logo

иқтисод

"ТОЗАГИИ ЗАМИН". ҲАДАФ - ҲАЛЛИ МУШКИЛИ ДЕҲОТИЁН

Сокинони деҳаи Ҷовидони Ҷамоати деҳоти Яккатути ноҳияи Абдураҳмони Ҷомии вилояти Хатлон чанд сол боз аз таъсири манфии беш аз 100 тонна заҳрхимикатҳои дар ин мавзеъ буда азият мекашанд. Нигоҳдории тӯлонии заҳрхимикатҳо дар анборҳо на танҳо барои саломатии сокинони дар ҳамшафатии ин анборҳо сукунатдошта, балки барои олами набототу ҳайвоноти ин мавзеъ хавфноканд.
Бо дарки муҳимияти ин масъала аз ҷониби Ҳукумати мамлакат ва Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати ҷумҳурӣ дар доираи нақшаи миллии уҳдадориҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон доир ба Конвенсияи стокголмии СММ оид ба ифлоскунандагони устувори органикӣ дар қаламрави минтақа аксияи маъракаи «Тозагии Замин» зери унвони «Ҳифзи табиат – ҳифзи Ватан аст» баргузор гардид.
Раҳматулло Хайруллоев, директори муассисаи давлатии Маркази миллии иҷрои Конвенсияи Стокголм оид ба ифлоскунандаҳои устувори органикӣ, иброз дошт, ки гузарондани чунин аксияҳо аз тарафи кумита бори аввал нест. Қаблан дар мониторинге, ки дар доираи иҷрои Конвенсия дар қаламрави вилояти Хатлон баргузор гардид, анборҳои пеститсид дар навоҳии Хуросон, Вахш, Бохтар, Ҷалолиддини Балхӣ, Ҷайҳун, Ёвон, Данғара, Фархор, Восеъ ва шаҳри Кӯлоб низ ба қайд гирифта шуданд. Масалан, аҳолии деҳоти Панҷи ноҳияи Ҷайҳун, дурустараш 4 оила, ҳатто дар анбори заҳрхимикатҳо хона бунёд кардаанд. Аз ҷониби мақомоти иҷроияи маҳаллии ҳокимияти давлатии ноҳия ба ин оила барои сохтмони хонаҳои нав замин ҷудо гардид. Сохтмони чор хонаро Ташкилоти швейтсарии зиддиминаҳо (FSD) дар асоси шартномаи сетарафа бо Кумитаи ҳифзи муҳити зист ва мақомоти маҳаллӣ ба уҳда гирифта, моҳи январи ҳамин сол хонаҳои навро ба соҳибонашон супурд. Баъди кӯчондани сокинон ба ҷойи бехавф хонаҳои дохили анбор вайрон карда, хоки заҳролуд дар халтаҳо барои нигоҳдорӣ ба ягона партовгоҳи заҳрхимикати ноҳияи Вахш интиқол дода шуд. Атрофи анбор бо симчӯб иҳота гардид ва ҳоло ин минтақа мамнӯъгоҳ ҳисобида мешавад.
Вазъ дар деҳаи Ҷовидон, бо назардошти гӯрондани беш аз 100 метри мукааб хокҳои заҳролуд ва дар атрофи анборҳо бунёд кардани манзили зист, ташвишовар аст. Аз ин рӯ, мақомоти иҷроияи маҳаллии ҳокимияти давлатии ноҳия минбаъд сохтмони ҳамагуна иншоотро дар ин қитъа манъ кардааст.
Кормандони мақомоти дахлдори экологӣ дар давраи баргузории аксияи «Тозагии Замин» аз ин мавзеъ 100 тонна хокаи заҳролудро тавассути техникаҳои махсус ба партовгоҳи ноҳияи Вахш интиқол дода, ҷойи онро бо хоки тоза рӯйпӯш карданд. Дар ин минтақа низ 8 хонаи нав сохтаанд ва бунёди чор хонаи дигар дар арафаи анҷомёбист. Аҳолии деҳот аз он  хушнуданд, ки мақомоти маҳаллӣ барои бехатарии муҳити зист ва саломатиашон ғамхорӣ зоҳир менамояд.
Аммо масоили безарар гардондани анборҳои қаблан боқимондаи заҳрхимикатҳо дар дигар ноҳияҳои ҷумҳурӣ ҳанӯз проблемаи асосии аҳолии деҳот аст. Коршиносони экологӣ ҳалли масъаларо дар баргузории маъракаҳои монанд ба аксияи «Тозагии Замин» дар дигар ноҳияҳо  муҳим арзёбӣ мекунанд.
- Шумораи анборҳои  заҳрхимикатҳо дар ҷумҳурӣ ба 164 адад расидааст. Дар доираи иҷрои уҳдадориҳои конвенсия шумораи онҳо сол то сол коҳиш меёбад. Айни замон интиқоли заҳрхимикатҳо аз минтақаҳои гуногуни вилояти Хатлон ба партовгоҳи ноҳияи Вахш ягона роҳи пешгирӣ аз заҳролудшавӣ мебошад. Дар оянда бо амалӣ гардидани талаботи дигари конвенсия заҳрхимикатҳои дар анбор ҷамъовардашуда тавассути технологияи муосир бояд сӯзонда ва безарар карда шаванд. Азбаски барои сӯзондани хокҳои заҳролуди партовгоҳ айни замон чунин технология мавҷуд нест, барои безарарсозӣ чуқуриҳои махсуси заҳрхимикатҳо истифода бурда мешаванд, - гуфт Раҳматулло Хайруллоев.
Барои муътадил сохтани вазъи экологии партовгоҳи ноҳияи Вахш дар масоҳати 5 гектар боғ бунёд гардид. Дар он зиёда аз 1000 бех ниҳоли дарахтони гуногуни сояафкан шинонда шуд. Вазъи сабзиш ва нашъунамои онҳо нисбат ба соли гузашта беҳтар аст. Ниҳолҳо ба тариқи қатрагӣ обёрӣ карда мешаванд. Барои беҳтар шудани ҳолати боғ, пешгирӣ аз ҳавои гарм ва таъсири бӯйи ғализи партовгоҳ дар даромадгоҳи он низ 300 бех ниҳол шинонда шуд. Дар қисмати поёнии даромадгоҳ, ҳамчунин, ниҳолҳои дарахтони ҷангалӣ шинонда шуданд.
О. ГУЛБЕРДИЕВА, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 28.07.2017    №: 159    Мутолиа карданд: 381

22.11.2018


Баррасии таҳкими мубориза бар зидди терроризм ва экстремизм

Вохӯрии Ҷамолиддин Убайдулло бо Патрис Вершер

Бахшида ба 25 - солагии баимзорасии аҳдномаи дӯстӣ намоишгоҳ доир мегардад

Баргузории машварати Шӯрои Конфедератсияи байналмилалии иттифоқҳои касабаи роҳиоҳанчиён

МАСТЧОҲ. Рӯ ба рушд

Ҳукми абад ба гунаҳгоршавандаи асосии парвандаи куштори сайёҳони хориҷӣ дар Тоҷикистон

Кишварҳои ИДМ мубодилаи маълумот оид ба террористон мекунанд

Назарбоев: «Мактабҳоро аз тафтишҳои бешумор ҳимоя бояд кард»

Дар Чин миқёси ислоҳоти моликияти давлатӣ густурдатар мегардад

Москва ва Пекин барои парвоз ба Миррих якҷоя мушак месозанд

Ҷаҳон дар як сатр

21.11.2018


Аз таркиш дар Кобул беш аз 50 нафар ҳалок шуд

Ӯзбекистон нахустин намоишгоҳ-ярмаркаи байналмилалии содиротӣ мегузаронад

Могерини: «Иттиҳоди Аврупо «артиши аврупоӣ» ташкил карданӣ нест»

Табобати гепатити С дар Беларус аз арзонтарин дар Аврупост

Ҷаҳон дар як сатр

ДУШАНБЕ. Таҷлили нахустин ҷашни занони соҳибкор

ДЕВАШТИЧ. Тантанаи Рӯзи Президент

Иштироки мунтахаби футболи бонувон дар CAFA

20.11.2018


СУҒД. Оғози сохтмони раёсати маориф

ЛЕВАКАНТ. Конфронси илмӣ - назариявӣ ба ифтихори Иҷлосияи XVI

"Парасту" дар Тоҷикобод

Сарони кишварҳои Осиёи Марказӣ барои машварат дар Тошканд ҷамъ меоянд

Финляндия ҷонибдори ҳузури Россия дар Шӯрои Аврупо

Вазорати маорифи Афғонистон 30 ҳазор занро ба кор мегирад

Баррасии рушди инклюзивии иқтисоди қитъа дар Гвинея Папуаи Нав

Ҷаҳон дар як сатр

АНВАР ЮНУСОВ СОҲИБИ КАМАРБАНДИ WBF

"СОРО КОМПАНИЯ" ҒОЛИБИ ЛИГАИ КАСБИИ ФУТЗАЛИ ТОҶИКИСТОН

19.11.2018


ДЕВАШТИЧ. Авҷи созандагиҳо дар Ҷамоати деҳоти Яхтан

Артиши Сурия охирин истеҳкоми «ДИ» дар ҷануби кишварро зери назорат гирифт

Дар ҳама минтақаҳои Ӯзбекистон «мактаби президентӣ» месозанд

Роҳандозии барномаи махсуси давлатии ипотекӣ барои дӯзандагони Қирғизистон

Киштии зериобии «Сан Хуан» - ро дар уқёнуси Атлантика ёфтанд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед