logo

иҷтимоиёт

КАМХУНӢ. ОН ТАНҲО ДАР НАЗАРИ АВВАЛ САБУК МЕНАМОЯД...

Ҳарчанд бо ибтикори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон бобати коҳиш бахшидани камхунии аҳолӣ як қатор тадбирҳои судманд андешида шуда истодаанд, масъала дар вилояти Хатлон ҳамоно ҳалталаб боқӣ мемонад.

Дар асоси тадқиқоте, ки ахиран Вазорати тандурустӣ ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии кишвар дар ҳамдастӣ бо шарикони рушд анҷом дод, камхунӣ миёни бонувони 15 – 49 - сола 34 дарсад ва байни кӯдакони 6 – 59 - моҳаи хатлонӣ 27 дарсад аст. Яъне, мутаассифона, нишондиҳандаи аввалӣ миёни занҳои мамлакат аз ҳама баланд буда, дувумӣ баъд аз Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон сатҳи зиёди камхунӣ маҳсуб меёбад.
Ба қавли Райҳона Мирзоева, сарвари Маркази репродуктивии вилояти Хатлон, дар ҳудуди вилоят беш аз 7 ҳазору 900 зани қобили таввалуд ба қайд гирифта шуда, дар вуҷуди 40 дарсадашон бемории камхунии дараҷааш мухталиф муайян гардидааст. “Яке аз сабабҳои асосии пайдоиши бемории камхунӣ кам будани оҳан дар таркиби  хуни инсон мебошад. Оҳан асосан тариқи ғизо ба организми инсон ворид мешавад”, - афзуд ӯ.
Ҳамида Файзалиева, сокини шаҳри Кӯлоб, чанд сол боз гирифтори камхунӣ аст. Ӯ риоя накардани фосилаи байни таваллудро сабаби тӯл кашидани ин беморӣ медонад.
Ба гуфтаи мутахассисон, агар камхунӣ то дараҷаи вазнин бирасад, метавонад  ба саломатии зан ва ҳам ба кӯдаки батни ӯ таъсири ҷиддӣ расонад. Бинобар хунравӣ ҳангоми валодат модарони камхун зуд - зуд бо марг дастбагиребон мегарданд. Агар кӯдак дар ҷараёни зиндагӣ камхунӣ дошта бошад, ӯ дар муқобили бемориҳои сироятӣ ва дигар таъсирпазир боқӣ хоҳад монд. 
Бобати коҳиш додани бемории камхунӣ марказҳои репродуктивӣ дар шаҳру ноҳияҳо, духтурони момодоя, бунгоҳҳо ва марказҳои саломатӣ пайваста тадбирандешӣ мекунанд. Лекин, бар зами ин, худи аҳолӣ, бахусус занонро мебояд, ки дар ин кор бетараф набошанд. Яъне бо истеъмоли андак - андаки ғизоҳое, ки дар таркибашон оҳан ва витамини В12 доранд, меъёри хунро дар организми хеш мутавозин нигоҳ доранд. Ин ғизоҳо асосан лаблабуи сурх, замбурӯғ, ҷигари гов, лӯбиё, қулфинай, гӯшти гов ва гӯсфанд, тухм, сабзӣ, нок, моҳӣ, панир ва қаймоқ мебошанд.
Ба занҳои қобили таваллуд ва ҳомила тавсия дода мешавад, ки дар як рӯз 5 маротиба ғизо тановул кунанд. Яъне се дафъа таоми асосӣ ва ду маротиба иловагӣ. Муҳимтар аз ҳама, зимни ғизохӯрӣ мебояд аз нӯшидани фаврии чой ва қаҳва, ки метавонанд оҳанро аз организм ҷабида, боиси камхунӣ гарданд, даст кашид.
Навзодонро мебояд то шашмоҳагӣ танҳо шири модар хӯронд. Шири модар кулли витаминҳои заруриро дорост. Пас аз шашмоҳагӣ иҷозат аст, ки ба кӯдак шираи сабзӣ, картошка ва лаблабу дода шавад. Мутахассисон дар ин син ба кӯдак хӯрондани нонро тавсия намедиҳанд. Аз ғизоҳои сунъии махсус барои кӯдакон омодашуда, ки дар фурӯш ҳастанд, истифода накардан ҳам маслиҳат аст.
Камхунӣ дар назари аввал бемории сабук намояд ҳам, вале дар ҳақиқат пайомадҳои вазнин дошта метавонад. Биноан, ҳар як фарди соҳибтадбирро мебояд, ки дар  муқобили  он  муносибати  ҷиддӣ  дошта бошад. Зеро солимии ҳар як инсон, пеш аз ҳама, дар дасти худи ӯст.
Зокир ҲАСАН, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 28.08.2017    №: 182    Мутолиа карданд: 421

18.03.2019


ГРАНД СЛЕМИ ЕКАТЕРИНБУРГ. Беҳрӯз мақоми сеюмро гирифт

Tesla дар Қазоқистон нуқтаҳои нерудиҳӣ месозад

Аз фурӯравии биноҳо дар Чин 10 нафар ҷон бохт

Иттиҳоди иқтисодии АвруОсиё дар фикри бунёди биржаи меҳнат шуд

Сиёсатмадори олмонӣ лағви таҳримоти зиддирусиро зарур мешуморад

Ҷаҳон дар як сатр

13.03.2019


Парвиз Давлатзода бо Чэн Гуопин вохӯрд

Имконияти таҳсил дар ДДУК тавсеа меёбад

Маҷмааи меъмории рамзи «Истиқлолият ва Озодӣ» интихоб гардид

06.03.2019


Назорати фаъолияти ширкатҳои букмекирӣ пурзӯр мешавад

Бунёди маҷмааи корхонаҳои нассоҷӣ дар назар аст

Форуми якуми иттилоотонии ҷомеаи шаҳрвандӣ баргузор мегардад

ҶОМИ "ФФТ" "Истиқлол" бори панҷум онро соҳиб шуд

Варзишгарони тоҷик 5 медал ба даст оварданд

Ҷаҳон дар як сатр

Нилуфар Рофиева дар озмуни нозанинҳои Россия ғолиб омад

Лондон муносибаташро бо Москва ба эътидол овардан мехоҳад

Покистон ба гуфтушунид бо Ҳиндустон шурӯъ мекунад

Андешаи Лукашенко оид ба яхи обнашудаи муносибот бо Иттиҳоди Аврупо

Соли 2019 ду ҷоизаи Нобел дар соҳаи адабиёт супурда мешавад

05.03.2019


СУҒД. Авлавият ба кишти картошка

04.03.2019


Хуҷанд ба даҳгонаи шаҳрҳои беҳтарини сайёҳӣ ворид гардид

Сертификати армуғони сайёҳӣ таъсис ёфт

ҶОМИ "ФФТ". "Истиқлол" ва "Кӯктош" дар финал

Осиёи Марказӣ. Камтарин теъдоди маҳбусон дар Тоҷикистон аст

Москва ва Вашингтон нархи раводидро арзон карданд

Қазоқистон ба воридоти меваю сабзавоти Қирғизистон роҳ мекушояд

Лавров: «Вазъият дар Сурия ба эътидол омад»

Ҳалокати 29 нафар аз обхезӣ дар ҷануби Афғонистон

Ҷаҳон дар як сатр

01.03.2019


ФУТБОЛ. «Хуҷанд» бо «Аҳал» мубориза мебарад

Бори нахуст дар таърих якбора ду зан ба кайҳони кушод мебароянд

Пекин дар фикри эъмори Девори бузурги чинӣ шуд

Испания солимтарин кишвари дунё эътироф гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед