logo

фарҳанг

ГУЛЧИНЕ АЗ ГУЛШАНИ РОЗИ ТОҶИКУ РУС

Яке аз муҳаққиқоне, ки дар соҳаи адабиёти рус ва тоҷик фаъолият бурда,  саҳми арзандаи хешро барои таҳлилу таҳқиқ ва муаррифии адабиёти миллатҳои гуногун низ гузоштааст, Бароат Ҳоҷибоева мебошад.
Ӯ сарнавишти аҷибе дорад. Падараш Абдураҳим Ҳоҷибоев нахустин Раиси Шӯрои Нозирони Халқии Ҷумҳурии Шӯравии Тоҷикистон буда, баъдтар дар сатҳи баланди сиёсати давр қарор доштанаш Бароати хурдсол ва дигар пайвандони ӯро ба сахтиҳои зиндагӣ рӯ ба рӯ кард. Кор ба дараҷае расида буд, ки ҳамсари Абдураҳим Ҳоҷибоевро низ ба зиндон андохта, модари хурдсолонро зиндонӣ карданд.
Дар хотираҳои хоҳарбузурги мавсуф, чунин қайд шудааст: “Кӯдакии мо хеле рангину зебо буд. Вақте ки ман мактабрав шудам, хоҳаракам Бароатҷон, бо вуҷуди он ки се сол аз ман хурдтар буд, ҳамроҳи ман ба мактаб мерафт. Муаллимон дар аввал аз омадани ӯ розӣ набуданд, аммо баъди он ки шавқу ҳаваси беандозаи ӯро мушоҳида намуданд, ба ҳолаш гузоштанд. Модарам ҳам ҳар рӯз ба ҷомадончаи мо кулчаву қанд ва пораи нону гӯштро гузошта таъкид мекарданд, ки ҳамроҳ ҳангоми танаффус наҳорӣ кунем.
Дар Москва ба хонаи мо меҳмонҳои зиёд меомаданд. Баъзан падару модарам аз мо хоҳиш мекарданд, ки барои меҳмонон суруд хонем ва рақс кунем. Ман дар роял менавохтам. Бароатҷон ба ман ҷӯр мешуд ва рақс мекард. Кӯдакии мо соли 1937 яку якбора ба охир расид...”
25 январи соли 1938 бо қарори коллегияи ҳарбии Суди Олии ИҶШС А.Ҳоҷибоев ба қатл маҳкум гардид. Баъди ҳабси модар моҳи феврали соли 1938 Рафоат ва Бароат Ҳоҷибоеваҳоро ба хонаи кӯдакони Харков, баъдан ба ятимхонаи Средние Буди супориданд, ки солҳои ҷанг ин ятимхона ба деҳаи Козловкаи Мордовия кӯч бастааст. Дар хонаи кӯдакон ба сабаби камии фарзандони маҳкумшудагон мураббиён аз тақдири волидони онҳо ёдовар намешуданд.
Пас аз шаш соли дар ба дарӣ ва дур аз диёру пайвандон соли 1944 ба Тоҷикистон бозгаштанд. Бароат Ҳоҷибоева хотироти солҳои вазнини ҳаётро дӯст намедошт, вале бо вуҷуди он чунин мегӯяд: “Дар рӯзҳои аввали бозгаштан ҳарфҳое мисли “ҳоҷибоевчигӣ”, “думҳои Ҳоҷибоев” ва “миллатчигии буржуазӣ”, ки дар бораи падар дар рӯзномаву маҷаллаҳо чоп мешуд, хеле озорамон медод".
Дар солҳои вазнини ҳаёт Б. Ҳоҷибоева аз вартаи даҳшатбори ҳаёт наҳаросид, ба факултаи забон ва адабиёти руси Институти омӯзгории Ленинобод дохил шуд ва бо муваффақият онро (соли 1948) хатм намуда, бо камоли сидқу самимият ҳидоятгари шогирдон гашт ва ишқи забону адабиёти рус ва тоҷикро дар дили толибилмонаш бедор намуд. Соли 1968 дар Маскав рисолаи номзадиро дар мавзӯи “Таълими осори ғиноӣ дар дарсҳои адабиёти русии мактабҳои тоҷикӣ” муваффақона дифоъ намуд. Пас аз он ба шаҳри Хуҷанд баргашта,  корҳои муҳими илмиро анҷом дод. Самти асосии тадқиқоташ масоили равобити адабиёти русӣ ва тоҷикӣ, таҳлилу баррасии осори илмии бузургони ин адабиёт ва роҳу усулҳои омӯхтани ҷаҳоншиносии шоирон ва нависандагони рус дар иртибот бо суханварони адабиёти классикии тоҷику форс мебошад. Ӯ дар ин маврид 150 асари илмӣ, илмӣ - методӣ, публитсистӣ таълиф намудааст.
Барои заҳматҳои шоёни илмӣ моҳи марти соли 1993 Вазорати мактабҳои олии Федератсияи Русия ба Б. Ҳоҷибоева унвони илмии профессориро шоиста донист. Ҳамзамон баҳри хидмати содиқона ба Ватан, тарбияи насли наврас ва тайёр кардани мутахассисони баландпоя, соҳиби ордену медалҳо ва ифтихорномаҳо шудааст. Моҳи апрели соли 1997 бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон профессор Бароат Ҳоҷибоева ба унвони Ходими хидматнишондодаи маданияти Тоҷикистон сарфароз гардонда шуд.
Замира ӮЛМАСОВА,
доктори илмҳои филология


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.02.2018    №: 49    Мутолиа карданд: 422

18.02.2020


ВКД. 161 УЗВИ ТАШКИЛОТИ ТЕРРОРИСТӢ ДАСТГИР ШУД

ФАРХОР. ҲОЛАТИ ҒАЙРИМЕЛИОРАТИВИИ ЗАМИНҲО МАВЗӮИ ДОҒ БОҚӢ МЕМОНАД!

18 ДОЛОНИ ЗИДДИТАРМАВӢ СОХТА МЕШАВАД

БОНУВОНИ НОҲИЯИ МУРҒОБ – ҒОЛИБИ ДАВРИ ВИЛОЯТИИ ОЗМУНИ ҶУМҲУРИЯВИИ «ДАСТАРХОНОРОӢ»

ГРЕНЛАНДИЯ ОБИ ПИРЯХҲОРО БА САВДО БАРОВАРДАНИСТ

ДАР БЕЛАРУС СОЛИ 2023 ИСТИФОДАИ ЗАРФҲОИ ПЛАСТИКИРО МАНЪ НАМУДАНИАНД

ПЕКИН ДАР 6 РӮЗ КОРХОНАИ НАВИ ИСТЕҲСОЛИ НИҚОБҲОИ ТИББӢ СОХТАНИСТ

ЧИН ВА АСЕАН ДАР МАСЪАЛАИ КОРОНАВИРУС ВОХӮРИИ МАХСУС ДОИР МЕКУНАНД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

17.02.2020


"РУШДИ ЧОРВОДОРӢ ВА ЧАРОГОҲҲО". ТАТБИҚИ ЗЕРЛОИҲАҲО

ШАҲРИНАВ. ИСТЕҲСОЛИ МАҲСУЛОТИ КИШОВАРЗӢ МЕАФЗОЯД

ФАЪОЛИЯТИ 32 ГУРӮҲИ МУТАШАККИЛИ ҶИНОЯТӢ ҚАТЪ ГАРДИД

ҲАМКОРИҲО БО ШАРИКОНИ РУШД ТАҲКИМ МЕЁБАНД

ТАРБИЯИ ҶИСМОНӢ ВА ВАРЗИШ 53 НАФАР УНВОНҲОИ СОҲАРО ГИРИФТ

ДАР ТОҶИКИСТОН БАЪДИ КАРАНТИНИ КОРОНАВИРУСӢ 87 НАФАРРО ҶАВОБ ДОДАНД

ЧИН БА ИСТЕҲСОЛИ НАХУСТИН ДОРУИ ЭҲТИМОЛӢ АЗ КОРОНАВИРУС ОҒОЗ НАМУД

ЛЕ ДРИАН: «БАРРАСИИ МАСОИЛИ АМНИЯТ БО РОССИЯ ЗАРУР АСТ»

ДАР ӮЗБЕКИСТОН БА ХИЗМАТИ ДАВЛАТӢ ТАВАССУТИ ИНТЕРНЕТ ҚАБУЛ МЕКУНАНД

НАФАҚАХӮРИ СЕРБ БА ПАРАДИ ҒАЛАБА ПИЁДА РАФТАНИСТ

Ҷаҳон дар як сатр

14.02.2020


ҲИСОР. ТАТБИҚИ ҲАДАФИ ЧОРУМИ СТРАТЕГӢ ДАР МАДДИ АВВАЛ

РОҒУН. БЕШТАРИ ҚОНУНШИКАНИҲО ВОБАСТА БА ИСТИФОДАИ ЗАМИН АСТ

АХД. ҶАЛБИ ЗАНОН БА ХИЗМАТИ ДАВЛАТӢ ҲАНӮЗ ҚОНЕЪКУНАНДА НЕСТ!

ИМА УМЕДВОРИ «МУЗОКИРОТИ ҶИДДӢ» БО РОССИЯ ВА ЧИН ОИД БА СИЛОҲИ ЯДРОӢ МЕБОШАД

ҲУКУМАТДОРОНИ ЧИН КОРХОНАҲОИ АЗ КОРОНАВИРУС ЗАРАРДИДАРО ДАСТГИРӢ МЕКУНАНД

ТЕЪДОДИ МУШТАРИЁНИ WHATSAPP БА ДУ МИЛЛИАРД РАСИД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

13.02.2020


ДУШАНБЕ. 62 КОРХОНАИ САНОАТӢ ТАЪСИС ЁФТ

ШСХК "БАРҚИ ТОҶИК". СОҲА РӮ БА БЕҲБУДӢ МЕОРАД

ШАҲРИ ТУРСУНЗОДА. ИСТЕҲСОЛИ МАҲСУЛОТИ КИШОВАРЗӢ МЕАФЗОЯД

480 НОМ БА ФЕҲРИСТИ НОМҲОИ МИЛЛӢ ВОРИД МЕШАВАД

87 КОРМАНДИ ГУМРУК АЗ АТТЕСТАТСИЯ НАГУЗАШТ

ДОНИШКАДАИ ИДОРАКУНИИ ДАВЛАТӢ. ТАЪСИСИ ИХТИСОСҲОИ НАВ ТАҚОЗОИ ЗАМОН

БЕШ АЗ 50 ШАҲРВАНДИ ТОҶИКИСТОН АЗ УХАН БА ДУШАНБЕ ОВАРДА ШУД


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед