишварро зери назорат гирифт

Дар ҳама минтақаҳои Ӯзбекистон «мактаби президентӣ» месозанд

Роҳандозии барномаи махсуси давлатии ипотекӣ барои дӯзандагони Қирғизистон

Киштии зериобии «Сан Хуан» - ро дар уқёнуси Атлантика ёфтанд

Ҷаҳон дар як сатр

Кулишов: «Марзҳои ИДМ бо таҷҳизоти муосир таъмин карда мешаванд»

Дар Тоҷикистон омӯзгори забони англисӣ барои таблиғи «ДИ» 19 сол гирифт

Қазоқистон мубориза бо машруботро сахттар мекунад

Фоидаи туризм ба кадом шаҳри дунё бештар аст?

Ҷаҳон дар як сатр

"ИСТИҚЛОЛ" бори аввал барои Ҷоми чемпионҳои КФО мубориза хоҳад бурд

Омодагии тими миллӣ ба марҳилаи интихобии Ҷоми ҷаҳон – 2022

УСМОН ТОШЕВ САРМУРАББИИ НАВИ ДАСТАИ МУНТАХАБ

15.11.2018


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Нурдинҷон Исмоилов ба Тоҷикистон меояд

Мулоқоти Зубайдулло Зубайдзода бо Амал Муҷрин ал - Ҳамад

Конференсияи гиромидошти Бобоҷон Ғафуров

Путин ва Абэ дар асоси қатъномаи соли 1956 гуфтушунид хоҳанд кард

Таҳлилгарони Nomura сустшавии суръати рушди иқтисоди ҷаҳониро пешгӯӣ намуданд

Frontex: ба Аврупо омадани гурезаҳо 31 дарсад коҳиш ёфт

Назарбоев соли 2019-ро Соли ҷавонон эълом дошт

Ҷаҳон дар як сатр

14.11.2018


Вусъати корҳои ободонӣ дар ноҳияи Восеъ

Ҷамъоварии $482 миллион ба ёрии мардуми Ироқ

Назарбоев ташкили Созмони амнияти дастаҷамъии Осиёро пешниҳод дорад

Ҷонибдории Ангела Меркел аз ташкили артиши ягонаи аврупоӣ

Дар Тошканд Ҳафтаи соҳибкории глобалӣ шурӯъ шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ЧЕМПИОНАТИ ҶАҲОН – 2018. Иштироки се бонуи муштзани тоҷик

БОНКИ МИЛЛӢ. Иқдоми наҷиб

13.11.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Юе Бин

Баимзорасии ёддошти тафоҳум

Нақшаи чорабиниҳои амалӣ намудани корҳои ободонию бунёдкорӣ дар давраи солҳои 2019 – 2021 тасдиқ гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед