logo

фарҳанг

ЗАБОНИ ТОҶИКӢ ОСОРХОНАҲО ДАР ОМӮЗИШИ ОН ЧӢ РИСОЛАТ ДОРАНД?

Президенти кишвар Эмомалӣ Раҳмон дар китоби худ «Тоҷикон дар оинаи таърих» таъкид доштаанд: «Таърих оинаест, ки мо дар он мавқеи гузаштагонамонро дар масири таърих бо ҳама ҳашамат ва хорию зориаш дида, ба ҳусну қубҳи фаъолияту корбарии ӯ сарфаҳм рафта, ба ин восита қадаме ба сӯи хештаншиносӣ, худогоҳӣ ниҳода, бо дидаи ибрат дурнамои кишвару мардуми худро муайян карда метавонем».
Ин гуфтаҳо  кормандони осорхонаҳоро бори дигар водор месозад, ки барои нигоҳ доштани мероси ниёгон ва тарғибу ташвиқи он ҷиддан машғул шуда, саъю кӯшиши хосса дошта бошанд. Чунки маҳз осорхонаҳо аст, ки он ҷо ёдгориҳои таъриху тамаддун ба имрӯзиёну ояндагон чун нишони миллат ва ҳастии он маҳфуз дошта мешаванд. Дар осорхона диди зебоипарастии инсон аз фарҳанги волову маънавиёт сайқал меёбад. Агар шахс китобро хонда, оид ба таърихи халқ тасаввур пайдо намуда, сипас дарк созад, дар осорхонаҳо он таърихро мебинад. Аз ин лиҳоз, осорхона минбари муқтадир аст, барои тарғибу ташвиқи ғояҳои наҷибона ва ояндасози Сарвари хирадманди кишвар, Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам  Эмомалӣ Раҳмон. Осорхона ҳамчун дигар расонаҳои хабарӣ ва иттилоотӣ хизматрасони ҷомеа буда, тарғибгари қадамҳои устувори Истиқлолияти давлатӣ, ғояҳои сулҳу субот ва ваҳдати миллӣ маҳсуб мешавад. Дар ҳақиқат, осорхона макони илму адаб, фарҳанги воло, гаҳвораи таъриху тамаддун ва омӯзиши забон аст. Он дар пеши ҷаҳониён миллатро бо ҳамин нишонаҳояш муаррифӣ мекунад. Аён аст, ки яке аз нишонаҳои миллат забон аст ва он ҳастии миллат маҳсуб мешавад. Бинобар ин, осорхонаҳо дар омӯзиш ва рушди забон мақоми хосса доранд ва бо ду самт ин рисолати худро ба сомон мерасонанд. Аввал, тавассути сарлавҳа, зерлавҳа, матнҳои эзоҳӣ, порчаҳои шеърӣ, гуфторҳо бар васфи қаҳрамонон ва давраҳои таърихӣ, ки бинанда маълумот пайдо менамояд; дуюм, бо роҳи сайри илмӣ аз нақли роҳбаладон.
Аз ин лиҳоз, осорхонаҳо дар тафовут аз дигар муассисаҳо минбари тавоно ва фарогири ҷомеа, хусусан, мактабиёну донишҷӯён буда, афкори ҷомеаро ташаккул дода метавонанд. Ин ҷо саҳми роҳбалад ниҳоят бузург аст. Нақли роҳбалад бояд нишонрас, оммафаҳм бошад ва фасоҳату балоғати забонро ба сомеон расонда тавонад. Масъулияти азимест бар дӯши роҳбаладон нисбати омӯзиши забон. Як сухани ноҷо ё лафзи берабти ӯ метавонад ғубори хотири шунаванда гардад. Роҳбалад мумтозона метавонад, ки тири мақсудашро ба ҳадаф расонад. Аз ин рӯ, худ бояд забони модариро хуб донад, то ки суханаш ба мағзи ҷони шунаванда ҷо гардад. Сарвари давлат Эмомалӣ Раҳмон барҳақ гуфтаанд:  «Бо тавассути забон ҳувияти миллӣ ҳифз мегардад, он воситаи муқтадири сарҷамъ кардани миллат, таъмини якпорчагии сарзамини кишвар дар ҳама давру замон мебошад». Роҳбаладон бо ифтихор аз нубӯғи ҳунармандону адибону олимон ва мероси фарҳангии гузаштагон нақл мекунанд, хоссатан,  ҳангоми нақлҳо оид ба сардафтари адабиёти навини тоҷик  Қаҳрамони Тоҷикистон устод Садриддин Айнӣ, ҳамчун меъмори фарҳанги тоҷик дар садаи инқилобҳои азими сиёсӣ ва замони  пурошӯб.
Инчунин, роҳбалад таъкид месозад, ки тоҷик тахту тоҷашро аз даст дод, аммо забонашро аз даст надод, онро дар мағз – мағзи вуҷуд ё худ дилу ҷонаш ҷой кард ва ба наслҳои оянда мерос гузошт. Медонист, ки агар забонаш солиму пойдор бимонад, ҳатман рӯзе аз нав соҳиби тахту тоҷ хоҳад шуд. Имрӯз, дар ҳақиқат, ба шарофати Сарвари давлат, Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон ин ҳама орзуҳову ниятҳои нек амалӣ гаштанд.
Хулоса,  бинандагон аз осорхонаҳо дар баробари омӯхтани таъриху арзишҳои фарҳангӣ забонро низ ба хубӣ меомӯзанд. Тавоноии забони тоҷикӣ дар вожасозӣ ва дар нутқи роҳбаладон ҳангоми гузаронидани сайри илмӣ сахт ба мушоҳида мерасад. Сомеон аз шунидани лаҳни дилнишин, истифодаи муродифоти зебо ва нутқи буррои гӯянда бори дигар аз ғановату фасоҳати забони тоҷикӣ ба ҳайрат меоянд ва барои худ бардоште карда, дар зеҳни худ ҳифз менамоянд.
Кибриёхон АТОЕВА,
устоди Донишкадаи кӯҳӣ - металлургии Тоҷикистон, номзади илмҳои филология


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 19.09.2017    №: 197    Мутолиа карданд: 535

15.02.2019


ШАМШЕРБОЗӢ. ИШТИРОКИ ВАРЗИШГАРОНИ МО ДАР ЧЕМПИОНАТИ КУШОДИ ОСИЁИ МАРКАЗӢ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Дар Душанбе ташкили низоми муттаҳидаи мудофиаи зиддиҳавоӣ баррасӣ шуд

Дар чор сол муомилоти мол байни Тоҷикистону Ӯзбекистон 19 маротиба афзуд

Медведев: «Таҳримоти ИМА ба иқтисоди Россия таъсири чандон бузург расонда наметавонад»

Пентагон. ИМА аз Афғонистон ҳамроҳи иттифоқчиёнаш меравад

13.02.2019


2018. Сиёсати хориҷии Тоҷикистон пурбарор буд

КОРРУПСИЯ. 2047 ҷиноят ошкор гардид

САНОАТ. Беш аз 10 миллиард сомонӣ маҳсулот содирот шуд

САРМОЯИ МУСТАҚИМ. Воридот дар ҳоли афзоиш аст

ОБ. Таъминоти аҳолӣ рӯ ба беҳбудӣ дорад

АВҶИ ОБОДКОРИҲО ДАР ШАҲРИ ТУРСУНЗОДА

12.02.2019


АКАДЕМИЯИ ИЛМҲО АЗ КАШФИЁТИ НАВ ТО САНОАТИ ДОРУСОЗӢ

КӮЛОБ. Содироти 825 тонна маҳсулоти кишоварзӣ

ДАНҒАРА. Саноатикунонӣ вусъат мегирад

ФУРУДГОҲҲОИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ. Сатҳи хизматрасонӣ рӯ ба беҳбудӣ дорад

ДДК. Авлавият ба сатҳи касбият ва таълим

САДА. Тантанаи ҷашни миллӣ дар ноҳияи Шамсиддини Шоҳин

11.02.2019


ВАЗОРАТИ ФАРҲАНГ. 2018 - соли муваффақиятҳо буд

КУМИТАИ РУШДИ САЙЁҲӢ. Беш аз 1 миллион сайёҳ ба Тоҷикистон омад

МТС. Ҳамкориҳо бо Ӯзбекистон густариш меёбанд

ВМКБ. Гумрукчиён ба буҷет 16,9 миллион сомонӣ ворид карданд

ҲИСОР. Саҳми назарраси соҳибкорон дар ободонии шаҳр

НОҲИЯИ РӮДАКӢ. Ҳаҷми истеҳсоли маҳсулот ба 1 миллиард сомонӣ расид

ВАРЗОБ. Таваҷҷуҳи сайёҳон ба нуқтаҳои истироҳатӣ афзудааст

08.02.2019


Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ. Музди миёнаи меҳнат - 1220 сомонӣ

КУМИТАИ ТЕЛЕВИЗИОН ВА РАДИО. Сифати кори шабакаҳо беҳтар мешавад

КҲФМГ. Офатҳои табиат 34 миллион самонӣ хисорот овард

Саноатикунонӣ дар Шаҳринав

Меъёри бозтамвил ба 14 дарсад поён фаромад

ШАҲРИ ВАҲДАТ. Иҷрои барзиёди андози иҷтимоӣ

ТАНЗИМ. Қонуншиканӣ коҳиш ёфтааст

СОҲИЛ. Корҳои мустаҳкамсозӣ вусъат меёбанд

ДДСТДТ. Авлавият ба рушди ҳунарҳои мардумӣ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед