logo

иҷтимоиёт

СЕРПЕНТАРИЯ. КОРХОНАҲОИ ДОРУСОЗИРО БО АШЁИ ХОМ ТАЪМИН СОЗЕМ!

То солҳои наздик дар назди Институти зоология ва паразитологияи ба номи Е. Павловскийи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ серпентария (биное, ки дар он морҳоро нигоҳубин ва парвариш мекунанд) мавҷуд бошад ҳам, он корношоям буд. Бо ташаббус ва мусоидати раёсати Академияи илмҳои кишвар серпентария ба фаъолият оғоз кард ва наздики як сол мешавад, ки олимон ва мутахассисони пажӯҳишгоҳ ба парвариши морҳои заҳрдор машғуланд. Кормандон назди худ мақсад гузоштаанд, ки илмро бо истеҳсолот пайванд намоянд. Комилҷон Саидов, ходими илмии пажӯҳишгоҳи мазкур дар суҳбат бо хабарнигори «Ҷумҳурият» чунин гуфт:
- Мақсадамон он аст, ки бо ба даст овардани заҳри мор аз кӯброи осиёимиёнагӣ (мори айнакдор) ва мори гурза корхонаҳои дорусозии ҷумҳуриро бо ашёи хом таъмин намуда, хусусиятҳои экологии морҳои заҳрнок, аз ҷумла таркиби ғизо, паразитҳо, фарқияти популятсионӣ вобаста ба паҳншавии онҳо дар табиат, таъсири омилҳои гуногун ба таркиби заҳр дар шароити табиӣ ва сунъиро омӯзем ва парваришу афзоиш додани кӯброи осиёимиёнагӣ ва гурзаро дар шароити сунъӣ бо мақсади барқарор кардани саршумори онҳо дар табиат ба роҳ монем. Имрӯз дар серпентария асосан морҳои заҳрноки ба ҳаёти инсон бештар хатар дошта, ба хотири гирифтани зардоб – позаҳрашон парвариш карда мешаванд. Айни замон, дар ҷумҳуриямон 5 намуди морҳои заҳрнок – мори кӯброи осиёимиёнагӣ, гурза, мори афъӣ ва мори сипарфуг мавҷуд мебошанд. Ҳамчунин, мори тирмор, ки дандони заҳрӣ дорад. Аз заҳри морҳо моддаҳои гуногуни табобатӣ истеҳсол карда мешавад. Дар кишварамон заҳрро асосан аз кӯброи осиёимиёнагӣ ва гурза мегиранд. Аз як мор дар шакли моеъ 1 – 2 грамм заҳр гирифтан имкон дорад. Заҳри морҳоро дар як моҳ ба хотири ба вуҷуди онҳо таъсири бад нарасондан як – ду бор гирифтан беҳтар аст. Зеро бештар гирифтан ба ҳаёти онҳо хатар дошта, умрашонро кӯтоҳ мекунад.
Бояд гуфт, ки айни замон дар ҷумҳуриямон позаҳр истеҳсол намешавад. Позаҳр хусусияти хос дошта, бояд дар ҳарорати нисбатан паст ва дар ҷои торикӣ нигоҳ дошта шавад. Муҳлати истифодааш ду сол аст. Ҳангоми дар шароити номусоид нигоҳ доштан зуд хусусияташро гум мекунад. Ҳозир дар институт имкони тавлиди позаҳрро надорем. Набудани позаҳр як мушкилии сатҳи ҷумҳуриявист. Солҳои пештар позаҳрро ба кишварамон аз Ҷумҳурии Ӯзбекистон ворид мекарданд. Ёрии аввалин ба шахси моргазида аз ҷои газида ҳар чи зудтар макидани заҳр мебошад. Агар то 10 – 15 дақиқа заҳр аз бадани одам берун оварда шавад, беҳтар мебошад. Олимон солҳои охир истифода бурдани баста шудани болотар аз ҷойи газидашударо тавсия намедиҳанд. Дар ин маврид гардиши хун тағйир ёфта, мушкилиро бештар мекунад.
Таҳқиқи хусусиятҳои заҳрҳо дар Тоҷикистон бо ибтикори олими маъруф Евгений Павловский оғоз шуда буд. Олим собит намуд, ки барои табобати эпилепсия заҳри мор манфиатбахш аст. Ҳамчунин, олими тоҷик Юсуф Исҳоқӣ солҳои 60 – уми асри гузашта таҳқиқот анҷом дода, хусусиятҳои табобатии заҳри мори гурзаро омӯхта буд. Аммо ҳанӯз ҳам хусусиятҳои гуногуни заҳр ба таври пурра омӯхта нашудааст.
У. МУРОД, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.06.2017    №: 114-117    Мутолиа карданд: 377

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед