logo

иҷтимоиёт

ТАНЗИМ. ЧАНД ПЕШНИҲОД

Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи танзими анъана ва ҷашну маросимҳо дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» воқеан, шаклан ва мазмунан қонуни миллии мо маҳсуб мешавад. Амали дурусти он тавонист мардумро аз зери бори гарони зиёдаравӣ раҳо бинамояд ва имкон барои зиндагии осударо фароҳам бисозад.
Дар ояи 185 – и сураи Бақараи Қуръони маҷид таъкид мешавад, ки «Худо барои шумо осониро мехоҳад ва барои шумо душвориро намехоҳад». Яъне, тавре бармеояд, ин қонун бо дин ҳеҷ мухолифат надорад, баръакс барои осонии зиндагии мардум қабул гардидааст. Инчунин, қонуни мазкур барои аз байн бурдани амалҳои нозарур, бидъату хурофот, ки ба ҷашну маросимҳои миллӣ иртибот надоранд, ба тасвиб расидааст. Он ҳамзамон барои пойдории беҳтарин ҷашну маросимҳои  миллӣ  мусоидат менамояд. Чунин ҳақиқатро вақт бори дигар собит сохт. Аз ин рӯст, ки дигар кишварҳо низ бо такя ба қонуни миллии мо ба тасвиби қонун монеи пеши зиёдаравиҳои шаҳрвандонашон гардиданд.
Албатта, вобаста ба таҷлили 10 – солагии қонун, фикр мекунам, ки он бо тағйироти ҷузъӣ ҳам бошад, аз нав нашр мегардад. Зарур аст, ки бо теъдоди зиёд ба табъ расад, то дастраси ҳар оила дар кишвар бишавад. Тарғибу шарҳи он низ бояд аз ҷониби масъулон беҳтару бештар сурат бигирад.
Фикр мекунам, ки ҷумлаи «Ҷашни зодрӯз ба таври ихтиёрӣ танҳо дар доираи оила  гузаронида мешавад» - и моддаи 8 ба андак тавзеҳ ниёз дорад. Дар доираи оила, албатта, он гузаронида мешавад, аммо шояд бо иштироки  зиёди одамони  гуногун, ба ҷуз аҳли оила ва пайвандон. Агар ифодаи «доираи оила» марбут танҳо  ба аъзои оила бошад, дар ин сурат иштироки дигар пайвандони наздики насабӣ фаҳмида намешавад, ҳол он ки набояд чунин бошад.
 Дар моддаи 9 – и қонун, фикр мекунам, ки ин банд зиёдатист: «Падару модарон ва шахсони парастор метавонанд аз маблағҳои  сарфашуда то расидан ба синни балоғат дар бонкҳо ба номи фарзандон бо шартҳои имтиёзнок ва бо кафолатҳои давлатӣ суратҳисоб кушоянд». Ин «маблағҳои сарфшуда» дар ин модда аз хатнасур аст. Дуруст биандешем, ки оё дар хатнасурҳо, гурӯҳи бисёр ками сарватмандон ва ё вазифадорон истисност, чунин маблағ ба вуҷуд меояд? Не. Ба ҷуз ин, банди мазкур бояд ҳукми қонунро  дошта бошад, на як тавсия ё маслиҳатро. Махсусан, дар ин шабу рӯз, ки бонкҳо ба муфлисшавӣ рӯ оварданд ва маблағҳои шаҳрвандонро бе шартҳои имтиёзнок ҳам дода наметавонанд, ин гуна тавсия ё худ маслиҳат ба мақсад мувофиқ нест.  Моддаи 9 бе ин қисмат ҳам худ мукаммал мебошад.
Дар моддаи 11 омадааст, ки «Маросими «чил» ба таври ихтиёрӣ бо иштироки то 80 нафар бо додани як таъом гузаронида мешавад». Ба пуррагӣ ба ин қисмат мувофиқем, аммо дар баъзе маврид ин шумора на ба ихтиёри соҳибони маърака меафзояд. Инчунин, онҳо наметавонанд, ки шахсони бе даъват омадаро напазиранд. Баъзе аз ин шахсон дертар хабари марги шахси наздикашонро  мешунаванд ва бо иштирок дар ин маърака мехоҳанд изҳори ҳамдардӣ ва тасаллият  бинамоянд.
Дар қисмати охири ин моддаи 14 баргузории тӯю маросимҳо дар рӯзҳои  истироҳат аз соати 8 то 23 муқаррар гардидааст. Вобаста ба мавсим ё худ фаслҳои сол агар он тағйир биёбад, беҳтар мебошад. Махсусан, дар деҳот дар фасли тобистон мардум пас аз дамидани субҳ ба корҳои саҳроӣ мераванд. Дар сурати амалкардаи ин қисмати қонун ё онҳо дар маърака иштирок намуда наметавонанд ва ё маҷбур мешаванд, то соати 8 интизорӣ бикашанд. Тағйири вақт ба давомнокии тӯю маъракаҳо  набояд халал ворид бисозад.
Абдулқодири РАҲИМ, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.06.2017    №: 119    Мутолиа карданд: 430

13.11.2018


Мулоқоти Сироҷиддин Муҳриддин ва Юе Бин

Баимзорасии ёддошти тафоҳум

Нақшаи чорабиниҳои амалӣ намудани корҳои ободонию бунёдкорӣ дар давраи солҳои 2019 – 2021 тасдиқ гардид

БӮСТОН. Таҷдиди шуъбаи урология

ВАҲДАТ. 5 иншооти ҷашнӣ ба истифода дода шуд

ЁВОН СИМОИ ТОЗА МЕГИРАД

НОҲИЯИ ШАМСИДДИНИ ШОҲИН. Кӯшишҳо самар медиҳанд

"Дар ин дунё Карим Девонае буд"

Ҳузури бераводиди тоҷикистониён дар Туркия 3 баробар дароз шуд

Аврупо дар бозёбии партовҳои уран дар Тоҷикистон саҳм мегирад

Москва аз ҷумлаи даҳ шаҳри беҳтарини дунёст

Гунаҳгорони ҳалокати 52 ӯзбекистонӣ зиндонӣ шуданд

Чин дар ҷаҳон калонтарин воридкунандаи газ

Ҷаҳон дар як сатр

ҚУБОДИЁН. 48 медали варзишгарон дар нуҳ моҳ

12.11.2018


Дар Париж ҳамоиши сулҳ ифтитоҳ ёфт

Бо эҳтимоми ҳукумати Ҳиндустон нархи сӯзишворӣ арзон мешавад

ЭКСПО дар Шанхай: шартномаҳо ба маблағи қариб $60 миллиард ба тасвиб расиданд

Сӯхтори ҷангал дар Калифорния боиси ҳалокати 25 нафар гашт

Ҷаҳон дар як сатр

ВАХШ. Суратҳисоби бонкӣ барои ятимон

ОЛИМПИАДАИ “GENIUSKIDS – 2018” 35 медали хонандагони тоҷик

САМБО. Хушқадам Хусравов – қаҳрамони ҷаҳон

09.11.2018


Ҳамоишҳои ҷавонон бахшида ба Рӯзи Президент

Баррасии масоили рушди ҳамкориҳо

Мулоқоти Юсуф Раҳмон бо Кристофер Рэй

Таъсиси гурӯҳи корӣ баҳри иҷрои «Барномаи рушди иҷтимоию иқтисодии шаҳри Душанбе барои давраи то соли 2025»

Давлаталӣ Саид дар Корея

20-умин конфронси расонаҳои Осиёи Марказӣ дар Остона баргузор шуд

«Толибон» рӯйхати иштирокдорони мушовараи Москваро интишор дод

Таърихшиноси фаронсавӣ ба Макрон нақши Россияро дар наҷоти Аврупо хотиррасон кард

Ҷаҳон дар як сатр

"TASHKENT GRAND PRIX" ИШТИРОКИ ПАҲЛАВОНОНИ ТОҶИК ДАР ОН

"Истиқлол" бори ҳафтум чемпиони Тоҷикистон шуд!


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед