logo

фарҳанг

"ШАШМАҚОМ ВА НАЗМИ ФОРСИИ ТОҶИКӢ" РӮНАМОӢ ШУД

Шашмақомро  метавон бо бузургтарин падидаҳои фарҳангию  эстетикии ҷаҳон  ба мисоли гимнҳои  авестоӣ, операҳои аврупоӣ ва дигар намунаҳои бузурги  эҷодиёти  аҳли башар  ҳамрадиф шуморид. Он на танҳо  маҷмӯи суруду  таронаҳо, балки  шоҳасари  бадеию фалсафӣ мебошад, ки  дар худ кулли қонуниятҳои низоми табиат, шинохти олами атроф ва осори ҳастиро таҷассум намудааст. Ин нукта зимни рӯнамоии китоби тозанашр - «Шашмақом ва назми форсии тоҷикӣ» - и Аслиддин Низомӣ, доктори илмҳои санъатшиносӣ,  иброз гардид.
Олимону донишмандони тоҷик зикр намуданд, ки китоби  мазкур аввалин асари илмиест, ки  бо таҳқиқи ҳамаҷонибаи масъалаи пайванди шеъри форсии тоҷикӣ ва мусиқии ҳирфаии халқи тоҷик  бахшида шудааст.
Фарҳод  Раҳимӣ, президенти Академияи илмҳои кишвар, гуфт, ки  муаллифи асар  бо такя ба маълумоти зиёди дар рисолаҳои  олимони  аҳди қадим, аз ҷумла Ибни Хурдодбеҳ, Ал - Киндӣ, Ал - Форобӣ, Ибни Сино, Муҳаммад Нишопурӣ, Амир Хусрави Деҳлавӣ, Абдураҳмони Ҷомӣ гирдовардашуда, инчунин, бо истифода  аз осори ба Шашмақом бахшидаи муаллифони муосири тоҷик ва ҷаҳонӣ муносибати шеъру мусиқиро  мавриди таҳлил қарор додааст.
Ба гуфтаи коршиносон, дар китоб кулли ҷанбаҳои  маънавӣ ва бадеӣ - эстетикии мусиқии классикии тоҷик – Шашмақом дар муқоиса  бо анвои пурғановати  назми форсии  тоҷикӣ - ғазал, тарона, мухаммас, тарҷеъбанд, рубоӣ, байт, мустазод ва ғайра  таҳлил  ва таҳқиқ шудааст. Он барои  доираи васеи  муҳаққиқони  соҳаҳои мусиқӣ, адабиёт  ва мухлисони ҳунари волои Шашмақом пешбинӣ шудааст.
Абдунабӣ Сатторзода гуфт, ки мавзӯи  пайванди  шеър ва мусиқӣ ё шеър ва оҳанг, нағма  ва назм  аз  ҷумлаи масъалаҳоест, ки  аз замонҳои  қадим то  ба имрӯз ҳамеша   дар маркази диққати аҳли адаб ва ҳунар, донишмандону мусиқишиносон қарор дорад.  Дар ин замина, дар гузашта ва замони муосир дар кишварҳои Шарқ ва Ғарб таълифоти зиёди пурарзиш анҷом пазируфтааст. Аммо мавзӯъ ва масъалаи  китоби «Шашмақом ва назми форсии тоҷикӣ» комилан тоза    мебошад.
Аслиддин Низомӣ зиёда аз бист сол аст, ки  ба таҳқиқи  ҷанбаҳои гуногуни  пайванди  шеъру  мусиқӣ  дар мисоли Шашмақом машғул  гардида, дар ин замина  китобу  мақолаҳои зиёде нашр намудааст.
Фарзонаи  ФАЙЗАЛӢ, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 05.04.2017    №: 70    Мутолиа карданд: 498

16.07.2019


ХАДАМОТИ АЛОҚА. Корти ID симкорти муштариро ба расмият медарорад

ЭНЕРГЕТИКА. 2,5 миллиард сомонӣ қарзи дебитории "Барқи тоҷик" муаммои ҳалталаб боқӣ мемонад

15.07.2019


Сарвазири Корея ба Тоҷикистон меояд

Баррасии масъалаҳои ҳамгироии САҲА, СҲШ ва ИА дар минтақаи Осиёи Марказӣ

Нахустин шумораи маҷаллаи «Осиё ва Аврупо» аз чоп баромад

ДТТ. Изҳори нигаронӣ аз вазъи бо кор таъмин шудани хатмкардаҳо

ТИБ. 288 номгӯи доруи ғайристандартӣ ошкор шуд

11.07.2019


Шиносоии Қоҳир Расулзода бо сохтмон ва навсозии шоҳроҳи Душанбе – Бохтар

10.07.2019


Нодиртарин "Девон" - и Навоӣ дар Хуҷанд

Бунёди нахустин пойгоҳи ҷаҳонии шабакаи атмосферии Тоҷикистон дар Осиёи Марказӣ

Иттиҳоди Аврупо барои кишварҳои Осиёи Марказӣ 72 миллион евро ҷудо мекунад

Матвиенко: "Дар бозори Россия қариб тамоми об қалбакӣ будааст"

Ҷаҳон дар як сатр

08.07.2019


Баррасии ҷараёни иҷрои Барномаи давлатии тарбияи ватандӯстӣ ва таҳкими ҳувияти миллии ҷавонон

"Душанбе - қалби Тоҷикистон"

Ҳамоиш оид ба таҳияи маҳсулоти сайёҳӣ

Россия нахусткайҳоннаварди арабро бо ғизои махсус таъмин месозад

Зиёни иқтисодии Гурҷистон аз коҳиши сайёҳони рус беш аз $700 миллион хоҳад шуд

Дар Қазоқистон то соли 2021 нияти ифтитоҳи 20 мактаби олӣ ва 180 коллеҷро доранд

СММ: "Қирғизистон нахустин кишварест, ки мушкили бешаҳрвандиро ҳал кард"

Зеленский пурра иҷро кардани созишномаи Минскро ваъда дод

Ҷаҳон дар як сатр

04.07.2019


Ҷаласаи Комиссияи муштараки ҳамкории иқтисодию тиҷоратии Тоҷикистону Покистон

Масъалаи татбиқи ҳамгироии сиёсати давлатии ҷавонон баррасӣ гардид

ФУТБОЛ. Чемпионати АФОМ дар Тоҷикистон мегузарад

Омӯзгоронро барои кор дар Тоҷикистон ва Қирғизистон интихоб менамоянд

Сарвазири Италия пазироии самимии Путинро ваъда кард

Дар Минск паради низомӣ бахшида ба Рӯзи Истиқлолияти Беларус доир гашт

Путин шартҳои муколамаи Москва ва Киевро ном бурд

Суд ба маъмурияти Трамп истифодаи маблағи Вазорати мудофиаро барои деворсозӣ манъ намуд

Ҷаҳон дар як сатр

02.07.2019


Тақвияти ҳамкориҳо бо БАТР

Мулоқоти Исматулло Насредин бо Умар Аюб Хон

Озмунҳои «Маҳаллаи беҳтарин» ва «Кӯчаи беҳтарин» баргузор мешаванд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед