logo

фарҳанг

ГУЛЧИНЕ АЗ ГУЛШАНИ РОЗИ ТОҶИКУ РУС

Яке аз муҳаққиқоне, ки дар соҳаи адабиёти рус ва тоҷик фаъолият бурда,  саҳми арзандаи хешро барои таҳлилу таҳқиқ ва муаррифии адабиёти миллатҳои гуногун низ гузоштааст, Бароат Ҳоҷибоева мебошад.
Ӯ сарнавишти аҷибе дорад. Падараш Абдураҳим Ҳоҷибоев нахустин Раиси Шӯрои Нозирони Халқии Ҷумҳурии Шӯравии Тоҷикистон буда, баъдтар дар сатҳи баланди сиёсати давр қарор доштанаш Бароати хурдсол ва дигар пайвандони ӯро ба сахтиҳои зиндагӣ рӯ ба рӯ кард. Кор ба дараҷае расида буд, ки ҳамсари Абдураҳим Ҳоҷибоевро низ ба зиндон андохта, модари хурдсолонро зиндонӣ карданд.
Дар хотираҳои хоҳарбузурги мавсуф, чунин қайд шудааст: “Кӯдакии мо хеле рангину зебо буд. Вақте ки ман мактабрав шудам, хоҳаракам Бароатҷон, бо вуҷуди он ки се сол аз ман хурдтар буд, ҳамроҳи ман ба мактаб мерафт. Муаллимон дар аввал аз омадани ӯ розӣ набуданд, аммо баъди он ки шавқу ҳаваси беандозаи ӯро мушоҳида намуданд, ба ҳолаш гузоштанд. Модарам ҳам ҳар рӯз ба ҷомадончаи мо кулчаву қанд ва пораи нону гӯштро гузошта таъкид мекарданд, ки ҳамроҳ ҳангоми танаффус наҳорӣ кунем.
Дар Москва ба хонаи мо меҳмонҳои зиёд меомаданд. Баъзан падару модарам аз мо хоҳиш мекарданд, ки барои меҳмонон суруд хонем ва рақс кунем. Ман дар роял менавохтам. Бароатҷон ба ман ҷӯр мешуд ва рақс мекард. Кӯдакии мо соли 1937 яку якбора ба охир расид...”
25 январи соли 1938 бо қарори коллегияи ҳарбии Суди Олии ИҶШС А.Ҳоҷибоев ба қатл маҳкум гардид. Баъди ҳабси модар моҳи феврали соли 1938 Рафоат ва Бароат Ҳоҷибоеваҳоро ба хонаи кӯдакони Харков, баъдан ба ятимхонаи Средние Буди супориданд, ки солҳои ҷанг ин ятимхона ба деҳаи Козловкаи Мордовия кӯч бастааст. Дар хонаи кӯдакон ба сабаби камии фарзандони маҳкумшудагон мураббиён аз тақдири волидони онҳо ёдовар намешуданд.
Пас аз шаш соли дар ба дарӣ ва дур аз диёру пайвандон соли 1944 ба Тоҷикистон бозгаштанд. Бароат Ҳоҷибоева хотироти солҳои вазнини ҳаётро дӯст намедошт, вале бо вуҷуди он чунин мегӯяд: “Дар рӯзҳои аввали бозгаштан ҳарфҳое мисли “ҳоҷибоевчигӣ”, “думҳои Ҳоҷибоев” ва “миллатчигии буржуазӣ”, ки дар бораи падар дар рӯзномаву маҷаллаҳо чоп мешуд, хеле озорамон медод".
Дар солҳои вазнини ҳаёт Б. Ҳоҷибоева аз вартаи даҳшатбори ҳаёт наҳаросид, ба факултаи забон ва адабиёти руси Институти омӯзгории Ленинобод дохил шуд ва бо муваффақият онро (соли 1948) хатм намуда, бо камоли сидқу самимият ҳидоятгари шогирдон гашт ва ишқи забону адабиёти рус ва тоҷикро дар дили толибилмонаш бедор намуд. Соли 1968 дар Маскав рисолаи номзадиро дар мавзӯи “Таълими осори ғиноӣ дар дарсҳои адабиёти русии мактабҳои тоҷикӣ” муваффақона дифоъ намуд. Пас аз он ба шаҳри Хуҷанд баргашта,  корҳои муҳими илмиро анҷом дод. Самти асосии тадқиқоташ масоили равобити адабиёти русӣ ва тоҷикӣ, таҳлилу баррасии осори илмии бузургони ин адабиёт ва роҳу усулҳои омӯхтани ҷаҳоншиносии шоирон ва нависандагони рус дар иртибот бо суханварони адабиёти классикии тоҷику форс мебошад. Ӯ дар ин маврид 150 асари илмӣ, илмӣ - методӣ, публитсистӣ таълиф намудааст.
Барои заҳматҳои шоёни илмӣ моҳи марти соли 1993 Вазорати мактабҳои олии Федератсияи Русия ба Б. Ҳоҷибоева унвони илмии профессориро шоиста донист. Ҳамзамон баҳри хидмати содиқона ба Ватан, тарбияи насли наврас ва тайёр кардани мутахассисони баландпоя, соҳиби ордену медалҳо ва ифтихорномаҳо шудааст. Моҳи апрели соли 1997 бо Фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон профессор Бароат Ҳоҷибоева ба унвони Ходими хидматнишондодаи маданияти Тоҷикистон сарфароз гардонда шуд.
Замира ӮЛМАСОВА,
доктори илмҳои филология


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.02.2018    №: 49    Мутолиа карданд: 466
22.05.2020


ЁРИИ БАШАРДӮСТОНАИ ТОҶИКИСТОН БА ӮЗБЕКИСТОН

КУМАКИ ПРЕЗИДЕНТ БА ВИЛОЯТИ СУҒД

1008 НАФАР АЗ БЕМОРИИ COVID – 19 ШИФО ЁФТ

ВМКБ. ЁРИИ САРВАРИ ДАВЛАТ ФАЪОЛИЯТИ МУАССИСАҲОИ ТАБОБАТИРО БОЗ ҲАМ БЕҲТАР НАМУД

21.05.2020


ОЛИМИ ТОҶИК БОБОҶОН НАЗАРОВ ДАР БРИТАНИЯ ДОРУИ COVID-19 МЕСОЗАД

МИШУСТИН: «АФЗОИШИ ПАҲНШАВИИ КОРОНАВИРУС ДАР РОССИЯ БОЗДОШТА ШУД»

ЧИН БА КИШВАРҲОИ АЗ КОРОНАВИРУС ЗАРАРДИДА $2 МИЛЛИАРД МЕДИҲАД

МЕРКЕЛ: «ЯГОН ДАВЛАТ БА ТАНҲОӢ ИН ЭПИДЕМИЯРО УҲДА КАРДА НАМЕТАВОНАД»

МУЗОКИРОТИ БРИТАНИЯ ВА ФРАНСИЯ ОИД БА ЛАҒВИ КАРАНТИНИ МУСОФИРОНИ ВОРИДШУДА

ТАЙСОН ВА ҲОЛИФИЛД БА РИНГ БАРМЕГАРДАНД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

19.05.2020


407 НАФАРИ ДИГАР АЗ КОРОНАВИРУС ШИФО ЁФТ

ВМКБ. ИСТИФОДАИ САМАРАНОКИ ЗАМИН ДАР МАДДИ АВВАЛ

ИҚДОМИ ЯК ДОНИШКАДА

ХУҶАНД. ВЕБ-СЕМИНАР ОИД БА ТАШХИС ВА ТАБОБАТИ COVID – 19

САНОАТ. ҲАҶМИ ИСТЕҲСОЛ 15,3 ДАРСАД ЗИЁД ШУД

СУҒД.РОҲАНДОЗИИ ТАЪТИЛИ САМАРАНОК

ПАЙРАВӢ АЗ ИҚДОМИ ПЕШВОИ МИЛЛАТ

РАФАЭЛ НАДАЛ БЕҲТАРИН ВАРЗИШГАР ДАР ТАЪРИХИ ИСПАНИЯ

МАСТЧОҲ СИМОИ ИДОНА МЕГИРАД

18.05.2020


СУҒД. МУБОРИЗА АЛАЙҲИ БЕМОРИҲОИ СИРОЯТӢ ПУРЗӮР МЕГАРДАД

НУРОБОД ҲУСНИ НАВ МЕГИРАД

ФУТБОЛ. ЧЕМПИОНАТИ БЕЛГИЯ НИЗ ПЕШ АЗ МУҲЛАТ АНҶОМ ЁФТ

ТОҶИКИСТОНУ БЕЛАРУС ДАР МУБОРИЗА БО КОРОНАВИРУС ҲАМКОРӢ МЕКУНАНД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

15.05.2020


МАШВАРАТИ КОРИИ МУОВИНИ САРВАЗИРИ МАМЛАКАТ ДАР ШАҲРИ БӮСТОН

ТОҶИКИСТОН. БОЗ 403 МУБТАЛОИ КОРОНАВИРУС ШИФО ЁФТ

ДАР ИСФАРА МАКТАБИ БАЙНАЛМИЛАЛИИ «ОРИОН» БУНЁД МЕШАВАД

КӮДАКОН. КОРОНАВИРУС ҚУДРАТИ "ЗАБТ" - И ОРГАНИЗМИ ОНҲОРО НАДОРАД

ДАРВОЗ. САҲМИ ЗАНОН ДАР РУШДИ НОҲИЯ БЕШТАР МЕГАРДАД

БОЗОРИ ТРАНСФЕРӢ. АРЗИШИ ФУТБОЛБОЗОНИ ДАСТАҲОИ ЛИГАИ ОЛӢ

ПЕШНИҲОДИ ВОХӮРИИ НАМОЯНДАҲОИ ИДМ ВА СҶТ БАРОИ МУБОДИЛАИ ТАҶРИБАИ МУБОРИЗА БО COVID – 19

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

ХАТЛОН. САҲМИ РАЁСАТИ КҲФ ДАР ПЕШГИРИИ COVID-19

14.05.2020


КИТОБХОНАИ МИЛЛӢ. ТАЪСИСИ МАХЗАНИ ЭЛЕКТРОНӢ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед