logo

иқтисод

МУТОБИҚАТ БА ТАҒЙИРЁБИИ ИҚЛИМ. РАВАНДИ АМАЛИСОЗИИ ЛОИҲАҲО ЧӢ ГУНА ҶАРАЁН МЕГИРАД?

Тавсеаи  иқтидори  истеҳсолии деҳот, идоракунии захираҳои табиӣ ва баланд бардоштани қобилияти устуворӣ нисбат ба тағйирёбии иқлим – ҳадафи асосии лоиҳаи «Идоракунии экологии замин ва беҳдошти воситаҳои зиндагӣ дар деҳот» мебошад. Раванди амалишавии ин лоиҳа дар муассисаи давлатии «Душанбе - плаза» зимни конфронси навбатии солона натиҷагирӣ шуд.
Ҳамоҳангсози лоиҳа Зафар Маҳмудов иброз дошт, ки дар татбиқи лоиҳа аҳолии деҳот бо ҷалби гурӯҳҳои мақсаднок ва ташкили гурӯҳи хоҷагиҳо, ҳамчунин, ассотсиатсияҳои истифодабарандагони захираҳо ва ҷамоатҳо саҳми пешбаранда гузошта, ба истифодаи самараноки чарогоҳҳо, оби дохилихоҷагӣ ва барқарорсозии инфрасохтори маҳал дар 13 ноҳияи пилотӣ муваффақ шудаанд.
Лахш яке аз ин ноҳияҳои пилотӣ ба ҳисоб меравад. Дар ноҳия вобаста ба мушкилоти деҳаҳо 205 гурӯҳи мақсаднок ташкил шуда, айни ҳол 197 лоиҳа (ба миқдори 5 миллиону 446 ҳазору 873 сомонӣ) маблағузорӣ гардидааст. Бештари лоиҳаҳо рушди соҳаи парандапарварӣ, истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ ва таъсиси гармхонаҳоро фаро мегиранд.
Раҳмиддин Раҳимбеков, мушовири техникии лоиҳа дар ноҳия, гуфт, ки татбиқи зерлоиҳаҳо бо назардошти ҷалби занон ба истеҳсолот сатҳи зиндагии мардуми деҳаро беҳбуд мебахшад.  Масалан, 25 хоҷагии ноҳияи Лахш (бо ҷалби 220 нафар зан), ки бо таҷҳизоти коркарди шир таъмин шудаанд, ба тавлиди номгӯи маҳсулоти ширӣ машғуланд. Онҳо бо зиёд кардани ҳаҷми истеҳсоли маҳсулот ва ба фурӯш баровардани он даромади оилавии худро афзун месозанд. Дар маҷмӯъ шумораи чунин хоҷагиҳо, ки аз рӯйи нақшаи лоиҳавӣ 21 ҳазор пешбинӣ шуда буд, бо ҷалби маблағҳои иловагӣ (яъне 2 миллион сомонӣ аз ҷониби хоҷагиҳо) ба 43 ҳазор хоҷагӣ расид. Ин 85 дарсади нақшаро дар бар мегирад. 15 дарсади он ба ноҳияи Фархор ва шаҳри Кӯлоби вилояти Хатлон рост меояд, Айни замон пешниҳоду дархости гурӯҳи хоҷагиҳои ин минтақа дар доираи амалишавии 300 зерлоиҳа мавриди омӯзиш қарор дорад.
Дар самти идоракунии экологӣ ва захираҳои табиӣ вазъ низ бо назардошти беҳтар гардидани ҳолати 12 ҳазор гектар замин беҳбудӣ ёфтааст. Аз ҷониби гурӯҳҳои мақсаднок ва ассотсиатсияҳои истифодабарандагони захи-раҳо дар доираи лоиҳа корҳои тоза кардани заҳбуру заҳкашҳо, насби лӯлаҳои обгузар ва обпарто, ташкили қитъаҳои намоишии парвариши зироатҳои ба хушкӣ тобовар, ҳамчунин, бунёди боғҳо бо усули қатрагӣ ва ҳамвор кардани заминҳои обёришаванда анҷом ёфта, сатҳи зиндагии мардуми деҳот нисбатан беҳтар гардонда шуд. Иҷрои ин гуна корҳо ва таъмини эҳтиёҷоти аҳолии деҳот ба таҷҳизоти аз ҷиҳати экологӣ бехатар имконият медиҳад, ки онҳо ба идоракунии захираҳои табиӣ ва мутобиқат ба тағйирёбии иқлим ноил гарданд. Дарки моҳияти ин масъала аз ҷониби аҳолӣ хеле муҳим мебошад. Аз тарафи масъулони лоиҳа дар деҳот ва ҷамоатҳо баргузор кардани тренинг – омӯзиш, ташкили системаи иттилоотии идоракунии дониш ва паҳн намудани ахбори истифодаи методҳои устувори идоракунии замин як қисми аҳолиро ҳавасманд гардонд. Вале ин ҳанӯз кифоя нест.
Мубодилаи таҷриба ва дониш ба сокинони деҳот имконият медиҳад, ки ба методҳои инноватсионӣ гузаранд. Ба воситаи методҳои инноватсионӣ самаранокии истеҳсолоти деҳот беҳтар, таназзули замин камтар мешавад ва устуворӣ ба тағйирёбии иқлим баланд мегардад.
Лоиҳа бо тавонмандии ба даст овардани манфиатҳои муҳими экологӣ, иқтисодӣ ва иҷтимоӣ барои пешгирӣ ва паст кардани эрозияи замин, беҳтар гардидани ҳолати чарогоҳҳо бо усули барқарорсозии биогуногунии экологии чарогоҳҳо,  беҳтар намудани сифати хок ва баланд бардоштани ҳосилнокии заминҳои кишоварзӣ, ҳамчунин, баланд бардоштани таъминоти устувори барқ ва манбаъҳои барқароршаванда, такмили самаранокии истифодабарии захираҳои обӣ ва амсоли инҳо, ки  аз проблемаҳои асосии деҳотанд, таъсири бевосита мерасонад.
Ёдовар мешавем, ки лоиҳа аз ҷониби Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати ҷумҳурӣ дар доираи Барномаи пилотӣ оид ба мутобиқшавӣ ба тағйирёбии иқлим бо дастгирии Бонки ҷаҳонӣ ва Фонди глобалии экологӣ амалӣ мешавад. Муҳлати татбиқи он то моҳи майи соли 2018 аст.
О. ВАФОБЕКЗОДА, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 23.05.2017    №: 103    Мутолиа карданд: 607

18.03.2019


ГРАНД СЛЕМИ ЕКАТЕРИНБУРГ. Беҳрӯз мақоми сеюмро гирифт

Tesla дар Қазоқистон нуқтаҳои нерудиҳӣ месозад

Аз фурӯравии биноҳо дар Чин 10 нафар ҷон бохт

Иттиҳоди иқтисодии АвруОсиё дар фикри бунёди биржаи меҳнат шуд

Сиёсатмадори олмонӣ лағви таҳримоти зиддирусиро зарур мешуморад

Ҷаҳон дар як сатр

13.03.2019


Парвиз Давлатзода бо Чэн Гуопин вохӯрд

Имконияти таҳсил дар ДДУК тавсеа меёбад

Маҷмааи меъмории рамзи «Истиқлолият ва Озодӣ» интихоб гардид

06.03.2019


Назорати фаъолияти ширкатҳои букмекирӣ пурзӯр мешавад

Бунёди маҷмааи корхонаҳои нассоҷӣ дар назар аст

Форуми якуми иттилоотонии ҷомеаи шаҳрвандӣ баргузор мегардад

ҶОМИ "ФФТ" "Истиқлол" бори панҷум онро соҳиб шуд

Варзишгарони тоҷик 5 медал ба даст оварданд

Ҷаҳон дар як сатр

Нилуфар Рофиева дар озмуни нозанинҳои Россия ғолиб омад

Лондон муносибаташро бо Москва ба эътидол овардан мехоҳад

Покистон ба гуфтушунид бо Ҳиндустон шурӯъ мекунад

Андешаи Лукашенко оид ба яхи обнашудаи муносибот бо Иттиҳоди Аврупо

Соли 2019 ду ҷоизаи Нобел дар соҳаи адабиёт супурда мешавад

05.03.2019


СУҒД. Авлавият ба кишти картошка

04.03.2019


Хуҷанд ба даҳгонаи шаҳрҳои беҳтарини сайёҳӣ ворид гардид

Сертификати армуғони сайёҳӣ таъсис ёфт

ҶОМИ "ФФТ". "Истиқлол" ва "Кӯктош" дар финал

Осиёи Марказӣ. Камтарин теъдоди маҳбусон дар Тоҷикистон аст

Москва ва Вашингтон нархи раводидро арзон карданд

Қазоқистон ба воридоти меваю сабзавоти Қирғизистон роҳ мекушояд

Лавров: «Вазъият дар Сурия ба эътидол омад»

Ҳалокати 29 нафар аз обхезӣ дар ҷануби Афғонистон

Ҷаҳон дар як сатр

01.03.2019


ФУТБОЛ. «Хуҷанд» бо «Аҳал» мубориза мебарад

Бори нахуст дар таърих якбора ду зан ба кайҳони кушод мебароянд

Пекин дар фикри эъмори Девори бузурги чинӣ шуд

Испания солимтарин кишвари дунё эътироф гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед