logo

иҷтимоиёт

ИСТИҚЛОЛИЯТ ВА ЗИНДАГИИ БАЪД АЗ МАРГ

Дигаргуниҳои куллии ибтидои асри гузашта дар Тоҷикистон рухдода натиҷаи фаъолияти пурсамар, вале хеле кӯтоҳи сиёсӣ ва давлатии Нусратулло Махсум ва ҳамсафони ӯ дониста мешаванд.

Вақте моҳи октябри соли 1929 Ҷумҳурии Мухтори Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон ба ҶШС Тоҷикистон табдил ёфт, бо пешниҳоди раиси КИМ - Нусратулло Махсум як қатор қарорҳои муҳим, мисли «Дар бораи сохтмони Вахш» ва «Дар бораи муҳоҷир намудан ба Вахш» қабул шуданд. Дар натиҷа ҳукумати вақти Иттиҳоди Шӯравӣ сохтмони Вахшро ба қатори сохтмонҳои зарбдори мамлакати паҳновар  дохил намуд ва барои бунёди он маблағҳои зарурӣ ҷудо кард.
Ба муҳоҷирони ихтиёре, ки ба водии Вахш меомаданд, имтиёзҳои зиёде муқаррар шуда буд. Бинобар ин, одамон на фақат аз Бадахшону водии Қаротегин, Кӯлобу Ӯротеппа (ҳоло Истаравшан), Конибодому Ашт, балки вилояти Фарғонаю дигар мавзеъҳои Ҷумҳурии Ӯзбекистон ба ин водӣ кӯч бастанд. Дар як муддати кӯтоҳ корҳои ободонию созандагӣ вусъати тоза гирифта, деҳаю шаҳракҳои нав арзи ҳастӣ карданд. Ҳисоботи оморӣ нишон медиҳад, ки ҷамъоварии пахта ба зиёда аз 500 ҳазор сентнер расид ва қариб 14 ҳазор хоҷагии муҳоҷирони дохилӣ дар водии Вахш муқимӣ шуданд.
Нусратулло Махсум ба дигар соҳаҳои ҳаёти хоҷагии халқи ҷумҳурӣ низ таваҷҷуҳи зиёд зоҳир менамуд. Сохтмони неругоҳи «Варзоб», соли 1926, роҳи оҳани Тирмиз-Душанбе ва ба Душанбе омадани аввалин қатора, соли 1929, бо роҳбарии олими машҳури рус Евгений Павловский ташкил намудани шуъбаи тоҷикистонии Академияи илмҳои ИҶШС, соли 1931, бунёди аввалин Донишкадаи муаллимтайёркунӣ (ҳоло Донишгоҳи давлатии омӯзгории ба номи Садриддин Айнӣ, соли 1932), дар шаҳрҳои Душанбею  Хуҷанд сохтани комбинатҳои бофандагӣ, бунёди роҳу пулҳо, беморхонаю муассисаҳои таълимӣ, клубу китобхона ва дигар иншооти ҳаётан муҳим натиҷаи талошу заҳматҳои ин фидоии миллат ва роҳбарияти ҳамонвақтаи мамлакат буданд.
Давлати тозабунёди тоҷикон таҳти роҳбарии Нусратулло Махсум рӯз ба рӯз ободу зебо мешуд, обрӯю эътибори худи ӯ дар байни аҳолӣ баланд мегардид. Нотавонбинҳо бо ҳар роҳу восита кӯшиш мекарданд, ки Нусратулло Махсумро аз саҳнаи роҳбарӣ дур намоянд. Ва дар ниҳояти кор ба мақсадашон расиданд. Моҳи декабри соли 1933 Нусратулло Махсум аз вазифааш озод ва барои таҳсил ба Академияи банақшагирии шаҳри Маскав фиристода шуд. Ба ин қаноат накарда, онҳо ба идораҳои дахлдор менавиштанд, ки Нусратулло Махсум сарватманд, заминдори калон буда, хонаю дари боҳашамат дорад. Дар асоси ҳамин туҳмату буҳтонҳо фарзанди барӯманди халқи тоҷик Нусратулло Махсумро моҳи октябри соли 1937 ба ҳабс гирифта, соли 1938 ба қатл расонданд.
Баъди касби соҳибистиқлолӣ ба хизматҳои Нусратулло Махсум баҳои воқеӣ дода шуд. Ҷамоати деҳоти Қазноқи ноҳияи Рашт ба номи Нусратулло Махсум гузошта шуда, нимпайкарааш қомат афрохт.  Бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон  ба ӯ унвони олии Қаҳрамони Тоҷикистон дода шуд. Пешвои муаззами миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон  27 июни соли 2006, ҳангоми бардоштани парда аз рӯи ин нимпайкара гуфта буданд: «Кӯшишу талошҳои Нусратулло Махсум, пеш аз ҳама, дар ташаккули Ҷумҳурии Тоҷикистон, муайян гардидани марзу буми имрӯзаи он ва шинохтани миллати тоҷик беназир аст».
Бегмат МАҲМАДОВ,
сокини ноҳияи Тоҷикобод, нафақахӯр


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.07.2017    №: 138    Мутолиа карданд: 300

26.09.2018


ЗАБОН ВА ҲУВИЯТИ МИЛЛӢ

Идомаи машқҳои зиддитеррористии «Иссиқкӯл - 2018» дар Қирғизистон

Ёрӣ ба 17 кишвари Иттиҳоди Аврупо ҷиҳати бартарафсозии оқибати хушксолӣ

Иттиҳоди Аврупо Осиёи Марказиро маблағгузорӣ мекунад

Қазоқистону Ӯзбекистон моҳвораи муштарак сохтанианд

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

25.09.2018


Тавсеаи равобити байнипарлумонии Тоҷикистону Корея

Баргузории ҷамъомад оид ба пешгирии ҷинояткорӣ

Анҷоми марҳилаи якуми амалиёти «Кӯкнор-2018»

Гутерриш ба муборизаи фаъолтар алайҳи маводи мухаддир даъват сохт

Теъдоди қурбониёни садамаи киштӣ дар Танзания ба 225 нафар расид

Сеул барои дучандсозии теъдоди сайёҳон $640 миллион харҷ карданист

Фаронса қатораи дуошёнаи тезгард месозад

Ҷаҳон дар як сатр

Ҷом насиби кӣ мешавад?

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед