logo

фарҳанг

ҲОКИМОНИ ОЛАМИ МЕҲРУ ВАФО

Занон гурдофаридони замон ва ояндасозони ҷаҳон, муждарасону мунодии қаламрави ҳастӣ, ҳалқаҳои мустаҳками силсилаи наслҳо ва гулҳои зеботарину хушнакҳати боғи умеду армонҳо  мебошанд, ки баҳору зиндагиро тароват ва рангу оҳанг мебахшанд. Шояд табиат ҳам ба хотири  эҳтирому арҷгузорӣ ва тан  додан  ба бузургии модарон навбати Ҷашни «Рӯзи Модар» - ро дар кишвари мо, вобаста ба урфу одат ва одоби миллиамон пеш аз таҷлили фасли Наврӯз гузоштааст. Зеро  Рӯзи Модар дар кишварҳои олам дар санаҳои мухталифу фаслҳои гуногун таҷлил мегардад.
Таърих гувоҳ аст, ки тасвири бузургии модар ва расидан ба қадри  намаки меҳру вафои беандозааш аз китобҳои осмонӣ оғоз шуда, ба эҷоди суханварони  ҳама қарнҳо гузаштааст.
Дар Қуръони маҷид омадааст: «Ба одамӣ амр кардем, ки ба падару модари худ некуӣ бикун» (сураи Анкабут).  Хусусан дар сураи «Нисо», ки бозгӯи қисмати занон аст,  қудрати офаридгорӣ, ҳифзи ҳуқуқ ва мавқеву мартабаи зан аз ҷониби Худованд  шарҳ дода шудааст. Дар  ҳадисҳои  Расули акрам (с) низ мақому манзалати зан борҳо таъкид гардидааст.
Дар сатҳи давлатӣ таҷлил гирифтани Рӯзи Модар низ аз эҳтирому эътиқоди зиёд доштани падарону фарзандон нисбат ба модарон, ба  фариштагони даргоҳи бахт ва ба шарикони умр мебошад. Зеро нақши  модар дар обод нигоҳ доштани манзил ва таълиму тарбияи фарзанд ниҳоят бузург аст. «Мо барои озодии миллат ва ободии кишвар пеш аз ҳама ба модарони солиму огоҳ ниёз дорем», - гуфта буд дар замони худ лашкаркаши бузург  Наполеон. Ин таъкиди ҳушдоркунанда, хусусан дар замони пур аз тазод ва дар ҷаҳони пур аз ҷараёну  мазҳабҳои мухталиф,ки метавонад ҳар лаҳза зуҳуроти номатлубе эҷод кунад, судбахш аст. Танҳо волидон тавассути ба камол расондани ворисони арзанда метавонанд нақшаҳои бераҳмонаи бадхоҳонро барҳам зананд. Фарзандоне, ки тарбияи хуб дидаанд, дурандешу боодобанд ва тамоми умр ба қадри заҳмати модар мерасанд. Онҳо сарбозонеро мемонанд, ки дар лаҳзаҳои сахттарини қисмат, на танҳо сипари модари худ мешаванд, балки халқу кишварашонро аз ҳуҷумҳои ногаҳонӣ муҳофизат мекунанд. Умед аст, ки дар ин соли хотирмон, ки бо мақсади боз ҳам ободу зеботар гардидани мулки меросӣ, ҳифзи муқаддасоти миллӣ  ва таъмин кардани  фардои дурахшони мамлакат Соли ҷавонон эълон шудааст, ҷавонони бо нангу номуси  кишвар, ки бори қисмати фардои ватандорӣ ба души онҳост, дар роҳи ҷомаи амал пӯшидани орзуҳои наҷиб ҳастии худро дареғ намедоранд. Хусусан ҷавондухтарон, ки модарони фарзандони ояндаи миллатанд, дар сипоси ғамхории падаронаву эътибори ҳамешагии Пешвои миллат, ба хотири ҳифзи шаъну шарафи худ  бояд ҳар қадамро дар роҳи ҳаёт дониста гузоранд ва тан ба заҳмат дода, илмҳои замонро омӯзанд, аз маънии зиндагонии хушбахтона хубтар огоҳ ва барои тарҳрезии бинои оилаи мустаҳкам омода шаванд. Зеро тайи солҳои охир теъдоди пошхӯрии оилаҳои ҷавон афзуда, ташвишу нигаронии аҳли ҷомеаро бештар карда истодааст, ки сабаби ин ҳама назари сатҳӣ дӯхтани навхонадорон ба чеҳраи мураккаби зиндагӣ мебошад.
Фаромӯш набояд кард, ки лаззати даврони пирӣ аз самари заҳмати айёми ҷавонӣ ибтидо мегирад. 
Ҷавонӣ қиссаи рангини умр аст,
Сари андеша дар болини умр аст.
Нишоти пирӣ аз файзи ҷавонист,
Ҷавонӣ лаҳзаи вазнини умр аст.

Таҷрибаи рӯзгор ва гузашти айём борҳо исбот кардааст, ки модарон ва бонувони дурандеш ҳамчун сокинони маркази диёри ишқу муҳаббат ба мардони хеш ҷасорат, нангу номус, шаъну шараф ва қудрати ҳифзи сарҳади қаламрави ҳамқисматиро бахшида, онҳоро водор менамоянд, ки барои дар меҳани меҳру садоқати худ надидани нақши пои номаҳраму номуборакқадаме талошу ҷоннисорӣ кунанд.
Қиссаи «Зани порсо»-  и Фаридуддини Аттори Нишопурӣ, ки дар ҳар қадами ҳаёт таҳдидгари марг дорад, олитарин ҳикояти пос доштани  намаки ҳамқисматист. Ин достони меҳру садоқат, ки марди худро қиблаи умед ва кишвари ҳастӣ пиндоштани зани порсоро муаррифӣ менамояд, беҳтарин филми  ибратомӯз аз ҳаёти зан-модарро пеши рӯ меорад. Ё худ шеъри «Дили модар» - и Эраҷ Мирзо бузургтарин муҳаббатномаи модар ҳатто нисбати фарзанди кӯтоҳандеш аст. Фарзанди масти ишқу фирефтаи макр дар баҳои талаби ёр дили модарашро аз сина бурун мекунад ва ҳангоми  пеш гирифтани роҳи сарманзилии маъшуқа аз қазо пешпо хӯрда меафтад. Баробари афтодани он дунёбехабар аз дили ҳанӯз гарми модар садо бармехезад:
Оҳ, дасти писарам ёфт харош,
Вой, пои писарам хӯрд ба санг?
     
Модареро дар ҳолати беҳушӣ ба беморхонае меоранд, ки  фарзандаш низ чандин моҳ  дар он ҷо мехобид ва сар аз болин бардошта наметавонист. Табибон ҳам ба дардаш дармон намеёфтанд. Модару фарзанд бехабар аз қисмати оламу одам дур аз ҳамдигар, дар ҳуҷраҳои бахшҳои гуногун мехуфтанд. Фарзанд ногаҳон гузашт, бурда гӯру чӯбаш карданд. Вақте ки модар ба ҳуш омад, аввалин сухане, ки ба забон овард, ин буд: «Маро дар паҳлуи писарам гӯронед». Ҷигарбандон тасаллояш дода гуфтанд: «Ягон зиндаро дар бари зинда гӯр кардаанд»? Бовар накарда, боз ҳамон сухани дилобкунандаашро такрор намуд: «Маро дар паҳлуи писарам гӯронед». Фарзандон аз ноилоҷӣ посух доданд: «Дар он гӯшаи мазор ҷои сӯзанзанӣ нест». Гуфт:                    
То шод дили модари ранҷур кунед,
Андешаи «ҷо нест» зи сар дур кунед.
Ҷо нест дар он пушта агар, рост маро
Дар гӯшаи гӯри писарам гӯр кунед.
            
Маҳз ба хотири ҳамин бузургиву ҳамзамон хоксориву фурӯтанӣ, ғолиб шудани модари заҳматкаш дар сабқати меҳру садоқат ва бартарии ӯ аз дигар қишри ҷомеа,  давлат ва Ҳукумати мамлакат ғамхорӣ ба занонро бахши муҳими сиёсати иҷтимоии худ шумурда, барои ба кӯи мурод ва манзили мақсадҳои наҷиб расидан, ба хӯшаҳои иқбол табдил ёфтани донаҳои умед ва дар лабони ҳамқисматону ҷигарбандон дидани гулҳои табассум ва боз ҳам баландтар шудани нуфузу мартабаи модарону бонувон дар ҷомеа тамоми шароитро фароҳам меоварад.
Воқеан, ба ҳар коргоҳе, ки қадами мубораки занон мерасад, дар он ҷо идомаи анъанаи деринаи модарона, низоми эҳтиёту риояи меъёри инсоф ва сарфаву сариштакорӣ мавқеи мустаҳкам пайдо менамояд. Аз ин хотир, бо итминони комил гуфтан мумкин аст, ки занони дурандешу оқила дар амалӣ шудани  нақшаҳои калидии давлатдории миллӣ саҳми арзанда  гузошта, сазовори суруди мардона:
«Хуб шуд, ки зан ба давлат ёр шуд,
Мамлакат аз дасти зан гулзор шуд» 
будани худро исбот карда метавонанд.
Хурду бузурги кишвар ба модарону бонувони диёри худ, ки ҳам бори гарони рӯзгору тарбияи фарзандон ва ҳам бори нангу номуси ватандориро бар дӯш доранд,  ифтихор карда, ҳар кадоме аз ихлосу эътиқоди бепоён муҳаббатномаи худро ба ин олиҳаи бемисли ҳаёт изҳор менамоянд.
Мегӯянд, ки «Агар мард дар ихтиёр тамоми фаслҳои солро дошта бошад, барои зан танҳо баҳор вуҷуд дорад». Мурод аз  ин интихоби оқилонаи ҳокимони олами меҳру вафо ҳам сарсабзии ҳамешагии мазраи ҳаёт ва гулгулшукуфии Тоҷикистони азиз аст.   
Муҳаммад ҒОИБ, шоир


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 09.03.2017    №: 53    Мутолиа карданд: 915

15.11.2018


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Нурдинҷон Исмоилов ба Тоҷикистон меояд

Мулоқоти Зубайдулло Зубайдзода бо Амал Муҷрин ал - Ҳамад

Конференсияи гиромидошти Бобоҷон Ғафуров

Путин ва Абэ дар асоси қатъномаи соли 1956 гуфтушунид хоҳанд кард

Таҳлилгарони Nomura сустшавии суръати рушди иқтисоди ҷаҳониро пешгӯӣ намуданд

Frontex: ба Аврупо омадани гурезаҳо 31 дарсад коҳиш ёфт

Назарбоев соли 2019-ро Соли ҷавонон эълом дошт

Ҷаҳон дар як сатр

14.11.2018


Вусъати корҳои ободонӣ дар ноҳияи Восеъ

Ҷамъоварии $482 миллион ба ёрии мардуми Ироқ

Назарбоев ташкили Созмони амнияти дастаҷамъии Осиёро пешниҳод дорад

Ҷонибдории Ангела Меркел аз ташкили артиши ягонаи аврупоӣ

Дар Тошканд Ҳафтаи соҳибкории глобалӣ шурӯъ шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ЧЕМПИОНАТИ ҶАҲОН – 2018. Иштироки се бонуи муштзани тоҷик

БОНКИ МИЛЛӢ. Иқдоми наҷиб

13.11.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Юе Бин

Баимзорасии ёддошти тафоҳум

Нақшаи чорабиниҳои амалӣ намудани корҳои ободонию бунёдкорӣ дар давраи солҳои 2019 – 2021 тасдиқ гардид

БӮСТОН. Таҷдиди шуъбаи урология

ВАҲДАТ. 5 иншооти ҷашнӣ ба истифода дода шуд

ЁВОН СИМОИ ТОЗА МЕГИРАД

НОҲИЯИ ШАМСИДДИНИ ШОҲИН. Кӯшишҳо самар медиҳанд

"Дар ин дунё Карим Девонае буд"

Ҳузури бераводиди тоҷикистониён дар Туркия 3 баробар дароз шуд

Аврупо дар бозёбии партовҳои уран дар Тоҷикистон саҳм мегирад

Москва аз ҷумлаи даҳ шаҳри беҳтарини дунёст

Гунаҳгорони ҳалокати 52 ӯзбекистонӣ зиндонӣ шуданд

Чин дар ҷаҳон калонтарин воридкунандаи газ

Ҷаҳон дар як сатр

ҚУБОДИЁН. 48 медали варзишгарон дар нуҳ моҳ

12.11.2018


Дар Париж ҳамоиши сулҳ ифтитоҳ ёфт

Бо эҳтимоми ҳукумати Ҳиндустон нархи сӯзишворӣ арзон мешавад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед