logo

иқтисод

ИСТЕҲСОЛОТИ НАВ. ИМТИЁЗҲО БАРОИ АФЗОИШИ ОН

Мувофиқи маълумоти расмӣ, содироти кишвар дар соли 2017 133,3 ва воридот 91, 5 дарсадро ташкил дод ва ҳиссаи он дар гардиши савдои хориҷӣ дар маҷмӯъ 30, 2 дарсад ва воридот 69, 8  дарсад мебошад.
Ин нишондиҳандаи хуб аст. Зеро дар солҳои пешӣ содироти кишвар агар танҳо аз ҳисоби алюминийи аввалия, нахи пахта ва сабзавоту мева ташаккул меёфт, айни замон ҳиссаи он дар гардиши савдои хориҷӣ аз 20 дарсади соли 2015 - ум ба 30, 2 дарсад дар соли 2017 баробар гардид.
Завқизода Завқӣ, муовини аввали вазири рушди иқтисод ва савдои ҷумҳурӣ, дар ин бора иброз дошт, ки асоси натиҷабахш будани ин нишондиҳандаҳо татбиқи Барномаи давлатии мусоидат ба содирот ва воридотивазкунии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2016 – 2020 мебошад. Аз 20 номгӯи маҳсулоте, ки дар барнома ҳамчун маҳсулоти воридотивазкунанда пешбинӣ шудааст, ҳаҷми истеҳсоли 14 номгӯи маҳсулот, аз ҷумла семент, неруи барқ, маҳсулоти тайёр аз пахта, шоҳӣ, пӯсти коркардшуда, маъданҳо, металлҳои сиёҳ афзоиш ёфтааст. Дар ташаккули захираҳои молии бозори истеъмолӣ ҳиссаи истеҳсолоти ватанӣ, ба монанди гӯшт ва маҳсулоти гӯштӣ 72, шир ва маҳсулоти ширӣ 99, тухм 63, нон ва маҳсулоти нонӣ 52 ва сабзавоту  полизӣ 99 дарсадро ташкил медиҳад, ки нисбат ба солҳои пешӣ натиҷаи назаррас аст.
Ташкили истеҳсолоти ватанӣ имкон дод, ки дар се соли охир танҳо воридоти маҳсулоти озуқа то 273 миллион доллари амрикоӣ кам гардад, рушди устувори савдои чакана ҳамасола беш аз 6 дарсад таъмин шавад. Албатта, чунин натиҷаҳои мусбат дар роҳи расидан ба ҳадафҳои стратегӣ ҳанӯз қонеъкунанда нестанд. Масалан, худи қисмати содирот дар шароити имрӯза нисбат ба таъсири омилҳои беруна осебпазир арзёбӣ мешавад. Зеро, ба содироти кишвар, ки асосан аз ҳисоби маъдану консентратҳо, алюминийи аввалия, нахи пахта ва сабзавоту мева ташаккул ёфтааст ва онҳо бештар дар шакли ашёи хом содирот мешаванд, дилхоҳ тағйирёбии нархи маҳсулоти номбаршуда дар бозори ҷаҳонӣ таъсир мерасонад.
Вусъат бахшидан ба ҷараёни воридоти таҷҳизоти технологияи муосир, ҳамчунин, таъсиси истеҳсолоти нав беҳтарин воситаи бартараф кардани мушкилоти ҷойдошта ба ҳисоб меравад. Аз ин лиҳоз, барои ҷалби сармоя ва ворид кардани технология ҷиҳати баланд бардоштани иқтидори саноати коркард ва рушди содироти маҳсулоти ватанӣ тибқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 21 феврали соли 2018 ба кодексҳои андоз ва гумрук муқаррароти дахлдор оид ба пешниҳоди имтиёзҳои андозӣ ва гумрукӣ ворид карда шуда, дастгоҳу таҷҳизот ва маҳсулоти такмилии онҳо, ки бевосита барои эҳтиёҷоти корхонаҳои истеҳсолӣ ворид мегарданд, аз пардохти андоз аз арзиши иловашуда ва боҷи гумрукӣ озод шуданд.
Айни замон дар соҳаи саноати сабук ва пилла 4, саноати хӯрокворӣ 7, саноати масолеҳи сохтмонӣ 7, саноати ангишт 2 ва дар соҳаи саноати маъданҳои кӯҳӣ ва металлҳои қиматбаҳо 3 корхона бо техника ва технологияҳои нав муҷаҳҳаз гардонда шуданд, ки номгӯи маҳсулоти нави саноатии воридотивазкунанда истеҳсол хоҳанд кард. Масалан, “Сомон чарм” – и шаҳри Ваҳдат бо ворид кардани таҷҳизоти коркарди пӯст ва ҶСК  “Нуриҳои Осиё” – и шаҳри Сарбанд бо таъмини қисмҳои ҷудокунии ҳаво дар газогенераторҳо барои истеҳсоли карбамид.
Файзиддин Раҳмонов, директори ҶСК «Нуриҳои Осиё», иброз дошт, ки корхона нақша дорад, бо таъмини пурраи техника ва технология дар марҳилаи аввал 120 ҳазор тонна амиак ва 200 ҳазор тонна карбамид истеҳсол кунад. Дар марҳилаи дуюм ҳаҷми истеҳсоли маҳсулот ба 300 ҳазор тонна расонда мешавад ва нахуст талаботи хоҷагиҳои деҳқонии вилояти Хатлон, ноҳияҳои тобеи марказ ва қисман вилояти Суғдро таъмин хоҳад кард. Алъон барои хоҷагиҳои деҳқонӣ нуриҳои минералӣ аз кишварҳои Ӯзбекистон, Туркманистон, Қазоқистон ва Русия оварда мешаванд.
Ба роҳ мондани ин ва дигар номгӯи истеҳсолоти нав суръати диверсификатсияи истеҳсолоти ба содирот нигаронидашуда ва ҳиссаи молҳои коркарди ниҳоиро дар сохтори содирот, ки чандон назаррас нест, баланд мебардорад. Ёдовар мешавем, ки вобаста ба масъалаи мазкур Президенти мамлакат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар Паёми навбатӣ ба Маҷлиси Олӣ ба вазорату идораҳои далхдор дастуру супориш дода буданд.
О. ВАФОБЕК, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.05.2018    №: 87    Мутолиа карданд: 392

19.02.2019


МАКТАБИ ДАВЛАТДОРИИ ЭМОМАЛӢ РАҲМОН. ЯК ҲАМОИШИ МУҲИМ

Баррасии масъалаҳои рушди сайёҳӣ

Вохӯрии Низомиддин Зоҳидӣ бо Мазен Шамия

Дурнамои рушди муносибатҳо матраҳ гардид

ҶОМИ КУШОДАИ АВРУПО. Муҳаммадризо Қувватов медали биринҷӣ ба даст овард

Авҷи ниҳолшинонӣ

Саҳми соҳибкорон дар ободии деҳот

Ҳамкории тиҷоратию иқтисодии Чин ва Россия густурдатар мегардад

Сарвар Дониш: «Музокироти сулҳ бидуни ҳукумат қурбе надорад»

«Туҳфаи шоҳона» - и Арабистони Саудӣ ба шаҳрвандони Покистон

Дар Қазоқистон маркази амнияти иттилоотӣ ифтитоҳ меёбад

Сокини навраси Шимкент ду нафарро аз сӯхтор наҷот дод

Ҷаҳон дар як сатр

18.02.2019


Боздиди Азим Иброҳим аз ҷараёни корҳои сохтмонӣ

ВКД Ҷиноятҳо 83,6 дарсад ошкор шуданд

Вазорати молия. Барои дастгирии буҷет маблағи бештар ҷалб хоҳад гашт

«BISHKEK OPEN – 2019». Дурахши каратэ-дочиёни навраси тоҷик

«МОҲИЯТ ВА ТАЪЙИНОТИ МАТБУОТИ МАҲАЛЛӢ»

РОҒУН. Ободонӣ вусъат меёбад

АНДОЗ. Нақша 100, 6 дарсад иҷро гардид

ТОҶИКИСТОНУ ӮЗБЕКИСТОН. Гардиши савдо ду баробар афзуд

Тоҷикистон миёни кишварҳои ИДМ ба афзоиши баландтарини ММД муваффақ гашт

Дар Тошканд конфронси байналмилалӣ оид ба Осиёи Марказӣ баргузор мегардад

Қасри сафед: "Музокироти тиҷоратӣ дар Пекин ба пешравӣ мусоидат кард"

Трамп мехоҳад ҷангиёни «Давлати исломӣ» - ро ба Аврупо барои суд кардан баргардонад

Кумитаи амнияти иттилоотии Қазоқистон беш аз 90 сомонаи хавфнокро ошкор сохт

Ҷаҳон дар як сатр

15.02.2019


ШАМШЕРБОЗӢ. ИШТИРОКИ ВАРЗИШГАРОНИ МО ДАР ЧЕМПИОНАТИ КУШОДИ ОСИЁИ МАРКАЗӢ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Дар Душанбе ташкили низоми муттаҳидаи мудофиаи зиддиҳавоӣ баррасӣ шуд

Дар чор сол муомилоти мол байни Тоҷикистону Ӯзбекистон 19 маротиба афзуд

Медведев: «Таҳримоти ИМА ба иқтисоди Россия таъсири чандон бузург расонда наметавонад»

Пентагон. ИМА аз Афғонистон ҳамроҳи иттифоқчиёнаш меравад

13.02.2019


2018. Сиёсати хориҷии Тоҷикистон пурбарор буд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед