logo

иҷтимоиёт

ЧАШМАИ ШОҲКУЛОҲ

Чашмаи Шоҳкулоҳ аз шумори чанд чашмаи калону сероби деҳаи Доғистон аст, ки бо хушобиаш фарқ мекунад. Ин чашма дар маҳаллаи Гузари таги ҳамин деҳа воқеъ буда, обаш хеле бомазза мебошад. Он тамъи ба худ хос дорад.
Номи чашма ба исми яке аз сарояндагони маъруф Шоҳкулоҳ иртибот мегирад. Шоҳкулоҳ то Инқилоби Октябр дар водии Кӯлоб яке аз беҳтарин ҳофизони мардумӣ ба ҳисоб мерафт. Номи аслии ӯ Ашӯр буда, Шоҳкулоҳ тахаллуси ӯст. Донандагони ҳол ривоят мекунанд, ки Шоҳкулоҳ дар сар як кулоҳи шоҳӣ дошт ва дар ҳама ҷо ӯро аз ҳамон кулоҳаш мешинохтанд. Ба ҳамин хотир мардум ба ӯ Шоҳкулоҳ тахаллус медиҳад.
Мегӯянд, ки Шоҳкулоҳ дар ҳунари овозхонӣ назир надошт ва ягонаи давр буда, овози хушу лаҳни ширин ва сабки зебо дошт. Ӯ ба ҷуз сарояндагӣ як ҷавони паҳлавон, қоматбаланд, зебо, накугуфтор, хушсурату донишманд ва суҳбаторою базлагӯй низ будааст.
Овоза ва шуҳрати Шоҳкулоҳ то ба дарбори амирони Бухоро рафта мерасад. То ҷое ки, ӯ як муддат ба дарбор роҳ ёфта, хизмати аҳли рикобро ба ҷо овардааст. Вале бо сабабҳои номаълум, боз ба Кӯлоб баргашта, ҳунари сарояндагии худро идома медиҳад.
Баъд аз Инқилоби Октябр Шоҳкулоҳ ба Афғонистон меравад ва он ҷо муқимӣ мегардад. Бино ба гуфтаи касоне, ки аз рӯзгораш огаҳӣ доштанд, ӯ дар Афғонистон низ бо ҳунари сарояндагию паҳлавониаш шуҳрат  касб мекунад ва ба мақому мартабаи баланд мерасад.
Як шогирди Шоҳкулоҳ, ки баъдан ба Ватан бармегардад, воқеаеро нақл кардааст. Дар шаҳри Балх Ҷашни Наврӯз баргузор мегардад. Дар он ҳама ҳокимону бузургони Афғонистон иштирок доштанд. Ба шоҳ мерасонанд, ки дар маърака Шоҳкулоҳи Ҳофиз низ ширкат дорад. Шоҳ ӯро ба наздаш даъват мекунад ва амр бар суруд хондан менамояд. Шоҳкулоҳ як базм мекунад, ки ҳама ҳунармандони афғон ангушти ҳайрат мегазанд. Сипас, маъракаи гӯштигирӣ шурӯъ мешавад. Шоҳ, ки аз паҳлавонии Шоҳкулоҳ низ огаҳӣ дошт, ба ӯ амр мекунад, ки майдон барояду гӯштӣ гирад. Шоҳкулоҳ ба майдон баромада,  чанд паҳлавонро аз пой меафтонад. Аз ҷумла, паҳлавони асосии майдонро. Шоҳ барои сурудхонӣ ва гӯштии зебо ба ӯ аспи бодпоеро бо зину абзораш туҳфа мекунад. Ин дам бузкашӣ оғоз меёбад. Шоҳкулоҳ, ки дар ин бозӣ хеле чира буд, аспро савор шуда, ба майдон медарояд. Ӯ аз гӯштӣ дида, дар бузкашӣ худро бештар нишон медиҳад. Шоҳ, ки ин ҳама ҳунарҳои ӯро медид, ба ваҷд меояд ва изҳори шодию хурсандӣ мекунад. Дар фарҷоми бозӣ ӯро боз назди худ хонда, инъоми зиёде медиҳад ва Шоҳкулоҳро аз муқаррабони худ эълон медорад. Ба навкаронаш амр медиҳад, ки аз ҳолу аҳволи ӯ огаҳ бошанд ва ғамхорӣ зоҳир намоянд. Баъд аз ин Шоҳкулоҳ дар тамоми қаламрави Афғонистон низ шуҳрат пайдо мекунад ва яке аз шахсиятҳои шинохта мегардад.
Нақл мекунанд, ки дар яке аз чорабиниҳои муҳим ҳама омадани ӯро интизорӣ мекашиданд. Вақте Шоҳкулоҳ ба майдон ворид мешавад шоҳ ва ҳамроҳонаш аз аспҳо пиёда мешаванд ва Шоҳкулоҳро бо иззату икром истиқбол мегиранд. Ҳамдиёронаш ба хотири зинда мондани номи ҳунарманди мумтоз ва паҳлавони номӣ чашмаи деҳаашонро, ки ӯ бисёр дӯст медошт чашмаи Шоҳкулоҳ номгузорӣ мекунанд.
Чашмаи Шоҳкулоҳ дар шафати хонаи падарии Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон Давлатманди Хол қарор дорад. Устод Давлатманди Хол низ аз оби ин чашма хеле зиёд нӯшидааст.  Ин аст, ки дар ҳунари ӯ шабеҳияте ба ҳунари ҳамдиёраш Шокулоҳи Ҳофиз мушоҳида мешавад. Агар ҳунари Шоҳкулоҳ то Самарқанду Бухоро ва Балху Кобул расида бошад, пас ҳунари Давлатманд Ҳиндустону Эрон, Амрикою Ҷопон, Чину Фаронса, Белжику Олмон ва даҳҳо кишвари бузурги оламро тасхир кардааст.
Миёни ин ду ҳунарманд қаробате ҳаст. Ҳар ду аз оби ширину зулол ва ҷонбахшу мусаффои ин чашма нӯши ҷон кардаву бо ҳунару маҳорати худ оламгир шудаанд.
Алихон ЗАРИФӢ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 06.03.2017    №: 51    Мутолиа карданд: 920

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед