logo

иқтисод

ШИКОРИ ҒАЙРИҚОНУНӢ. АЗ НОБУДИИ ШАРОИТ ТО НОБУДШАВИИ НАВЪҲОИ МОҲӢ

Шикори ғайриқонунии моҳӣ бо тӯр, маводи кимиёӣ ва шастҳои барқӣ дар дарёи Вахш боиси камшавии аксар навъҳои моҳӣ гардидааст.

Умархон Муродов, сокини Ҷамоати деҳоти Бохтариёни ноҳияи Бохтар мегӯяд, ки тақрибан ҳар рӯз се-чор гурӯҳ бо дастгоҳи баландкунандаи шиддат, ки 12 волт неруи аккумуляторро ба 380 табдил медиҳад, моҳӣ шикор мекунанд. Ин дастгоҳ мавҷудоти зиндаи обро дар доираи 3 метр  кушта, боиси гум шудани насли онҳо мегардад.
- Мувофиқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон тавассути тӯр моҳӣ гирифтан ҳам маҳдудият дорад, - иброз дошт Қурбонназар Одинаев, раиси ҷамъияти шикорчиёни шаҳри Қӯрғонтеппа. - Дар гузашта тӯр фақат дар мағозаҳои варзишӣ ба намояндагони хоҷагиҳои моҳипарварӣ баъд аз пешниҳоди иҷозатнома фурӯхта мешуд. Ҳоло дар ҳар куҷо, ки хоҳанд, мефурӯшанд. Барои мубориза бо ин тамоюли номатлуб бояд мақомоти дахлдор ва шаҳрвандон дар ҳамдастӣ чораандешӣ кунанд.
Дар дарёи Вахш, ки 786 километр дарозӣ ва 39,1 ҳазор километри мукааб паҳноии ҳавзаи обхез дорад, зиёда аз 12 навъи моҳӣ мавҷуд аст. Вале, мутаассифона, шумори ҳамаи онҳо, бинобар ҷой доштани шикори бераҳмона ва ҳам наовардану сар надодани моҳию моҳичаҳо, рӯ ба нестӣ овардааст.    
- Солҳои пеш дар як-ду соат хеле моҳӣ медоштем, - мегӯяд сокини калонсоли ноҳияи Бохтар Тоҷиддин Шарифов. - Ҳоло рӯзи дароз шинед ҳам, як моҳӣ гирифта наметавонед. Ёд надорам, ки “карп”- ро кадом сол дар ин дарё дидаам. Ҳатто моҳии миёнаҳаҷмро ҳам на ҳамеша вохӯрдан мумкин аст.
Ҳарчанд тибқи фармоиши сардори Раёсати ҳифзи муҳити зисти вилоят аз 10-уми март то 15 - уми июн, ки мавсими тухмгузории моҳӣ мебошад, шикори он бо ҳама усул комилан манъ аст, лекин 12-уми март мо нафаронеро вохӯрдем, ки машғули моҳидорӣ буданд. Аз суҳбат бо онҳо, ки ҳамроҳи худ аз ду то чор шасти моҳидорӣ ва хамиру моддаҳои ҷалбу мадҳушкунандаи моҳӣ доштанд, маълум шуд, ки сокинони навоҳии Хуросону Бохтар будаанд.
Ба андешаи Саъдулло Бобоҷон, сардори шуъбаи ҳифзи наботот, ҳайвонот ва захираҳои моҳии Раёсати ҳифзи муҳити зисти вилояти Хатлон, шикори ғайриқонунии моҳӣ омилҳои молиявӣ дорад. Шахсони дастгиршуда мегӯянд, ки аз пеш бурда натавонистани рӯзгор ба шикори ғайриқонунӣ даст задаанд. Ба гуфтаи ӯ, ҳарчанд онҳо дар ҳамдастӣ бо милитсияи экологӣ соли гузашта чор ва имсол як ҳолати моҳигирии ғайриқонуниро ошкор карданд, вале аз сабаби надоштани мошину қаиқҳои махсус ва дурбину милтиқ барои муборизаи густурда бо браконерҳо имкон надоранд.
- Солҳои шӯравӣ ба нозирони ҳифзи муҳити зист мошинҳои махсус, либосҳои низомӣ, қаиқу дурбин ва яроқ дода мешуд, - изҳор кард Ёқубалӣ Қурбонов, собиқадори соҳаи экология. - Бояд барои он шуъбаҳое, ки бар зидди шикори ғайриқонунӣ мубориза мебаранд, шароити мусоиди кору фаъолият фароҳам оварда шавад. Масалан, дар обанборҳои Норак, Сарбанд ва Сангтӯда бе таҷҳизоти муосир бар зидди шикорчиёни ғайриқонунӣ ё браконерҳо мубориза бурдан ғайриимкон аст. Ҳамчунин, дар он минтақаҳое, ки браконерҳо вориди дарё ва обанборҳо мешаванд, дидбонгоҳҳо ташкил кардан салоҳи кор аст.
Дар тақвияти ин гуфтаҳо бояд бигӯем, ки агар Кумитаи ҳифзи муҳити зист ва дигар ниҳодҳои дахлдор барои пешгирии шикори ғайриқонунии моҳӣ чораҳои муассир наандешанд, аз байн рафтани моҳиҳои нодири белбинии калони сирдарёӣ, мӯйлабмоҳии туркистонӣ, хормоҳӣ, шӯртан ва ғайра, ки шомили Китоби сурхи Тоҷикистон ҳастанд, ногузир хоҳад буд.
Зокир ҲАСАН, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 29.03.2017    №: 66    Мутолиа карданд: 409

22.04.2019


НИММАРАФОНИ БАЙНАЛМИЛАЛИИ ДУШАНБЕ. Фенти Тилахан дар мақоми аввал

Ваҳдат ҳусни тоза мегирад

ХОРУҒ. Бунёди бинои шабакаи ёрии таъҷилӣ

19.04.2019


Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Жан - Батист Лемуан

Пойтахт ба таҷлили Рӯзи Ғалаба омодагӣ мебинад

Масоили рушди соҳаи маориф матраҳ гардид

Дар Донишгоҳи давлатии Данғара конфронси ҷумҳуриявӣ доир мешавад

Душанбе варзишгарони 15 кишварро ба ҳам меорад

Ҷаҳон дар як сатр

18.04.2019


ҶОМИ АФК. Пирӯзии "Хуҷанд" ва мусовии "Истиқлол"

МУЪМИНОБОД. 221 иншоот дар се сол

РАШТ. Боғистон доман паҳн мекунад

17.04.2019


БУҶЕТИ ДАВЛАТӢ . Ба қонун иловаҳо ворид шуданд

ДМТ. Як нишасти муҳим

Хонандагони Душанбе пешсафи олимпиадаҳои ҷумҳуриявӣ

Армуғон барои дӯстдорони ҷуғрофия

ҶОМИ ОСИЁ. Паҳлавонони тоҷик соҳиби 5 медал

Ҷаҳон дар як сатр

16.04.2019


Вохӯрии Саидзода Зоҳир Озод бо Аскар Таҷибаев

Баррасии масоили мубрам

Ҳамоиш бахшида ба оғози расмии Солҳои рушди деҳот, сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ

Калонтарин тайёра дар дунё ба ҳаво хест

Дар Қазоқистон онлайн-қаллобон фаъол мешаванд

Дар СММ аз манфиати лоиҳаи «Камарбандҳо ва роҳҳо» сухан рафт

Аз таркиш дар Афғонистон ҳафт кӯдак ҳалок гашт

Филмҳои ду коргардони тоҷик барои Фестивали кинои мусалмонӣ интихоб шуданд

Ҷаҳон дар як сатр

БОКС. Иштироки варзишгарони тоҷик дар Чемпионати Осиё

12.04.2019


Бо иштироки Сарвазири мамлакат дар шаҳри Кӯлоб як қатор иншоот ба истифода дода шуд

Ҷаласаи Шӯрои ҳамоҳангсозони миллии давлатҳои аъзои СҲШ

Форуми байналмилалии рушди сармояи инсонӣ доир мегардад

ЧЕМПИОНАТИ ОСИЁ – 2019 ОИД БА ФУТЗАЛ. Рақибони Тоҷикистон муайян гаштанд

"Кашшофи падидаҳои наврас"

НОҲИЯИ РӮДАКӢ . Сафи соҳибкорони ватандӯст меафзояд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед