logo

иқтисод

ИСТЕҲСОЛОТИ НАВ. ИМТИЁЗҲО БАРОИ АФЗОИШИ ОН

Мувофиқи маълумоти расмӣ, содироти кишвар дар соли 2017 133,3 ва воридот 91, 5 дарсадро ташкил дод ва ҳиссаи он дар гардиши савдои хориҷӣ дар маҷмӯъ 30, 2 дарсад ва воридот 69, 8  дарсад мебошад.
Ин нишондиҳандаи хуб аст. Зеро дар солҳои пешӣ содироти кишвар агар танҳо аз ҳисоби алюминийи аввалия, нахи пахта ва сабзавоту мева ташаккул меёфт, айни замон ҳиссаи он дар гардиши савдои хориҷӣ аз 20 дарсади соли 2015 - ум ба 30, 2 дарсад дар соли 2017 баробар гардид.
Завқизода Завқӣ, муовини аввали вазири рушди иқтисод ва савдои ҷумҳурӣ, дар ин бора иброз дошт, ки асоси натиҷабахш будани ин нишондиҳандаҳо татбиқи Барномаи давлатии мусоидат ба содирот ва воридотивазкунии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2016 – 2020 мебошад. Аз 20 номгӯи маҳсулоте, ки дар барнома ҳамчун маҳсулоти воридотивазкунанда пешбинӣ шудааст, ҳаҷми истеҳсоли 14 номгӯи маҳсулот, аз ҷумла семент, неруи барқ, маҳсулоти тайёр аз пахта, шоҳӣ, пӯсти коркардшуда, маъданҳо, металлҳои сиёҳ афзоиш ёфтааст. Дар ташаккули захираҳои молии бозори истеъмолӣ ҳиссаи истеҳсолоти ватанӣ, ба монанди гӯшт ва маҳсулоти гӯштӣ 72, шир ва маҳсулоти ширӣ 99, тухм 63, нон ва маҳсулоти нонӣ 52 ва сабзавоту  полизӣ 99 дарсадро ташкил медиҳад, ки нисбат ба солҳои пешӣ натиҷаи назаррас аст.
Ташкили истеҳсолоти ватанӣ имкон дод, ки дар се соли охир танҳо воридоти маҳсулоти озуқа то 273 миллион доллари амрикоӣ кам гардад, рушди устувори савдои чакана ҳамасола беш аз 6 дарсад таъмин шавад. Албатта, чунин натиҷаҳои мусбат дар роҳи расидан ба ҳадафҳои стратегӣ ҳанӯз қонеъкунанда нестанд. Масалан, худи қисмати содирот дар шароити имрӯза нисбат ба таъсири омилҳои беруна осебпазир арзёбӣ мешавад. Зеро, ба содироти кишвар, ки асосан аз ҳисоби маъдану консентратҳо, алюминийи аввалия, нахи пахта ва сабзавоту мева ташаккул ёфтааст ва онҳо бештар дар шакли ашёи хом содирот мешаванд, дилхоҳ тағйирёбии нархи маҳсулоти номбаршуда дар бозори ҷаҳонӣ таъсир мерасонад.
Вусъат бахшидан ба ҷараёни воридоти таҷҳизоти технологияи муосир, ҳамчунин, таъсиси истеҳсолоти нав беҳтарин воситаи бартараф кардани мушкилоти ҷойдошта ба ҳисоб меравад. Аз ин лиҳоз, барои ҷалби сармоя ва ворид кардани технология ҷиҳати баланд бардоштани иқтидори саноати коркард ва рушди содироти маҳсулоти ватанӣ тибқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 21 феврали соли 2018 ба кодексҳои андоз ва гумрук муқаррароти дахлдор оид ба пешниҳоди имтиёзҳои андозӣ ва гумрукӣ ворид карда шуда, дастгоҳу таҷҳизот ва маҳсулоти такмилии онҳо, ки бевосита барои эҳтиёҷоти корхонаҳои истеҳсолӣ ворид мегарданд, аз пардохти андоз аз арзиши иловашуда ва боҷи гумрукӣ озод шуданд.
Айни замон дар соҳаи саноати сабук ва пилла 4, саноати хӯрокворӣ 7, саноати масолеҳи сохтмонӣ 7, саноати ангишт 2 ва дар соҳаи саноати маъданҳои кӯҳӣ ва металлҳои қиматбаҳо 3 корхона бо техника ва технологияҳои нав муҷаҳҳаз гардонда шуданд, ки номгӯи маҳсулоти нави саноатии воридотивазкунанда истеҳсол хоҳанд кард. Масалан, “Сомон чарм” – и шаҳри Ваҳдат бо ворид кардани таҷҳизоти коркарди пӯст ва ҶСК  “Нуриҳои Осиё” – и шаҳри Сарбанд бо таъмини қисмҳои ҷудокунии ҳаво дар газогенераторҳо барои истеҳсоли карбамид.
Файзиддин Раҳмонов, директори ҶСК «Нуриҳои Осиё», иброз дошт, ки корхона нақша дорад, бо таъмини пурраи техника ва технология дар марҳилаи аввал 120 ҳазор тонна амиак ва 200 ҳазор тонна карбамид истеҳсол кунад. Дар марҳилаи дуюм ҳаҷми истеҳсоли маҳсулот ба 300 ҳазор тонна расонда мешавад ва нахуст талаботи хоҷагиҳои деҳқонии вилояти Хатлон, ноҳияҳои тобеи марказ ва қисман вилояти Суғдро таъмин хоҳад кард. Алъон барои хоҷагиҳои деҳқонӣ нуриҳои минералӣ аз кишварҳои Ӯзбекистон, Туркманистон, Қазоқистон ва Русия оварда мешаванд.
Ба роҳ мондани ин ва дигар номгӯи истеҳсолоти нав суръати диверсификатсияи истеҳсолоти ба содирот нигаронидашуда ва ҳиссаи молҳои коркарди ниҳоиро дар сохтори содирот, ки чандон назаррас нест, баланд мебардорад. Ёдовар мешавем, ки вобаста ба масъалаи мазкур Президенти мамлакат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар Паёми навбатӣ ба Маҷлиси Олӣ ба вазорату идораҳои далхдор дастуру супориш дода буданд.
О. ВАФОБЕК, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 03.05.2018    №: 87    Мутолиа карданд: 305

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед