logo

иқтисод

ВЕРМИКОМПОСТ НУРИИ ОРГАНИКИЕ, КИ ҲОСИЛРО БАЛАНДУ ОБРО САРФА МЕКУНАД

Тавлиди вермикомпост бо истифода аз технологияи инноватсионии коркарди партовҳои органикӣ барои гирифтани ҳосили баланду аз ҷиҳати экологӣ тозаи зироатҳои кишоварзӣ ва сифати маҳсулоти онҳо манфиатбахшии худро дар таҷрибаҳои истеҳсолӣ нишон дод.

Бино ба иттилои Валиҷон Ғанизода, котиби илмии Маркази инноватсионии биологӣ ва тиббии Академияи илмҳои ҷумҳурӣ, соли гузашта дар як қитъаи замини хоҷагии деҳқонии ба номи Ғ. Мирзои Ҷамоати деҳоти “Чортеппа” – и ноҳияи Рӯдакӣ босамарии нурии органикӣ – вермикомпост аз ҷониби олимони марказ мавриди тадқиқот қарор гирифт.
Ҳамчун объекти тадқиқотӣ зироатҳои ҷуворимакка, сир, қулфинай ва ниҳолҳои дарахтони мевагӣ интихоб шуда буданд. Тадқиқҳо нишон доданд, ки рустаниву ниҳолҳои бо истифода аз вермикомпост парваришёфта, дар муқобили касалиҳои пӯсиши реша, фитофтороз, фузариоз ва занги зард назар ба рустаниҳои дигар устувортаранд. Пошидани доруҳои зидди замбӯруғҳо (ридамил, ридамил тоад, импоит, фитопорим) ду карат кам шуд. Инчунин, ҳосилнокии қулфинай ба ҳисоби миёна то 20-25 дарсад афзуд. Барои мисол, агар аз як садяки гектари кишти қулфинай бе истифода аз вермикомпост дар давраи аз моҳи май то охири моҳи июл 2250 кило ҳосил гирифта бошанд, бо истифодаи вермикомпост дар ҳамин давра 2760 кило ҳосил ба даст оварданд. Намуди беруна ва хусусияти нигоҳдории буттамеваи қулфинай ҳам дар муқоиса хеле беҳтар шуд. Инчунин, хусусияти мусбати истифодаи  вермикомпост дар он аст, ки шумораи обмонӣ ба ҷӯяҳои қулфинай нисбатан кам мегардад. Дар фасли тобистон қулфинайро бе истифода аз вермикомпост се рӯз пас об мемонанд, вале бо истифодаи вермикомпост дар ҳар 5 рӯз об додан кофист. Ин натиҷа аз ҷиҳати иқтисодӣ муҳим буда, барои кам кардани исрофи оби полизӣ мусоидат мекунад.
Маълум аст, ки баҳодиҳии самаранокии нуриҳо дар замини масоҳаташ калон хеле муҳим мебошад. Аз ин лиҳоз,  мувофиқи мақсад дониста шуд, ки самаранокии вермикомпостро дар масоҳати 2 гектар замини обии хоҷагии номбурда дар гандуми навъи “Старшина” (селексияи краснодарӣ) гузаронанд. Нуриандозӣ ва кишт баҳори соли гузашта сурат гирифт. Ду қитъаи тадқиқотӣ интихоб шуд: қитъаи замини назоратӣ 1 гектар (нуриҳои минералӣ) ва қитъаи замини таҷрибавӣ 1 гектар (нуриҳои минералӣ + вермикомпост).
 Дар қитъаи таҷрибавӣ илова ба нуриҳои минералӣ тақрибан 7 тонна вермикомпост истифода шуд. Дар қитъаи таҷрибавӣ ҳосилнокии дони гандум ба 67 сентнер аз ҳар гектар расид. Дар қитъаи замини назоратӣ бошад, ҳосилнокии дон ба 48 сентнер гектар баробар шуд. Ҳамин тавр, натиҷаҳои тадқиқоти истеҳсолӣ нишон доданд, ки истифодабарии нурии органикии вермикомпост ҳосилнокии дони гандумро низ то 19 сентнер баланд мебардорад. Аз ин лиҳоз, истифодаи ин нурӣ дар парвариши зироатҳо бурди соҳаи кишоварзии ҷумҳурист.
У. МУРОД, “Ҷумҳурият”


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 15.05.2018    №: 95    Мутолиа карданд: 96

23.05.2018


Ҷаласаи Шӯрои сарони ҳукуматҳои ИДМ баргузор мегардад

Вохӯрии Абдураҳим Қаҳҳоров бо Чжао Кэчжи

Тоҷикистон дар ҳифзи нигаҳдории гуногунии биологӣ саҳми назаррас дорад

Ҷаҳон дар як сатр

Рашид Олимов: «Масоили амниятӣ таваҷҷуҳи бештар мехоҳад»

Дар Олмон ба хотимабахшии «давраи яхбандӣ» дар муносибат бо Русия даъват намуданд

Аморат низоми раводидро барои сармоягузорону мутахассисони баландпоя сабук кард

Қазоқистон: имтиёзҳои қарзи манзил барои омӯзгорон ва табибон

Қирғизистон барои иштирок дар лоиҳаи «Digital CASA» беш аз 3 миллиард рубл мегирад

21.05.2018


Ҷаҳон дар як сатр

Пекин ҷонибдори бунёди тамаддуни экологист

Маҳви 65 ҳазор ҷангӣ дар Сурия

Вашингтон барои мубориза алайҳи терроризм қариб $3 триллион харҷ кардааст

Иттиҳоди Аврупо ба ИМА роҳи пешгирии боҷро нишон дод

Мансабдорони Қазоқистон аз ҳаққи узвият дар созмонҳои динӣ маҳрум мешаванд

18.05.2018


Ҷаласа таҳти роҳбарии муовини Сарвазири мамлакат

Брифинги матбуотӣ оид ба натиҷаҳои Конфронси байналмилалии Душанбе

Ифтитоҳи Маркази таҳсилот, илм ва фарҳанги Беларус

17.05.2018


Баррасии масоили соҳибкорӣ

Вохӯрии Исматулло Насредин бо Эндрю Гилмор

Чорабиниҳо бахшида ба Рӯзи ҷавонон

Туризм аз бахшҳои асосии иқтисоди миллӣ

ОРОИШГАРИ ШАҲРИ КӮЛОБ

Армуғон аз Италия

Ҷаҳон дар як сатр

Низомиёни афғон маркази музофоти Фараҳро аз «Толибон» озод карданд

Дар Қоҳира кишварҳои араб масъалаи Байтулмуқаддасро баррасӣ мекунанд

Дар Қазоқистон иттиҳодияҳои динӣ ҳисоботи молиявӣ хоҳанд дод

Қирғизистон: ҳаҷми воридот аз содирот 3,2 маротиба бештар аст

16.05.2018


Рӯзҳои фарҳангии ВМКБ дар Хатлон

В. Путин: «Силоҳи нави мо даҳсолаҳо тавозуни стратегиро дар ҷаҳон таъмин месозад»

Пхенян таҳдиди дасткашӣ аз ҳамоиши ИМА – Кореяи Шимолӣ кард

«Иқтисоди сабз» метавонад 24 миллион ҷойи нави кор фароҳам орад

Дарёфти 7 медал дар Чемпионати Осиё


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед