logo

иҷтимоиёт

СЕРПЕНТАРИЯ. КОРХОНАҲОИ ДОРУСОЗИРО БО АШЁИ ХОМ ТАЪМИН СОЗЕМ!

То солҳои наздик дар назди Институти зоология ва паразитологияи ба номи Е. Павловскийи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ серпентария (биное, ки дар он морҳоро нигоҳубин ва парвариш мекунанд) мавҷуд бошад ҳам, он корношоям буд. Бо ташаббус ва мусоидати раёсати Академияи илмҳои кишвар серпентария ба фаъолият оғоз кард ва наздики як сол мешавад, ки олимон ва мутахассисони пажӯҳишгоҳ ба парвариши морҳои заҳрдор машғуланд. Кормандон назди худ мақсад гузоштаанд, ки илмро бо истеҳсолот пайванд намоянд. Комилҷон Саидов, ходими илмии пажӯҳишгоҳи мазкур дар суҳбат бо хабарнигори «Ҷумҳурият» чунин гуфт:
- Мақсадамон он аст, ки бо ба даст овардани заҳри мор аз кӯброи осиёимиёнагӣ (мори айнакдор) ва мори гурза корхонаҳои дорусозии ҷумҳуриро бо ашёи хом таъмин намуда, хусусиятҳои экологии морҳои заҳрнок, аз ҷумла таркиби ғизо, паразитҳо, фарқияти популятсионӣ вобаста ба паҳншавии онҳо дар табиат, таъсири омилҳои гуногун ба таркиби заҳр дар шароити табиӣ ва сунъиро омӯзем ва парваришу афзоиш додани кӯброи осиёимиёнагӣ ва гурзаро дар шароити сунъӣ бо мақсади барқарор кардани саршумори онҳо дар табиат ба роҳ монем. Имрӯз дар серпентария асосан морҳои заҳрноки ба ҳаёти инсон бештар хатар дошта, ба хотири гирифтани зардоб – позаҳрашон парвариш карда мешаванд. Айни замон, дар ҷумҳуриямон 5 намуди морҳои заҳрнок – мори кӯброи осиёимиёнагӣ, гурза, мори афъӣ ва мори сипарфуг мавҷуд мебошанд. Ҳамчунин, мори тирмор, ки дандони заҳрӣ дорад. Аз заҳри морҳо моддаҳои гуногуни табобатӣ истеҳсол карда мешавад. Дар кишварамон заҳрро асосан аз кӯброи осиёимиёнагӣ ва гурза мегиранд. Аз як мор дар шакли моеъ 1 – 2 грамм заҳр гирифтан имкон дорад. Заҳри морҳоро дар як моҳ ба хотири ба вуҷуди онҳо таъсири бад нарасондан як – ду бор гирифтан беҳтар аст. Зеро бештар гирифтан ба ҳаёти онҳо хатар дошта, умрашонро кӯтоҳ мекунад.
Бояд гуфт, ки айни замон дар ҷумҳуриямон позаҳр истеҳсол намешавад. Позаҳр хусусияти хос дошта, бояд дар ҳарорати нисбатан паст ва дар ҷои торикӣ нигоҳ дошта шавад. Муҳлати истифодааш ду сол аст. Ҳангоми дар шароити номусоид нигоҳ доштан зуд хусусияташро гум мекунад. Ҳозир дар институт имкони тавлиди позаҳрро надорем. Набудани позаҳр як мушкилии сатҳи ҷумҳуриявист. Солҳои пештар позаҳрро ба кишварамон аз Ҷумҳурии Ӯзбекистон ворид мекарданд. Ёрии аввалин ба шахси моргазида аз ҷои газида ҳар чи зудтар макидани заҳр мебошад. Агар то 10 – 15 дақиқа заҳр аз бадани одам берун оварда шавад, беҳтар мебошад. Олимон солҳои охир истифода бурдани баста шудани болотар аз ҷойи газидашударо тавсия намедиҳанд. Дар ин маврид гардиши хун тағйир ёфта, мушкилиро бештар мекунад.
Таҳқиқи хусусиятҳои заҳрҳо дар Тоҷикистон бо ибтикори олими маъруф Евгений Павловский оғоз шуда буд. Олим собит намуд, ки барои табобати эпилепсия заҳри мор манфиатбахш аст. Ҳамчунин, олими тоҷик Юсуф Исҳоқӣ солҳои 60 – уми асри гузашта таҳқиқот анҷом дода, хусусиятҳои табобатии заҳри мори гурзаро омӯхта буд. Аммо ҳанӯз ҳам хусусиятҳои гуногуни заҳр ба таври пурра омӯхта нашудааст.
У. МУРОД, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.06.2017    №: 114-117    Мутолиа карданд: 527

19.07.2019


ПАЛАТАИ ҲИСОБ. 88,З миллион сомонӣ зарари молиявӣ ошкор гашт

УМЕД БОБОЗОДА: "Аксари муроҷиатҳо оид ба адолати судиянд"

Кӯдакони аз Ироқ овардашуда ба зиндагии муқаррарӣ бармегарданд

"EXPO 2019 BEIJING". Гӯшаи Тоҷикистонро беш аз як миллион нафар тамошо кард

НИГАРОНӢ. Ҷудошавии 6065 оила дар ним сол

18.07.2019


ХАДАМОТИ ЗИДДИИНҲИСОРӢ. Болоравии нархи барқ ба қарзи он марбут аст

Азим Иброҳим Ким Тэ Сонгро ба ҳузур пазируфт

Ба ташкили корхонаҳои муштарак ҳавасмандӣ зоҳир гардид

Ҳамоиши «Ваҳдат – омили ягонагӣ ва суботи ҷомеа» доир шуд

Ҳамкорӣ бо Қатар густариш меёбад

Саридораи геология. 2810 харитаи геологӣ рақамӣ шуд

121 шахси масъул ба ҷавобгарии маъмурӣ кашида шуд

Роҳи нави сесатҳаи Душанбе ба истифода дода мешавад

Президенти Қазоқистон Шӯрои миллии эътимоди ҷомеаро созмон дод

Дар Ӯзбекистон аввалин IT-технопарк бунёд мегардад

Ҷаҳон дар як сатр

17.07.2019


Музокироти ҳайатҳои расмии Тоҷикистон ва Корея

КУМИТАИ МУҲИТИ ЗИСТ. Нигаронӣ аз набудани партовгоҳҳо дар деҳот

ПРОКУРАТУРАИ ГЕНЕРАЛӢ. 5774 гектар қитъаи замин ба ҳолати аввала баргардонда шуд

ИЗЗАТУЛЛО САТТОРӢ: "Истеҳсоли гӯшти мурғ 9 маротиба зиёд мегардад"

ВАЗОРАТИ АДЛИЯ. Хулосаи ҳуқуқӣ ба 1936 лоиҳаи санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ

ТАЭКВОН – ДО. Муниса медали тилло ба даст овард

Суръати рушди ММД Тоҷикистон миёни кишварҳои ИДМ баландтарин шуд

Тоҷикистон ба сохтмони лӯлаи гази «Осиёи Марказӣ — Чин» шурӯъ мекунад

Дар ҷанубу ғарби Чин аз хушксолӣ 7,4 миллион нафар зарар дид

Ҷаҳон дар як сатр

Нашрияи расмии Ҷумҳурии Тоҷикистон – рӯзномаи «Ҷумҳурият» якҷо бо мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилояти Хатлон бахшида ба Ҷашни 30 - солагии Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон таҳти унвони «ТОҶИКИСТОН – ХОНАИ УМЕДИ МО» озмун эълон менамояд.

16.07.2019


ХАДАМОТИ АЛОҚА. Корти ID симкорти муштариро ба расмият медарорад

ЭНЕРГЕТИКА. 2,5 миллиард сомонӣ қарзи дебитории "Барқи тоҷик" муаммои ҳалталаб боқӣ мемонад

15.07.2019


Сарвазири Корея ба Тоҷикистон меояд

Баррасии масъалаҳои ҳамгироии САҲА, СҲШ ва ИА дар минтақаи Осиёи Марказӣ

Нахустин шумораи маҷаллаи «Осиё ва Аврупо» аз чоп баромад

ДТТ. Изҳори нигаронӣ аз вазъи бо кор таъмин шудани хатмкардаҳо

ТИБ. 288 номгӯи доруи ғайристандартӣ ошкор шуд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед