logo

иқтисод

ТАШАББУСИ ҶАҲОНИИ ТОҶИКИСТОН АҲАМИЯТИ ҲАЗОРСОЛА ДОРАД

Суханрониҳои пурҳикмати Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат,  Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар конфронсҳои байналмилалӣ  доир ба об ҳамеша масъалаҳои мубрами ҳаётро дар бар гирифтаанд. Дар асоси пешниҳоди Роҳбари давлати Тоҷикистон роҳҳои аз байн бурдани мушкилоти  умдаи аҳолии кураи Замин, ки  аз норасоии оби тоза танқисӣ мекашанд,  ба воситаи ҳамкориҳои ҷомеаи ҷаҳонӣ   муайян карда шуданд.

Қабули қатъномаи нави Маҷмаи умумии СММ зери унвони Даҳсолаи байналмилалии амал «Об барои рушди устувор»,  солҳои 2018 – 2028 бо ибтикори Тоҷикистон қадами навест дар ҷодаи ҳалли масъалаҳои соҳа, ки аҳамияти ҳазорсола дорад.
Беҳдошти  санитарии дастрасии аҳолӣ ба об, ду баробар кам кардани мушкилоти  қисми аҳолии  ба оби ошомидании безарар ниёзманд, аз ҳадафҳои асосии даҳсола аст. Ҳифзу истифодаи самараноки захираҳои об дар самти расидан ба Ҳадафҳои рушди ҳазорсола дар заминаи эъломияи мазкур аҳамияти хоса пайдо намуданд. Рафъи камбизоатию аз байн бурдани ҳолати осебпазири  саломатии инсон ба рушду истифодаи оқилонаи захираҳои об алоқамандии зич дорад. Ҳоло   768 миллион одам  обро аз сарчашмаҳои барои саломатӣ хатарнок  истеъмол менамоянд ва  тақрибан 2, 5 миллиард сокини сайёра ба  шароити дурусти  санитарии об дастрасӣ надоранд.
Дар ин маврид Ҳукумати ҷумҳурӣ дар зарфи  5  соли охир ҷиҳати рафъи  мушкилоти  марбут ба захираҳои об  бо маблағи зиёда аз 500 миллион доллари амрикоӣ қариб 20  барномаву нақшаҳои стратегиро роҳандозӣ  намудааст.  «Мо чунин мешуморем, ки даҳсолаи нав бояд ба саъю талошҳо дар ҳамаи самтҳо такони нав дода, дар давраи баъди соли 2015 ба рушду тавсеаи шарикӣ ва ҳамкорӣ дар соҳаи об хизмат намояд», - таъкид намуданд Пешвои миллат.  Маҳз ин нукта барои  ҷалби таваҷҷуҳи давлатҳои ҷаҳон дар самти ҳалли бисёр масъалаҳои марбут ба об нақши калидӣ бозидааст.
Бо тағйирёбии иқлим дар кишвар ҳолати камшавии захираҳои об, хусусан обшавии аз ҳад зиёди пиряхҳо ба вуҷуд омад. Танҳо масоҳати пиряхи бузурги  кишвар - Федченко тӯли солҳои охир ба андозаи 11 километри мураббаъ ё ҳаҷман то 2 километри мукааб талаф ёфтааст. Чунин вазъ барои мамлакати мо ва ҳам минтақа  боиси нигаронии ҷиддист.
Эҳтиёҷоти одамон ба об дар Осиёи Марказӣ аз ҳисоби афзоиши аҳолӣ нисбат ба солҳои 60 – уми қарни гузашта ду баробар афзудааст.  Ҳамчунин, масоҳати заминҳои обёришавандаи минтақа  аз 2 – 3 миллион гектари  охири асри XX то ба 8,5 миллион  расидааст. Агар ибтидои соли 1960 дар минтақа соле тақрибан 60 км мукааб об  истифода мешуд,  айни замон давоми  як сол  беш аз 110 км мукааб истифода мегардад.  Вазъи мавҷудаи истифода ва ҳифзи захираҳои об вазифаю тадбирҳои заруриро аз масъулони соҳа  талаб менамояд. Дар ин радиф таҳкими ҳамаҷонибаи ҳамкорӣ ва шарикии глобалӣ ба хотири рушд,  таълими фарҳангу маданияти истифодаи оқилонаи об ва шарикии давлату бахши хусусӣ дар самти ноил шудан ба таъмини ҳолати санитарии об аз масоили ҳалталаби рӯз боқӣ мондаанд.
 Ҳамкориҳои судманд ва зарурӣ ҷиҳати истифодаи устувори захираҳои об калиди рушди дарозмуддат аст. Таъминот бо оби тоза барои рушди устувор  ба ҳалли бисёр масъалаҳои зиндагии мардуми кишварҳои  минтақаи Осиёи Марказӣ ниҳоят зарур мебошад. Аҳамияти истифодаи  самараноки обро  дарк намуда, Президенти мамлакат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар конфронси  байналмилалии 9 июни соли 2016 доир ба  Даҳсолаи байналмилалии  амалиёти «Об барои ҳаёт»  бори дигар  зарурати ҳалли ин масъаларо таъкид намуданд.  Имрӯзҳо  дастрасӣ ба оби ошомиданӣ   самти афзалиятноки  соҳа дар  кишвар ба ҳисоб меравад.  Кӯшишҳои пайгиронаи Пешвои миллат муҳтарам  Эмомалӣ Раҳмон натиҷаҳои баланд дода, ба фаровонию беҳбудии ҳолати санитарии он мусоидат намуданд.
Барои баланд бардоштани маданияти истифодаи оқилонаи  об ва ҳифзу нигоҳдории он дар фанҳои ҷуғрофия, экология, кимиё, табиатшиносӣ, ботаникаю биология ба роҳ мондани таълими мавзӯъҳои дарсии  «Обҳои Тоҷикистон»,  «Усулҳои  тоза кардани об,  хосиятҳои физикию  кимиёии об, таҳлил  ва синтези он», «Истифодаи оқилонаи  захираҳои об» ва «Роҳҳои асосии ҳифзи манбаю захираҳои об» нақши муҳим дорад.  Ҳамчунин, дар ҷараёни дарсҳо  ба наврасон фаҳмондани  натиҷаҳои даҳсолаи байналмилалии амалиёт «Об барои ҳаёт» ва аҳамияти даҳсолаи нав дар ин самт бо ташаббуси Тоҷикистон  айни муддаост. 
Ҳотамбек  МАҲРАМОВ,
Ҷамила  МАҲМАДЗИЁЕВА, 
омӯзгорони МТМУ № 1 – и  ноҳияи  Рашт


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 20.03.2017    №: 60    Мутолиа карданд: 305

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед