logo

фарҳанг

ТАЪРИХИ ЯК АКС. ДАР БОРАИ ДӮСТИИ БОБОҶОН ҒАФУРОВ ВА ХУДОНАЗАР МАМАДНАЗАРОВ

Хостам дар бораи ҳаёт ва фаъ- олияти меҳнатии собиқ раиси комиҷроияи шаҳри Душанбе Худоназар Мамадназаров маводе таҳия намоям. Аз ин хотир, ба ҳамсараш Хоҷахоним Мирғаёсиева, ки он солҳо дар қайди ҳаёт буданд, телефон кардам.

Рӯзи дигар ҳамроҳи устоди ДДОТ ба номи С. Айнӣ, дотсент Мӯсоят Шерғозиев ба аёдати муаллима рафтем ва дар бораи ходими намоёни ҳизбӣ ва давлатӣ Х. Мамадназаров маълумоти дақиқ, нодир ва суратҳои то ҳанӯз чопнашуда, ки қимати баланди таърихӣ доранд, дастрас намудем. Дар баробари дигар расмҳо сурати Худоназар Мамадназаров бо аллома Бобоҷон Ғафуров диққати моро бештар ба худ кашид ва аз муаллима таърихи ин расмро пурсидем.
- Дӯстии ин ду шахсияти шинохтаи таърихӣ аз солҳои 1946-1948, овоне, ки Бобоҷон Ғафуров котиби якуми КМ ҲК Тоҷикистон буд, оғоз ёфтааст.  То имрӯз касе ба ин расм таваҷҷуҳ зоҳир накард. Азбаски чизе нагуфтанд, гумон доштам, ки зарурати чопи сурат нест. Шумо ба акси Бобоҷон Ғафурову Мамадназаров мутаваҷҷеҳ шудед. Метавонед аз хусуси дӯстии онҳо нависед. Мақолаи шумо метавонад паҳлуҳои нави ҳаёт ва фаъолияти ин алломаро кушода бошад. Ҳамсарам дар бораи дӯстӣ ва мулоқотҳояш бо академик Ғафуров нақл карданро нағз медид ва ифтихор дошт, ки бо чунин шахсияти маъруф дӯстӣ ва рафтуомад дорад. Он чизе, ки ба Шумо нақл мекунам, борҳо аз Худоназар шунидаам, ё худ бевосита шоҳид будам, - изҳор дошт муаллима Хоҷахоним.
Худоназар Мамадназаров солҳои вазнини Ҷанги Бузурги Ватанӣ, аз соли 1943 то соли 1949 мудири шуъбаи маорифи халқи Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон буд. Айёми ҷанг зиндагии мардум бисёр вазнин буд. Маҳз дар ҳамон шароити сангин қобилияти ташкилотчигӣ ва кордонии Худоназар зоҳир гардид. Бо ёрии муаллимони вилоят барои фронт  маблағ ва облигатсияи заёмҳои давлатӣ ҷамъ карда фиристонд. Дере нагузашта, аз шаҳри Маскав, аз номи раиси Кумитаи давлатии мудофиаи СССР Иосиф Виссарионович Сталин бо чунин мазмун барқия расид.
«Ба мудири шуъбаи маорифи халқи ВАБК рафиқ Мамадназаров.
Хоҳишмандам, ба муаллимони Помир, ки ба таври илова барои сохтмони Авиаэскадрилияи «Муаллими Тоҷикистон» 125 ҳазор сӯм ва облигатсияи заёмҳои давлатӣ ҷамъ намудаанд, саломи бародаронаи ман ва миннатдории Армияи Сурхро расонед.
И. В. Сталин».

Баъди гирифтани телеграмма Мамадназаровро ба телефони ҳукуматӣ даъват мекунанд. Котиби якуми КМ ҲК Тоҷикистон Бобоҷон Ғафуров ба ӯ барои иқдоми некаш изҳори миннатдорӣ намуд. Ин нахустин мулоқоти телефонии онҳо буд. Худоназар он рӯз ба хона хушбахт ва хурсанд баргашт. Ӯ аз барқияи Сталин ва сипосу шиносоӣ бо Бобоҷон Ғафуров сарфароз буд.
Ҳанӯз соли 1943 Мамадназаров котиби кумитаи ҳизби вилоятии Бадахшони кӯҳии ПК Тоҷикистон буд, ҳасудон аз болояш номаҳои беимзо навиштанд. Гӯё яке аз хешонаш дар хориҷи кишвар ҳасту вай метавонад ягон супоришро иҷро кунад. Аз ин рӯ, вайро ба кори дигар –мудири шуъбаи маорифи халқи вилоят гузаронданд. Баъдтар, маҳз бо дастгирии Бобоҷон Ғафуров вай ба вазифаҳои баланду пурмасъулият таъйин шуд ва он гумону буҳтонҳо аз байн рафтанд.
Соли 1949 Худоназар Мамадназаровро ба Кумитаи Марказӣ барои суҳбат даъват мекунанд, ба Бобоҷон Ғафуров мегӯянд: «Дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон кори соҳаи маорифро пешрав намудед. Акнун ба Кӯлоб рафта, кори Институти педагогии Кӯлобро низ ҷоннок кардан даркор».
Худоназар Мамадназаров солҳои 1949 -1952 директори (ректори) Институти педагогии шаҳри Кӯлоб буд ва барои ободонӣ, пешрафту кор, тарбияи омӯзгорону донишҷӯён заҳмати зиёд кашид.
 Бобоҷон Ғафуров минбаъд ӯро муовини раиси комиҷроияи вилояти Кӯлоб таъйин намуданд. Се сол дар ин вазифа кор кард. Аз сифатҳои кордонӣ ва масъулиятшиносиаш мардуми Кӯлоб то ҳанӯз нақл мекунанд.
Ҳамин тавр, Бобоҷон Ғафуров тадриҷан Мамадназаровро тарбия карда, соли 1952 ба шаҳри Душанбе даъват намуд ва муовини вазири маорифи РСС Тоҷикистон таъйин кард.
Боре Худоназар ба хона дертар омада гуфт: «Бо Бобоҷон Ғафурович масъалаи ба вазифаи котиби якуми Комитети партиявии вилояти Бадахшони кӯҳии ПК Тоҷикистон пешбарӣ шуданам суҳбати тӯлонӣ доштам. Маслиҳатҳои ҷолиб дод. Имрӯз ё пагоҳ ҳуҷҷатҳоямро тахт карда, барои суҳбат ба шаҳри Москва мефиристонад». Вале бо амри тақдир, вақте Мамадназаровро котиби якуми ҲК шаҳри Хоруғ интихоб намуданд, Бобоҷон Ғафуров аллакай дар вазифаи Котиби якуми кумитаи марказӣ кор намекард.
- Минбаъд Б. Ғафуров дар Маскав фаъолияташро идома доду Х. Мамадназаров дар шаҳрҳои Хоруғу Душанбе. Вале вохӯрию зангҳои телефонӣ, дӯстиашон идома ёфт. Дар яке аз сафарҳо ба Москва Бобоҷон Ғафуров китоби «Таджики» - ро бо соядаст ба Мамадназаров тақдим кард. Худи ӯ дар ҳар сафараш аз ободонии шаҳри Душанбе хурсанд мешуд,- афзуд Хоҷахоним.
Тиллои НЕКҚАДАМ,
рӯзноманигор


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 04.06.2018    №: 110-111    Мутолиа карданд: 455

12.11.2019


Ифтитоҳи маҷмааи тиҷоратии «Масири олӣ»

Таҳкими ҳамкориҳои байнипарлумонӣ матраҳ гардид

Баррасии масоили рушди қонунгузорӣ оид ба моликияти зеҳнӣ

САЙЁҲӢ. Баргузории Форуми II илмии донишҷӯёни муассисаҳои олии таълимӣ

Ҷаҳон дар як сатр

Теъдоди қурбониёни тӯфони «Булбул» дар Бангладеш ба 26 нафар расид

Туркия ба истирдоди ҷангиёни «Давлати исломӣ» шурӯъ намуд

Нигаронии Лигаи кишварҳои араб аз идомаёбии зӯроварӣ дар Ироқ

Ҳиндустон дар 10 - 15 сол ММД - ро 4 маротиба боло бурданист

11.11.2019


Фаронса ба «ТАЛКО» таҷҳизот ва ба «Сомон Эйр» панҷ чархбол таҳвил медиҳад

Таъкиди Путин аз зарурати арҷгузории арзишҳои оилаи серфарзанд

Сарвазири Афғонистон: "Натиҷа бояд ба раъйдиҳии воқеии халқи мо асос ёфта бошад"

Чин ба шарти бастани созишномаи тиҷоратӣ бо ИМА ба мувофиқа расид

Ҷаҳон дар як сатр

САМБО. Медалҳои биринҷии гӯштигирони тоҷик

08.11.2019


Давлаталӣ Саид бо Мансур бинни Зойид оли Наҳён вохӯрд

Баргузории конференсия оид ба саҳми диаспораҳо дар рушди кишвар

Масоили ҳамкории фарҳангӣ матраҳ шуданд

МАОРИФ. Медали тиллои хонандагони точик аз Туркия

07.11.2019


Гурӯҳи мусаллаҳ безарар гардонда шуд

БОКС. Медали тиллои муштзани тоҷик дар Россия

ФОРУМИ ПАНҶУМИ МИЛЛӢ. Пойгоҳе ки ҳуқуқшиносонро ба ҳам меорад

Ба Ингушистон суриёие омад, ки аспсавор ба дидори Путин раҳсипор аст

Эрдуғон аз боздошти ҳамсари сарвари "ДИ" Ал-Бағдодӣ хабар дод

Интиқоди ҳазорҳо олим аз беэътиноии сиёсатмадорон ба тағйири иқлим

Пойтахти Тоҷикистон мизбони ҷаласаи Шӯрои ҳамкориҳои ИДМ мешавад

Ҷаҳон дар як сатр

05.11.2019


Роҳҳои баланд бардоштани ҳифзи ҳуқуқҳои истеъмолкунандагони хизматрасониҳои молиявӣ баррасӣ шуданд

Ҳамоиш доир ба нақши ҷавонон дар тарғиби арзишҳои миллӣ

ҶОМИ ТОҶИКИСТОН – 2019. «Истиқлол» ва «Регар - ТадАЗ» бори ҳафтум дар финал

Вохӯрии раҳбарони кумитаҳои амнияти Тоҷикистону Қирғизистон дар Исфара

СММ: "Дар 100 сол аз сунами беш аз 250 ҳазор нафар ҳалок гашт"

Дар Сурия хоҳари Бағдодӣ бо хонаводааш боздошт шуд

Трамп бо Россия ва Чин оид ба назорати силоҳ созишнома бастанист


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед