logo

иқтисод

МЕВАЮ АНГУР. УСУЛҲОИ НАВИ ХОҶАГИДОРӢ ҲАЛЛИ МАСЪАЛАҲОИ МУҲИМРО ТАҚОЗО МЕНАМОЯД

Кишвари мо барои рушди соҳаи боғу токпарварӣ захира ва имконоти зиёд дорад. Аммо ҳанӯз он миқдор меваю ангур истеҳсол карда намешавад, ки талаботи аҳолӣ ва корхонаҳои коркард пурра қонеъ гардад. Дар ин бора институтҳои илмии ҷумҳурӣ кор бурда, тавсияҳои ҷолиб пешниҳод карда истодаанд. Хабарнигори «Ҷумҳурият» Мирзои Фирӯз аз Фаррух Абдулвосиев, ходими пешбари илмии Институти иқтисодиёт ва демографияи АИ Тоҷикистон, номзади илмҳои иқтисодӣ, хоҳиш намуд, ки оид ба имконоти ҷумҳурӣ бобати зиёд кардани майдони парвариши боғу токзор ва ҳосили он андешаашро баён намояд. Ӯ чунин иброз дошт:
- Рушди устувори маҷмааи агросаноатии мамлакат ва дастёбӣ ба таъмини амнияти озуқаворӣ ба интихоби дурусти истеҳсолоти кишоварзӣ вобаста аст. Усулҳои нави хоҷагидорӣ ҳалли масъалаҳои муҳимро тақозо менамоянд.  Яке аз ин масъалаҳои рӯзмарра  истифодаи самараноки минтақаҳои наздикӯҳӣ ва  ба кор ҷалб намудани аҳолии муваққатан бекор мебошад. Дар кишвари мо бунёди боғу токзор дар заминҳои обӣ (ба мақсади беҳтар истифода бурдани онҳо) маҳдуд шудааст, рушди  боғу токпарварӣ дар доманакӯҳҳо  аз ҷиҳати иқтисодӣ ва экологӣ манфиати бештар дорад. Тибқи меъёрҳои Созмони ҷаҳонии озуқа, ба як нафар барои истеъмоли дурусти хӯрок ва амнияти саломатиаш дар як сол 100 кило меваю ангур лозим аст. Шумори аҳолии кишвар (то 1 апрели соли 2017 бештар аз  ҳаштуним миллион нафар) тақозо менамояд, ки барои худкифоии аҳолӣ соле бояд 800 – 850 ҳазор тонна меваю ангур истеҳсол карда шавад.   Соли  2016 боғу токпарварони кишвар 364 ҳазору 799 тонна мева ва 214 ҳазору 776 тонна ангур ҷамъоварӣ намуда, ҳаҷми истеҳсолро нисбат ба соли пешин мутаносибан 0,3 ва 22,1 дарсад зиёд карда бошанд ҳам, аз меъёри истеъмол кам аст.
Ҷои таъкид аст, ки кишвари мо дар Осиёи Марказӣ 15 дарсади аҳолӣ ва 10 дарсади ҳудудро доро буда, дар қиёс бо дигар ҷумҳуриҳо бештар майдони боғу токзор дорад. Яъне дар натиҷаи самаранок истифода бурдани захираҳои дохилӣ, васеъ кардани майдони боғу токзор ҳаҷми истеҳсоли меваю ангурро боз ҳам зиёд кардан мумкин аст.
Аз рӯйи маълумоти Корхонаи воҳиди давлатии Институти лоиҳакашии «Тоҷикгипроводхоз», майдони заминҳои обии нишебидор дар ҷумҳурӣ 0,4 дарсад ё 750 - 800 ҳазор гектар аст. Дар  ин заминҳо бо истифодаи дастовардҳои илму техника, аз ҷумла обёрии қатраӣ, боғу токзор бунёд намоянд, майдони боғу токзорро ба миллион гектар расонда, ҳаҷми истеҳсоли меваю ангурро то 3 миллион тонна зиёд кардан мумкин мебошад. Яке аз манфиатҳои парвариши боғу токзор дар доманакӯҳҳо он аст, ки ниҳолҳои дарахтону ток бисёрсола буда, нисбат ба зироатҳои яксола бартарӣ доранд. Бархе аз дарахтони мевадор зуд ба ҳосил омада, харҷро дар муддати кӯтоҳ бароварда метавонанд.
Агар дар ҷумҳурӣ чунин миқдор меваю ангур истеҳсол карда шавад, талаботи аҳолӣ бо барзиёдӣ таъмин гашта, имкони рушди соҳаи коркарди саноатии он ба миён меояд. Коркарди саноатии 1,5 – 2 миллион тонна меваю ангур ба буҷети ҷумҳурӣ даромади афзун оварда метавонад.


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 10.05.2017    №: 94    Мутолиа карданд: 529

12.06.2019


ХУҶАНД. "Зирвеко" ба фаъолият мепардозад

Муаррифии асари Си Ҷинпин «Дар бораи идоракунии давлатӣ»

Баргузории конфронси сайёҳӣ дар Рашт

Масоили низоми бонкӣ матраҳ гардид

Дар Чин аз обхезии тобистона 6,75 миллион нафар зарар дид

Дар Ӯзбекистон рӯйхати идҳои касбиро Рӯзи китобдор афзуд

Дар Ҷопон ба солхӯрдаҳо шаҳодатномаи вижаи ронандагӣ медиҳанд

Сокини Британия дар лотерея Ј123 миллион бурд намуд

Ҷаҳон дар як сатр

11.06.2019


Песков: «Путин ба Тоҷикистон ва Қирғизистон сафар мекунад»

Иштироки роҳбарони 11 кишвар дар ҳамоиши Бишкек

Президенти Қазоқистон аз хусуси роҳҳои ҳалли мушкилоти иҷтимоӣ ҳарф зад

Ҷаҳон дар як сатр

ФАРХОР. Бонувон ба ҳунаромӯзӣ ҳавасманд мешаванд

"Куллиёт" - и Миробид Саййидои Насафӣ

04.06.2019


Лукашенко: "Эмомалӣ Раҳмонро оммаи мардум интизор аст"

Бунёдкорони роботтехникаи Россия ва Чин дар Владивосток ҷамъ омаданд

Ҷаҳон дар як сатр

Машварати сиёсии вазоратҳои корҳои хориҷии Тоҷикистон ва Белгия

Муаррифии портали хизматрасониҳои электронӣ барои андозсупорандагон

Дар ноҳияи Рашт конфронси минтақавӣ баргузор мегардад

ФУТБОЛ. Ду бозии рафиқона бо мунтахаби Ӯзбекистон

03.06.2019


Дар Тоҷикистон баландтарин афзоиши теъдоди сайёҳон ба қайд гирифта шуд

Гармои тоқатфарсо дар Ҳиндустон

Тасдиқи барнома оид ба бозомӯзии касбии кормандони соҳаи маориф

Иди саиди Фитр 5 июн таҷлил мешавад

Форуми байналмилалии сармоягузории «Кӯлоб – 2019» баргузор мегардад

Ёқубҷон Абдуманнонзода - соҳиби дипломи озмуни «Килки тиллоӣ»

Ҷаҳон дар як сатр

29.05.2019


Путин бо нахустпрезиденти Қазоқистон вохӯрд

Раиси Шӯрои Аврупо Доналд Туск ба Тоҷикистон меояд

Мусофири ҳавопаймо аз фурӯбарии 1,5 кг кокаин ба ҳалокат расид

Ҷаҳон дар як сатр

28.05.2019


Дар Қазоқистон ба бунёди ширкатҳои давлатӣ мораторий ҷорӣ карданд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед