logo

фарҳанг

КИТОБ - ЯК РУКНИ МУҲИМИ ТАМАДДУНИ БАШАРӢ

«Китоб як рукни муҳими тамаддуни башарӣ ва ҷузъи ҷудонопазири зиндагии инсон аст»
Эмомалӣ РАҲМОН

Аз қадиммулайём мардуми мо ба китобу китобхонӣ шавқу рағбати зиёд дошт. Ин иддаоро бо пайдо шудани сангнавиштаҳо ва пӯстнигораҳо асоснок намудан мумкин аст. Зеро то имрӯз садҳо катибаҳои сангию пӯстӣ ба дасти муҳаққиқон расидаву аз қаъри қарнҳо ба мо мерос мондаанд, ки дар ҳар кадоми онҳо ҳикматею андарзе ё асноде, ҷиҳати асоснокии давлатдории миллии тоҷикон ҳаккокӣ гардидааст. Яке аз намунаҳои барҷастаи он эъломияи Куруши бузург мебошад, ки аввалин санад ҷиҳати озод будани инсоният ба шумор меравад. Гузашта аз ин номаҳои бостонӣ низ, ба монанди «Дарахти асурик», «Бундаҳишн», «Менуи хирад» ва монанди инҳо, ки бозгӯкунандаи намунаҳои волои фарҳангу тамаддуни миллӣ башумор мераванд, моро ба гузаштаи фарҳангсолори хеш ошно мегардонад.
Яъне дар ҳар давру замон миллати тоҷик, аз Ориён то Оли Сомон ва аз Оли Сомон то даврони истиқлолият мардуми тоҷик аз китоб ҷудо набуд ва нахоҳад гашт.
Аз умқи қарнҳо китоб як рукни муҳими тамаддуни инсоният ба шумор мерафт, махсусан барои миллати тоҷик, ки бо китоб пайвандии равонию ҷисмонӣ дорад. Ҳатто зери сари наврасону кӯдакон ва атфоли навзод китоб мегузоштанду тифлро бо ҳикмати китоб аз неруҳои аҳриманӣ дифоъ менамуданд. Ва кӯдакро бо китоб бузург менамуданд. Ин муносибат муносибати сирф психологӣ буда, кӯдакро бо китоб унс месозад. Ва то наврасию ҷавонӣ ва камолоти инсонияш худро аз ин неъмати фарҳангӣ ҷудо намесозад ва зиндагии худу фарзандонашро бо китоб оро медиҳад. Вақте дар оила падар дар даст рӯзнома ва ё китоб мутолиа намояд, фарзандаш инро дида мехоҳад мисли падар бошад. Ва падар низ дар баробари ин, агар китобу рӯзномаро хонда ба фарзанд аз шавқоварии он ва манфиати  мутолиа қисса намояд, фарзанд бедор хоҳад шуд ва ӯ низ мекӯшад, ки китоберо хонда ба падараш нақл бикунад. Пас, падар  шуури кӯдакро ба корҳои номашруъ нею ба корҳои нофеъ банд намуда, солимии равони кӯдакро таъмин месозад. Албатта, ин ҳам аз ҷониби марду зане, ки соҳиби маърифат, илму ҳунар ва фарҳанги волои инсонию оиладорӣ бошанд.
То соли 2010 дар васоити ахбори омма аз ҷониби шахсони гуногун як сухан аз забон то забон чархиш мехӯрд, ки «ҷавонони тоҷик аз китобу китобхонӣ ва китобхонаву адабу маърифат дур шудаанд». Вале бо бунёди бузургтарин китобхона дар Осиёи Марказӣ - Китобхонаи миллии Тоҷикистон аз ҷониби Пешвои миллат бори дигар исбот шуд, ки сухани боло асоси воқеӣ надорад.  
Танҳо дар соли 2016 шумораи умумии хонандагони ин даргоҳи маърифат ба 398548 нафар расидааст, ки ин рақам дар соли 2013 ба 181461 баробар буд. Бо зикри ин рақамҳо худ муайян мешавад, ки рӯз то рӯз ҷалби хонандагон ба Китобхонаи миллӣ афзуда, ҷавонон ба сӯи бинои китобхонаи бузург ҳамчун макони маърифату маданият ва махзани ирфону адаб нигариста, махзанҳои адабии Китобхонаи миллиро ҳамчун макони маърифатнокии афкор ва шуури худ мешиносанд ва қадр мекунанд.
Ин ташаббусҳо ва бунёдкориҳои Пешвои миллат моро водор мекунад, ки дар ин замина корҳои самарабахш ва барои таъмини ҳамаҷиҳатаи хонандагони худ бо маводи зарурӣ талош намоем ва тамоюли ҷавононро ба китобу китобхона боз ҳам бештар гардонем.
Салима РАҶАБОВА,
муовини директори Китобхонаи миллии Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 16.01.2017    №: 10    Мутолиа карданд: 3037

15.02.2019


ШАМШЕРБОЗӢ. ИШТИРОКИ ВАРЗИШГАРОНИ МО ДАР ЧЕМПИОНАТИ КУШОДИ ОСИЁИ МАРКАЗӢ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Дар Душанбе ташкили низоми муттаҳидаи мудофиаи зиддиҳавоӣ баррасӣ шуд

Дар чор сол муомилоти мол байни Тоҷикистону Ӯзбекистон 19 маротиба афзуд

Медведев: «Таҳримоти ИМА ба иқтисоди Россия таъсири чандон бузург расонда наметавонад»

Пентагон. ИМА аз Афғонистон ҳамроҳи иттифоқчиёнаш меравад

13.02.2019


2018. Сиёсати хориҷии Тоҷикистон пурбарор буд

КОРРУПСИЯ. 2047 ҷиноят ошкор гардид

САНОАТ. Беш аз 10 миллиард сомонӣ маҳсулот содирот шуд

САРМОЯИ МУСТАҚИМ. Воридот дар ҳоли афзоиш аст

ОБ. Таъминоти аҳолӣ рӯ ба беҳбудӣ дорад

АВҶИ ОБОДКОРИҲО ДАР ШАҲРИ ТУРСУНЗОДА

12.02.2019


АКАДЕМИЯИ ИЛМҲО АЗ КАШФИЁТИ НАВ ТО САНОАТИ ДОРУСОЗӢ

КӮЛОБ. Содироти 825 тонна маҳсулоти кишоварзӣ

ДАНҒАРА. Саноатикунонӣ вусъат мегирад

ФУРУДГОҲҲОИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ. Сатҳи хизматрасонӣ рӯ ба беҳбудӣ дорад

ДДК. Авлавият ба сатҳи касбият ва таълим

САДА. Тантанаи ҷашни миллӣ дар ноҳияи Шамсиддини Шоҳин

11.02.2019


ВАЗОРАТИ ФАРҲАНГ. 2018 - соли муваффақиятҳо буд

КУМИТАИ РУШДИ САЙЁҲӢ. Беш аз 1 миллион сайёҳ ба Тоҷикистон омад

МТС. Ҳамкориҳо бо Ӯзбекистон густариш меёбанд

ВМКБ. Гумрукчиён ба буҷет 16,9 миллион сомонӣ ворид карданд

ҲИСОР. Саҳми назарраси соҳибкорон дар ободонии шаҳр

НОҲИЯИ РӮДАКӢ. Ҳаҷми истеҳсоли маҳсулот ба 1 миллиард сомонӣ расид

ВАРЗОБ. Таваҷҷуҳи сайёҳон ба нуқтаҳои истироҳатӣ афзудааст

08.02.2019


Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ. Музди миёнаи меҳнат - 1220 сомонӣ

КУМИТАИ ТЕЛЕВИЗИОН ВА РАДИО. Сифати кори шабакаҳо беҳтар мешавад

КҲФМГ. Офатҳои табиат 34 миллион самонӣ хисорот овард

Саноатикунонӣ дар Шаҳринав

Меъёри бозтамвил ба 14 дарсад поён фаромад

ШАҲРИ ВАҲДАТ. Иҷрои барзиёди андози иҷтимоӣ

ТАНЗИМ. Қонуншиканӣ коҳиш ёфтааст

СОҲИЛ. Корҳои мустаҳкамсозӣ вусъат меёбанд

ДДСТДТ. Авлавият ба рушди ҳунарҳои мардумӣ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед