logo

фарҳанг

МЕРОСИ НИЁГОН. ҲИФЗИ ОН ВАЗИФАИ ШАҲРВАНДИИ МОСТ

Миллати тоҷик таърихи куҳан ва фарҳанги ғанӣ дорад. Ин миллат бо дастовардҳои хеш дар тамаддуни башарӣ саҳми сазовор гузошта, бо ин восита дар байни халқҳои олам мақоми хосро соҳиб шудааст. Далели ин гуфтаҳо мероси нодири меъморӣ, таърихиву фарҳангие мебошад, ки бо гузашти асрҳо аз байн нарафта, то ба замони мо расиданд. Дар шароити имрӯзаи ҷаҳонишавӣ ҳифзи арзишҳои фарҳангӣ ва асолати миллӣ, аз ҷумла ёдгориҳои таърихӣ хеле муҳим мебошад. Ҳоло дар  қайди Вазорати фарҳанги кишвар  2020 ёдгории таърихию фарҳангӣ мавҷуд аст. Аз ин шумор 1278 – тоаш ёдгориҳои бостонӣ, 300 - меъморӣ ва 430 – таърихӣ - монументалӣ мебошад. 
Қобили зикр аст, ки замони     соҳибистиқло-лии кишвар ҷиҳати танзиму нигоҳдории ёдгориҳо 14 санади меъёрӣ ва ҳуқуқӣ ба тавсиб расид. Бо дастгирии Ҳукумати кишвар қисме аз мероси ниёгон таъмиру барқарор  ва ҳолати ҳифзашон хуб гардид. Аз ҷумла ба муносибати таҷлили 3000 - солагии Ҳисори шодмон дар Мамнӯъгоҳи таърихиву фарҳангии қалъаи Ҳисор корҳои назаррас анҷом ёфт. Деворҳои атрофи қалъа, дарвозаю аркҳои он таъмир шуданд. Ҳавзи дохили қалъа,  сарбозхона, амфитеатр, чойхона, дукони  ҳунармандон ва дигар иншооти дорои аҳамияти таърихии ин макон азнавсозӣ шуданд.
Маҷмаи меъмории мадрасаи Хоҷа Машҳад ва масҷиди Хоҷа Дурбод дар ноҳияи Шаҳритуз, оромгоҳи  Хоҷа Заррин дар ноҳияи Данғара, Абдуллои Валии ноҳияи Айнӣ, Ҳазрати Султон ва Хоҷа Аюби Ансорӣ дар ноҳияи Ховалинг, Ҳазрати Бурхи Сармасти Валӣ дар ноҳияи Сангвор ва Хоҷа Ҳотами Асами ноҳияи Файзобод аз ҷумлаи ёдгориҳои дигари таъмиру барқароршуда мебошанд. Ин далели он аст, ки Ҳукумати кишвар ба ин масъала таваҷҷуҳи хоса зоҳир менамояд. Аммо, бо вуҷуди ин, ҳоло бисёр ёдгориҳои таърихиву фарҳангӣ, аз ҷумла оромгоҳи Хоҷа Нахшрон дар шаҳри Турсунзода, қалъаҳои Қаҳқаҳа, Ямчун ва Вранги ноҳияи Ишкошим, ёдгории беназири ноҳияи Дарвоз - Карон ба таъмиру азнавсозӣ ниёз доранд. Аз ҷониби дигар ёдгориҳои таърихии кишвар ҳанӯз пурра мавриди омӯзиш қарор нагирифтаанд. Таъмири ёдгориҳо ва омӯзиши ҳамаҷонибаи он, ки ҷузъи муҳими шаҳрсозии ниёгонамон ба шумор мераванд, на танҳо боиси худшиносиву худогоҳии насли наврас мегардад, балки дар рушди иқтисодиёт ва туризм нақши зиёд мегузоранд. Пешвои миллат бесабаб таъкид накардаанд: “Омӯхтани таърих танҳо барои донистани гузашта нест, балки он барои шукуфоии ҳар давлату миллат зарур аст. Яъне миллат бояд аз гузаштаи худ сабақ гирад ва дурнамои ояндаашро бисозад”. Мутаассифона, дар бештари маврид мардум ба ин масъала кам таваҷҷуҳ зоҳир мекунанд. Баъзан мебинем, ки ёдгориҳои қисман харобгашта ба ҷойи бозии кӯдакон ё ба чарогоҳ табдил ёфтааст. Бояд ҳеҷ гоҳ фаромӯш насозем, ки барои ба ҷаҳониён бештару беҳтар муаррифӣ намудани мероси ниёгон муваззаф ҳастем. Ёдгориҳоеро, ки ҳанӯз мавриди омӯзиш қарор нагирифтаанд, то замони расидани шароити мусоид, ҳифз намоем ва аз нестшавӣ нигоҳ дорем. Ин вазифаи шаҳрвандии мост. Дар ин кор бояд якҷоя саҳм гузорем.

Сафармуҳаммад ЮСУФҶОНОВ,
узви Иттифоқи меъморони Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 27.12.2016    №: 255    Мутолиа карданд: 2539

12.11.2018


Дар Париж ҳамоиши сулҳ ифтитоҳ ёфт

Бо эҳтимоми ҳукумати Ҳиндустон нархи сӯзишворӣ арзон мешавад

ЭКСПО дар Шанхай: шартномаҳо ба маблағи қариб $60 миллиард ба тасвиб расиданд

Сӯхтори ҷангал дар Калифорния боиси ҳалокати 25 нафар гашт

Ҷаҳон дар як сатр

ВАХШ. Суратҳисоби бонкӣ барои ятимон

ОЛИМПИАДАИ “GENIUSKIDS – 2018” 35 медали хонандагони тоҷик

САМБО. Хушқадам Хусравов – қаҳрамони ҷаҳон

09.11.2018


Ҳамоишҳои ҷавонон бахшида ба Рӯзи Президент

Баррасии масоили рушди ҳамкориҳо

Мулоқоти Юсуф Раҳмон бо Кристофер Рэй

Таъсиси гурӯҳи корӣ баҳри иҷрои «Барномаи рушди иҷтимоию иқтисодии шаҳри Душанбе барои давраи то соли 2025»

Давлаталӣ Саид дар Корея

20-умин конфронси расонаҳои Осиёи Марказӣ дар Остона баргузор шуд

«Толибон» рӯйхати иштирокдорони мушовараи Москваро интишор дод

Таърихшиноси фаронсавӣ ба Макрон нақши Россияро дар наҷоти Аврупо хотиррасон кард

Ҷаҳон дар як сатр

"TASHKENT GRAND PRIX" ИШТИРОКИ ПАҲЛАВОНОНИ ТОҶИК ДАР ОН

"Истиқлол" бори ҳафтум чемпиони Тоҷикистон шуд!

08.11.2018


ШАҲРИСТОН. Бунёди 68 иншооти нав

ГУЛИСТОН. Бунёди майдони Парчами давлатӣ ва навсозии кӯдакистони “Дилноз”

Вусъати созандагӣ дар ноҳияи Бобоҷон Ғафуров

ХУҶАНД. Ифтитоҳи маҷмааи фитнеси занона

НОҲИЯИ АБДУРАҲМОНИ ҶОМӢ. Муассисаҳои таълимӣ ба фасли сармо омодаанд

“АРБОБОНИ ИЛМИ ТОҶИК”

Бо хоҳиши Макрон вохӯрии муфассали Путин ва Трамп баргузор намешавад

Толибон нияти иштирок дар музокироти сулҳи Москваро доранд

Дар 40 соли ислоҳот савдои берунаи Чин 670 маротиба афзуд

Деҳлӣ ҳавои ифлосро бо борони сунъӣ тоза карданист

Ҷаҳон дар як сатр

МАРҲИЛАИ ИНТИХОБИИ ЧЕМПИОНАТИ ОСИЁ – 2020. Ҳарифони мунтахаби Тоҷикистон (U-23) муайян шуданд

07.11.2018


Маҷлиси тантанавӣ бахшида ба Рӯзи Конститутсия

Мулоқоти Рамазон Раҳимзода бо Абдулазиз ибни Сауд

Пулҳои миллӣ бо такмили унсурҳои ҳимоя


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед