logo

иқтисод

МОҲӢ. АЗ ГАРОНИИ НАРХ ТО НОБУДШАВИИ НАМУДҲО

Моҳипарварӣ яке аз соҳаҳои сердаромад ба ҳисоб меравад. Аз ин рӯ, солҳои охир таваҷҷуҳи Ҳукумати ҷумҳурӣ ба ин соҳа бештар мешавад. Барномаи  рушди соҳаи моҳипарварӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2009 – 2015, ки бо мақсади нигоҳ доштан, зиёд кардани саршумор, маҳсулнокӣ, такмил додани сифатҳои генетикии моҳиҳо ва ба ин васила таъмин намудани талаботи аҳолӣ бо маҳсулоти ғизоӣ ва ташкили ҷойҳои нави кор  таҳия  гардида буд, барои пешрафти соҳа нақши муҳим бозид.
Барқарорсозии иқтидори истеҳсолии хоҷагиҳои моҳипарварии мавҷуда, парвариши зотҳои нав, эҳёи намудҳои қаблан  нестшуда (бестер, гулмоҳии рангоранг, амури сиёҳ, пешонағафси рангоранг, буффалои амрикоӣ, лақамоҳии  каналӣ), ташкили хоҷагиҳои  парвариши моҳии хушзот, тавлидгоҳҳои  парваришӣ ва хоҷагиҳои нави моҳипарварӣ  ҳадафҳои асосии ин барнома маҳсуб меёбанд.
Тибқи омори расмӣ, ҳоло дар ҷумҳурӣ 250 хоҷагии деҳқонии моҳипарварӣ фаъолият дошта, соли гузашта 2037,5 тонна моҳӣ истеҳсол намуданд, ки нисбат ба соли пешӣ 14,2 тонна зиёд аст. Аммо ин ҳанӯз қонеъкунанда нест. Дар ҷумҳурӣ танҳо 186 хоҷагии моҳипарварӣ фаъол аст. Дар вилоятҳои Хатлон 159, Суғд 25, ВМКБ 16 ва ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ 50 хоҷагии моҳипарварӣ амал мекунанд.
Аз рӯи маълумоти Хадамоти гумруки назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, соли 2016 ба ҷумҳурӣ 710 ҳазору 985 килограмм моҳӣ ворид шудааст.
Мутахассисон талаботи солонаи аҳолии Тоҷикистонро ба моҳӣ 14 -16 ҳазор тонна унвон мекунанд, ки ба ҳар сари аҳолӣ 300 грамм рост меояд. 
Сол то сол зиёд шудани аҳолии мамлакат тақозо мекунад, ки моҳӣ аз ин ҳам бештар истеҳсол шавад. Илова бар ин, рушди минбаъдаи соҳа дар таъмини бехатарии озуқавории мамлакат ва маҳсулоти аз моҳӣ омодашуда барои саломатии аҳолӣ мавқеи  аввалиндараҷа дорад. Аз рӯи санҷиши мутахассисони соҳаи тиб, гӯшт ва равғани моҳӣ фикрронии майнаи сарро беҳтар намуда, ба солимии ҷомеа мусоидат мекунад.
Имрӯз нархи моҳӣ дар бозорҳои пойтахт нисбатан гарон аст. Ин дар ҳолест, ки ҷумҳурӣ имкони зиёд намудани хоҷагиҳои моҳипарварро дорад. Гулмоҳӣ нархи аз ҳама гарон дорад, аммо моҳипарварон мегӯянд, ки нигоҳубини он мушкил буда, хӯрокаш низ камёб аст. Захираи обҳои поку мусаффои Тоҷикистон имкон медиҳад, ки барои рушди соҳа ҳавзҳои зиёди парвариши моҳӣ  бунёд карда шаванд.
Таҳлилгарони соҳаи иқтисод сабаби асосии баланд будани нархи моҳӣ ва истеҳсоли норасоро ба дастрасии маҳдуди хоҷагиҳо ба хӯроки моҳӣ ва гарон будани нархи он рабт медиҳанд. Зеро хӯроки моҳӣ асосан аз хориҷи кишвар ворид мешавад. Дар Тоҷикистон корхонаи махсуси истеҳсоли хӯроки моҳӣ ҳанӯз вуҷуд надорад.
Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон 65 намуди моҳӣ ба қайд гирифта шудааст, ки аз он 10 намудаш дар хоҷагиҳо парвариш меёбад. Ба назари таҳлилгарон тайи солҳои охир зотҳои моҳии алафхӯр аз байн рафта истодаанд. Барои ин зарур аст, ки ҷиҳати хушзоткунии моҳӣ тадбирҳои судманд андешида шаванд. 
Вазорати кишоварзӣ, КВД “Моҳии тоҷик” ва дигар идораҳои дахлдорро зарур аст, ки аз имкониятҳои мавҷуда самаранок истифода карда, ба рушди минбаъдаи соҳа таваҷҷуҳи бештар диҳанд ва Тоҷикистонро аз кишвари воридкунанда ба содиркунандаи моҳии хушсифат табдил диҳанд.
Лашкар ШАРИФЗОДА, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 14.03.2017    №: 56    Мутолиа карданд: 643

15.11.2018


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Нурдинҷон Исмоилов ба Тоҷикистон меояд

Мулоқоти Зубайдулло Зубайдзода бо Амал Муҷрин ал - Ҳамад

Конференсияи гиромидошти Бобоҷон Ғафуров

Путин ва Абэ дар асоси қатъномаи соли 1956 гуфтушунид хоҳанд кард

Таҳлилгарони Nomura сустшавии суръати рушди иқтисоди ҷаҳониро пешгӯӣ намуданд

Frontex: ба Аврупо омадани гурезаҳо 31 дарсад коҳиш ёфт

Назарбоев соли 2019-ро Соли ҷавонон эълом дошт

Ҷаҳон дар як сатр

14.11.2018


Вусъати корҳои ободонӣ дар ноҳияи Восеъ

Ҷамъоварии $482 миллион ба ёрии мардуми Ироқ

Назарбоев ташкили Созмони амнияти дастаҷамъии Осиёро пешниҳод дорад

Ҷонибдории Ангела Меркел аз ташкили артиши ягонаи аврупоӣ

Дар Тошканд Ҳафтаи соҳибкории глобалӣ шурӯъ шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ЧЕМПИОНАТИ ҶАҲОН – 2018. Иштироки се бонуи муштзани тоҷик

БОНКИ МИЛЛӢ. Иқдоми наҷиб

13.11.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Юе Бин

Баимзорасии ёддошти тафоҳум

Нақшаи чорабиниҳои амалӣ намудани корҳои ободонию бунёдкорӣ дар давраи солҳои 2019 – 2021 тасдиқ гардид

БӮСТОН. Таҷдиди шуъбаи урология

ВАҲДАТ. 5 иншооти ҷашнӣ ба истифода дода шуд

ЁВОН СИМОИ ТОЗА МЕГИРАД

НОҲИЯИ ШАМСИДДИНИ ШОҲИН. Кӯшишҳо самар медиҳанд

"Дар ин дунё Карим Девонае буд"

Ҳузури бераводиди тоҷикистониён дар Туркия 3 баробар дароз шуд

Аврупо дар бозёбии партовҳои уран дар Тоҷикистон саҳм мегирад

Москва аз ҷумлаи даҳ шаҳри беҳтарини дунёст

Гунаҳгорони ҳалокати 52 ӯзбекистонӣ зиндонӣ шуданд

Чин дар ҷаҳон калонтарин воридкунандаи газ

Ҷаҳон дар як сатр

ҚУБОДИЁН. 48 медали варзишгарон дар нуҳ моҳ

12.11.2018


Дар Париж ҳамоиши сулҳ ифтитоҳ ёфт

Бо эҳтимоми ҳукумати Ҳиндустон нархи сӯзишворӣ арзон мешавад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед