logo

иқтисод

ҶАНГАЛ САРВАТИ БЕБАҲОИ ТАБИАТ

Ҷангалзор як ҷузъи табиати нотакрори Тоҷикистон буда, дар худ садҳо хели набототу ҳайвонот ва парандаро маҳфуз медоранд. Оё дар вилояти Хатлон ба нигоҳубин ва афзоиши масоҳати ҷангал ба таври бояду шояд эътибор дода мешавад? Бо мақсади посух гирифтан ба ин суол бо Сафаралӣ Атавуллоев, сардори муассисаи давлатии хоҷагии ҷангали вилояти Хатлон, ҳамсуҳбат шудем.

Пеш аз ҳама бояд гуфт, ки яке аз вазифаҳои аввалиндараҷаи хоҷагиҳои ҷангал ин бунёд ва барқароркунии ҷангалзорҳо мебошад. Тӯли ду моҳи соли 2018 дар хоҷагиҳои ҷангали вилоят 112,7 гектар ҷангал бунёд шуд, ки 35 гектараш дар минтақаи Бохтар (собиқ минтақаи Қӯрғонтеппа) ва 77,7 гектараш дар минтақаи Кӯлоб мебошад. Бо усули кишти тухмӣ 25 гектар ва бо шинондани ниҳолҳо 87,7 гектар ҷангал бунёд карда шуд. Дар ин муддат дар маҷмӯъ 39021 бех ниҳол шинонда, 125 килограмм тухмӣ коштаем. Аз майдони умумии ҷангалҳои бунёдшуда, ки дар хоҷагиҳои ҷангали Қубодиён, Шаҳритуз ва Даштиҷум воқеъ гардидаанд, 7 гектарашро боғҳои нави мевадиҳанда, амсоли зардолу, шафтолу, гелос, олу ва  анор ташкил медиҳанд.
Зимнан, майдони 175,6 гектар ҷангал барқарор карда шуд, ки аз ин ҳисоб 50 гектараш дар минтақаи Бохтар ва 125,6 гектараш дар минтақаи Кӯлоб ҷойгир шудааст. Бодом, чормағз, хуч, себ, зардолу, олу, олуча, шӯлаш, қарағоч, сафедор, санҷит ва дигар навъи дарахту буттаю гиёҳҳоро ба миқдори умумии 82162 бех ниҳол ва 92 килограмм тухмӣ шинондем. Маҳз самараи ҳамин кӯшишҳост, ки пурракунии ҷойгиршавии ниҳолҳо дар майдони 95,3 гектар ва нигоҳубини ниҳолҳо дар майдони 713 гектар бо муваффақият анҷом дода шуд.
Мавриди зикр аст, ки дар мавзеи Сайёди ноҳияи Данғара хоҷагиҳои ҷангали мо аз соли 2008 инҷониб дар майдони 432 гектар ҷангали нав бунёд карда, ҳамасола ниҳолҳои хушкшудааш иваз карда мешаванд. Аз аввали мавсими соли 2018 дар ин ҷо дар майдони 273 гектар пурракунии ҷойгиршавии ниҳолҳо гузаронда, бо ин мақсад 7125 бех ниҳол шинонда шуд.
Ҳамзамон, дар хоҷагиҳои ниҳолпарварии Қубодиён дар майдони 1,37 гектар, Восеъ 2,7 гектар тухмии дарахтони гуногун ва қаламчаҳо  шинонда шуд. Ғайр аз ин, дар хоҷагиҳои ҷангал дар масоҳати 7,99 гектар ниҳолхонаҳои хурд таъсис дода шудааст.
Яке аз вазифаҳои асосии кормандони хоҷагии ҷангал ин ҳифз ва муҳофизати ҷангал аз қонунвайронкуниҳо мебошад. Дар ин росто давоми ду моҳ аз ҷониби кормандони ҳифзи ҷангали вилоят 90 санад оид ба қонунвайронкуниҳо, ки бештараш ба буриши дарахтон рабт доранд, бо муқаррар кардани 12555 сомонӣ зарар тартиб дода шуда, товон сад дарсад барқарор гардид. Дар асоси Кодекси ҳуқуқвайронкунии маъмурии Ҷумҳурии Тоҷикистон 11 санад бо муқаррар кардани 2750 сомонӣ зарар таҳия шуда, маблағи зарар пурра рӯёнда шудааст. Доир ба шикори ғайриқонунӣ, ки асосан марбут ба шикори кабк аст, аз тарафи кормандон ва мутахассисон 6 санад бо нишон додани 660 сомонӣ зарар омода шуда, он маблағ аз шахсони воқеӣ пурра рӯёнда шудааст.
Барои иҷрои корҳои биотехникӣ, бахусус дар фаслҳои сард, имсол барои ҳайвонҳои ваҳшӣ ва парандагон аз тарафи хоҷагиҳои ҷангали вилоят дар маҷмӯъ 30841 сомонӣ харҷ шуд. Ба гунаи мисол, бо ин маблағ 5112 килограмм резаи гандум, 1628 килограмм ҷав, 1800 килограмм донаи ангат, 2440 килограмм кунҷора ва 13500 килограмм хошок харидем.
Умуман, мутасаддиёни соҳа дар самти зиёд кардани саршумори ҳайвоноту парандаҳои нодир ҳамаи тадбирҳои лозимиро меандешанд. Дар хоҷагиҳои ҷангали вилоят саршумори бузи кӯҳии пармашох, яъне морхӯрро ба 1500, бузи кӯҳии сибириро ба 595, гӯсфанди кӯҳии урялро ба 176 ва мурғи даштиро ба 250 сар расонданд. Ба замми ин, дар ин хоҷагиҳо шумораи зиёди ҳайвони калон ва майдаи шохдор, асп ва 938 оилаи замбӯри асал парвариш меёбанд, ки хушбахтона, сол аз сол саршуморашон афзуда истодааст.
Зокир ҲАСАН, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 19.03.2018    №: 57-58    Мутолиа карданд: 529

05.12.2019


Беш аз ду тонна доруворӣ ба коми оташ рафт

Фестивали филм ва мусиқии Руминия дар Тоҷикистон

Боздиди Рустами Эмомалӣ аз шаҳри Самарқанд

Дар Афғонистон шоҳасари Бобоҷон Ғафуров “Тоҷикон” чоп шуд

Макрон изҳороти НАТО оид ба «таҳдиди русӣ» - ро зери шубҳа гузошт

Боздошти муовини собиқ сарвари «ДИ» Ал - Бағдодӣ дар Ироқ

Андрей шевченко дар мураббигӣ низ муваффақ аст

Ҷаҳон дар як сатр

04.12.2019


Тақвияти ҳамкориҳо дар мубориза бар зидди терроризму экстремизм матраҳ гардид

Ҷаласаи гурӯҳи корӣ оид ба таҳияи намоишгоҳ бахшида ба мероси муштараки фарҳангии Роҳи абрешим баргузор шуд

Китоби Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон дар Теҳрон рӯнамоӣ мешавад

Мирзиёев раиси шаҳри Душанбе Рустами Эмомалиро ба ҳузур пазируфт

Департаменти давлатӣ: «ИМА Россияро маблағгузори терроризм намешуморад»

Ҳукумати Албания хисороти заминҷунбии мудҳишро ҳисоб намуд

Москва ва Киев созишномаи 10 – солаи таҳвили нафтро ба имзо расонданд

Ҷаҳон дар як сатр

03.12.2019


Дар пойтахт барӯйхатгирии аҳолӣ ва фонди манзил гузаронда мешавад

Дар майдони «Дӯстӣ» арчаи солинавӣ қомат меафрозад

«Лолаи тиллоӣ» синамогарони тоҷикро ба ҳам овард

Дар Британия намояндагии маҳфили “Ҷавонони дар хориҷи кишвар таҳсилдошта” ифтитоҳ ёфт

Россия ва Беларус қисме аз ваколатҳоро ба ҳукумати ягона медиҳанд

Олимон суду зиёни қаҳванӯширо ном бурданд

Ҷаҳон дар як сатр

САМБО. Медали биринҷии Сорбон дар Қазоқистон

02.12.2019


Дар Бишкек кишварҳои аъзои СААД 15 санад ба имзо расонданд

Эрдуғон кишварҳои арабро ба ёрии Албания даъват намуд

Чин бори нахуст аз ҷиҳати миқдори сафорат дар хориҷа ИМА - ро пас гузошт

Сарвазири Украина ба мардуми кишвар тибби ройгонро ваъда дод

Ҷаҳон дар як сатр

ЧЕМПИОНАТИ CAFA – 2019. Бонувони тоҷик соҳиби медали биринҷӣ шуданд

28.11.2019


НОҲИЯИ АЙНӢ. Боз як маркази нав дар хизмати мардум

27.11.2019


Ҷаласаи Кумитаи тадорукот оид ба омодагӣ ва баргузории ду чорабинии сатҳи байналмилалӣ

Медали биринҷии Сомон аз Ҷопон

Бишкек. Дар ҳамоиши СААД 21 масъала баррасӣ мешавад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед