logo

иҷтимоиёт

ЧАЙОТ. РУСТАНИИ СЕРҲОСИЛ ВА ДАРМОНБАХШ

Дар Донишгоҳи аграрии Тоҷикистон ба номи Шириншоҳ Шоҳтемур парвариши бодиринги мексикоӣ, ки бо номи чайот машҳур аст, ба роҳ монда шуд. Рустанӣ аз озмоиш гузашт. Олимони тоҷик парвариши онро дар Тоҷикистон зарур ва фоиданок донистанд.

Ин зироат бо номи бодиринги мексикоӣ дар тамоми дунё паҳн шудааст ва аз ҷиҳати дармонбахшию  ғизоӣ низ бартариҳои зиёд дорад. 
 - Рустании чайотро мо бори аввал аз вилояти Краснодари Русия ба Тоҷикистон овардем. Чайот рустании дӯстдоштаи ҳиндуҳои Амрико буда, маркази пайдоишаш Мексика ва Амрикои Лотинист. Дар диёри офтобрӯяи мо барои парвариши ин зироат шароити хеле хуб муҳайё мебошад. Натиҷаи таҷрибаҳо собит сохт, ки чайот дар шароити Тоҷикистон хуб афзоиш карда, ҳосили нағз медиҳад, - гуфт зимни суҳбат Саидалӣ Гулов, доктори илмҳои биологӣ.
- Хусусияти хуби чайот дар он аст, ки метавонад то 5 – 6 сол аз як реша ҳосил диҳад. Солҳои 2  ва 3 - юми парвариш нисбат ба соли якум ҳосили зиёдтар ва  босифат медиҳад, зеро решааш пурқувват мешавад. Ҳосилнокиаш ҳам хеле зиёд аст. Аз як буттаи рустанӣ  то 50 – 80 кг ва дар ҳолати хуб нигоҳубин кардан то 100 – 150 кг ҳосил гирифтан мумкин аст, - мегӯяд Саидалӣ Гулов. – Инчунин, аз ҷиҳати ғизоию шифоӣ хеле баманфиат аст. Хусусан барои табобати бемориҳои рӯда, ғадуди ширӣ, меъда, қанд манфиат дорад. Дар таркибаш  зиёда аз 19 аминокислота мавҷуд мебошад.
Олимони донишгоҳ  ҷиҳати ба шароити маҳал мутобиқ гардондани ин рустанӣ солҳои аввал дар қитъаи Пажӯҳишгоҳи ботаника, физиология ва генетикаи рустании Академияи илмҳои Тоҷикистон ва солҳои охир дар гармхонаҳо ва замини кушоди назди донишгоҳ  сабзишу инкишофи чайотро мавриди санҷишу омӯзиш қарор додаанд.
Ин амал ҳоло низ давом дорад. Айни замон  ба таври таҷрибавӣ дар шаҳру ноҳияҳои Ҳисор, Норак, Фархор, Бохтар, Бобоҷон Ғафуров ва Мастчоҳ  парвариш карда мешавад. Хоҷагиҳои ба парвариши ин зироат ҳавасманд аз ҷониби олимони донишгоҳ бо тухмӣ ва ниҳол таъмин гардида, ба парвариши он аллакай шурӯъ намуданд. Дар назар аст, ки парвариши чайот солҳои оянда дар дигар минтақаҳои кишвар низ ба роҳ монда шавад.
Матлубаи АБДУҚАҲҲОР, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 01.02.2017    №: 25    Мутолиа карданд: 2031

22.02.2019


Ҷаласаи Комиссияи сетарафаи танзими муносибатҳои иҷтимоию меҳнатӣ

Забони тоҷикӣ таърихи зиёда аз чорҳазорсолаи хату алифбо дорад

ББТ барои фаъолияти оператори низоми пардохтии “Осон” иҷозатнома гирифт

МАВСИМИ НАВИ ЛИГАИ ОЛӢ МОҲИ АПРЕЛ ОҒОЗ МЕГАРДАД

Путин самтҳои асосии сиёсати хориҷии Россияро тавзеҳ дод

Хадамоти вижаи 7 кишвари ИДМ машқи "Арарат-Антитеррор" мегузаронанд

Чин дар кайҳон неругоҳи барқи офтобӣ месозад

21.02.2019


ХУҶАНД. Оғози сохтмони бинои нави «Тоҷикстандарт»

ФУТБОЛ. Тақвими бозиҳои тими мунтахаби олимпии кишвар муайян гардид

Табибон аз Тотористон бо ҳампешаҳои тоҷики худ мубодилаи таҷриба мекунанд

Роҳандозии лоиҳаҳои инноватсионӣ дар Қазоқистон

Дар Ҳиндустон 13 иштирокдори тӯй зери чархи мошини боркаш монд

Сӯхтор сабабгори марги ҳафт кӯдак дар Канада

Ҷаҳон дар як сатр

19.02.2019


МАКТАБИ ДАВЛАТДОРИИ ЭМОМАЛӢ РАҲМОН. ЯК ҲАМОИШИ МУҲИМ

Баррасии масъалаҳои рушди сайёҳӣ

Вохӯрии Низомиддин Зоҳидӣ бо Мазен Шамия

Дурнамои рушди муносибатҳо матраҳ гардид

ҶОМИ КУШОДАИ АВРУПО. Муҳаммадризо Қувватов медали биринҷӣ ба даст овард

Авҷи ниҳолшинонӣ

Саҳми соҳибкорон дар ободии деҳот

Ҳамкории тиҷоратию иқтисодии Чин ва Россия густурдатар мегардад

Сарвар Дониш: «Музокироти сулҳ бидуни ҳукумат қурбе надорад»

«Туҳфаи шоҳона» - и Арабистони Саудӣ ба шаҳрвандони Покистон

Дар Қазоқистон маркази амнияти иттилоотӣ ифтитоҳ меёбад

Сокини навраси Шимкент ду нафарро аз сӯхтор наҷот дод

Ҷаҳон дар як сатр

18.02.2019


Боздиди Азим Иброҳим аз ҷараёни корҳои сохтмонӣ

ВКД Ҷиноятҳо 83,6 дарсад ошкор шуданд

Вазорати молия. Барои дастгирии буҷет маблағи бештар ҷалб хоҳад гашт

«BISHKEK OPEN – 2019». Дурахши каратэ-дочиёни навраси тоҷик

«МОҲИЯТ ВА ТАЪЙИНОТИ МАТБУОТИ МАҲАЛЛӢ»

РОҒУН. Ободонӣ вусъат меёбад

АНДОЗ. Нақша 100, 6 дарсад иҷро гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед