logo

иқтисод

МУРҒОБ. АГАР АЗ КОҲИШИ МАЙДОНИ ТЕРЕСКЕН ПЕШГИРӢ НАШАВАД...

- Одатан 3 - 4 нафарӣ мерафтем, аммо дар як сафар ҳамин тавр шуд, ки ҳамроҳи ман танҳо ронанда буд. Дар бозгашт мошинамон вайрон шуд. Сардии ҳаво шояд аз 50 дараҷа гузашта буд. Галаи гургон мошинро иҳота карданд ва ба мо, ки дар кабина паноҳ бурда будем, дарафтоданд. Бар асари ҳамлаашон як оинаи мошин шикаст. Аз як тараф ҳамлаи гургон, ки аз мошин дур намешуданд ва аз сӯйи дигар сармои 50 дараҷаӣ вазъамонро хеле бад карда буд. Нисфи шаб кормандони идораамон ҳамроҳи 4 нафар корманди милитсия ба ҷустуҷӯи мо омаданд ва бо дидани онҳо қадре ҷон гирифтем. Агар як соати дигар дертар меомаданд, аз сармои шадид ҷон ба саломат бурданамон дар гумон буд.

Ин ҳарфҳоро Амриддин Қуботбеков, мудири шуъбаи ҳифзи муҳити зисти ноҳияи Мурғоб дар хаймаи чӯпоние канори шоҳроҳи Душанбе – Хоруғ – Кулма дар суҳбат бо мо қисса кард. Дар берун ҳаво хеле сард шуда бошад ҳам, хаймаро тафси алови бухорӣ, ки бо ангишт буд, гарм нигоҳ медошт. Дар гирди бухорӣ суҳбатамон бо Амриддин Қуботбеков ва Парӣ Ғуломайдарова, сармутахассиси Раёсати ҳифзи муҳити зисти ВМКБ, гарм шуд. Вақте аз Амриддин доир ба ноҳияи Мурғоб ва пайвастани қисматаш ба ин ноҳияи дурдасту баландкӯҳ ва иқлими сарду шароити душвори табиӣ суол кардем, чунин гуфт:
- Мурғоб дорои ганҷҳои бебаҳо, табиати афсонавӣ ва пурасрор аст. Оби кӯл ва рӯдҳои азими кишварҳои Осиёи Марказӣ аз лозурҳои Мурғоб сарчашма мегиранд. Бовар меравад, ки дар ояндаи наздик ин мантақаи зебову афсонавии кишварамон бо бунёди инфрасохтори зарурӣ дар рушди соҳаи сайёҳӣ нақши муассир гузошт, ба яке аз ободтарин мавзеъҳои Тоҷикистон табдил меёбад. Дар ин ҷо нодиртарин ҳайвоноту парандаҳо, аз қабили гӯсфанди кӯҳӣ - Архар ё Марко Поло мечарад. Бузи кӯҳии сибирӣ ё худ нахчир, бабри барфӣ, хирси малла, силавсин, мурғи ҳилоли тибетӣ, ғози ҳиндӣ, мурғи ҳумо, бургут, шоҳин, соҷдаи тибетӣ, дар кӯлҳо: гулмоҳӣ, ширмоҳӣ, асман мавҷуд мебошанд.
Ҳамчунин, дар ин ҷо кӯлҳои зебо, ки сайёҳон онҳоро «чашмони нилгуни Помир» ҳам меноманд - Суманкӯл, Булункӯл, Тузкӯл, Қундузкӯл, Сасикӯл, Зоркӯл, Рангкӯл, Қаракӯл, Чаманкӯл, Учкӯл мавҷуданд. Ноҳия дар масоҳати 38,4 ҳазор километри мураббаъ тӯл кашида, танҳо ҳудуди Боғи миллӣ майдони 2 миллиону 478 гектарро ташкил медиҳад. Ин сарвати бебаҳост ва онро бояд ҳифз кард ва содиқона ба насли оянда супурд.
Давоми суҳбат Амриддин аз нобудшавии буттаи терескен, ки дар ҳудуди ноҳияи Мурғоб ягона рустание, ки ҳам ғизои чорпоёни хонагӣ ва ҳам алафхӯрони ёбоӣ ҳасту сокинон чун маводи сӯхт низ истифода мебаранд, бо ҳасрат сухан мекунад. Ба гуфтаи ӯ, терескен аллакай аз маркази ноҳия дар ҳудуди то 100 км ба чашм намерасад. Нобудшавии терескен дар доманакӯҳҳою талу теппаҳо фалокати зиёдеро ба бор меорад. Аввалан, дар ин мавзеъ минбаъд имконияти парвариши чорпоёни хонагӣ, бавижа қутос, бузу гӯсфандон намемонад. Баъдан гӯсфандони кӯҳии Марко Поло, бузҳои кӯҳӣ, бузҳои сибирӣ ҳудуди Мурғобро тарк менамоянд. Чун онҳо рафтанд, бабри барфӣ, хирси малла, силавсин ва дигар ҳайвонот дар ин мавзеъ зистан наметавонанд. Дар ҷойҳое, ки терескен нобуд шудааст, аллакай селравӣ мушоҳида мешавад, шамол қабати болои хокро ба ҳар тараф пароканда менамояд. Ба хотири пешгирӣ аз оқибатҳои тахрибшавии табиат бо амри Пешвои миллат ҳар сол ба маблағи 150 ҳазор сомонӣ ангиштсанг ворид ва ба табақаи ниёзманди ноҳия бо нархи арзон фурӯхта мешавад. Бо вуҷуди ин, нафароне ҳастанд, ки ба нобудсозии терескен даст мезананд.
Албатта, чораҳои пешгирӣ аз камшавии майдони терескен аз ҷониби масъулон роҳандозӣ мешавад. Вале дастёбӣ ба натиҷаи дилхоҳ тадбирҳои муассиртарро тақозо менамоянд.
Раҳмони ГУЛЗОР,
 “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 26.12.2017    №: 260    Мутолиа карданд: 640
29.05.2020


ТОҶИКИСТОН. АЗ COVID - 19 БОЗ 423 НАФАРИ ДИГАР ШИФО ЁФТ

28.05.2020


ТОҶИКИСТОН. БОЗ 385 НАФАР АЗ КОРОНАВИРУС ШИФО ЁФТ

ВМКБ. ҲАМОВОЗӢ БА ИҚДОМИ НЕКИ ПЕШВОИ МУАЗЗАМИ МИЛЛАТ

ХИЗМАТИ ҲАРБӢ. НАҚШАИ ДАЪВАТ ПЕШ АЗ МУҲЛАТ ИҶРО ШУД

ВАРЗОБ. ҶОЙҲОИ КОРӢ БЕШТАР МЕГАРДАНД

БУНДЕСЛИГА. РАҚОБАТИ "БАВАРИЯ" БО "БОРУССИЯ" БАРОИ ПОЙГАИ ҚАҲРАМОНӢ

ШАҲРВАНДОНИ ТОҶИКИСТОН БО ПАРВОЗИ МАХСУС АЗ ДЕҲЛӢ ВА ДУБАЙ БА ВАТАН БАРМЕГАРДАНД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

27.05.2020


436 НАФАРИ ДИГАР АЗ БЕМОРИИ COVID – 19 ШИФО ЁФТ

ҶАЛАСАИ ШӮРОИ ВАЗИРОНИ КОРҲОИ ХОРИҶИИ СААД

ТАҚВИЯТИ ҲАМКОРИҲОИ ТОҶИКИСТОНУ ӮЗБЕКИСТОН ДАР МУБОРИЗА АЛАЙҲИ COVID – 19

ДАР РӮИ ҒИЗО ЗАРРАҲОИ COVID-19 НЕСТ!

НОҲИЯИ САНГВОР. МУБОРИЗА АЛАЙҲИ COVID-19 БО УСУЛИ “ХОНА БА ХОНА”

ТАШВИҚОТИ ҲИЗБИ ПЕШОҲАНГ ДАР ПАРТАВИ ҲИДОЯТИ ПЕШВОИ МИЛЛАТ

ЛИГАИ ЧЕМПИОНҲО. МУАЛЛИФИ БЕҲТАРИН ГОЛ БЕҲТАРИН МУРАББӢ ШИНОХТА ШУД

ГАРМО МЕТАВОНАД СИРОЯТИ COVID-19-РО ДАР ӮЗБЕКИСТОН КОҲИШ ДИҲАД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

26.05.2020


ТОҶИКИСТОН. АЗ БЕМОРИИ COVID – 19 1395 НАФАР ШИФО ЁФТ

НОҲИЯИ ЛАХШ. МУБОРИЗА АЛАЙҲИ COVID-19 ТАҲКИМ МЕЁБАД

КУМАКИ ЧИН БАРОИ ПЕШГИРӢ АЗ ПАҲНШАВИИ COVID – 19

БЕЭҲТИЁТИИ МУХЛИСОН - МӮҶИБИ ГИРИФТОРӢ БА КОРОНАВИРУС

ОЛИМОНИ РУС ВАКСИНАИ ЗИДДИ КОРОНАВИРУСРО МУВАФФАҚОНА ОЗМУДАНД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

22.05.2020


ЁРИИ БАШАРДӮСТОНАИ ТОҶИКИСТОН БА ӮЗБЕКИСТОН

КУМАКИ ПРЕЗИДЕНТ БА ВИЛОЯТИ СУҒД

1008 НАФАР АЗ БЕМОРИИ COVID – 19 ШИФО ЁФТ

ВМКБ. ЁРИИ САРВАРИ ДАВЛАТ ФАЪОЛИЯТИ МУАССИСАҲОИ ТАБОБАТИРО БОЗ ҲАМ БЕҲТАР НАМУД

21.05.2020


ОЛИМИ ТОҶИК БОБОҶОН НАЗАРОВ ДАР БРИТАНИЯ ДОРУИ COVID-19 МЕСОЗАД

МИШУСТИН: «АФЗОИШИ ПАҲНШАВИИ КОРОНАВИРУС ДАР РОССИЯ БОЗДОШТА ШУД»

ЧИН БА КИШВАРҲОИ АЗ КОРОНАВИРУС ЗАРАРДИДА $2 МИЛЛИАРД МЕДИҲАД

МЕРКЕЛ: «ЯГОН ДАВЛАТ БА ТАНҲОӢ ИН ЭПИДЕМИЯРО УҲДА КАРДА НАМЕТАВОНАД»

МУЗОКИРОТИ БРИТАНИЯ ВА ФРАНСИЯ ОИД БА ЛАҒВИ КАРАНТИНИ МУСОФИРОНИ ВОРИДШУДА

ТАЙСОН ВА ҲОЛИФИЛД БА РИНГ БАРМЕГАРДАНД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

19.05.2020


407 НАФАРИ ДИГАР АЗ КОРОНАВИРУС ШИФО ЁФТ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед