logo

сиёсат

ҲАҚИҚАТИ БЕБАҲС

Андешаҳо перомуни мақолаи С. Ятимов - «Илм ва амният», «Ҷумҳурият», 30 майи соли 2017
Андешаҳои Саймумин Ятимов дар масъалаи амният ва ҳимояи марзу буми кишвар ва тафсиру ташреҳи ҷузъиёти мафҳумҳои «Давлат ва амният», «Ҳақиқати илмӣ ва амнияти миллӣ», «Омилҳои иттилоотии илм ва амният», «Манфиатҳои геополитикӣ», «Робитаҳои амиқи илм, адабиёт ва амният» дар шинохти хатарҳои ҷаҳони муосир ва равшану дақиқ намудани симои ботинии сарварони ҳизбу созмонҳои террористию экстремистӣ саривақтӣ ва қобили дастгирӣ мебошанд.

Зимни тафсири мафҳуми «давлат» муаллифи мақола иброз медорад, ки «Мансубияти ҳокимияти сиёсӣ дар давлат тибқи Конститутсия муайян карда мешавад. Он тақсимшаванда аст. Ягон гурӯҳ, ҳаракати сиёсӣ, ташкилоти ҷамъиятӣ дигар ин ҳуқуқ ва масъулиятро надорад. Дар таърифи классикии давлат унсурҳои асосӣ - миллат ва миллатҳои қаламрав, ташкилоти сиёсӣ, пойдору мустаҳкам будани қонун, ҳуқуқ ва имконоти қонунии ҳокимияти сиёсӣ оид ба истифодаи меъёрҳои ҳуқуқӣ дар ҳудуди ин воҳиди сиёсӣ муайян карда шудаанд». Гузашта аз ин, андешаҳои муҳаққиқи масоили амниятӣ  перомуни маърифатнокии аҳли ҷомеа дар заминаи яке аз таъбирҳои маъруфи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ-Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон - «Соҳаи маориф омили асосии амнияти миллист» баён гардидаанд. Аз ин хотир, мо, бавижа омӯзгорони муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумӣ ва касбию олӣ, ба жарфи моҳияти масъалаи мазкур бояд расида тавонем.
Андешаи С. Ятимов дар боби амният ва ҳимояти якпорчагии давлат ва таъмини зиндагии боамну рифоҳи мардуми заҳматкаш огоҳона буда, ҳушдорест баҳри пешгирии ҳама гуна зуҳуроти номатлуб. Муаллиф менависад: «Хатарҳое, ки зидди осудагии як миллат, барои ба гирдоби бало андохтани он тарҳрезӣ мешаванд, зуҳуроти тасодуфӣ ё бетартибона нестанд. Дар асоси нақшаҳои муайяни коркардшуда, аз ҷумла таҷрибаи хадамоти  махсуси давлатҳои манфиатдор ва амалияи дастандаркорони ҳамин гуна аъмол дар минтақа ва ҷаҳон, роҳандозӣ мегарданд. Эътироф бояд кард, ки тахрибкорӣ, ноором сохтани як давлат, бесаранҷом, бесарусомон кардани як миллат вобаста ба тақдир ё чизи тасодуфӣ нест… Дар муқобили доноӣ ва амалкарди бадхоҳон, фақат тавассути такя кардан ба илм, маърифат, усули шинохти аъмоли зидди миллӣ, ҳушёриву зиракии сиёсӣ ва истодагарии мақсаднок ғолиб омада метавон».
Барои таъмини амнияти давлату миллат, чунон ки муаллиф воқеъбинона хотирнишон месозад, тафаккуру ҷаҳонбинии фарох ва донишҳои илмӣ зарур мебошанд. Танҳо бо шуури пешрафта, омӯзиши бардавоми сарчашмаҳои илмию фалсафӣ аҳли ҷомеа, махсусан ҷавонон, метавонанд ба воқеаву ҳодисаҳо баҳои воқеӣ диҳанд. Ба доми фиреб андохтани шахсони каммаърифату беирода кори мушкил нест. Аз ин дидгоҳ, чунин таъкиди С. Ятимов қобили мулоҳиза ва дастгирӣ мебошад: «Бе донишҳои илмӣ таъмини амнияти миллӣ ғайриимкон аст. Бе онҳо ба осонӣ метавон мафтуну пойбанди овозаҳо, суханҳои бофта, беасос, ғаразнок, айбҷӯии бедалели хатарнок, хурофот гашт. Аммо на ба таъмини амнияти миллат. Масъулиятнокӣ нисбати маълумоти касбӣ (информатсионӣ) бояд корманди амнияти миллиро аз ашхос ва амалҳое, ки тибқи меъёрҳои дар қонун нишондодашуда мавриди таваҷҷуҳи ӯ қарор мегиранд, фарқ кунонад».
Дар таҳкими сулҳу субот, амнияти давлату ҷамъият ҳароина, хидмати олимону адибон, омӯзгорони муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумӣ, олии касбӣ бояд назаррас бошад. Баҳри тарбияи инсони комил, ватандӯсту содиқ ба идеалҳои миллӣ асарҳое лозиманд, ки дар онҳо рӯҳафтодагию маъюсӣ, беиродагию тарсуӣ назди мушкилоти зиндагӣ камтар ба мушоҳида расида, ҷавҳари ибратомӯзи онҳоро ҷаҳду талош, меҳру муҳаббат ба имрӯзу фардои кишвар, созандагию бунёдкорӣ фарогир бошанд. Бесабаб нест, ки муаллиф ин нуқтаро ба таври ҳакимона, хеле олӣ ифода намуда, мегӯяд: «Барои офаридани асаре, ки мардум онро қабул мекунад, хотирмон аст, хонанда (бинанда ва шунаванда) - ро ба фикр кардан ҳидоят менамояд, ба мақсади гузоштаи нависанда (иштирокчии фаъоли системаи таъмини амнияти миллат) наздик мешавад, зарур аст, ӯ масъаларо ҷиддан, аз нуқтаи назари илмӣ дарк кунад, худ ба он идея муътақид бошад. Асари ӯ аз таҷрибаи дар тарозуи эҳсоси масъулият ва воқеият санҷидашуда сарчашма бигирад».
Дар маҷмӯъ, тамоми афкори илмию фалсафӣ ва тарбиявии С. Ятимов танҳо ба як масъалаи воқеан, ҷиддию сарнавиштсоз-ҳифзи дастовардҳои истиқлолият ва таъмини амнияти кишвар нигаронда шудаанд. Муаллифи матлаб менависад:  «Агар ба хотири барпо кардани давлат чӣ қадар ҷоннисориҳо шуда бошанд, барои ҳифз кардан, дар амну осудагӣ ва рушду тараққӣ нигоҳ доштани давлат, сарфи на камтар аз он зарур аст. Фаъолияти ҳаррӯзаи Пешвои муаззами миллати тоҷик нишонгар ва намунаи олии ҳамин гуна муносибат ба тақдири имрӯзу ояндаи давлати миллии мо мебошад».
Воқеан, ин ҳақиқати бебаҳс аст, ки кайҳо эътироф гардидааст.
Хоналӣ ҚУРБОНЗОДА,
ректори Донишкадаи такмили ихтисос ва бозомӯзии кормандони соҳаи маориф,
Меҳриддин ҒИЁСИЕВ,
мудири кафедраи педагогика ва психологияи ҳамин донишкада


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 28.08.2017    №: 182    Мутолиа карданд: 421

19.02.2019


МАКТАБИ ДАВЛАТДОРИИ ЭМОМАЛӢ РАҲМОН. ЯК ҲАМОИШИ МУҲИМ

Баррасии масъалаҳои рушди сайёҳӣ

Вохӯрии Низомиддин Зоҳидӣ бо Мазен Шамия

Дурнамои рушди муносибатҳо матраҳ гардид

ҶОМИ КУШОДАИ АВРУПО. Муҳаммадризо Қувватов медали биринҷӣ ба даст овард

Авҷи ниҳолшинонӣ

Саҳми соҳибкорон дар ободии деҳот

Ҳамкории тиҷоратию иқтисодии Чин ва Россия густурдатар мегардад

Сарвар Дониш: «Музокироти сулҳ бидуни ҳукумат қурбе надорад»

«Туҳфаи шоҳона» - и Арабистони Саудӣ ба шаҳрвандони Покистон

Дар Қазоқистон маркази амнияти иттилоотӣ ифтитоҳ меёбад

Сокини навраси Шимкент ду нафарро аз сӯхтор наҷот дод

Ҷаҳон дар як сатр

18.02.2019


Боздиди Азим Иброҳим аз ҷараёни корҳои сохтмонӣ

ВКД Ҷиноятҳо 83,6 дарсад ошкор шуданд

Вазорати молия. Барои дастгирии буҷет маблағи бештар ҷалб хоҳад гашт

«BISHKEK OPEN – 2019». Дурахши каратэ-дочиёни навраси тоҷик

«МОҲИЯТ ВА ТАЪЙИНОТИ МАТБУОТИ МАҲАЛЛӢ»

РОҒУН. Ободонӣ вусъат меёбад

АНДОЗ. Нақша 100, 6 дарсад иҷро гардид

ТОҶИКИСТОНУ ӮЗБЕКИСТОН. Гардиши савдо ду баробар афзуд

Тоҷикистон миёни кишварҳои ИДМ ба афзоиши баландтарини ММД муваффақ гашт

Дар Тошканд конфронси байналмилалӣ оид ба Осиёи Марказӣ баргузор мегардад

Қасри сафед: "Музокироти тиҷоратӣ дар Пекин ба пешравӣ мусоидат кард"

Трамп мехоҳад ҷангиёни «Давлати исломӣ» - ро ба Аврупо барои суд кардан баргардонад

Кумитаи амнияти иттилоотии Қазоқистон беш аз 90 сомонаи хавфнокро ошкор сохт

Ҷаҳон дар як сатр

15.02.2019


ШАМШЕРБОЗӢ. ИШТИРОКИ ВАРЗИШГАРОНИ МО ДАР ЧЕМПИОНАТИ КУШОДИ ОСИЁИ МАРКАЗӢ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Дар Душанбе ташкили низоми муттаҳидаи мудофиаи зиддиҳавоӣ баррасӣ шуд

Дар чор сол муомилоти мол байни Тоҷикистону Ӯзбекистон 19 маротиба афзуд

Медведев: «Таҳримоти ИМА ба иқтисоди Россия таъсири чандон бузург расонда наметавонад»

Пентагон. ИМА аз Афғонистон ҳамроҳи иттифоқчиёнаш меравад

13.02.2019


2018. Сиёсати хориҷии Тоҷикистон пурбарор буд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед