logo

иҷтимоиёт

ТАНЗИМ. ЧАНД ПЕШНИҲОД

Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи танзими анъана ва ҷашну маросимҳо дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» воқеан, шаклан ва мазмунан қонуни миллии мо маҳсуб мешавад. Амали дурусти он тавонист мардумро аз зери бори гарони зиёдаравӣ раҳо бинамояд ва имкон барои зиндагии осударо фароҳам бисозад.
Дар ояи 185 – и сураи Бақараи Қуръони маҷид таъкид мешавад, ки «Худо барои шумо осониро мехоҳад ва барои шумо душвориро намехоҳад». Яъне, тавре бармеояд, ин қонун бо дин ҳеҷ мухолифат надорад, баръакс барои осонии зиндагии мардум қабул гардидааст. Инчунин, қонуни мазкур барои аз байн бурдани амалҳои нозарур, бидъату хурофот, ки ба ҷашну маросимҳои миллӣ иртибот надоранд, ба тасвиб расидааст. Он ҳамзамон барои пойдории беҳтарин ҷашну маросимҳои  миллӣ  мусоидат менамояд. Чунин ҳақиқатро вақт бори дигар собит сохт. Аз ин рӯст, ки дигар кишварҳо низ бо такя ба қонуни миллии мо ба тасвиби қонун монеи пеши зиёдаравиҳои шаҳрвандонашон гардиданд.
Албатта, вобаста ба таҷлили 10 – солагии қонун, фикр мекунам, ки он бо тағйироти ҷузъӣ ҳам бошад, аз нав нашр мегардад. Зарур аст, ки бо теъдоди зиёд ба табъ расад, то дастраси ҳар оила дар кишвар бишавад. Тарғибу шарҳи он низ бояд аз ҷониби масъулон беҳтару бештар сурат бигирад.
Фикр мекунам, ки ҷумлаи «Ҷашни зодрӯз ба таври ихтиёрӣ танҳо дар доираи оила  гузаронида мешавад» - и моддаи 8 ба андак тавзеҳ ниёз дорад. Дар доираи оила, албатта, он гузаронида мешавад, аммо шояд бо иштироки  зиёди одамони  гуногун, ба ҷуз аҳли оила ва пайвандон. Агар ифодаи «доираи оила» марбут танҳо  ба аъзои оила бошад, дар ин сурат иштироки дигар пайвандони наздики насабӣ фаҳмида намешавад, ҳол он ки набояд чунин бошад.
 Дар моддаи 9 – и қонун, фикр мекунам, ки ин банд зиёдатист: «Падару модарон ва шахсони парастор метавонанд аз маблағҳои  сарфашуда то расидан ба синни балоғат дар бонкҳо ба номи фарзандон бо шартҳои имтиёзнок ва бо кафолатҳои давлатӣ суратҳисоб кушоянд». Ин «маблағҳои сарфшуда» дар ин модда аз хатнасур аст. Дуруст биандешем, ки оё дар хатнасурҳо, гурӯҳи бисёр ками сарватмандон ва ё вазифадорон истисност, чунин маблағ ба вуҷуд меояд? Не. Ба ҷуз ин, банди мазкур бояд ҳукми қонунро  дошта бошад, на як тавсия ё маслиҳатро. Махсусан, дар ин шабу рӯз, ки бонкҳо ба муфлисшавӣ рӯ оварданд ва маблағҳои шаҳрвандонро бе шартҳои имтиёзнок ҳам дода наметавонанд, ин гуна тавсия ё худ маслиҳат ба мақсад мувофиқ нест.  Моддаи 9 бе ин қисмат ҳам худ мукаммал мебошад.
Дар моддаи 11 омадааст, ки «Маросими «чил» ба таври ихтиёрӣ бо иштироки то 80 нафар бо додани як таъом гузаронида мешавад». Ба пуррагӣ ба ин қисмат мувофиқем, аммо дар баъзе маврид ин шумора на ба ихтиёри соҳибони маърака меафзояд. Инчунин, онҳо наметавонанд, ки шахсони бе даъват омадаро напазиранд. Баъзе аз ин шахсон дертар хабари марги шахси наздикашонро  мешунаванд ва бо иштирок дар ин маърака мехоҳанд изҳори ҳамдардӣ ва тасаллият  бинамоянд.
Дар қисмати охири ин моддаи 14 баргузории тӯю маросимҳо дар рӯзҳои  истироҳат аз соати 8 то 23 муқаррар гардидааст. Вобаста ба мавсим ё худ фаслҳои сол агар он тағйир биёбад, беҳтар мебошад. Махсусан, дар деҳот дар фасли тобистон мардум пас аз дамидани субҳ ба корҳои саҳроӣ мераванд. Дар сурати амалкардаи ин қисмати қонун ё онҳо дар маърака иштирок намуда наметавонанд ва ё маҷбур мешаванд, то соати 8 интизорӣ бикашанд. Тағйири вақт ба давомнокии тӯю маъракаҳо  набояд халал ворид бисозад.
Абдулқодири РАҲИМ, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.06.2017    №: 119    Мутолиа карданд: 463

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар

РӮШОН. Ифтитоҳи маркази дуошёнаи савдо

Муҳаммад Салоҳ – беҳтарин футболбози Африқо

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Самарқанд мизбони нахустмулоқоти «Ҳиндустон – Осиёи Марказӣ»

Баргардондани 47 шаҳрванди Қазоқистон аз Сурия

Остона ба гузарондани Ҳамоиши ҷаҳонии туризми шаҳрӣ омодагӣ мегирад

Дар Беларус бори нахуст ҳукми қатл содир шуд

09.01.2019


Таҷлили 110 - солагии аллома Бобоҷон Ғафуров


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед