logo

фарҳанг

“МЕҲМОНИ НОХОНДА”. АЗ ИНТИЗОРӢ ТО ПУШАЙМОНӢ

Чанде пеш дар баъзе аз сомонаҳои интернетӣ ва марказҳои фитафурӯшӣ таблиғи филми нави тоҷикӣ бо номи “Меҳмони нохонда” – ро мушоҳида намуда, бениҳоят рӯҳбаланд гаштам, ки шумораи филмҳои тоҷикӣ зиёд гашта истодаанд ва ниҳоят соҳаи кинои тоҷик низ рӯ ба пешравӣ мениҳад. Аз наздиктарин дукони фитафурӯшии назди манзили истиқоматиам филмро харида, тамошо кардам.

Вале ғайриинтизори ман филм мазҳакаи кӯчагиеро мемонаду бас. Дар он шӯхиҳои бемаъниву ғайриахлоқӣ, ба ҳадди ифрот расондани истифодаи бемавриди лаҳҷа, тарзи либоспӯшӣ ва як қатор камбудиҳои дигар ба назар мерасанд. Ҳатто нафаре, ки аз филмофариву киносозӣ огаҳ нест, ин камбудиҳоро баръало ҳис мекунад.
Тавре эҷодкори ҷавон Хуршед Ховарӣ мегӯяд: “Ҳамчун як ҷузъи ҷомеаи солим аз тамошои чунин филм бисёр ғамгин шудам. Бояд гуфт, ки тамошои чунин филмҳо завқи бинандаро мекоҳонанд. Пеш аз ҳама, ҳузури ҳунармандони саршиноси тоҷик Марям Исоева, Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон ва Назирмад Мӯсоев, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистонро дар чунин филмҳо, ки дар сатҳи хеле паст офарида шудаанд, қабул надорам. Агар дар ин аср, ки технологияи навин ба таври бесобиқа пешрафт мекунад, ба ин мазмуну сифат филм офарем, ба бузургмардони кинои тоҷик чун Борис Кимёгаров, Ҳошим Гадо, Носир Ҳасанов, Қурбон Собиров ва дигар ҳунармандони асил, балки ба фарҳанги асили худ хиёнат кардаем”.
Вақте хостем фаҳмем  кӣ ва ё чӣ ҳунармандони саршиноси тоҷикро маҷбур сохтааст, то дар чунин филме, ки дар сатҳу сифати хеле пасти фарҳангӣ офарида шудааст, нақш бозанд, тамос гирифтем бо Назирмад Мӯсоев. Ҳангоми суҳбат ӯ хеле ба фикр фурӯ рафта гуфт: “Меҳмони нохонда” ин чӣ гуна филм аст ва муаллифаш кист? Ман ҳатто ин филмро тамошо накардаам...”.
Дар ҳақиқат аҷиб! Ва, ҳангоме ки ӯро аз нақши офаридааш дар филм хотиррасон намудем, гуфт: «Бале, ман дар ҳақиқат ин филмро надидаам ва ҳатто сенарияи онро нахондаам. Танҳо ба ман занг зада, хоҳиш намуданд, ки ҳамагӣ як рӯз сабт аст ва бояд дар ин филм нақш офаред. Вақте фаҳмидам, ки нақши падари қаҳрамони филмро бояд бозам, розигии худро дода сабт намудем. Дигар гуфтанд, ки баъди сабти кино онро ба шумо ҳатман мерасонем. Дар ҳақиқат иқрор мешавам, ки хатои мо - ҳунармандон аст, ки аз сенария ва муҳтавои филм огаҳ нагардида, дар он нақш мебозем».
Табиати инсонӣ чунин аст, ки ҳамеша мехоҳад аз пайи қаҳрамонҳо биравад. Бинанда дар симои қаҳрамон бояд худро бинад, ҳамроҳи қаҳрамони филм хандад, гиря кунад ва дар ҳама ҳолат бо ӯ бошад. Вақте дар филмҳои худӣ дар мисоли “Меҳмони нохонда”, инро намебинад, завқаш мекоҳад ва рӯ меорад ба филмҳои ғайр.
Муаллифи филми мазкур Дӯстмурод Шарифов дар суҳбат гуфт: “Сенарияи мо аз қайди масъулони соҳаи фарҳанг ва КВДКВ «Тоҷиккино» гузаштааст. Онро ҳам масъулон ва ҳам тамошобинон ба хубӣ пазируфтанд”. Вале, ҳангоме ки бо Хайриддини Зайниддин, муовини сардори КВДКВ «Тоҷиккино» тамос гирифтем, чунин иброз дошт: “Ин филм аз ҷониби муаллифаш ба мо ва Шӯрои бадеии студияи “Тоҷиккино” пешниҳод гардида буд. Мо рад кардем ва тавсия додем, ки филм куллан тағйир дода шавад. Филми мазкур ҳатто сенария надошт. Аммо, мутаассифона, рӯзе хабар ёфтем, ки филм бо кадом роҳе дар марказҳои фитафурӯшӣ паҳн гаштааст. Дар шабакаҳои интернетӣ низ пур шуда буд. Гарчанде масъулони соҳаи фарҳанг ва мақомоти дахлдор чунин амалҳоро дар соҳаи кино нодида мегиранд, хоҳиши онро дорем, ки ҳадди ақал ба мо ҳуқуқҳое дода шаванд, ки нисбати чунин филмофарону паҳнкунандагони онҳо чораандешӣ карда тавонем”.
Сафар Ҳақдодов, раиси синамогарони Тоҷикистон, гуфт: “Ин филм ба мо пешниҳод нашудааст ва ин гуна муаллифон хуб медонанд, ки мо филмҳои кӯчагии онҳоро ҳеҷ вақт иҷозат намедиҳем, ки сабт шуда, пешкаши тамошобинон гардад. Ҳатто филмро тамошо накардаам”.
Мусаллам аст, ки филмномаҳо инъикосгари фарҳанги мардуманд. Чуноне ки Абдурофеъ Рабизода, адиби филмноманавис, мегӯяд: “Дар ҷаҳони пуртазоди имрӯз, агар хоҳем фарҳанги худро дар арсаи ҷаҳон муаррифӣ кунем, пеш аз ҳама, бояд филмҳое офарем, ки завқи ҳам бинандаи дохилӣ ва ҳам хориҷиро бедор созад. Гарчанде дар миёни ҷомеа ҳама гуна афродро вохӯрдан мумкин аст, набояд қаҳрамонони филмномаҳои мо шахсони номуваффақу аз марзи ахлоқ берун бошанд. Зеро имрӯз яке аз шинохту комёбиҳои беназири мамолики Ғарбу Шарқ дар арсаи байналмилалӣ аз рӯйи киност”.
Дар ҳақиқат имрӯз кино яке аз воситаҳои асосиву муҳими тарғиби фарҳанги миллӣ ба ҳисоб меравад. Вале, филми “Меҳмони нохонда” ин фарҳанги тоҷиконро баръакси ҳолаш муаррифӣ мекунад, ки ҷойи таассуфу нигаронист.
Чаро аз пахши чунин "филм" - ҳо пешгирӣ накунем?
Қурбон АҲМАДЗОД, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 12.12.2017    №: 252    Мутолиа карданд: 592

21.08.2019


Путин 4 сентябр бо Сарвазири Ҳиндустон музокирот мегузаронад

Амири Қатар даъвати Путинро ба ФИБП пазируфт

Даҳ ҳазор нафар бинобар сӯхтор дар пойтахти Бангладеш бе сарпаноҳ монд

Токио имкони ба мадор баровардани радифҳои ҳарбиро баррасӣ дорад

Ҷаҳон дар як сатр

ШИНОВАРӢ. Варзишгарони тоҷик ба Чемпионати ҷаҳон рафтанд

19.08.2019


Баррасии асосноккунии техникиву иқтисодии роҳи Қалъаи Хумб – Ванҷ

Баргузории ҳамоиши "Ҷавонони эҷодкор – парчамбардорони миллат ва пайравони Пешвои миллат"

15.08.2019


Муносибатҳои Ҳиндустон ва ҶМЧ бояд суботи ҷаҳонро таъмин созанд

Дар Япония бар асари гармии ҳаво наздики 13 ҳазор кас бистарӣ шуд

Мулоқоти сарони Россия, Эрон ва Туркия моҳи сентябр доир мешавад

Ҷаҳон дар як сатр

05.08.2019


Ҷаҳон дар як сатр

01.08.2019


Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Кан Ҷе - квон

Масоили муҳоҷират матраҳ гардид

Фестивали яхмос ва обҳои ташнагишикан дар Душанбе

АКАДЕМИЯИ ИЛМҲО. Аз таъсиси маркази тарҷума то ҷашни Саразм

64 дарсади зарари молиявӣ барқарор шуд

ШАҲРИ ТУРСУНЗОДА. Корҳои ободонӣ вусъат мегиранд

ҲИСОР. Саноатикунонӣ дар мадди аввал

ФАЙЗОБОД. Афзоиши истеҳсоли маҳсулоти кишоварзӣ

НОҲИЯИ РӮДАКӢ. Саноат рӯ ба беҳбудӣ дорад

ДДТТ. Нуфузи байналмилалӣ меафзояд

Ҷаҳон дар як сатр

30.07.2019


Фестивали тобистонаи Душанбе доир мешавад

Мулоқоти Шодихон Ҷамшед бо Хуанг Деҳаи

Соҳибкорони ватанию хориҷӣ дар Бадахшон ҷамъ меоянд

БЕҲСОЗИИ ТАЪМИНОТ БО ОБ. Барои он зиёда аз 27 миллион ҷудо гардид

ШАҲРИНАВ. 160 иншооти ҷашнӣ ба истифода дода шуд

Трамп то интихоботи соли 2020 артишашро аз Афғонистон бароварданист

Душанбе 80 шаҳрванди Афғонистонро, ки дар Тоҷикистон ҳукм гирифтааст, ба Кобул истирдод намуд

Ҷаҳон дар як сатр

29.07.2019


ҲИФЗИ ИҶТИМОӢ. Як нишасти муҳим

ДУШАНБЕ. Рушди саноат дар мадди аввал


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед