logo

иқтисод

ГЕОЛОГИЯ. ОМӮЗИШ ДАР СЕ МАЙДОНИ ОЯНДАДОР ИДОМА ДОРАД

Се сол қабл дар маҷлиси Ҳукумати ҷумҳурӣ «Барномаи давлатии омӯзиш ва арзёбии захираҳои филизҳои нодир барои солҳои 2016 – 2026» тасдиқ шуда, оид ба амалисозии он қарори дахлдор қабул гардида буд. Бо гузашти ду сол  имрӯз барои татбиқи ин барнома чӣ тадбирҳо андешида шудаанд?
Дар ин бора Раҳмонбек Бахтдавлатов, муовини аввали сардори Саридораи геологияи назди Ҳукумати ҷумҳурӣ, чунин иброз намуд:
- Бояд  гуфт,  ки  рушди  илму  техника  ба  истифодаи филизҳои  нодир  сахт алоқаманд   аст.   Ҳамаи  маводи   конструктсионии фавқулмагнитӣ, фавқулсабук, фавқулсахт, фавқулгармитобовар ва баландустувор дар асос ё бо истифодаи филизҳои нодир офарида мешаванд.
Айни замон захираҳои ашёи хомро дар қаъри замин дар муқоиса бо сатҳи истифодаи ҳозиразамони онҳо барои аксарияти филизҳои нодир беканор ҳисобидан мумкин аст. Хелҳои нави конҳои филизҳои нодир ва объектҳои нав нисбатан ба наздикӣ кашф гардиданд ва ба геологҳо лозим меояд, ки бо мақсади зиёд намудани ин кашфиётҳо, аз ҷумла дар ҳудуди Тоҷикистон, иловатан қонунияти ташаккул ва ҷойгиршавии онҳоро омӯзанд.
Дар Тоҷикистон ба истеҳсоли маҳсулоти филизҳои нодир ҷамъиятҳои саҳомии кушодаи «Комбинати фулузоти нодири Ленинобод», «Тамохуш - корхонаи гидрометаллургии Исфара» ва Корхонаи воҳиди давлатии «Востокредмет» машғул буд, айни замон бо иқтидори 10 - 15 дарсади имконот фаъолият доранд.
Омӯзиши мақсадноки геологии филизҳои нодир дар Тоҷикистон солҳои 40 – уми асри гузашта бо коркарди яквақтаи танаҳои ҷудогонаи пегматитҳо дар ҳудуди қаторкӯҳи Туркистон оғоз гардида, баъдан солҳои 1960 - 1970 омӯзиши ҷинсҳои ишқорӣ идома ёфт.
Мавзеъҳои маъдании филизҳои нодир Гапиров, Александров, Зорбурулук, Ходанго, Ванҷрӯд, Ясногор, Родник, Тутек, Самжон ва Чиндон ҳисобида мешавад.
Маъданҳои тантал ва ниобий фақат дар ду минтақаи иқтисодии геологӣ: Марказӣ ва Ҷанубу Шарқӣ (Помир) маълуманд. Ҳудуди минтақаи аввал, ба ғайр аз қисми шарқиаш, пурра бо аксбардории калонмиқёс фаро гирифта, дар минтақаи дуюм бошад, аксбардории геологии миқёси 1:50000 танҳо дар ҳудуди 15 дарсади ҳудуди он гузаронда шудааст.
Сарҳади шимолии минтақаи иқтисодии геологии Марказӣ аз қаторкӯҳи Туркистон гузашта, сарҳади ҷанубиаш бо дарёҳои Қизилсу, Сурхобу Элок ба қисми ҷанубии доманаи қаторкӯҳи Ҳисор мегузарад. Дар ҳудуди он қаторкӯҳҳои Зарафшон ва Қаротегин низ ҷойгиранд. Аз минтақаи иқтисодии геологии Ҷанубу Шарқӣ қисми ғарбӣ ва шарқии он барои филизҳои нодир нисбатан ояндадор ба ҳисоб мераванд. Сарҳади шимолии минтақа шартан бо водии дарёи Бартанг гузаронда шуда, сарҳади ҷанубӣ бо сарҳади давлатии Тоҷикистону Афғонистон рост меояд.
Корҳои ҷустуҷӯию арзёбии филизҳои нодир марҳила ба марҳила гузаронда шуда, аз Буҷети давлатӣ маблағгузорӣ мешаванд.
Имрӯз сохторҳои Саридораи геологияи назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар се майдони ояндадор оид ба филизҳои нодири Шазуд - Дӯзахдара, Ходанго ва Ёсуман омӯзиши геологиро ба роҳ мондаанд.  Омӯзиши геологии иҷрошуда дар навбати аввал тадқиқоти рӯизаминиро дар бар мегирад. Аз хандақҳои кофташуда ва профилҳои геохимиявӣ маҳакбардорӣ шудааст ва ҳамаи маҳакҳо барои ташхисот ба озмоишгоҳ супурда шудаанд. Баъди дастрас намудани натиҷаҳои ташхисот маҳакҳо таҳлил мегарданд ва оид ба майдонҳо хулоса бароварда, корҳои минбаъда иҷро мешаванд.
У. МУРОД, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 16.01.2018    №: 12-13    Мутолиа карданд: 297

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед