logo

фарҳанг

ЧАШМАОБИ НОАЁН…

Хонаи фарҳанги деҳаи Булёни Поёни Ҷамоати деҳоти Исмат Шарифови ноҳияи Данғара, ки Сафар Усмон роҳбараш буд, ба маънои ҳақиқӣ макони истироҳату маърифати мардум буд. Роҳбарони ноҳияю вилояти Хатлон аз фаъолияти ӯ ва муассисааш қаноатманд буданду дар ҳама маҳфилҳо ӯро намуна меҳисобиданд. Кормандони муассисаҳои дигар ӯро устоди худ ҳисобида, ба наздаш барои маслиҳату таҷрибаомӯзӣ меомаданд.

Оре, хонаи фарҳанги деҳаи Булёни Поён номдор буд, чунки ба он мутахассиси соҳибмаърифату заҳматдӯст сарварӣ мекард.
Инсон вақте шуҳратёру хушбахт мешудааст, ки касби худро дӯст дорад, дониши мустаҳкам дошта бошад. Сафар ҳамаи инро дошт: дониши хуби фарҳангӣ, мутриби чирадаст, рассоми нозукқалам, суратгири беҳамто, дӯстдори  таърихи ниёгону табиати диёри маҳбуб, омӯзгори хушзавқ ва мухбири фаъоли ҷамъиятии рӯзномаю маҷаллаҳо, радио ва телевизион. Сафар Усмон зиёда аз чил сол дар соҳибмаърифатӣ ва пешрафти соҳаи фарҳанги ноҳия саҳм гирифт. Солҳои мактабии мо ӯ муаллими фанҳои суруду мусиқӣ ва санъати тасвирӣ буд. Мо, шогирдон, ҳар машғулияти  ӯро бесаброна интизорӣ мекашидем, зеро ҳунари  рассомию ромишгариаш дар зеҳни мо инқилобе меангехт.
Роҳбарияти хоҷагии «Съезди XXII партия» соли 1970 бинои калону зебое сохт, ки он баъдтар ба хонаи маданият табдил ёфт. Сафар Усмон то нафақа роҳбарии онро ба уҳда дошт. Дар ин ҷо маҳфилҳои ҳаваскорони санъат, рассомӣ, суратгирӣ, дӯстдорони табиат ва кишваршиносӣ фаъолияти доимӣ доштанд. Баъди кору таҳсил бисёре аз маҳфилҳо шабона ҳам фаъол буданд. Сафар реҷаи ягонаи  корӣ надошт, ҳамеша дари хонаи фарҳанг кушода буду серодам.
Сафар Усмон соли 1975 дар хонаи маданият осорхонаи таърихӣ - кишваршиносиро таъсис дода буд. Осорхона  дар ибтидо 200 ёдгории таърихӣ дошт, ки баъдтар шумораи ёдгорию суратҳо ва ҳуҷҷатҳои таърихӣ аз ду ҳазор ҳам гузашт.
Бозёфтҳои таърихӣ аз ҳудуди деҳаю ноҳия, қисман аз Ҳулбуку Ховалинг, Балҷувону Кангурт, Сари Хосору Вахш ёфт шуда, аз ибтидо диққати олимону бостоншиносонро ба худ ҷалб месохтанд, ки онҳоро борҳо дар шаҳрҳои Душанбе, Кӯлоб ва Қӯрғонтеппа ба намоиш гузоштанд. Дар кори дастрасии  ёдгориҳо сокинони деҳа, аъзои маҳфилҳои хонаи фарҳанг ба ӯ ёрӣ мерасонданд. Бисёр бозёфтҳои таърихиро Сафар Усмон  аз мардум дастрас мекард.
Бозёфтҳои осорхона:  олотҳои рӯзгор, табари сангин, қолаби ҳайкалрезии юнониҳо, зару зеварҳои занона, зерсутунҳои орододаи сангии биноҳо, тангаҳои мансуб ба давраҳои гуногуни таърихӣ, акс ва ҳуҷҷатҳои таърихии собиқадорони ҷангу  меҳнат, хӯсаҳои ҳайвону парандагон, манзараҳои табиати диёр тамошобинонро мафтун месохтанд.
- Деҳаи Булёни Поён диққати муаррихонро ба худ мекашид, - мегӯяд Сафар Усмон. – Онҳо  аз ин ҷо ҳамеша бозёфтҳои таърихӣ ба даст меоварданд, аммо дар ҳудуди имрӯзаи деҳа ва гирду атрофи он ҷойгир шудани шаҳри Бубасен  (замони давлатдории Юнону Бохтар, асрҳои II – I пеш аз милод) – ро  дар замони соҳибистиқлолии кишвар муайян намуданд.
Мавқеи ҷуғрофии деҳа ба ҳамаи талаботи шаҳрсозӣ мувофиқ аст: деҳа дорои ду қалъаи таърихӣ ва  мазористони бузурги куҳна аст, ки то ҳол омӯхта нашудаанд. Дар натиҷаи корҳои сохтмонӣ маъбадҳо, тангаю сиккаҳои  замонҳои ҳахоманишиҳо, Юнону Кушониён, кӯзаҳои хурду бузург, олоту анҷоми асрҳои IX – XII ёфт шуданд.
Соли 1987, ҳангоми азназаргузаронии умумииттифоқии муассисаҳои фарҳангӣ ба фаъолияти хонаи фарҳанги деҳа  намояндаи Вазорати фарҳанги СССР баҳои баланд  дод ва Сафар Усмон бо нишони «Аълочии фарҳанги СССР» сарфароз гашт.
Ба гумони мо ягон лаҳзаи умри Сафар Усмон бесамару барабас нарафтааст.
Ман аз аёдати Сафар Усмон шод баргаштам, шод аз он, ки ӯ ҳанӯз ҳам моро дар остонаи дараш хуш пешвоз мегираду мегуселонад. Аз ҳавлии хоксоронааш роҳ ба сӯи хона мегирам.
Мисраъҳои устод Гулназар ба хотирам мерасанд:
Чашмаоби ноаёнам дар дили кӯҳ:
Худ ба худ ҳастам равона,
Худ ба худ хонам тарона.
Пеши ту мавҷе надорам, чашми камбин!
Баҳри ту сӯзе надорам, гӯши вазнин!
Азим ҲАСАН


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.06.2017    №: 114-117    Мутолиа карданд: 525

12.06.2019


ХУҶАНД. "Зирвеко" ба фаъолият мепардозад

Муаррифии асари Си Ҷинпин «Дар бораи идоракунии давлатӣ»

Баргузории конфронси сайёҳӣ дар Рашт

Масоили низоми бонкӣ матраҳ гардид

Дар Чин аз обхезии тобистона 6,75 миллион нафар зарар дид

Дар Ӯзбекистон рӯйхати идҳои касбиро Рӯзи китобдор афзуд

Дар Ҷопон ба солхӯрдаҳо шаҳодатномаи вижаи ронандагӣ медиҳанд

Сокини Британия дар лотерея Ј123 миллион бурд намуд

Ҷаҳон дар як сатр

11.06.2019


Песков: «Путин ба Тоҷикистон ва Қирғизистон сафар мекунад»

Иштироки роҳбарони 11 кишвар дар ҳамоиши Бишкек

Президенти Қазоқистон аз хусуси роҳҳои ҳалли мушкилоти иҷтимоӣ ҳарф зад

Ҷаҳон дар як сатр

ФАРХОР. Бонувон ба ҳунаромӯзӣ ҳавасманд мешаванд

"Куллиёт" - и Миробид Саййидои Насафӣ

04.06.2019


Лукашенко: "Эмомалӣ Раҳмонро оммаи мардум интизор аст"

Бунёдкорони роботтехникаи Россия ва Чин дар Владивосток ҷамъ омаданд

Ҷаҳон дар як сатр

Машварати сиёсии вазоратҳои корҳои хориҷии Тоҷикистон ва Белгия

Муаррифии портали хизматрасониҳои электронӣ барои андозсупорандагон

Дар ноҳияи Рашт конфронси минтақавӣ баргузор мегардад

ФУТБОЛ. Ду бозии рафиқона бо мунтахаби Ӯзбекистон

03.06.2019


Дар Тоҷикистон баландтарин афзоиши теъдоди сайёҳон ба қайд гирифта шуд

Гармои тоқатфарсо дар Ҳиндустон

Тасдиқи барнома оид ба бозомӯзии касбии кормандони соҳаи маориф

Иди саиди Фитр 5 июн таҷлил мешавад

Форуми байналмилалии сармоягузории «Кӯлоб – 2019» баргузор мегардад

Ёқубҷон Абдуманнонзода - соҳиби дипломи озмуни «Килки тиллоӣ»

Ҷаҳон дар як сатр

29.05.2019


Путин бо нахустпрезиденти Қазоқистон вохӯрд

Раиси Шӯрои Аврупо Доналд Туск ба Тоҷикистон меояд

Мусофири ҳавопаймо аз фурӯбарии 1,5 кг кокаин ба ҳалокат расид

Ҷаҳон дар як сатр

28.05.2019


Дар Қазоқистон ба бунёди ширкатҳои давлатӣ мораторий ҷорӣ карданд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед