logo

иқтисод

ЮНУЧҚА ОМИЛИ СЕРҲОСИЛИИ ЗАМИН

Дар самти зиёд намудани ҳаҷми маҳсулоти кишоварзӣ баланд бардоштани ҳосилнокии заминҳои кишт аз масъалаҳои муҳим ба шумор меравад. Барои заминро бо ғизо ғанӣ гардондан ва баланд бардоштани ҳосили рустанию сабзавот ва картошка кишти юнучқа нақши аввалиндараҷа дорад.
Кишоварзон аз кишти картошка дар замини юнучқазор нисбат ба майдонҳои дигар ба маротиб ҳосили баланд ба даст меоранд. Баробари ин, кишти зироати номбурда барои таъмини хӯроки чорво дар мақоми аввал қарор дорад.
Ба назари коршиносон кишти юнучқа дар заминҳои обӣ баъд аз ғундоштани ҳосили пахта, ҷуворимакка, сабзавот ва хӯроки дигари чорво манфиатбахш аст. Дар заминҳои лалмӣ ва обӣ кишти юнучқа баъди зироатҳое, ки дар онҳо зарпечак вуҷуд дорад, аз ҷумла зағир, маъсар ва лаблабу, тавсия дода намешавад.
Пеш аз он ки ин зироат ҳосилнокии заминро беҳтар намояд, баланд бардоштани самаранокии парвариши он лозим аст. Барои ҳосили баланд гирифтан аз юнучқа навъи босифати тухмии онро бояд интихоб намуд. Дар Тоҷикистон навъҳои серҳосили «Вахш - 300», «Вахш - 416» ва «Вахш - 429» вуҷуд доранд. Аз ҳама серҳосили онҳо «Вахш-429» ба ҳисоб рафта, ниҳоят сербарг ва қадбаланд аст. Қадаш дар дарави якум ба 120 сантиметр мерасад. Солҳои аввал то 7 - 8 дарав медиҳад. Аммо баъзе аз кишоварзон бовуҷуди хусусиятҳои хуби навъҳои маҳаллӣ тухмиҳои воридотиро кишт менамоянд, ки дар пай зарари бисёр дорад. Онҳо дар киштзор  алафҳои худрӯйро зиёд мекунанд, хусусан зарпечакро. Аз ин рӯ, тухмиро ҳатман дар озмоишгоҳ аз ҷиҳати сифат ва сабзиш санҷида, пас аз хулосаи мусбӣ дар чуқурии 8 - 10 сантиметри хок ва  5 - 6 дараҷа гармӣ  кишт намудан лозим мебошад.   
Ҳосили зироат аз меъёри кишт низ вобастагии калон дорад. Тавсия дода мешавад, ки дар як гектар 16 - 18 килограмм тухмии юнучқа бипошанд. Ин  меъёри беҳтарин маҳсуб мегарданд. Таҷрибаҳои мо нишон додаанд, ки меъёри 20 - 22 килограмм дар як гектар низ ҳосили баланд медиҳад ва баъди соли сеюм  зичии ниҳолро зиёдтар таъмин мекунад.
Барои сабзиши хуби юнучқа ва пешгирӣ аз паҳншавии алафҳои худрӯй дар майдони кишт ақаллан ба як гектар замин  25 - 30 килограмм нитрогенро пошидан зарур аст.
Талаботи юнучқа ба обро ҳатман риоя кардан зарур аст. Обмонии якумро вақти дар рустаниҳои юнучқа пайдо шудани 3 - 4 барги пурра  мегузаронанд, ки намии об 50 сантиметри   қабати хокро бояд таъмин кунад. Дараҷаи намнокии дарави якум то 70 сантиметр ва баъди дарави якум то 1 метри қабати ҳосилхези заминро  бояд ташкил диҳад.
Ба ҷо овардани тавсияҳои мазкур ба кишоварзон имконият медиҳад, ки аз майдони юнучқазор ҳосили баланди алафи сабзу сербарг гирифта, ҳосилнокии заминро барои парвариши рустаниҳои дигар  ба ҳадди зарурӣ таъмин намоянд. 
Раҳмон САИДЗОДА,
директори Институти  зироаткории АИ КТ, номзади илмҳои кишоварзӣ,
Соҳиб ИМОМОВ,
ходими пешбари илмӣ, номзади илмҳои кишоварзӣ,  Корманди шоистаи Тоҷикистон


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 24.04.2018    №: 81    Мутолиа карданд: 332

17.07.2019


Музокироти ҳайатҳои расмии Тоҷикистон ва Корея

КУМИТАИ МУҲИТИ ЗИСТ. Нигаронӣ аз набудани партовгоҳҳо дар деҳот

ПРОКУРАТУРАИ ГЕНЕРАЛӢ. 5774 гектар қитъаи замин ба ҳолати аввала баргардонда шуд

ИЗЗАТУЛЛО САТТОРӢ: "Истеҳсоли гӯшти мурғ 9 маротиба зиёд мегардад"

ВАЗОРАТИ АДЛИЯ. Хулосаи ҳуқуқӣ ба 1936 лоиҳаи санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ

ТАЭКВОН – ДО. Муниса медали тилло ба даст овард

Суръати рушди ММД Тоҷикистон миёни кишварҳои ИДМ баландтарин шуд

Тоҷикистон ба сохтмони лӯлаи гази «Осиёи Марказӣ — Чин» шурӯъ мекунад

Дар ҷанубу ғарби Чин аз хушксолӣ 7,4 миллион нафар зарар дид

Ҷаҳон дар як сатр

16.07.2019


ХАДАМОТИ АЛОҚА. Корти ID симкорти муштариро ба расмият медарорад

ЭНЕРГЕТИКА. 2,5 миллиард сомонӣ қарзи дебитории "Барқи тоҷик" муаммои ҳалталаб боқӣ мемонад

15.07.2019


Сарвазири Корея ба Тоҷикистон меояд

Баррасии масъалаҳои ҳамгироии САҲА, СҲШ ва ИА дар минтақаи Осиёи Марказӣ

Нахустин шумораи маҷаллаи «Осиё ва Аврупо» аз чоп баромад

ДТТ. Изҳори нигаронӣ аз вазъи бо кор таъмин шудани хатмкардаҳо

ТИБ. 288 номгӯи доруи ғайристандартӣ ошкор шуд

11.07.2019


Шиносоии Қоҳир Расулзода бо сохтмон ва навсозии шоҳроҳи Душанбе – Бохтар

10.07.2019


Нодиртарин "Девон" - и Навоӣ дар Хуҷанд

Бунёди нахустин пойгоҳи ҷаҳонии шабакаи атмосферии Тоҷикистон дар Осиёи Марказӣ

Иттиҳоди Аврупо барои кишварҳои Осиёи Марказӣ 72 миллион евро ҷудо мекунад

Матвиенко: "Дар бозори Россия қариб тамоми об қалбакӣ будааст"

Ҷаҳон дар як сатр

08.07.2019


Баррасии ҷараёни иҷрои Барномаи давлатии тарбияи ватандӯстӣ ва таҳкими ҳувияти миллии ҷавонон

"Душанбе - қалби Тоҷикистон"

Ҳамоиш оид ба таҳияи маҳсулоти сайёҳӣ

Россия нахусткайҳоннаварди арабро бо ғизои махсус таъмин месозад

Зиёни иқтисодии Гурҷистон аз коҳиши сайёҳони рус беш аз $700 миллион хоҳад шуд

Дар Қазоқистон то соли 2021 нияти ифтитоҳи 20 мактаби олӣ ва 180 коллеҷро доранд

СММ: "Қирғизистон нахустин кишварест, ки мушкили бешаҳрвандиро ҳал кард"

Зеленский пурра иҷро кардани созишномаи Минскро ваъда дод

Ҷаҳон дар як сатр

04.07.2019


Ҷаласаи Комиссияи муштараки ҳамкории иқтисодию тиҷоратии Тоҷикистону Покистон

Масъалаи татбиқи ҳамгироии сиёсати давлатии ҷавонон баррасӣ гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед