logo

иқтисод

МОҲӢ. АЗ ГАРОНИИ НАРХ ТО НОБУДШАВИИ НАМУДҲО

Моҳипарварӣ яке аз соҳаҳои сердаромад ба ҳисоб меравад. Аз ин рӯ, солҳои охир таваҷҷуҳи Ҳукумати ҷумҳурӣ ба ин соҳа бештар мешавад. Барномаи  рушди соҳаи моҳипарварӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2009 – 2015, ки бо мақсади нигоҳ доштан, зиёд кардани саршумор, маҳсулнокӣ, такмил додани сифатҳои генетикии моҳиҳо ва ба ин васила таъмин намудани талаботи аҳолӣ бо маҳсулоти ғизоӣ ва ташкили ҷойҳои нави кор  таҳия  гардида буд, барои пешрафти соҳа нақши муҳим бозид.
Барқарорсозии иқтидори истеҳсолии хоҷагиҳои моҳипарварии мавҷуда, парвариши зотҳои нав, эҳёи намудҳои қаблан  нестшуда (бестер, гулмоҳии рангоранг, амури сиёҳ, пешонағафси рангоранг, буффалои амрикоӣ, лақамоҳии  каналӣ), ташкили хоҷагиҳои  парвариши моҳии хушзот, тавлидгоҳҳои  парваришӣ ва хоҷагиҳои нави моҳипарварӣ  ҳадафҳои асосии ин барнома маҳсуб меёбанд.
Тибқи омори расмӣ, ҳоло дар ҷумҳурӣ 250 хоҷагии деҳқонии моҳипарварӣ фаъолият дошта, соли гузашта 2037,5 тонна моҳӣ истеҳсол намуданд, ки нисбат ба соли пешӣ 14,2 тонна зиёд аст. Аммо ин ҳанӯз қонеъкунанда нест. Дар ҷумҳурӣ танҳо 186 хоҷагии моҳипарварӣ фаъол аст. Дар вилоятҳои Хатлон 159, Суғд 25, ВМКБ 16 ва ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ 50 хоҷагии моҳипарварӣ амал мекунанд.
Аз рӯи маълумоти Хадамоти гумруки назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, соли 2016 ба ҷумҳурӣ 710 ҳазору 985 килограмм моҳӣ ворид шудааст.
Мутахассисон талаботи солонаи аҳолии Тоҷикистонро ба моҳӣ 14 -16 ҳазор тонна унвон мекунанд, ки ба ҳар сари аҳолӣ 300 грамм рост меояд. 
Сол то сол зиёд шудани аҳолии мамлакат тақозо мекунад, ки моҳӣ аз ин ҳам бештар истеҳсол шавад. Илова бар ин, рушди минбаъдаи соҳа дар таъмини бехатарии озуқавории мамлакат ва маҳсулоти аз моҳӣ омодашуда барои саломатии аҳолӣ мавқеи  аввалиндараҷа дорад. Аз рӯи санҷиши мутахассисони соҳаи тиб, гӯшт ва равғани моҳӣ фикрронии майнаи сарро беҳтар намуда, ба солимии ҷомеа мусоидат мекунад.
Имрӯз нархи моҳӣ дар бозорҳои пойтахт нисбатан гарон аст. Ин дар ҳолест, ки ҷумҳурӣ имкони зиёд намудани хоҷагиҳои моҳипарварро дорад. Гулмоҳӣ нархи аз ҳама гарон дорад, аммо моҳипарварон мегӯянд, ки нигоҳубини он мушкил буда, хӯрокаш низ камёб аст. Захираи обҳои поку мусаффои Тоҷикистон имкон медиҳад, ки барои рушди соҳа ҳавзҳои зиёди парвариши моҳӣ  бунёд карда шаванд.
Таҳлилгарони соҳаи иқтисод сабаби асосии баланд будани нархи моҳӣ ва истеҳсоли норасоро ба дастрасии маҳдуди хоҷагиҳо ба хӯроки моҳӣ ва гарон будани нархи он рабт медиҳанд. Зеро хӯроки моҳӣ асосан аз хориҷи кишвар ворид мешавад. Дар Тоҷикистон корхонаи махсуси истеҳсоли хӯроки моҳӣ ҳанӯз вуҷуд надорад.
Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон 65 намуди моҳӣ ба қайд гирифта шудааст, ки аз он 10 намудаш дар хоҷагиҳо парвариш меёбад. Ба назари таҳлилгарон тайи солҳои охир зотҳои моҳии алафхӯр аз байн рафта истодаанд. Барои ин зарур аст, ки ҷиҳати хушзоткунии моҳӣ тадбирҳои судманд андешида шаванд. 
Вазорати кишоварзӣ, КВД “Моҳии тоҷик” ва дигар идораҳои дахлдорро зарур аст, ки аз имкониятҳои мавҷуда самаранок истифода карда, ба рушди минбаъдаи соҳа таваҷҷуҳи бештар диҳанд ва Тоҷикистонро аз кишвари воридкунанда ба содиркунандаи моҳии хушсифат табдил диҳанд.
Лашкар ШАРИФЗОДА, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 14.03.2017    №: 56    Мутолиа карданд: 671

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар

РӮШОН. Ифтитоҳи маркази дуошёнаи савдо

Муҳаммад Салоҳ – беҳтарин футболбози Африқо

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Самарқанд мизбони нахустмулоқоти «Ҳиндустон – Осиёи Марказӣ»

Баргардондани 47 шаҳрванди Қазоқистон аз Сурия

Остона ба гузарондани Ҳамоиши ҷаҳонии туризми шаҳрӣ омодагӣ мегирад

Дар Беларус бори нахуст ҳукми қатл содир шуд

09.01.2019


Таҷлили 110 - солагии аллома Бобоҷон Ғафуров


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед