logo

иҷтимоиёт

ИЛМ. БОНУИ МУВАФФАҚ ДАР ИН АРСА

Дар солҳои охир вобаста ба тағйирёбии иқлим дар якҷоягӣ бо таъсири омилҳои антропогенӣ ва техногенӣ масъалаи мутобиқшавии (адаптатсияи) организмҳои зинда ба муҳити зист дар саросари ҷаҳон рӯз ба  рӯз диққати бештари олимон ва мутахассисони соҳаҳои гуногуни илм, махсусан, мутахассисони соҳаи илмҳои биология, тиб, кишоварзӣ ва ҷомеаи ҷаҳониро ба ташвиш овардааст.
Вобаста ба муҳимияти омӯзиши масъалаи мазкур дар Паёми навбатии Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба Маҷлиси Олии мамлакат омадааст: «Тибқи маълумот аз 14 ҳазор пиряхе, ки дар кишвари мо ба қайд гирифта шудааст, дар давоми 40 соли охир бо сабаби гармшавии иқлим ҳазор пирях аз байн рафтааст ва ин раванд дар солҳои охир бо суръат идома дорад. Бо дарназардошти чунин вазъ Академияи илмҳо дар сохтори худ Маркази омӯзиши пиряхҳоро таъсис дода, мониторинги доимии пиряхҳо ва дигар сарчашмаҳои обии кишварро ҷиддӣ ба роҳ монад. Инчунин, ишора мешавад, ки муассисаҳои илмии академияро зарур аст, ки тадқиқотро доир ба гуногунии биологӣ… вобаста ба тағйирёбии иқлим дар сатҳи баланд ба роҳ монанд». Аз ин лиҳоз, тадқиқоти илмии мутобиқшави олами наботот ба тағйирёбии иқлим дар ҷойи аввал қарор мегирад.
Дар ин самт таҳқиқоти академики Академияи илмҳои ҷумҳурӣ Муҳиба Яқубова хеле муҳим мебошад. Махсусан, маҷмӯи осори ӯ таҳти унвони «Механизмҳои адаптатсионии фаъолияти системаҳои биологӣ» дар самти илмҳои табиӣ маълумоти тозаву муҳим дастрас менамояд. Дар он натиҷаҳои бисёрсолаи таҳқиқоти илмии муаллиф оид ба ҷамъбаст намудани маълумотҳои ба низом даровардашудаи фаъолияти дастгоҳи фотосинтетикӣ ва асос барои истифодабарии онҳо ҳангоми интихоб ва ба даст овардани намудҳои сермаҳсули рустаниҳо гирд оварда шудаанд.
Қайд кардан ба маврид аст, ки ҷанбаҳои амалие, ки дар мақолаҳои М. Яқубова пешниҳод шудаанд, аз он шаҳодат медиҳанд, ки имконияти коркарди усулҳои зарурӣ ва тавсияҳои амалӣ барои баланд бардоштани сатҳи имкониятҳои мутобиқшавӣ ва паст намудани самараи таъсири манфии омилҳои номусоиди муҳити табиӣ ба системаҳои агроэкологӣ мавҷуданд. Усулҳои самарабахш тавассути истифодаи кишти омехтаи рустаниҳо барои ошкор намудани механизмҳои таъсири омилҳои генетикӣ ва шароити муҳит ба қобилияти рақобатпазирӣ дар ҳамбастагӣ, ташаккулёбии ҷамоаҳои сермаҳсули рустанӣ нишон дода шудааст.
Аз ҳамин лиҳоз, номзадии Муҳиба Яқубоваро барои ноил гаштан ба Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаи илм ва техника дар соли 2018 дастгирӣ менамоем.
Б. ҶУМЪАЕВ, Қ. АЛИЕВ, А. АБДУЛЛОЕВ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.06.2018    №: 114    Мутолиа карданд: 315

19.04.2019


Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Жан - Батист Лемуан

Пойтахт ба таҷлили Рӯзи Ғалаба омодагӣ мебинад

Масоили рушди соҳаи маориф матраҳ гардид

Дар Донишгоҳи давлатии Данғара конфронси ҷумҳуриявӣ доир мешавад

Душанбе варзишгарони 15 кишварро ба ҳам меорад

Ҷаҳон дар як сатр

18.04.2019


ҶОМИ АФК. Пирӯзии "Хуҷанд" ва мусовии "Истиқлол"

МУЪМИНОБОД. 221 иншоот дар се сол

РАШТ. Боғистон доман паҳн мекунад

17.04.2019


БУҶЕТИ ДАВЛАТӢ . Ба қонун иловаҳо ворид шуданд

ДМТ. Як нишасти муҳим

Хонандагони Душанбе пешсафи олимпиадаҳои ҷумҳуриявӣ

Армуғон барои дӯстдорони ҷуғрофия

ҶОМИ ОСИЁ. Паҳлавонони тоҷик соҳиби 5 медал

Ҷаҳон дар як сатр

16.04.2019


Вохӯрии Саидзода Зоҳир Озод бо Аскар Таҷибаев

Баррасии масоили мубрам

Ҳамоиш бахшида ба оғози расмии Солҳои рушди деҳот, сайёҳӣ ва ҳунарҳои мардумӣ

Калонтарин тайёра дар дунё ба ҳаво хест

Дар Қазоқистон онлайн-қаллобон фаъол мешаванд

Дар СММ аз манфиати лоиҳаи «Камарбандҳо ва роҳҳо» сухан рафт

Аз таркиш дар Афғонистон ҳафт кӯдак ҳалок гашт

Филмҳои ду коргардони тоҷик барои Фестивали кинои мусалмонӣ интихоб шуданд

Ҷаҳон дар як сатр

БОКС. Иштироки варзишгарони тоҷик дар Чемпионати Осиё

12.04.2019


Бо иштироки Сарвазири мамлакат дар шаҳри Кӯлоб як қатор иншоот ба истифода дода шуд

Ҷаласаи Шӯрои ҳамоҳангсозони миллии давлатҳои аъзои СҲШ

Форуми байналмилалии рушди сармояи инсонӣ доир мегардад

ЧЕМПИОНАТИ ОСИЁ – 2019 ОИД БА ФУТЗАЛ. Рақибони Тоҷикистон муайян гаштанд

"Кашшофи падидаҳои наврас"

НОҲИЯИ РӮДАКӢ . Сафи соҳибкорони ватандӯст меафзояд

НУРОБОД . Эҳтиром ба шахсиятҳои таърихӣ

Ҷаҳон дар як сатр

11.04.2019


"Тоҷикон" ба забони ӯзбекӣ нашр шуд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед