logo

иқтисод

МОҲӢ. АЗ ГАРОНИИ НАРХ ТО НОБУДШАВИИ НАМУДҲО

Моҳипарварӣ яке аз соҳаҳои сердаромад ба ҳисоб меравад. Аз ин рӯ, солҳои охир таваҷҷуҳи Ҳукумати ҷумҳурӣ ба ин соҳа бештар мешавад. Барномаи  рушди соҳаи моҳипарварӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2009 – 2015, ки бо мақсади нигоҳ доштан, зиёд кардани саршумор, маҳсулнокӣ, такмил додани сифатҳои генетикии моҳиҳо ва ба ин васила таъмин намудани талаботи аҳолӣ бо маҳсулоти ғизоӣ ва ташкили ҷойҳои нави кор  таҳия  гардида буд, барои пешрафти соҳа нақши муҳим бозид.
Барқарорсозии иқтидори истеҳсолии хоҷагиҳои моҳипарварии мавҷуда, парвариши зотҳои нав, эҳёи намудҳои қаблан  нестшуда (бестер, гулмоҳии рангоранг, амури сиёҳ, пешонағафси рангоранг, буффалои амрикоӣ, лақамоҳии  каналӣ), ташкили хоҷагиҳои  парвариши моҳии хушзот, тавлидгоҳҳои  парваришӣ ва хоҷагиҳои нави моҳипарварӣ  ҳадафҳои асосии ин барнома маҳсуб меёбанд.
Тибқи омори расмӣ, ҳоло дар ҷумҳурӣ 250 хоҷагии деҳқонии моҳипарварӣ фаъолият дошта, соли гузашта 2037,5 тонна моҳӣ истеҳсол намуданд, ки нисбат ба соли пешӣ 14,2 тонна зиёд аст. Аммо ин ҳанӯз қонеъкунанда нест. Дар ҷумҳурӣ танҳо 186 хоҷагии моҳипарварӣ фаъол аст. Дар вилоятҳои Хатлон 159, Суғд 25, ВМКБ 16 ва ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ 50 хоҷагии моҳипарварӣ амал мекунанд.
Аз рӯи маълумоти Хадамоти гумруки назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, соли 2016 ба ҷумҳурӣ 710 ҳазору 985 килограмм моҳӣ ворид шудааст.
Мутахассисон талаботи солонаи аҳолии Тоҷикистонро ба моҳӣ 14 -16 ҳазор тонна унвон мекунанд, ки ба ҳар сари аҳолӣ 300 грамм рост меояд. 
Сол то сол зиёд шудани аҳолии мамлакат тақозо мекунад, ки моҳӣ аз ин ҳам бештар истеҳсол шавад. Илова бар ин, рушди минбаъдаи соҳа дар таъмини бехатарии озуқавории мамлакат ва маҳсулоти аз моҳӣ омодашуда барои саломатии аҳолӣ мавқеи  аввалиндараҷа дорад. Аз рӯи санҷиши мутахассисони соҳаи тиб, гӯшт ва равғани моҳӣ фикрронии майнаи сарро беҳтар намуда, ба солимии ҷомеа мусоидат мекунад.
Имрӯз нархи моҳӣ дар бозорҳои пойтахт нисбатан гарон аст. Ин дар ҳолест, ки ҷумҳурӣ имкони зиёд намудани хоҷагиҳои моҳипарварро дорад. Гулмоҳӣ нархи аз ҳама гарон дорад, аммо моҳипарварон мегӯянд, ки нигоҳубини он мушкил буда, хӯрокаш низ камёб аст. Захираи обҳои поку мусаффои Тоҷикистон имкон медиҳад, ки барои рушди соҳа ҳавзҳои зиёди парвариши моҳӣ  бунёд карда шаванд.
Таҳлилгарони соҳаи иқтисод сабаби асосии баланд будани нархи моҳӣ ва истеҳсоли норасоро ба дастрасии маҳдуди хоҷагиҳо ба хӯроки моҳӣ ва гарон будани нархи он рабт медиҳанд. Зеро хӯроки моҳӣ асосан аз хориҷи кишвар ворид мешавад. Дар Тоҷикистон корхонаи махсуси истеҳсоли хӯроки моҳӣ ҳанӯз вуҷуд надорад.
Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон 65 намуди моҳӣ ба қайд гирифта шудааст, ки аз он 10 намудаш дар хоҷагиҳо парвариш меёбад. Ба назари таҳлилгарон тайи солҳои охир зотҳои моҳии алафхӯр аз байн рафта истодаанд. Барои ин зарур аст, ки ҷиҳати хушзоткунии моҳӣ тадбирҳои судманд андешида шаванд. 
Вазорати кишоварзӣ, КВД “Моҳии тоҷик” ва дигар идораҳои дахлдорро зарур аст, ки аз имкониятҳои мавҷуда самаранок истифода карда, ба рушди минбаъдаи соҳа таваҷҷуҳи бештар диҳанд ва Тоҷикистонро аз кишвари воридкунанда ба содиркунандаи моҳии хушсифат табдил диҳанд.
Лашкар ШАРИФЗОДА, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 14.03.2017    №: 56    Мутолиа карданд: 730

24.06.2019


Президенти Филиппин моҳи октябр ба Россия меояд

Трамп бо Эрон омодаи гуфтушунид буданашро тасдиқ намуд

Дар Ҳиндустон афтидани хайма боиси марги 14 нафар шуд

СУҒД. Оғози мусобиқаи байналмилалӣ

"ФИЛОСОФИЯ ОТДЫХА" имкониятҳои сайёҳии Тоҷикистонро таҳлил намуд

Ҷаҳон дар як сатр

21.06.2019


Мулоқоти Хайринисо Юсуфӣ бо Валериу Кивер

Ҳамоиш бахшида ба таъмини устувории макроиқтисодӣ

Муаррифии натиҷаҳои фаъолият дар самти безараргардонии башардӯстонаи минаҳо

20.06.2019


Гумерова: «Омӯзгорони рус дар Тоҷикистон мондан мехоҳанд»

СММ: «Ҳиндустон дар нуфуси аҳолӣ баъди 8 сол аз Чин мегузарад»

Пекин тавсеаи ёрии иқтисодӣ ва башарӣ ба Сурияро зарур мешуморад

Дар Ҷопон ҷазои ҷисмонии кӯдаконро манъ карданд

Ҷаҳон дар як сатр

19.06.2019


Дар Кӯлоб Фестивали ҷумҳуриявии дӯстии ҷавонон баргузор шуд

Баррасии вазъ ва дурнамои ҳамкориҳо

Боздид аз Муассисаи давлатии «Боғи миллии Ваҳдат”

ПАНҶАКЕНТ. Омодагиҳо ба ҷашни фархунда

Писарбачаи тоҷик дар Хабаровск дӯсташро аз чоҳи оби ҷӯш наҷот дод

Тоҷикистону Беларус: «Муҳокимаи тақвияти ҳамкориҳои низомӣ»

Си Ҷинпин азми сафари Ҷумҳурии Халқии Демократии Корея дорад

Ҷаҳон дар як сатр

12.06.2019


ХУҶАНД. "Зирвеко" ба фаъолият мепардозад

Муаррифии асари Си Ҷинпин «Дар бораи идоракунии давлатӣ»

Баргузории конфронси сайёҳӣ дар Рашт

Масоили низоми бонкӣ матраҳ гардид

Дар Чин аз обхезии тобистона 6,75 миллион нафар зарар дид

Дар Ӯзбекистон рӯйхати идҳои касбиро Рӯзи китобдор афзуд

Дар Ҷопон ба солхӯрдаҳо шаҳодатномаи вижаи ронандагӣ медиҳанд

Сокини Британия дар лотерея Ј123 миллион бурд намуд

Ҷаҳон дар як сатр

11.06.2019


Песков: «Путин ба Тоҷикистон ва Қирғизистон сафар мекунад»

Иштироки роҳбарони 11 кишвар дар ҳамоиши Бишкек

Президенти Қазоқистон аз хусуси роҳҳои ҳалли мушкилоти иҷтимоӣ ҳарф зад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед