logo

фарҳанг

ЁДГОРИҲОИ БОСТОНӢ. ЯК САЙРИ ТАЪРИХӢ

Тоҷикон миллати куҳанбунёду тамаддунофаранд ва бо таъриху фарҳанги ғании худ дар ҷаҳон мақому мартабаи хос доранд. Дар қаламрави имрӯзаи Тоҷикистон ёдгориҳои таърихиву фарҳангӣ ва меъмории зиёд мавҷуд аст, ки онҳо ба “Феҳристи ёдгориҳои моддии Ҷумҳурии Тоҷикистон” ворид шудаанд. Аз ин шумора, 13-тоаш ба рӯйхати силсилаҷоизаи Шоҳроҳи бузурги Абрешим шомил мебошад.
Барномаи силсилаҷоизаи Шоҳ-роҳи бузурги Абрешим соли 2002 аз ҷониби ташкилоти махсуси СММ оид ба масъалаҳои маориф, илм ва фарҳанг – ЮНЕСКО қабул гардидааст. Ба гуфтаи Шералӣ Хоҷаев, сардори шуъбаи ҳифз ва истифодаи мероси таърихию фарҳангии Вазорати фарҳанг, мақсад аз роҳандозии ин ҷоиза, пеш аз ҳама, ҳифз, нигоҳдошт ва ба ҷомеаи ҷаҳонӣ пешниҳод намудани ёдгориҳои табиӣ, таърихию фарҳангӣ ва меъмории кишварҳои ҳавзаи Шоҳроҳи бузурги Абрешим мебошад. Ҳамчунин, ин раванд барои рушди туризми таърихию фарҳангӣ заминаи мусоидро фароҳам оварда, боиси ҷалби бештари сайёҳон ба кишвар мегардад. Бояд тазаккур дод, ки Шоҳроҳи бузурги Абрешим пайвандгари таъриху фарҳанг, тамаддун, сиёсат ва урфу одати халқиятҳои гуногун мебошад. Ин роҳи бузург дар асрҳои IV – III  пеш аз милод пайдо шуда, Шарқро бо Ғарб пайванд карда, ягона роҳи корвонгузар ба ҳисоб мерафт. Дар қаламрави Ҷумҳурии Тоҷикистон 2 шохаи шоҳроҳ аз ҷануб ва шимол бо 5 гузаргоҳ: гузаргоҳҳои Марказӣ, Амударё, Вахон, Панҷакент - Самарқанд-Пойканд ва Фарғона – Сирдарё мегузаштанд, ки яке аз омилҳои рушди шаҳрҳову маҳалҳои тоҷикон ба шумор мераванд.
Дар марҳилаи якум, моҳи ноябри соли 2009 дар шаҳри Сияни Ҷумҳурии Мардумии Чин 8 ёдгории таърихию фарҳангиро шомил карданд, ки инҳо шаҳраки эленистии Тахти Сангин, ёдгории меъмории Хоҷа Машҳад, Дайри буддои Аҷинатеппа, шаҳри асримиёнагии Ҳулбук ва ёдгориҳои таърихию фарҳангӣ ва меъмории ҳудудҳои он мебошанд. Дар марҳилаи дуюм бо пешниҳоди мутахассисони Вазорати  фарҳанги кишвар соли 2015 дар шаҳри Алма-Ато 5 ёдгории дигари таърихию фарҳангӣ ва меъмориро ба силсилаҷоизаи Шоҳроҳи бузурги Абрешим номнавис карданд. Ин объектҳо ба гузаргоҳи Фарғона - Сирдарё тааллуқ дошта, ёдгориҳои меъмории Шайх Муслиҳиддин, Қалъаи Хуҷанд, тасвирҳои рӯйисангӣ ва ёдгориҳои бостонии атрофи шаҳри Хуҷанд ва ноҳияи Ашт, маҷмааи меъмории Мир Раҷабдодхо ва Мадрасаи Оим дар шаҳри Конибодом мебошанд. Ин раванд аз он шаҳодат медиҳад, ки ҷомеаи ҷаҳонӣ ба таъриху фарҳанги миллати мо таваҷҷуҳи хосса зоҳир менамояд.
Дар баробари ин, мутахассисон кӯшиш ба харҷ медиҳанд, ки ёдгориҳои боқимондаи кишварро ба рӯйхати барнома номнавис намоянд. Чуноне ки Шералӣ Хоҷаев иброз намуд, айни ҳол барномаи давлатии «Ҳифзи мероси таърихиву фарҳангӣ барои солҳои 2012 - 2020» татбиқ гардида истодааст, ки мақсади асосии он ба низом даровардани ҳифзу нигоҳдошт, таъмиру барқарорсозӣ, тарғиб намудани ёдгориҳои моддии кишвар, истифодаи дурусти мероси ғайриманқули таърихиву фарҳангӣ баҳри баланд бардоштани рӯҳияи ватандӯстӣ, худогоҳию хештаншиносии мардум ва дастраси ҷаҳони муосир гардондани офаридаҳои таърихӣ ба шумор меравад. Пешниҳоди ёдгориҳои нодири моддии кишвар ба Созмони мероси фарҳанги ҷаҳонӣ - ЮНЕСКО баҳри муаррифии бештар ва беҳтари таъриху фарҳанги миллати тоҷик мусоидат хоҳад кард.
Комрон САФАР, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 21.12.2017    №: 257    Мутолиа карданд: 383

19.07.2019


ПАЛАТАИ ҲИСОБ. 88,З миллион сомонӣ зарари молиявӣ ошкор гашт

УМЕД БОБОЗОДА: "Аксари муроҷиатҳо оид ба адолати судиянд"

Кӯдакони аз Ироқ овардашуда ба зиндагии муқаррарӣ бармегарданд

"EXPO 2019 BEIJING". Гӯшаи Тоҷикистонро беш аз як миллион нафар тамошо кард

НИГАРОНӢ. Ҷудошавии 6065 оила дар ним сол

18.07.2019


ХАДАМОТИ ЗИДДИИНҲИСОРӢ. Болоравии нархи барқ ба қарзи он марбут аст

Азим Иброҳим Ким Тэ Сонгро ба ҳузур пазируфт

Ба ташкили корхонаҳои муштарак ҳавасмандӣ зоҳир гардид

Ҳамоиши «Ваҳдат – омили ягонагӣ ва суботи ҷомеа» доир шуд

Ҳамкорӣ бо Қатар густариш меёбад

Саридораи геология. 2810 харитаи геологӣ рақамӣ шуд

121 шахси масъул ба ҷавобгарии маъмурӣ кашида шуд

Роҳи нави сесатҳаи Душанбе ба истифода дода мешавад

Президенти Қазоқистон Шӯрои миллии эътимоди ҷомеаро созмон дод

Дар Ӯзбекистон аввалин IT-технопарк бунёд мегардад

Ҷаҳон дар як сатр

17.07.2019


Музокироти ҳайатҳои расмии Тоҷикистон ва Корея

КУМИТАИ МУҲИТИ ЗИСТ. Нигаронӣ аз набудани партовгоҳҳо дар деҳот

ПРОКУРАТУРАИ ГЕНЕРАЛӢ. 5774 гектар қитъаи замин ба ҳолати аввала баргардонда шуд

ИЗЗАТУЛЛО САТТОРӢ: "Истеҳсоли гӯшти мурғ 9 маротиба зиёд мегардад"

ВАЗОРАТИ АДЛИЯ. Хулосаи ҳуқуқӣ ба 1936 лоиҳаи санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ

ТАЭКВОН – ДО. Муниса медали тилло ба даст овард

Суръати рушди ММД Тоҷикистон миёни кишварҳои ИДМ баландтарин шуд

Тоҷикистон ба сохтмони лӯлаи гази «Осиёи Марказӣ — Чин» шурӯъ мекунад

Дар ҷанубу ғарби Чин аз хушксолӣ 7,4 миллион нафар зарар дид

Ҷаҳон дар як сатр

Нашрияи расмии Ҷумҳурии Тоҷикистон – рӯзномаи «Ҷумҳурият» якҷо бо мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилояти Хатлон бахшида ба Ҷашни 30 - солагии Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон таҳти унвони «ТОҶИКИСТОН – ХОНАИ УМЕДИ МО» озмун эълон менамояд.

16.07.2019


ХАДАМОТИ АЛОҚА. Корти ID симкорти муштариро ба расмият медарорад

ЭНЕРГЕТИКА. 2,5 миллиард сомонӣ қарзи дебитории "Барқи тоҷик" муаммои ҳалталаб боқӣ мемонад

15.07.2019


Сарвазири Корея ба Тоҷикистон меояд

Баррасии масъалаҳои ҳамгироии САҲА, СҲШ ва ИА дар минтақаи Осиёи Марказӣ

Нахустин шумораи маҷаллаи «Осиё ва Аврупо» аз чоп баромад

ДТТ. Изҳори нигаронӣ аз вазъи бо кор таъмин шудани хатмкардаҳо

ТИБ. 288 номгӯи доруи ғайристандартӣ ошкор шуд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед