logo

иқтисод

ГЕОЛОГИЯ. ОМӮЗИШ ДАР СЕ МАЙДОНИ ОЯНДАДОР ИДОМА ДОРАД

Се сол қабл дар маҷлиси Ҳукумати ҷумҳурӣ «Барномаи давлатии омӯзиш ва арзёбии захираҳои филизҳои нодир барои солҳои 2016 – 2026» тасдиқ шуда, оид ба амалисозии он қарори дахлдор қабул гардида буд. Бо гузашти ду сол  имрӯз барои татбиқи ин барнома чӣ тадбирҳо андешида шудаанд?
Дар ин бора Раҳмонбек Бахтдавлатов, муовини аввали сардори Саридораи геологияи назди Ҳукумати ҷумҳурӣ, чунин иброз намуд:
- Бояд  гуфт,  ки  рушди  илму  техника  ба  истифодаи филизҳои  нодир  сахт алоқаманд   аст.   Ҳамаи  маводи   конструктсионии фавқулмагнитӣ, фавқулсабук, фавқулсахт, фавқулгармитобовар ва баландустувор дар асос ё бо истифодаи филизҳои нодир офарида мешаванд.
Айни замон захираҳои ашёи хомро дар қаъри замин дар муқоиса бо сатҳи истифодаи ҳозиразамони онҳо барои аксарияти филизҳои нодир беканор ҳисобидан мумкин аст. Хелҳои нави конҳои филизҳои нодир ва объектҳои нав нисбатан ба наздикӣ кашф гардиданд ва ба геологҳо лозим меояд, ки бо мақсади зиёд намудани ин кашфиётҳо, аз ҷумла дар ҳудуди Тоҷикистон, иловатан қонунияти ташаккул ва ҷойгиршавии онҳоро омӯзанд.
Дар Тоҷикистон ба истеҳсоли маҳсулоти филизҳои нодир ҷамъиятҳои саҳомии кушодаи «Комбинати фулузоти нодири Ленинобод», «Тамохуш - корхонаи гидрометаллургии Исфара» ва Корхонаи воҳиди давлатии «Востокредмет» машғул буд, айни замон бо иқтидори 10 - 15 дарсади имконот фаъолият доранд.
Омӯзиши мақсадноки геологии филизҳои нодир дар Тоҷикистон солҳои 40 – уми асри гузашта бо коркарди яквақтаи танаҳои ҷудогонаи пегматитҳо дар ҳудуди қаторкӯҳи Туркистон оғоз гардида, баъдан солҳои 1960 - 1970 омӯзиши ҷинсҳои ишқорӣ идома ёфт.
Мавзеъҳои маъдании филизҳои нодир Гапиров, Александров, Зорбурулук, Ходанго, Ванҷрӯд, Ясногор, Родник, Тутек, Самжон ва Чиндон ҳисобида мешавад.
Маъданҳои тантал ва ниобий фақат дар ду минтақаи иқтисодии геологӣ: Марказӣ ва Ҷанубу Шарқӣ (Помир) маълуманд. Ҳудуди минтақаи аввал, ба ғайр аз қисми шарқиаш, пурра бо аксбардории калонмиқёс фаро гирифта, дар минтақаи дуюм бошад, аксбардории геологии миқёси 1:50000 танҳо дар ҳудуди 15 дарсади ҳудуди он гузаронда шудааст.
Сарҳади шимолии минтақаи иқтисодии геологии Марказӣ аз қаторкӯҳи Туркистон гузашта, сарҳади ҷанубиаш бо дарёҳои Қизилсу, Сурхобу Элок ба қисми ҷанубии доманаи қаторкӯҳи Ҳисор мегузарад. Дар ҳудуди он қаторкӯҳҳои Зарафшон ва Қаротегин низ ҷойгиранд. Аз минтақаи иқтисодии геологии Ҷанубу Шарқӣ қисми ғарбӣ ва шарқии он барои филизҳои нодир нисбатан ояндадор ба ҳисоб мераванд. Сарҳади шимолии минтақа шартан бо водии дарёи Бартанг гузаронда шуда, сарҳади ҷанубӣ бо сарҳади давлатии Тоҷикистону Афғонистон рост меояд.
Корҳои ҷустуҷӯию арзёбии филизҳои нодир марҳила ба марҳила гузаронда шуда, аз Буҷети давлатӣ маблағгузорӣ мешаванд.
Имрӯз сохторҳои Саридораи геологияи назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар се майдони ояндадор оид ба филизҳои нодири Шазуд - Дӯзахдара, Ходанго ва Ёсуман омӯзиши геологиро ба роҳ мондаанд.  Омӯзиши геологии иҷрошуда дар навбати аввал тадқиқоти рӯизаминиро дар бар мегирад. Аз хандақҳои кофташуда ва профилҳои геохимиявӣ маҳакбардорӣ шудааст ва ҳамаи маҳакҳо барои ташхисот ба озмоишгоҳ супурда шудаанд. Баъди дастрас намудани натиҷаҳои ташхисот маҳакҳо таҳлил мегарданд ва оид ба майдонҳо хулоса бароварда, корҳои минбаъда иҷро мешаванд.
У. МУРОД, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 16.01.2018    №: 12-13    Мутолиа карданд: 456

03.05.2019


 ТАВСЕАИ ҲАМКОРИҲОИ СОХТОРҲОИ ГЕОЛОГИИ ТОҶИКИСТОНУ ӮЗБЕ-КИСТОН

 МУЛОҚОТИ ИСМАТУЛЛО НАСРЕДИН БО МЕҲР ХОЛИД

 ФИЛМИ «ТАНГНО» АЗ ҚАЗОН БО ҶОИЗА БАРГАШТ

 ИҶОЗАТНОМА БАРОИ ФАЪОЛИЯТИ ОПЕРАТОРИ НИЗОМИ ПАРДОХТӢ

 ЁВОН. БУНЁДИ 341 ИНШООТ ТО ҶАШНИ ФАРХУНДА

 ВАРЗОБ. ФАРДО АЗ ИМРӮЗ ЗЕБОТАР ХОҲАД ШУД

 ОЛМОН ЗИДДИ ВУРУДИ НИЗОМИЁН БА ВЕНЕСУЭЛА

 ДАР ҲИНДУСТОН АЗ ХАТАРИ ТУНДБОДИ «ФАНИ» БЕШ АЗ 800 ҲАЗОР НАФАР КӮЧОНДА ШУД

 ПАРЛАМЕНТИ ҚИРҒИЗИСТОН КОРКАРДИ КОНҲОИ УРАНРО БОЗДОШТ

 ДАР ТУРКМАНИСТОН НАРХИ ЧИПТАИ ҲАВОПАЙМОҲО ДУ БАРОБАР БОЛО РАФТ

ТУРКИЯ СЕЮМ КИШВАРИ САБЗТАРИНИ ДУНЁ ЭЪТИРОФ ШУД

02.05.2019


 Ҳадияи раиси шаҳр ба ифтихори 74 – умин солгарди Рӯзи Ғалаба

 Мулоқоти Хусрав Нозирӣ бо Муҳаммад ибни Абдураҳмон

 Баррасии фаъолияти ҳуқуқэҷодкунӣ дар кишвар

 ҶОМИ КФО. Пирӯзии «Истиқлол» бар «Дордой»

 Баргузории мизи гирд доир ба дипломатияи мардумӣ дар Тошканд

 Ҷонибҳои тақобули Сурия қисме аз масоили баҳсиро ҳал намуданд

 ЮНИСЕФ: "Беш аз 2 миллион нафар мардуми Ангола аз хушксолӣ дар азоб аст"

Дар Ҷопон давраи нави Рэйва оғоз ёфт

 Ҷаҳон дар як сатр

01.05.2019


Ноболиғони тоҷик ба Ватан баргардонда шуданд

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Ҳамад Солим

Рушди иҷтимоиву иқтисодии минтақаҳои кишвар матраҳ гардид

Се собиқадори тоҷик дар паради Ғалаба дар Москва ва Санкт - Петербург ширкат мекунанд

Дар Венесуэла исён зидди ҳукумат бебарор анҷом ёфт

Дар Либия 345 нафар қурбони бархӯрди мусаллаҳона гашт

Истеҳсоли рекордии чой дар Кения

Дар Париж ба барҷастатарин занҳои олим арҷгузорӣ намуданд

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

23.04.2019


ДЗЮ – ДО. Медали нуқраи Темур Раҳимов аз Чемпионати Осиё

Тиб. Муваффақияти камназири ҷарроҳони рус

Пирӯзии Зеленский дар интихоботи Украина

Фоҷиа дар Шри-Ланка Теъдоди қурбониён ба 300 нафар расид

Лукашенко Россияро ҳомии истиқлолияти Беларус номид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед