logo

фарҳанг

САЙФУДДИНИ ИСФАРАНГӢ. ЭҲЁИ НОМ ВА МЕРОСИ АДАБӢ

Боиси хушнудист, ки имсол дар партави дастури хоси Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон чораҷӯии фарҳангӣ ба хотири гиромидошти 830 - солагии шоири бузург Сайфуддини Исфарангӣ бо азамат ва ҳашамати густурда, дар сатҳи бошукӯҳ таҷлил гардид.

Сайфуддини Исфарангӣ аз зумраи шоирони номвари қарни ХIII буда, дар маъхазҳои адабӣ бо тахаллусҳои баланди адабӣ сабт шудааст. Бо вуҷуди ин, ном ва мероси ӯ дар байни мардуми тоҷик ба унвони шоир ва суханвари камшинохта боқӣ мондааст.
Абадият ёфтани номи ин шоири баландпарвоз дар рӯзгори мо дар баробари қадрдонӣ аз кору пайкорҳои бузургмардони дигари илму адаб аз муносибати ҷиддӣ ва амиқназаронаи мақомоти олии кишвари мо ба таърих ва тамаддуни миллӣ дарак медиҳад ва асли ватандорӣ, симои воқеии сиёсати фарҳангӣ ва азму суботи маънавиятсиришти моро бозгӯ мекунад.
Иқдом ба навсозии Боғи фарҳангию фароғатии ба номи Сайфуддини Исфарангӣ ва қомат афрохтани муҷассамаи ӯ бо дастуру ҳидоятҳои Пешвои миллат сурат гирифта, дар тантанаи ҷашнӣ парда аз болои муҷассамаи мазкур бардошта шуд.
Суханронии Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз боби мақоми Сайфуддини Исфарангӣ дар таърихи адабиёти тоҷику форс дар маросими таҷлили ҷашни шоир усулӣ аст ва нуктаҳои муҳим дорад. Сарвари кишвар дар назди аҳли илми тоҷик вазифа гузоштанд, ки таҳқиқи рӯзгор ва осори шоир минбаъд бояд вусъат ёбад. Ин нукта имкон ба миён меоварад, ки як барномаи мукаммали таҳқиқӣ барои 20 – 30 - соли баъдӣ фароҳам оварда, болои гӯшаҳои торик, ноомӯхта ва камомӯхтаи рӯзгору мероси шоир таҳқиқи густурда анҷом дода шавад.
Яке аз тадбирҳои судманди ин чораҷӯии бузург дар баробари таҷдиди боғ ва қомат афрохтани муҷассама таҳия, тасҳеҳ ва нашри “Девон” ва “Осори мунтахаб” - и шоири забардаст аст, ки ин кор дар фосилаи қариб ду сол анҷом пазируфт. Ба ин маънӣ, нашри комили осори шоир бори аввал дар Тоҷикистон туҳфаи муфиде ба ошиқону ҳаводорон ва алоқамандони адабиёти тоҷик маҳсуб мешавад.
Аҷиб аст, ки ду муҳаққиқи содиқ ба рӯҳи тавоно ва ормонҳои Сайфуддини Исфарангӣ дар ду гӯшаи ҷаҳони форсизабонон – яке адабиётшиноси покистонӣ Зубайда Сиддиқӣ ва дигаре адабиётшиноси тоҷик Лола Сулаймонова (духтари Пайрав Сулаймонӣ) ба таҳқиқу нашри мероси ӯ пардохта будаанд. Мо бояд аз бонуи донишманди покистонӣ Зубайда Сиддиқӣ, ки тамоми умрашро сарфи омӯзишу таҳқиқ ва нашри “Девон”- и шоир намудааст, миннатдор ва сипосманд бошем.
“Девон” - и Сайфуддини Исфарангӣ дар асоси матни илмӣ - интиқодии мазкур таҳия шуда, ба хотири тасҳеҳи матн дар баъзе маврид нусхаҳои қаламӣ ва китобатшудаи девон, аз ҷумла нусхаи электронии “Девон” дар китобхонаи Ганҷбахши Маркази таҳқиқоти форсии Эрон ва Покистон дар Исломобод, “Девон” - и шоир аз Китобхонаи Маҷлиси Шӯрои миллии Эрон ва нусхаи ганҷинаи дастхатҳои Институти забон, адабиёт, шарқшиносӣ ва мероси хаттии Академияи илмҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон мавриди истифода қарор гирифтанд.
Дар кишвари мо, ки ватани аслии ин шоири муътабар ба шумор меравад, дар муддати беш аз сад соли охир осори комили мавсуф интишор наёфта буд. Ин амр танҳо дар замони соҳибистиқлолӣ муяссар гашт ва аҳли таъбу завқро масрур гардонд.
Субҳони АЪЗАМЗОД,
мудири кафедраи адабиёти
муосири тоҷики ДДХ ба номи академик Б. Ғафуров


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.06.2017    №: 114-117    Мутолиа карданд: 514

18.03.2019


ГРАНД СЛЕМИ ЕКАТЕРИНБУРГ. Беҳрӯз мақоми сеюмро гирифт

Tesla дар Қазоқистон нуқтаҳои нерудиҳӣ месозад

Аз фурӯравии биноҳо дар Чин 10 нафар ҷон бохт

Иттиҳоди иқтисодии АвруОсиё дар фикри бунёди биржаи меҳнат шуд

Сиёсатмадори олмонӣ лағви таҳримоти зиддирусиро зарур мешуморад

Ҷаҳон дар як сатр

13.03.2019


Парвиз Давлатзода бо Чэн Гуопин вохӯрд

Имконияти таҳсил дар ДДУК тавсеа меёбад

Маҷмааи меъмории рамзи «Истиқлолият ва Озодӣ» интихоб гардид

06.03.2019


Назорати фаъолияти ширкатҳои букмекирӣ пурзӯр мешавад

Бунёди маҷмааи корхонаҳои нассоҷӣ дар назар аст

Форуми якуми иттилоотонии ҷомеаи шаҳрвандӣ баргузор мегардад

ҶОМИ "ФФТ" "Истиқлол" бори панҷум онро соҳиб шуд

Варзишгарони тоҷик 5 медал ба даст оварданд

Ҷаҳон дар як сатр

Нилуфар Рофиева дар озмуни нозанинҳои Россия ғолиб омад

Лондон муносибаташро бо Москва ба эътидол овардан мехоҳад

Покистон ба гуфтушунид бо Ҳиндустон шурӯъ мекунад

Андешаи Лукашенко оид ба яхи обнашудаи муносибот бо Иттиҳоди Аврупо

Соли 2019 ду ҷоизаи Нобел дар соҳаи адабиёт супурда мешавад

05.03.2019


СУҒД. Авлавият ба кишти картошка

04.03.2019


Хуҷанд ба даҳгонаи шаҳрҳои беҳтарини сайёҳӣ ворид гардид

Сертификати армуғони сайёҳӣ таъсис ёфт

ҶОМИ "ФФТ". "Истиқлол" ва "Кӯктош" дар финал

Осиёи Марказӣ. Камтарин теъдоди маҳбусон дар Тоҷикистон аст

Москва ва Вашингтон нархи раводидро арзон карданд

Қазоқистон ба воридоти меваю сабзавоти Қирғизистон роҳ мекушояд

Лавров: «Вазъият дар Сурия ба эътидол омад»

Ҳалокати 29 нафар аз обхезӣ дар ҷануби Афғонистон

Ҷаҳон дар як сатр

01.03.2019


ФУТБОЛ. «Хуҷанд» бо «Аҳал» мубориза мебарад

Бори нахуст дар таърих якбора ду зан ба кайҳони кушод мебароянд

Пекин дар фикри эъмори Девори бузурги чинӣ шуд

Испания солимтарин кишвари дунё эътироф гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед