logo

фарҳанг

МЕРОСИ НИЁГОН. ҲИФЗИ ОН ВАЗИФАИ ШАҲРВАНДИИ МОСТ

Миллати тоҷик таърихи куҳан ва фарҳанги ғанӣ дорад. Ин миллат бо дастовардҳои хеш дар тамаддуни башарӣ саҳми сазовор гузошта, бо ин восита дар байни халқҳои олам мақоми хосро соҳиб шудааст. Далели ин гуфтаҳо мероси нодири меъморӣ, таърихиву фарҳангие мебошад, ки бо гузашти асрҳо аз байн нарафта, то ба замони мо расиданд. Дар шароити имрӯзаи ҷаҳонишавӣ ҳифзи арзишҳои фарҳангӣ ва асолати миллӣ, аз ҷумла ёдгориҳои таърихӣ хеле муҳим мебошад. Ҳоло дар  қайди Вазорати фарҳанги кишвар  2020 ёдгории таърихию фарҳангӣ мавҷуд аст. Аз ин шумор 1278 – тоаш ёдгориҳои бостонӣ, 300 - меъморӣ ва 430 – таърихӣ - монументалӣ мебошад. 
Қобили зикр аст, ки замони     соҳибистиқло-лии кишвар ҷиҳати танзиму нигоҳдории ёдгориҳо 14 санади меъёрӣ ва ҳуқуқӣ ба тавсиб расид. Бо дастгирии Ҳукумати кишвар қисме аз мероси ниёгон таъмиру барқарор  ва ҳолати ҳифзашон хуб гардид. Аз ҷумла ба муносибати таҷлили 3000 - солагии Ҳисори шодмон дар Мамнӯъгоҳи таърихиву фарҳангии қалъаи Ҳисор корҳои назаррас анҷом ёфт. Деворҳои атрофи қалъа, дарвозаю аркҳои он таъмир шуданд. Ҳавзи дохили қалъа,  сарбозхона, амфитеатр, чойхона, дукони  ҳунармандон ва дигар иншооти дорои аҳамияти таърихии ин макон азнавсозӣ шуданд.
Маҷмаи меъмории мадрасаи Хоҷа Машҳад ва масҷиди Хоҷа Дурбод дар ноҳияи Шаҳритуз, оромгоҳи  Хоҷа Заррин дар ноҳияи Данғара, Абдуллои Валии ноҳияи Айнӣ, Ҳазрати Султон ва Хоҷа Аюби Ансорӣ дар ноҳияи Ховалинг, Ҳазрати Бурхи Сармасти Валӣ дар ноҳияи Сангвор ва Хоҷа Ҳотами Асами ноҳияи Файзобод аз ҷумлаи ёдгориҳои дигари таъмиру барқароршуда мебошанд. Ин далели он аст, ки Ҳукумати кишвар ба ин масъала таваҷҷуҳи хоса зоҳир менамояд. Аммо, бо вуҷуди ин, ҳоло бисёр ёдгориҳои таърихиву фарҳангӣ, аз ҷумла оромгоҳи Хоҷа Нахшрон дар шаҳри Турсунзода, қалъаҳои Қаҳқаҳа, Ямчун ва Вранги ноҳияи Ишкошим, ёдгории беназири ноҳияи Дарвоз - Карон ба таъмиру азнавсозӣ ниёз доранд. Аз ҷониби дигар ёдгориҳои таърихии кишвар ҳанӯз пурра мавриди омӯзиш қарор нагирифтаанд. Таъмири ёдгориҳо ва омӯзиши ҳамаҷонибаи он, ки ҷузъи муҳими шаҳрсозии ниёгонамон ба шумор мераванд, на танҳо боиси худшиносиву худогоҳии насли наврас мегардад, балки дар рушди иқтисодиёт ва туризм нақши зиёд мегузоранд. Пешвои миллат бесабаб таъкид накардаанд: “Омӯхтани таърих танҳо барои донистани гузашта нест, балки он барои шукуфоии ҳар давлату миллат зарур аст. Яъне миллат бояд аз гузаштаи худ сабақ гирад ва дурнамои ояндаашро бисозад”. Мутаассифона, дар бештари маврид мардум ба ин масъала кам таваҷҷуҳ зоҳир мекунанд. Баъзан мебинем, ки ёдгориҳои қисман харобгашта ба ҷойи бозии кӯдакон ё ба чарогоҳ табдил ёфтааст. Бояд ҳеҷ гоҳ фаромӯш насозем, ки барои ба ҷаҳониён бештару беҳтар муаррифӣ намудани мероси ниёгон муваззаф ҳастем. Ёдгориҳоеро, ки ҳанӯз мавриди омӯзиш қарор нагирифтаанд, то замони расидани шароити мусоид, ҳифз намоем ва аз нестшавӣ нигоҳ дорем. Ин вазифаи шаҳрвандии мост. Дар ин кор бояд якҷоя саҳм гузорем.

Сафармуҳаммад ЮСУФҶОНОВ,
узви Иттифоқи меъморони Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 27.12.2016    №: 255    Мутолиа карданд: 2506

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед