logo

иҷтимоиёт

ЧАШМАИ ШОҲКУЛОҲ

Чашмаи Шоҳкулоҳ аз шумори чанд чашмаи калону сероби деҳаи Доғистон аст, ки бо хушобиаш фарқ мекунад. Ин чашма дар маҳаллаи Гузари таги ҳамин деҳа воқеъ буда, обаш хеле бомазза мебошад. Он тамъи ба худ хос дорад.
Номи чашма ба исми яке аз сарояндагони маъруф Шоҳкулоҳ иртибот мегирад. Шоҳкулоҳ то Инқилоби Октябр дар водии Кӯлоб яке аз беҳтарин ҳофизони мардумӣ ба ҳисоб мерафт. Номи аслии ӯ Ашӯр буда, Шоҳкулоҳ тахаллуси ӯст. Донандагони ҳол ривоят мекунанд, ки Шоҳкулоҳ дар сар як кулоҳи шоҳӣ дошт ва дар ҳама ҷо ӯро аз ҳамон кулоҳаш мешинохтанд. Ба ҳамин хотир мардум ба ӯ Шоҳкулоҳ тахаллус медиҳад.
Мегӯянд, ки Шоҳкулоҳ дар ҳунари овозхонӣ назир надошт ва ягонаи давр буда, овози хушу лаҳни ширин ва сабки зебо дошт. Ӯ ба ҷуз сарояндагӣ як ҷавони паҳлавон, қоматбаланд, зебо, накугуфтор, хушсурату донишманд ва суҳбаторою базлагӯй низ будааст.
Овоза ва шуҳрати Шоҳкулоҳ то ба дарбори амирони Бухоро рафта мерасад. То ҷое ки, ӯ як муддат ба дарбор роҳ ёфта, хизмати аҳли рикобро ба ҷо овардааст. Вале бо сабабҳои номаълум, боз ба Кӯлоб баргашта, ҳунари сарояндагии худро идома медиҳад.
Баъд аз Инқилоби Октябр Шоҳкулоҳ ба Афғонистон меравад ва он ҷо муқимӣ мегардад. Бино ба гуфтаи касоне, ки аз рӯзгораш огаҳӣ доштанд, ӯ дар Афғонистон низ бо ҳунари сарояндагию паҳлавониаш шуҳрат  касб мекунад ва ба мақому мартабаи баланд мерасад.
Як шогирди Шоҳкулоҳ, ки баъдан ба Ватан бармегардад, воқеаеро нақл кардааст. Дар шаҳри Балх Ҷашни Наврӯз баргузор мегардад. Дар он ҳама ҳокимону бузургони Афғонистон иштирок доштанд. Ба шоҳ мерасонанд, ки дар маърака Шоҳкулоҳи Ҳофиз низ ширкат дорад. Шоҳ ӯро ба наздаш даъват мекунад ва амр бар суруд хондан менамояд. Шоҳкулоҳ як базм мекунад, ки ҳама ҳунармандони афғон ангушти ҳайрат мегазанд. Сипас, маъракаи гӯштигирӣ шурӯъ мешавад. Шоҳ, ки аз паҳлавонии Шоҳкулоҳ низ огаҳӣ дошт, ба ӯ амр мекунад, ки майдон барояду гӯштӣ гирад. Шоҳкулоҳ ба майдон баромада,  чанд паҳлавонро аз пой меафтонад. Аз ҷумла, паҳлавони асосии майдонро. Шоҳ барои сурудхонӣ ва гӯштии зебо ба ӯ аспи бодпоеро бо зину абзораш туҳфа мекунад. Ин дам бузкашӣ оғоз меёбад. Шоҳкулоҳ, ки дар ин бозӣ хеле чира буд, аспро савор шуда, ба майдон медарояд. Ӯ аз гӯштӣ дида, дар бузкашӣ худро бештар нишон медиҳад. Шоҳ, ки ин ҳама ҳунарҳои ӯро медид, ба ваҷд меояд ва изҳори шодию хурсандӣ мекунад. Дар фарҷоми бозӣ ӯро боз назди худ хонда, инъоми зиёде медиҳад ва Шоҳкулоҳро аз муқаррабони худ эълон медорад. Ба навкаронаш амр медиҳад, ки аз ҳолу аҳволи ӯ огаҳ бошанд ва ғамхорӣ зоҳир намоянд. Баъд аз ин Шоҳкулоҳ дар тамоми қаламрави Афғонистон низ шуҳрат пайдо мекунад ва яке аз шахсиятҳои шинохта мегардад.
Нақл мекунанд, ки дар яке аз чорабиниҳои муҳим ҳама омадани ӯро интизорӣ мекашиданд. Вақте Шоҳкулоҳ ба майдон ворид мешавад шоҳ ва ҳамроҳонаш аз аспҳо пиёда мешаванд ва Шоҳкулоҳро бо иззату икром истиқбол мегиранд. Ҳамдиёронаш ба хотири зинда мондани номи ҳунарманди мумтоз ва паҳлавони номӣ чашмаи деҳаашонро, ки ӯ бисёр дӯст медошт чашмаи Шоҳкулоҳ номгузорӣ мекунанд.
Чашмаи Шоҳкулоҳ дар шафати хонаи падарии Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон Давлатманди Хол қарор дорад. Устод Давлатманди Хол низ аз оби ин чашма хеле зиёд нӯшидааст.  Ин аст, ки дар ҳунари ӯ шабеҳияте ба ҳунари ҳамдиёраш Шокулоҳи Ҳофиз мушоҳида мешавад. Агар ҳунари Шоҳкулоҳ то Самарқанду Бухоро ва Балху Кобул расида бошад, пас ҳунари Давлатманд Ҳиндустону Эрон, Амрикою Ҷопон, Чину Фаронса, Белжику Олмон ва даҳҳо кишвари бузурги оламро тасхир кардааст.
Миёни ин ду ҳунарманд қаробате ҳаст. Ҳар ду аз оби ширину зулол ва ҷонбахшу мусаффои ин чашма нӯши ҷон кардаву бо ҳунару маҳорати худ оламгир шудаанд.
Алихон ЗАРИФӢ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 06.03.2017    №: 51    Мутолиа карданд: 935

15.11.2018


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Нурдинҷон Исмоилов ба Тоҷикистон меояд

Мулоқоти Зубайдулло Зубайдзода бо Амал Муҷрин ал - Ҳамад

Конференсияи гиромидошти Бобоҷон Ғафуров

Путин ва Абэ дар асоси қатъномаи соли 1956 гуфтушунид хоҳанд кард

Таҳлилгарони Nomura сустшавии суръати рушди иқтисоди ҷаҳониро пешгӯӣ намуданд

Frontex: ба Аврупо омадани гурезаҳо 31 дарсад коҳиш ёфт

Назарбоев соли 2019-ро Соли ҷавонон эълом дошт

Ҷаҳон дар як сатр

14.11.2018


Вусъати корҳои ободонӣ дар ноҳияи Восеъ

Ҷамъоварии $482 миллион ба ёрии мардуми Ироқ

Назарбоев ташкили Созмони амнияти дастаҷамъии Осиёро пешниҳод дорад

Ҷонибдории Ангела Меркел аз ташкили артиши ягонаи аврупоӣ

Дар Тошканд Ҳафтаи соҳибкории глобалӣ шурӯъ шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ЧЕМПИОНАТИ ҶАҲОН – 2018. Иштироки се бонуи муштзани тоҷик

БОНКИ МИЛЛӢ. Иқдоми наҷиб

13.11.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Юе Бин

Баимзорасии ёддошти тафоҳум

Нақшаи чорабиниҳои амалӣ намудани корҳои ободонию бунёдкорӣ дар давраи солҳои 2019 – 2021 тасдиқ гардид

БӮСТОН. Таҷдиди шуъбаи урология

ВАҲДАТ. 5 иншооти ҷашнӣ ба истифода дода шуд

ЁВОН СИМОИ ТОЗА МЕГИРАД

НОҲИЯИ ШАМСИДДИНИ ШОҲИН. Кӯшишҳо самар медиҳанд

"Дар ин дунё Карим Девонае буд"

Ҳузури бераводиди тоҷикистониён дар Туркия 3 баробар дароз шуд

Аврупо дар бозёбии партовҳои уран дар Тоҷикистон саҳм мегирад

Москва аз ҷумлаи даҳ шаҳри беҳтарини дунёст

Гунаҳгорони ҳалокати 52 ӯзбекистонӣ зиндонӣ шуданд

Чин дар ҷаҳон калонтарин воридкунандаи газ

Ҷаҳон дар як сатр

ҚУБОДИЁН. 48 медали варзишгарон дар нуҳ моҳ

12.11.2018


Дар Париж ҳамоиши сулҳ ифтитоҳ ёфт

Бо эҳтимоми ҳукумати Ҳиндустон нархи сӯзишворӣ арзон мешавад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед