logo

фарҳанг

МУҲОФИЗОНИ ҲУНАРҲОИ МАРДУМӢ

Дар пос доштану аз байн нарафтани ҳунарҳои миллӣ занон нақши калидӣ доранд. Маҳз бо  талошу кӯшиши онҳо ҳунарҳои зиёди миллату мардуми то ба замони мо расида, ҳамчун мероси фарҳанги ғайримоддии гузаштагонамон ҳифз гардидаанд. Ин ҳунарҳо   ҳамчун ҷузъи ҷудонопазири фарҳанги миллӣ рӯзгори моро боз ҳам  зеботар намуда, миллатамонро дар байни халқиятҳои дунё  бо ҳам фарогиртар муаррифӣ менамоянд.

Равшан Раҳмонӣ, профессори Донишгоҳи миллии Тоҷикистон, мегӯяд: «Занон тӯлли таърихи ҳазорсола ҳунарҳои мардумиро на танҳо нигоҳ доштаанд, балки  дар ҳар давру замон ба онҳо нишонае ё дигаргуниеро  ворид намуда, онро сайқал додаанд. Агар бо диққат ба ҳунарҳои дастархондӯзӣ, чодардӯзӣ, зардеворӣ (ё сардеворӣ), дастпок, болишт, кӯрпача, рӯймолдӯзӣ, дастрӯймол, миёнбанд, чакандӯзӣ, гулдӯзӣ, тоқидӯзӣ, ҷелакдӯзӣ, ҷомадӯзӣ, ресандагӣ, бофандагӣ, шерозбофӣ, атласбофӣ, қолинбофӣ назар афканем, мибинем, ки баъзе нақшҳое, ки 80-90 сол қабл занон дар ҳунарашон истифода намудаанд, аз нақшҳои имрӯза тафовути зиёд доранд».
Сарчашмаҳои илмӣ собит менамоянд, ки дар гузашта қолинбофӣ, атласу адрасбофӣ низ дар байни занони мо маъмул будааст. Аммо дар асри ХХ ин ҳунарҳо қариб, ки аз байн рафта буданд. Хушбахтона, ҳоло дар аксари шаҳру навоҳии кишвар ҳунари атласбофӣ миёни занон дубора роҳандозӣ шудааст. Аз ҷумла, соли 2015 бо ин мақсад дар Қасри Арбоб Маркази таълимӣ - истеҳсолии атласу адрасбофӣ таъсис ёфт. Танҳо дар шаҳру ноҳияҳои вилояти Хатлон феълан 109 дастгоҳи хурди қолинбофӣ ва зиёда аз 50 дастгоҳи адрасбофӣ насб шудаанд, ки занону духтарон дар онҳо ҳунар меомӯзанд. Чунин марказҳо дар ноҳияҳои   Мастчоҳ, Бобоҷон Ғафуров, Тоҷикобод низ таъсис дода шуданд.
Умуман, баъди соҳибистиқлолии кишвар таваҷҷуҳ ба ҳунарҳои мардумӣ зиёд гардид. Яке аз ҳунарҳои дигари занон, ки маҳз дар замони соҳибистиқлолии кишвар дубора эҳё гардид, чакандӯзӣ мебошад. Хусусан, баъди таҷлили Иди чакан ин ҳунар дубора зинда гардид ва ба либоси идона табдил ёфт. Бо  мақсади муаррифии ин намунаи барҷастаи мероси фарҳанги ғайримоддии халқи тоҷик Вазорати фарҳанги Тоҷикистон чаканро барои ворид намудан ба Феҳристи мероси фарҳанги ғайримоддии Бунёди маориф, илм ва фарҳанги Созмони Милали Муттаҳид (ЮНЕСКО) пешниҳод намуд.
Сарвиноз ШОДМОНОВА, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.03.2017    №: 52    Мутолиа карданд: 962

20.11.2018


СУҒД. Оғози сохтмони раёсати маориф

ЛЕВАКАНТ. Конфронси илмӣ - назариявӣ ба ифтихори Иҷлосияи XVI

"Парасту" дар Тоҷикобод

Сарони кишварҳои Осиёи Марказӣ барои машварат дар Тошканд ҷамъ меоянд

Финляндия ҷонибдори ҳузури Россия дар Шӯрои Аврупо

Вазорати маорифи Афғонистон 30 ҳазор занро ба кор мегирад

Баррасии рушди инклюзивии иқтисоди қитъа дар Гвинея Папуаи Нав

Ҷаҳон дар як сатр

АНВАР ЮНУСОВ СОҲИБИ КАМАРБАНДИ WBF

"СОРО КОМПАНИЯ" ҒОЛИБИ ЛИГАИ КАСБИИ ФУТЗАЛИ ТОҶИКИСТОН

19.11.2018


ДЕВАШТИЧ. Авҷи созандагиҳо дар Ҷамоати деҳоти Яхтан

Артиши Сурия охирин истеҳкоми «ДИ» дар ҷануби кишварро зери назорат гирифт

Дар ҳама минтақаҳои Ӯзбекистон «мактаби президентӣ» месозанд

Роҳандозии барномаи махсуси давлатии ипотекӣ барои дӯзандагони Қирғизистон

Киштии зериобии «Сан Хуан» - ро дар уқёнуси Атлантика ёфтанд

Ҷаҳон дар як сатр

Кулишов: «Марзҳои ИДМ бо таҷҳизоти муосир таъмин карда мешаванд»

Дар Тоҷикистон омӯзгори забони англисӣ барои таблиғи «ДИ» 19 сол гирифт

Қазоқистон мубориза бо машруботро сахттар мекунад

Фоидаи туризм ба кадом шаҳри дунё бештар аст?

Ҷаҳон дар як сатр

"ИСТИҚЛОЛ" бори аввал барои Ҷоми чемпионҳои КФО мубориза хоҳад бурд

Омодагии тими миллӣ ба марҳилаи интихобии Ҷоми ҷаҳон – 2022

УСМОН ТОШЕВ САРМУРАББИИ НАВИ ДАСТАИ МУНТАХАБ

15.11.2018


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Нурдинҷон Исмоилов ба Тоҷикистон меояд

Мулоқоти Зубайдулло Зубайдзода бо Амал Муҷрин ал - Ҳамад

Конференсияи гиромидошти Бобоҷон Ғафуров

Путин ва Абэ дар асоси қатъномаи соли 1956 гуфтушунид хоҳанд кард

Таҳлилгарони Nomura сустшавии суръати рушди иқтисоди ҷаҳониро пешгӯӣ намуданд

Frontex: ба Аврупо омадани гурезаҳо 31 дарсад коҳиш ёфт

Назарбоев соли 2019-ро Соли ҷавонон эълом дошт

Ҷаҳон дар як сатр

14.11.2018


Вусъати корҳои ободонӣ дар ноҳияи Восеъ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед