logo

иҷтимоиёт

ДОРУСОЗӢ. ЧАРО АЗ ИМКОНИЯТҲОИ ХУДӢ ИСТИФОДА НАБАРЕМ?

Ҳанӯз дар замони шӯравӣ дар шаҳри Хоруғ бунёди корхонаи дорусозӣ пешбинӣ шуда буд. Вале тазодҳои зиёде, ки дар ин миён гузашт, дар татбиқи ин нақшаи муҳим хати батлон кашид.

Бино ба гуфтаи мутахассисон, гиёҳҳои минтақаи Бадахшон беҳтарин сифатҳои давоӣ доранд. Таҷрибаҳои чандинсола нишон доданд, ки рустаниҳои шифоии ин минтақа аз лиҳози экологӣ тоза буда, моддаҳои фаъоли биологиашон нисбат ба дигар мавзеъҳо қариб ду маротиба зиёдтар аст. Доктори илмҳои биологӣ Довудшо Наврӯзшоев мегӯяд, ки хусусиятҳои биологии рустаниҳои шифоии ин минтақа аз вижагиҳои иқлимӣ бармеояд, зеро дар шароити баландкӯҳ нурҳои ултрабунафши офтоб ба рустаниҳо таъсири бештар доранд ва ба инкишофи моддаҳои фаъоли биологӣ мусоидат мекунанд.
Ҳанӯз сайёҳи машҳури итолиёӣ Марко Поло (асрҳои XIII- XIV) дар бораи хусусияти рустаниҳои минтақа чунин гуфта буд: «Ҳарчанд дар даштҳои Помири Шарқӣ гиёҳу сабза кам аст, аммо чорвое, ки мечарад фарбеҳ ва сер ба назар мерасад. Маълум мегардад, ки набототи инҷо хеле ғизонок  аст».
Шоҳидони ҳол аз ноҳияи Шуғнон мегӯянд, ки корхонаҳои дорусозии собиқ шӯравӣ барои сифати баланд доштани рустаниҳои шифоии минтақа ба онҳо таваҷҷуҳи доимӣ доштанд ва сарфи назар аз хароҷоти зиёд ҳамасола миқдори муайяни гиёҳҳои хуҷаста, мелиса ва валерянкаро харидорӣ мекарданд. Корхонаи дорусозии Красногорски Русия яке аз харидорони калонтарини гиёҳҳои Бадахшон ҳамчун ашёи хом маҳсуб мешуд. Интизор мерафт, ки  бо бунёди корхонаи дорусозии Хоруғ ашёи хоми нодир дар ҷояш коркард ва маҳсулоти он ба фурӯш бароварда мешавад. Вале тавре гуфтем, баъди пошхӯрии Иттиҳоди Шӯравӣ ва бар асари ҳодисаҳои маълуми солҳои навадум роҳи харидорони хориҷӣ баста шуду рустаниҳои шифоии ҷамъовардаи мардум дар анборҳо пӯсиданд.
Вале имрӯз ба шарофати фазои мусоиде, ки дорем, ин соҳаи муҳими иҷтимоӣ, яъне дорусозӣ, аз нав рӯ ба рушд дорад. Бахусус, тайи чанд соли охир, мутахассисони соҳа маҳсулоти худиро бо истифода аз гиёҳҳои маҳаллии шифоӣ истеҳсол ва ба фурӯш бароварда, ба баъзе дастовардҳо низ ноил шудаанд. Дар ин радиф агар корхонаи дорусозии Хоруғ ҳам сохта мешуд, дастовардҳои масъулони соҳа чашмрастар ва ниёзи мардум ҳам хубтару дастрастар бароварда мегардид.
Ба иттилои мутахассисон, дар Бадахшон зиёда аз 240 намуди рустаниҳои шифоӣ мерӯянд, ки қариб 20 навъаш фақат хоси ҳамин минтақа аст.
Мутахассисони маҳаллӣ пешниҳод мекунанд, ки дар баробари истихроҷи маъданҳо ва сангҳои гаронбаҳо ба коркарди рустаниҳои нодири шифоии минтақа, ки ганҷи нуҳуфтаро мемонанд, бояд диққати зарурӣ дода шавад. Ба андешаи онҳо, бо сарфи ками маблағ имкон ҳаст корхонаи хурди истеҳсоли дорувориеро дар Бадахшон бунёд кард, ки маҳсулоти он аз лиҳози дармонбахшӣ беназир ва аз ҷиҳати иқтисодӣ фоидаовар бошад. Таҳкими ҳамкориҳои иқтисодӣ  бо кишварҳои хориҷӣ имкон медиҳад, ки чунин корхонаҳо дар ҳамдастӣ бо сармоягузорони олмонӣ ва ё маҷорӣ, ки дар соҳаи дорусозӣ пешрафтаанд, арзи вуҷуд кунанд ва барои таъсиси садҳо ҷойи нави корӣ шароити мусоид фароҳам оваранд.
Пешниҳоди мазкур то чӣ андоза метавонад дар амал татбиқ гардад? Саволест, ки аз масъулон посух мехоҳад.
С. ШОДМОНОВА, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.06.2017    №: 114-117    Мутолиа карданд: 613

26.01.2020


Тасдиқи рамзи "30 - солагии Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон"

Тасдиқи рамзи "Солҳои рушди деҳот, сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ" эълон гардидани солҳои 2019 - 2021

Ноҳияи Дӯстӣ. Қонуншиканиҳо коҳиш меёбанд

ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Таъсиси корхонаи муштараки истеҳсолӣ

Файзобод. Рӯ ба рушд

ОЗМУНИ ЧИНИИ "ОВОЗИ ТИЛЛОӢ". Ғолибон муайян шуданд

"ҶОМИ РУШД – 2020". Тоҷикистон дар финал

Дар Чин усули табобати коронавирусро пайдо намуданд

Путин вохӯрии панҷ аъзои доимии Шӯрои амнияти СММ - ро пешниҳод намуд

Макрон пешниҳоди Путинро дар бораи вохӯрии кишварҳои аъзои доимии Шӯрои амният хуш пазируфт

Эътилоф амалиёти низомиро дар Ироқ боздошт

Меркел дар Давос бо сарони Ироқ ва Афғонистон вохӯрд

Ҷаҳон дар як сатр

23.01.2020


ҶОМИ ФФТ. Маросими қуръакашии минтақаи Душанбе доир шуд

Озмуни «Ҳунарҳои ороишӣ аз санг» доир мегардад

Усулҳои муосири муқовимат ба ифротгароии хушунатомез миёни ҷавонон

Мубориза бо коррупсия — кори дастаҷамъона

Ба ҶДММ “РСМ Тоҷикистон” иҷозатнома дода шуд

Ӯзбекистон аз харидорони асосии сементи тоҷик аст

Меркел бо Си Ҷинпин натоиҷи конфронси Берлин оид ба Либияро баррасӣ намуд

Солеҳ ва Трамп масъалаи аз Ироқ баровардани сипоҳи хориҷиро мавриди муҳокима қарор доданд

Котиби давлатии ИМА бори аввал ба Минск меояд

Ба сокинони Ухани бинобар хурӯҷи коронавирус тарки шаҳрро манъ карданд

Ҷаҳон дар як сатр

22.01.2020


Лигаи чемпионҳо. Ғалабаи "Истиқлол" бар "Локомотив"

ОЗМУН БАХШИДА БА РӮЗИ ҚУВВАҲОИ МУСАЛЛАҲ

Гутерреш: «Ҷамъомади кумитаи муштарак оид ба Либия мумкин аст 28 январ баргузор гардад»

Трамп бо Лондон созишномаи тиҷоратиро муҳокима кардан мехоҳад

Барои офаридани ваксинаи русӣ бар зидди коронавируси чинӣ ним сол зарур аст

Дар Лубнон бори нахуст зан вазири мудофиа шуд

Дар Чин собиқ сарвари Интерпол барои пора 13,5 сол паси панҷара меравад

Ҷаҳон дар як сатр

Маъюбон. Махзани ягонаи электронӣ таъсис ёфт

21.01.2020


"ҶОМИ РУШД – 2020". Тоҷикистон тими Исландияро шикаст дод


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед