logo

фарҳанг

ЁДГОРИҲОИ БОСТОНӢ. ЯК САЙРИ ТАЪРИХӢ

Тоҷикон миллати куҳанбунёду тамаддунофаранд ва бо таъриху фарҳанги ғании худ дар ҷаҳон мақому мартабаи хос доранд. Дар қаламрави имрӯзаи Тоҷикистон ёдгориҳои таърихиву фарҳангӣ ва меъмории зиёд мавҷуд аст, ки онҳо ба “Феҳристи ёдгориҳои моддии Ҷумҳурии Тоҷикистон” ворид шудаанд. Аз ин шумора, 13-тоаш ба рӯйхати силсилаҷоизаи Шоҳроҳи бузурги Абрешим шомил мебошад.
Барномаи силсилаҷоизаи Шоҳ-роҳи бузурги Абрешим соли 2002 аз ҷониби ташкилоти махсуси СММ оид ба масъалаҳои маориф, илм ва фарҳанг – ЮНЕСКО қабул гардидааст. Ба гуфтаи Шералӣ Хоҷаев, сардори шуъбаи ҳифз ва истифодаи мероси таърихию фарҳангии Вазорати фарҳанг, мақсад аз роҳандозии ин ҷоиза, пеш аз ҳама, ҳифз, нигоҳдошт ва ба ҷомеаи ҷаҳонӣ пешниҳод намудани ёдгориҳои табиӣ, таърихию фарҳангӣ ва меъмории кишварҳои ҳавзаи Шоҳроҳи бузурги Абрешим мебошад. Ҳамчунин, ин раванд барои рушди туризми таърихию фарҳангӣ заминаи мусоидро фароҳам оварда, боиси ҷалби бештари сайёҳон ба кишвар мегардад. Бояд тазаккур дод, ки Шоҳроҳи бузурги Абрешим пайвандгари таъриху фарҳанг, тамаддун, сиёсат ва урфу одати халқиятҳои гуногун мебошад. Ин роҳи бузург дар асрҳои IV – III  пеш аз милод пайдо шуда, Шарқро бо Ғарб пайванд карда, ягона роҳи корвонгузар ба ҳисоб мерафт. Дар қаламрави Ҷумҳурии Тоҷикистон 2 шохаи шоҳроҳ аз ҷануб ва шимол бо 5 гузаргоҳ: гузаргоҳҳои Марказӣ, Амударё, Вахон, Панҷакент - Самарқанд-Пойканд ва Фарғона – Сирдарё мегузаштанд, ки яке аз омилҳои рушди шаҳрҳову маҳалҳои тоҷикон ба шумор мераванд.
Дар марҳилаи якум, моҳи ноябри соли 2009 дар шаҳри Сияни Ҷумҳурии Мардумии Чин 8 ёдгории таърихию фарҳангиро шомил карданд, ки инҳо шаҳраки эленистии Тахти Сангин, ёдгории меъмории Хоҷа Машҳад, Дайри буддои Аҷинатеппа, шаҳри асримиёнагии Ҳулбук ва ёдгориҳои таърихию фарҳангӣ ва меъмории ҳудудҳои он мебошанд. Дар марҳилаи дуюм бо пешниҳоди мутахассисони Вазорати  фарҳанги кишвар соли 2015 дар шаҳри Алма-Ато 5 ёдгории дигари таърихию фарҳангӣ ва меъмориро ба силсилаҷоизаи Шоҳроҳи бузурги Абрешим номнавис карданд. Ин объектҳо ба гузаргоҳи Фарғона - Сирдарё тааллуқ дошта, ёдгориҳои меъмории Шайх Муслиҳиддин, Қалъаи Хуҷанд, тасвирҳои рӯйисангӣ ва ёдгориҳои бостонии атрофи шаҳри Хуҷанд ва ноҳияи Ашт, маҷмааи меъмории Мир Раҷабдодхо ва Мадрасаи Оим дар шаҳри Конибодом мебошанд. Ин раванд аз он шаҳодат медиҳад, ки ҷомеаи ҷаҳонӣ ба таъриху фарҳанги миллати мо таваҷҷуҳи хосса зоҳир менамояд.
Дар баробари ин, мутахассисон кӯшиш ба харҷ медиҳанд, ки ёдгориҳои боқимондаи кишварро ба рӯйхати барнома номнавис намоянд. Чуноне ки Шералӣ Хоҷаев иброз намуд, айни ҳол барномаи давлатии «Ҳифзи мероси таърихиву фарҳангӣ барои солҳои 2012 - 2020» татбиқ гардида истодааст, ки мақсади асосии он ба низом даровардани ҳифзу нигоҳдошт, таъмиру барқарорсозӣ, тарғиб намудани ёдгориҳои моддии кишвар, истифодаи дурусти мероси ғайриманқули таърихиву фарҳангӣ баҳри баланд бардоштани рӯҳияи ватандӯстӣ, худогоҳию хештаншиносии мардум ва дастраси ҷаҳони муосир гардондани офаридаҳои таърихӣ ба шумор меравад. Пешниҳоди ёдгориҳои нодири моддии кишвар ба Созмони мероси фарҳанги ҷаҳонӣ - ЮНЕСКО баҳри муаррифии бештар ва беҳтари таъриху фарҳанги миллати тоҷик мусоидат хоҳад кард.
Комрон САФАР, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 21.12.2017    №: 257    Мутолиа карданд: 259

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед