logo

иҷтимоиёт

ИЛМ. БОНУИ МУВАФФАҚ ДАР ИН АРСА

Дар солҳои охир вобаста ба тағйирёбии иқлим дар якҷоягӣ бо таъсири омилҳои антропогенӣ ва техногенӣ масъалаи мутобиқшавии (адаптатсияи) организмҳои зинда ба муҳити зист дар саросари ҷаҳон рӯз ба  рӯз диққати бештари олимон ва мутахассисони соҳаҳои гуногуни илм, махсусан, мутахассисони соҳаи илмҳои биология, тиб, кишоварзӣ ва ҷомеаи ҷаҳониро ба ташвиш овардааст.
Вобаста ба муҳимияти омӯзиши масъалаи мазкур дар Паёми навбатии Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба Маҷлиси Олии мамлакат омадааст: «Тибқи маълумот аз 14 ҳазор пиряхе, ки дар кишвари мо ба қайд гирифта шудааст, дар давоми 40 соли охир бо сабаби гармшавии иқлим ҳазор пирях аз байн рафтааст ва ин раванд дар солҳои охир бо суръат идома дорад. Бо дарназардошти чунин вазъ Академияи илмҳо дар сохтори худ Маркази омӯзиши пиряхҳоро таъсис дода, мониторинги доимии пиряхҳо ва дигар сарчашмаҳои обии кишварро ҷиддӣ ба роҳ монад. Инчунин, ишора мешавад, ки муассисаҳои илмии академияро зарур аст, ки тадқиқотро доир ба гуногунии биологӣ… вобаста ба тағйирёбии иқлим дар сатҳи баланд ба роҳ монанд». Аз ин лиҳоз, тадқиқоти илмии мутобиқшави олами наботот ба тағйирёбии иқлим дар ҷойи аввал қарор мегирад.
Дар ин самт таҳқиқоти академики Академияи илмҳои ҷумҳурӣ Муҳиба Яқубова хеле муҳим мебошад. Махсусан, маҷмӯи осори ӯ таҳти унвони «Механизмҳои адаптатсионии фаъолияти системаҳои биологӣ» дар самти илмҳои табиӣ маълумоти тозаву муҳим дастрас менамояд. Дар он натиҷаҳои бисёрсолаи таҳқиқоти илмии муаллиф оид ба ҷамъбаст намудани маълумотҳои ба низом даровардашудаи фаъолияти дастгоҳи фотосинтетикӣ ва асос барои истифодабарии онҳо ҳангоми интихоб ва ба даст овардани намудҳои сермаҳсули рустаниҳо гирд оварда шудаанд.
Қайд кардан ба маврид аст, ки ҷанбаҳои амалие, ки дар мақолаҳои М. Яқубова пешниҳод шудаанд, аз он шаҳодат медиҳанд, ки имконияти коркарди усулҳои зарурӣ ва тавсияҳои амалӣ барои баланд бардоштани сатҳи имкониятҳои мутобиқшавӣ ва паст намудани самараи таъсири манфии омилҳои номусоиди муҳити табиӣ ба системаҳои агроэкологӣ мавҷуданд. Усулҳои самарабахш тавассути истифодаи кишти омехтаи рустаниҳо барои ошкор намудани механизмҳои таъсири омилҳои генетикӣ ва шароити муҳит ба қобилияти рақобатпазирӣ дар ҳамбастагӣ, ташаккулёбии ҷамоаҳои сермаҳсули рустанӣ нишон дода шудааст.
Аз ҳамин лиҳоз, номзадии Муҳиба Яқубоваро барои ноил гаштан ба Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаи илм ва техника дар соли 2018 дастгирӣ менамоем.
Б. ҶУМЪАЕВ, Қ. АЛИЕВ, А. АБДУЛЛОЕВ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.06.2018    №: 114    Мутолиа карданд: 280

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар

РӮШОН. Ифтитоҳи маркази дуошёнаи савдо

Муҳаммад Салоҳ – беҳтарин футболбози Африқо

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Самарқанд мизбони нахустмулоқоти «Ҳиндустон – Осиёи Марказӣ»

Баргардондани 47 шаҳрванди Қазоқистон аз Сурия

Остона ба гузарондани Ҳамоиши ҷаҳонии туризми шаҳрӣ омодагӣ мегирад

Дар Беларус бори нахуст ҳукми қатл содир шуд

09.01.2019


Таҷлили 110 - солагии аллома Бобоҷон Ғафуров


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед